בעזרת ה' יתברך

יום ה' פרשת תצוה, ט' אדר, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר

איך האב ערהאלטן דיין בריוו.

וויסן זאלסטו אז זיין א מלמד איז א גרויסע אחריות, מען קען אויפבויען קינדער זיי זאלן באקומען א זיכערקייט אין זיך, זיי זאלן זיין געזונט בנפש, און אזוי אויך קען מען חס ושלום צוגרונד לייגן א קינד פארן לעבן; זיין א מלמד איז גאר א גרויסע אחריות, נישט יעדער איינער מעג זיין א מלמד, א מלמד קען נאר זיין איינער וואס האט יראת שמים און א געפיל פאר אנדערע.

די מעשה וואס דו דערציילסט, אז יעצט איז מען געוואויר געווארן אז די קינד וועם דו רופסט הערט נישט גוט; איך האב דאס שוין געהאט כמה פעמים מיט קינדער און מיט בחורים וואס האבן נישט געקענט הערן נאר אויף איין אויער, און ווען זיי רעדן אויפן טעלעפאן און מען רופט זיי - הערן זיי נישט, ווייל זיי הערן נאר מיט די אויער וואס רעדט יעצט אויפן טעלעפאן, און אז מען ווייסט דאס נישט קען מען זיי מאכן פאר מחוצפים ווען באמת זענען זיי אומשולדיג.

בעט דעם אייבערשטן איידער דו גייסט אריין אין כיתה פאר אלע תלמידים, אז אלע זאלן האבן חן אין דיינע אויגן, און דו זאלסט האבן חן אין זייערע אויגן. בעט פאר זיי (זאג ארויס יעדע נאמען), אז דו זאלסט זיי ליב האבן און זיי זאלן דיך ליב האבן, און דו זאלסט זיי קענען מחנך זיין מיט יראת שמים און מידות טובות.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך

יום ה' פרשת תצוה, ט' אדר, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

איך האב ערהאלטן דיין בריוו.

וואויל איז דיר אז דו ביסט א מלמד פאר קינדער און דו לייגסט אריין אין זיי אמונה ויראת שמים. דערצייל פאר די קינדער אסאך מעשיות פון צדיקים; דאס וועט זיי אויפפלאקערן זייער הארץ. אזוי ווי דער הייליגער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א, סימן רמח): "דַּע, שֶׁסִּפּוּרֵי מַעֲשִׂיּוֹת מִצַּדִּיקִים, הוּא דָּבָר גָּדוֹל מְאֹד", עס איז זייער א גרויסע זאך צו הערן מעשיות פון צדיקים, "כִּי עַל יְדֵי סִפּוּרִים מִצַּדִּיקִים, נִתְעוֹרֵר וְנִתְלַהֵב הַלֵּב בְּהִתְעוֹרְרוּת גָּדוֹל לְהַשֵּׁם יִתְבָּרַךְ, בְּחֵשֶׁק נִמְרָץ מְאֹד", ווייל ווען מען הערט א מעשה פון א צדיק ווערט דאס הארץ אויפגעפלאמט צום אייבערשטן, מען באקומט א שטארקע חשק צו ווערן אן ערליכער איד דורכדעם וואס מען זעט צו וואס די צדיקים האבן זוכה געווען אין זייער לעבן.

ווען קינדער הייבן אן דערציילן זאכן פון זייערע עלטערן וכו' - דארף מען מיט חכמה ענטפערן פאר די קינדער אז עלטערן דארף מען מכבד זיין און מען דארף זיי דן זיין לכף זכות, און אין די זעלבע צייט ווייטער רעדן צו די קינדער פון זיין נזהר אין הלכות; און אז דו רעדסט צו די קינדער פון די הלכה אז מען דארף דאווענען מיט מנין און די קינדער זאגן 'מיין טאטע דאווענט אין שטוב' - זאלסטו חס ושלום נישט רעדן צו זיי קעגן זייערע עלטערן, נאר מיט חכמה זאגן 'דאס איז די הלכה, און עלטערן דארף מען ווייטער מכבד זיין', אזוי אויך ווען מען רעדט צו די קינדער פון נישט האבן קיין טעלעפאן, נישט קוקן קיין קליפס, ווידיאוס, מאוויס, סטעטוס וכו' וכו', און קינדער פרעגן דעם מלמד 'אבער מיין טאטע קוקט יא!' - דארף מען זייער אכטונג געבן נישט צו רעדן צו די קינדער קעגן זייערע עלטערן, נאר מיט חכמה זיי זאגן 'אפשר האט דיין טאטע געפרעגט א רב?' וכו', און ווייטער רעדן צו די קינדער וואס איז ריכטיג.

זיי ממשיך מיט דערציילן מעשיות, דאס איז מוסר, דאס איז יראת שמים. מוהרא"ש דערציילט, דער הייליגער צאנזער רב זכותו יגן עלינו האט אמאל געפרעגט דעם מלמד פון זיינע קינדער צי ער לערנט מוסר מיט זיינע קינדער, האט דער מלמד געזאגט: "יא", האט אים דער צאנזער רב געפרעגט: "וואס פאר א מוסר ספרים לערנסטו מיט זיי?" האט דער מלמד געענטפערט: "חובות הלבבות", זאגט אים דער הייליגער צאנזער רב: "נישט דאס מיין איך צו פרעגן, איך פרעג צי דו לערנסט מוסר, צי דו פארציילסט זיי מעשיות פון הייליגן רבי ר' אלימלך זכותו יגן עלינו און פון זיין ברודער דער הייליגער רבי ר' זושא זכותו יגן עלינו; ווייל מעשיות פון צדיקים פייערט אויף דאס הארץ צו זיין אן ערליכער איד.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך

ערב שבת קודש פרשת וירא, ט"ז מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

וויי וויי אז מען לערנט נישט אויס די קינדער זאלן זיין הייליג, וויי וויי אז נאכאלץ, נאכן הערן יעדן טאג שוידערליכע מעשיות ווי מניוולים באצווינגען קינדער און יונגע בחורים מיט עבירות, און נאכאלץ קען זיין א מנהל וואס פירט א היימישע חדר וואס זאל זאגן: "ביי אונז רעדט מען נישט צו די קינדער פון קדושה".

אודאי זאלסטו רעדן צו די קינדער ווייטער פון קדושה, האב פון קיינעם נישט מורא, דו זאג די קינדער: "קיינער טאר דיך נישט נעמען אין א פארמאכטע צימער און דיר עפענען דיינע קליידער און דיך אנרירן ביי דיינע פריוואטע פלעצער, און אויב איינער וויל דיך אנרירן אדער ער צווינגט דיר דו זאלסט אים אנכאפן ביי די אות ברית קודש - זאלסטו אנטלויפן און דו זאלסט שרייען, און אויב קיינער וויל דיר נישט העלפן זאלסטו גיין צו די פאליציי"; נעם נישט די שטראף אויף דיר, אז א מלמד רעדט נישט צו די קינדער - ווערט ער אליינס בשטראפט השם ישמרינו. אזוי ווי חכמינו זכרונם לברכה זאגן (תנא דבי אליהו רבה, פרק יח), אליהו הנביא האט דערציילט: איך האב אמאל אנגעטראפן א מלמד וואס האט געהאט זייער אסאך תלמידים - בערך צוויי הונדערט תלמידים, נאך א יאר בין איך צוריק געקומען צו די שטאט פון דעם מלמד, ווען איך האב אויפגעזוכט דעם מלמד זיך צו קענען טרעפן מיט אים האט מען מיר געזאגט אז דער מלמד איז שוין געשטארבן צוזאמען מיט זיין ווייב און קינדער, אזוי אויך זענען אלע זיינע תלמידים געשטארבן. האב איך אנגעהויבן זייער שטארק צו וויינען פארוואס דער מלמד מיט זיין משפחה, מיט די תלמידים, זענען אלע געשטארבן, ביז עס איז געקומען צו מיר א מלאך פון הימל און מיר געפרעגט: "אליהו, פארוואס וויינסטו?" האב איך אים געזאגט, "צי דען זאל איך נישט וויינען, אז די אלע זענען געשטארבן...?" האט מיר דער מלאך געזאגט: "וויין נישט אליהו, זיי האבן געטון שמוציגע מעשים, זיי האבן געטון עבירות איינער מיטן צווייטן, זיי האבן פוגם געווען באות ברית קודש דעריבער זענען זיי אלע געשטארבן יונג".

לייג אריין שמחה אין די קינדער, זע עס זאל זיין א פרייליכע לופט אין כיתה, אויך ערנסט, אבער אויך פרייליך; פון איין זייט ווייסן די קינדער אז מען רעדט נישט פון ווען דער רבי לערנט פאר, די קינדער ווייסן אז מען דארף פאלגן, און פון די אנדערע זייט איז פרייליך, די קינדער האבן ליב צו זיין אין חדר, עס איז א געשמאק צו זיין מיטן מלמד.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך

יום ה' פרשת ראה, כ"ז מנחם-אב, ער"ח מוקדם, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד מיין טייערער ליבער ... נרו יאיר

איך האב ערהאלטן דיין פראגע.

קענסט דאס דרוקן, דאס האט נישט מיט די מוסד פערזענליך, דאס איז אפאר מלמדים ליידער וואס האבן נישט געטארט זיין קיין מלמד, זיי זענען טאקע שוין לאנג נישט קיין מלמדים.

דרוק עס אינעם ספר, ווייל איך וויל מלמדים זאלן וויסן אז אין דעם ווענדט זיך אלעס, עס ווענדט זיך ווי אזוי מען קוקט אויפן קינד; אז מען קוקט אויפן קינד שלעכט וועט די קינד נישט מצליח זיין, און אז מען קוקט אויפן קינד שיין, מען האט ליב דאס קינד, מען האט רחמנות אויפן קינד - וועט דאס קינד זייער מצליח זיין.

שלמה המלך זאגט (משלי כז, כא): "מַצְרֵף לַכֶּסֶף", עס איז דא א כלי אויסצולויטערן זילבער, "וְכוּר לַזָּהָב", און א כלי אויסצולויטערן גאלד, "וְאִישׁ לְפִי מַהֲלָלוֹ", און א מענטש ווערט געפרואווט לויט זיין לויב, וואס מענטשן זאגן אויף אים אזוי איז ער; דאס איז די טריק פון די תורה ווי אזוי מען איז מחנך קינדער, לויט ווי דו קוקסט אויף אים - אזוי ווערט ער, לויט וואס דו זאגסט אויף אים - אזוי וואקסט ער; אז עלטערן און מחנכים רימען טאג און נאכט: "ביסט אזא גוט קינד, אזא טייער קינד, אזא זיסקייט, אזא ליכטיגקייט" - וואקסט דאס קינד גוט, טייער, זיס און ליכטיג, און אז מען קוקט אויף אים נישט גוט, מען האלט אין הארץ אז דער קינד איז א פויער, א גארנישט, א פוילער וכו' - קען דאס קינד נישט וואקסן.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

א כתיבה וחתימה טובה, א גוט געבענטשט יאר.

בעזרת ה' יתברך

יום ג' פרשת ויחי, ז' טבת, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

איך האב ערהאלטן דיין בריוו.

וואויל איז דיר אז דו ביסט א מלמד, מען קען זיך גארנישט פארשטעלן דאס גרויסקייט פון א מלמד; אלע תורה ותפילה וואס די קינדער וועלן זייער גאנץ לעבן דאווענען און לערנען, און אויך זייערע דורות - וועט דער מלמד באקומען שכר לנצח נצחים.

בנוגע נוסח וכו'; דער רבי האט בפירוש געזאגט אז ער מישט זיך נישט אין נוסחאות, נאר יעדער איינער זאל דאווענען ווי אזוי מען האט מקובל פון די עלטערן. נאר איין ווארט האט דער רבי געזאגט מען זאל זאגן, "מלך יחיד חי העולמים", נישט "מלך יחיד 'קל' חי העולמים", ווייל אזוי ווי מען הויבט אן פסוקי דזמרה, ביי די ברכה פון ברוך שאמר, מיט די ווערטער 'חי העולמים', דארף מען אויך מסיים זיין פסוקי דזמרה מיט די ווערטער מלך יחיד חי העולמים; אנדערע זאכן האט דער רבי זיך נישט געמישט, נאר יעדער דאווענט לויט זיין נוסח.

דער עיקר זאלסטו אריינלייגן אין די קינדער א ליבשאפט צו לערנען און דאווענען און צו טון די מצוות, דאס קען מען נאר טון אז מען איז פרייליך, א מלמד מוז זיין זייער פרייליך, עס מוז זיך שפירן אין כיתה א פרייליכע לופט. אוודאי דארף זיין דרך ארץ; מען לערנט אויס די קינדער אז מען דארף זיך פירן מיט דרך ארץ, מען קען נישט רעדן, מען מוז פאלגן, אבער עס מוז זיין א פרייליכע לופט, א געשמאקע אטמאספער, נאר אזוי קען מען פועל'ן ביי די קינדער זיי זאלן בלייבן געטריי דעם אייבערשטן זייער גאנץ לעבן.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.