בעזרת ה' יתברך

יום ג' פרשת וישב, י"ט כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן

מרת ... תחי'

וויסן זאלט איר, וואס דער רבי זאגט דארף מען מקיים זיין בתמימות ופשיטות, און אז דער רבי זאגט (ספר המדות אות בנים, סימן מח): "חַמִּין וְשֶׁמֶן מְבָרִין אֶת הַוָּלָד", באדן א קינד אין ווארעם וואסער און אים אנשמירן מיט אויל מאכט געזונט דאס קינד - איז דאס אזוי; דער מקור פון דעם איז די גמרא אין מסכת חולין, (דף כד:) וואו די גמרא שמועסט פון געוויסע הלכות וואס איז אנדערש ביי יונגע ווי ביי אלטע, פרעגט די גמרא 'ווי לאנג איז מען יונג און ווען ווערט מען אויס יונג?' זאגט די גמרא: 'כל זמן מען קען שטיין אויף איין פוס און אנטון די שיך אויף די אנדערע פוס און עס צובינדן'; דער וואס קען דאס טון האט נאך די הלכות פון א יונגער מענטש, און די גמרא דערציילט אז דער הייליגער רבי חנינא האט ביי די אכציג יאר נאך געקענט שטיין אויף איין פוס און אנטון און צובינדן די שיך פון די אנדערע פוס, און ער האט געזאגט, דאס וואס איך האב נאך די כוחות ביי די אכציג יאר - דאס קומט פון די 'חמין ושמן שסכתני אמי בילדותי, הן עמדו לי בעת זקנותי', מיין מאמע האט מיך געבאדן מיט ווארעם וואסער און מיך אנגעשמירט מיט אויל, דאס געבט מיר כח ביז יעצט אויף דער עלטער.

אויך קען מען זאגן נאך א פשט אין די ווערטער פון רבי'ן, אז דאס מיינט מען ווארעמקייט און ליבשאפט וואס די מאמע לייגט אריין אינעם קינד, דאס העלפט אים אויפוואקסן מיט יראת שמים, דאס וועט אים העלפן אויף די עלטער צו קענען שטיין מיט איין פוס, דאס מיינט אפילו ווען מען גייט אריבער וואס מען גייט אריבער זאל מען זיך קענען דערהאלטן, דאס איז פשט וואס די גמרא זאגט, און אזוי טייטשט דער הייליגער מונקאטשער רב דער מנחת אלעזר זכותו יגן עלינו (דברי תורה מהדורה ט, סימן נג), די 'חמין ושמן שסכתני אמי בילדותי', דאס מיינט מען די ווארעמקייט צו א מצוה און א ווארעמקייט צו דינען דעם אייבערשטן, און אויל דאס מיינט מען די הייליגע תורה, עיין שם; ווייל די מאמעס וואס געבן זיך אפ מיט די קינדער, זיי לייגן אריין יראת שמים, זיי רעדן צו די קינדער פונעם אייבערשטן, פון מצוות, פון עבירות, פון יצר טוב, און פון זיך אכטונג געבן פונעם יצר הרע - דאס איז 'מברין את הולד'.

דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן הצלחה אין אלע ענינים.