בריוון פונעם ראש ישיבה שליט"א

#576 - א הייליגע שלאף
אמונה, התחזקות, שלום, תפילה

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת שלח (קרח בא"י), כ"ו סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


איך בענק זיך זייער צו דיר, איך וויל דיר שרייבן אפאר שיינע הנהגות ווי אזוי דו זאלסט זיך פירן, אזוי וועסטו אויסוואקסן אן ערליכער איד.


ווען עס קומט די צייט צו גיין שלאפן זאלסטו גיין שלאפן מיט יראת שמים, נעם אין בעט מעשה ביכלעך פון סיפורי צדיקים; אז מען שלאפט איין מיט מעשיות פון צדיקים - איז די שלאף א הייליגע שלאף, מען שלאפט מיט שמירה, און ליין קריאת שמע שעל המיטה; דער יצר הרע פארלייגט זיך זייער מען זאל מזלזל זיין אין קריאת שמע שעל המיטה, ווייל דאס הרג'ט אים. אזוי ווי די הייליגע חכמים זאגן (ברכות ה.): "כָּל הַקּוֹרֵא קְרִיאַת שְׁמַע עַל מִטָּתוֹ, מַזִיקִין בְּדֵילִין הֵימֶנּוּ", דער וואס ליינט קריאת שמע פאר ער לייגט זיך שלאפן - גייען אלע מזיקים אוועק פון אים; דער יצר הרע, דער מלאך המזיק - ווערט אויס דורך קריאת שמע שעל המיטה, ער האט מורא פון דעם. נאך זאגן די הייליגע חכמים (שם): "כָּל הַקּוֹרֵא קְרִיאַת שְׁמַע עַל מִטָּתוֹ כְּאִילוּ אוֹחֵז חֶרֶב שֶׁל שְׁתֵּי פִּיּוֹת בְּיָדוֹ", ווער עס ליינט קריאת שמע פארן גיין שלאפן - איז אזוי ווי ער האלט א מעסער וואס איז שארף פון ביידע זייטן, און אזוי הרג'עט ער אויס אלע מזיקים, און נאך זאגן די הייליגע חכמים (ברכות ח:), רבא האט געזאגט פאר זיינע קינדער: "אַל תֵּשְׁבוּ עַל מִטַּת אֲרַמִּית", איר זאלט נישט שלאפן אין א גוי'אישע בעט, זאגט די גמרא עטליכע פשטים וואס דאס מיינט, דער ערשטער פשט איז: "לֹא תִּגְנוּ בְּלֹא קְרִיאַת שְׁמַע", ער האט זיי אנגעזאגט זיי זאלן נישט גיין שלאפן אן ליינען קריאת שמע; זעט מען פון דעם ווי חשוב עס איז ווען מען ליינט קריאת שמע פאר מען לייגט זיך שלאפן.


זאג דעם: "רבונו של עולם הרינו מוחל", זיי מוחל יעדן איינעם. דער הייליגער זוהר דערציילט (פרשת מקץ, דף רא:), אז דער הייליגער תנא רבי אבא איז אמאל געזיצן ביים אריינגאנג פון די שטאט לוד, ער האט געזען איינעם אנקומען זייער אפגעמאטערט, דער איד האט זיך אראפגעזעצט זיך אפצורוען און ער האט איינגעדרימלט. ווען דער איד איז דארט געשלאפן באמערקט רבי אבא ווי א שלאנג קריכט צום מענטש און איידער דער שלאנג האט געקענט אנקומען צום מענטש - איז אראפגעפאלן א צווייג אויף אים און אזוי איז די שלאנג גע'הרג'עט געווארן.


ווען דער איד האט זיך אויפגעוועקט און געזען די טויטע שלאנג האט ער זיך אויפגעשטעלט און זיך אוועק געריקט פון זיין פלאץ וואו ער איז געשלאפן, און פינקט א סעקונדע דערויף איז אראפגעפאלן די גאנצע שטיקל ערד וואו ער איז פריער דארט געשלאפן, איז רבי אבא צוגעגאנגען צו אים און געפרעגט: "זאגט מיר, ווער זענט איר און וואס זענען אייערע מעשים אז דער אייבערשטער האט מיט אייך געטון צוויי גרויסע נסים?" זאגט דער איד: "נישטא קיין מענטש אויף די וועלט וואס האט מיר געטון עפעס שלעכט וואס איך זאל אים נישט מוחל זיין און אים איבערבעטן, און אויב בין איך נישט מצליח צו טרעפן דעם מענטש וואס האט מיר געטון שלעכטס - בין איך נישט אריין אין בעט שלאפן ביינאכט איידער איך האב אים מוחל געווען", האט רבי אבא געוויינט און געזאגט: "יעצט זע איך אז דו ביסט ווערד אז דער אייבערשטער האט געטון מיט דיר נסים".


נאכן מוחל זיין אלעמען, זאלסטו ליינען קריאת שמע און זיך מתוודה זיין. ליין קריאת שמע שעל אריז"ל, עס נעמט נישט לאנג צו ליינען קריאת שמע של האריז"ל, די דריי פרשיות פון קריאת שמע, און זיך מתודה זיין אויף אלעס וואס מען האט פוגם געווען. דער הייליגער רבי נתן זאגט (לקוטי הלכות קריאת שמע שעל המטה, הלכה ב): ווען א מענטש ליינט קריאת שמע ביינאכט פאר ער גייט שלאפן און ער איז זיך מתוודה – "אֵינוֹ זָז מִשָׁם עַד שֶׁמוֹחֲלִין לּוֹ", איז מען אים מוחל אויף אלע זיינע עבירות.


גרייט זיך אן נעגל וואסער איידער דו גייסט שלאפן, מען קען זען א סימן אויף איינעם אויב ער האט יראת שמים, אויב ער גרייט אן נעגל וואסער. און גיי שלאפן איידל, טו זיך איבער די נאכט קליידער איידל, מיט יראת שמים - וועט די שלאף זיין א הייליגע שלאף מיט הייליגע חלומות, און די טאג וועט זיך אנהייבן מיט גרויס שמחה, וועסט זייער מצליח זיין אין עבודת השם.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#575 - דער מאן האט א מצוה פרייליך צו מאכן די ווייב
אמונה, שלום בית, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת קרח, (חקת בא"י), ג' תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


דיין ווייב שרייבט מיר אז דו ביסט צעבראכן אז מען האט ענק געזאגט אביסל צו ווארטן וכו', ווייל זי איז יעצט אביסל איבערגעשטרענגט און דו ביסט נישט צופרידן אז זי דארף נעמען מעדעצין וכו'.


איך בעט דיר זייער ליבער ברודער, אז דיין ווייב איז יעצט אביסל איבערגעשטרענגט, זי דארף נעמען מעדעצין, זי איז נישט פרייליך וכו'; זאלסטו איר פריייליך מאכן, זאלסט נישט טראכטן מחשבות: 'וואס קומט מיר אזא ווייב?' און דו זאלסט חס ושלום איר טשעפען. איך האב געזען מעשיות וואס אינגעלייט האבן געהאט טענות וכו', און פלוצלונג האט זיך אלעס געגעבן א דריי איבער, די פרוי איז געווארן פרייליך און געזונט, מיט שטארקע נערווען, און דער מאן איז אריין אין א נעפל, א וואלקן האט זיך אויסגעשפרייט אין זיין מח השם ירחם, אריין אין א דעפרעסיע.


מאך פרייליך דיין ווייב, די הייליגע חכמים זאגן (ראש השנה ו:): "אשה בעלה משמחה", דער מאן האט א מצוה פרייליך צו מאכן די ווייב; צוויי זאכן זאלסטו טון אפילו עס קומט דיר אן זייער שווער, ערשטנס זאלסט איר אויסהערן, לאז איר רעדן, הער אויס אירע ווייטאג, אירע מחשבות, און בארואיג איר; זאג איר נאכאמאל און נאכאמאל, ווייך, איידל און שיין: "דער אייבערשטער וועט אונז העלפן", "דער אייבערשטער וואס האט אונז באשאפן - ער וועט אונז היילן", צווייטנס, מאך איר פרייליך וכו'; דאס לעבן אינאיינעם וכו' נעמט אוועק די מרה שחורה און די עצבות.


בעט דעם אייבערשטן פאר דיין געזונט, פאר דיין ווייב'ס געזונט און פאר די קינדער.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#574 - שיינע שבת'דיגע סעודות מיט די אייגענע פאמיליע
חינוך הילדים, אמונה, שלום בית, התחזקות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת קרח, (חקת בא"י), ג' תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מיין טייערער ... נרו יאיר


איך פריי זיך אזוי שטארק אז דו קומסט ביי אונז אין קאנטרי 'אילן החיים', דו וועסט זיין מיט אנשי שלומינו במשך דעם זומער.


איך וויל דיך מחזק זיין דו זאלסט אויסניצן דעם זומער אזוי ווי עס דארף צו זיין. ליבער ברודער, דער יסוד היסודות פון אוועק שטעלן א געזונטע ערליכע שטוב מיט ערליכע דורות - איז די שבת'דיגע סעודות; די שיינע שבת'דיגע סעודות ווערט איינגעקריצט אין די קינדער, דאס האלט זיי, דאס געבט זיי כח זיך צו שטארקן אויף די שווערע נסיונות, און נישט ווערן פארשלעפט פון נישט גוטע חברים; די שבת סעודות האבן א הימלישע כח, עס ליגט אין דעם באהאלטן א הייליגקייט, די קינדער זעען דעם טאטן זיצן אויבן אן זינגען מיט שמחה זמירות, און די מאמע זיצט ווי א מלכה פרייליך און צופרידן; דאס האלט די משפחה, דאס האלט די דורות.


ליבער ברודער, זיי שטארק אין זינגען שבת די זמירות, און זיי פרייליך ביי די סעדות, נישטא עפעס גרעסערס פון זיך פירן בתמימות ופשיטות, פון זינגען ביי די סעודות זמירות. דער הייליגער רבי האט זייער ליב געהאט די פשוט'ע עבודות פון פשוט'ע ערליכע אידן, ער האט זייער ליב געהאט די מענטשן וואס זאגן אלע תחינות און בקשות וואס זענען געדרוקט אין די גרויסע סידורים, אזוי ווי די פשוט'ע אידן פירן זיך. און דער רבי פלעגט אונז זייער אנזאגן און מחזק זיין אז מיר זאלן זינגען זמירות ביי די סעודות שבת, און ער האט זייער מקפיד געווען אויף די מענטשן וואס האלטן זיך פאר חכמים און זינגען נישט קיין זמירות שבת ביי די סעודות און מוצאי שבת ביי מלוה מלכה, און טוען נישט אנדערע פשוט'ע עבודות; "כִּי עִקָּר הַיַּהֲדוּת הוּא בִּפְשִׁיטוּת וּבִתְמִימוּת גָּמוּר בְּלִי שׁוּם חָכְמוֹת", ווייל דער עיקר אידישקייט איז זיך פירן פשוט אן קיין חכמות - ווי א פשוט'ער איד, (לקוטי מוהר"ן חלק ב, סימן קד).


מאך נישט סעודות שבת מיט נאך קאפלס, קיין שום גוטס קומט נישט ארויס פון דעם, און אז די 'קאנטרי' מאכט א שבת אינאיינעם - זאלסטו זיך מיט חכמה ארויסדרייען, זאלסט נישט מיט האלטן אזעלכע פארטיס, "בְּנִי אַל תֵּלֵךְ בְּדֶרֶךְ אִתָּם" (משלי א, טו), גיי נישט מיט זיי, האלט דיין שטוב איידל און הייליג, און ביי די סעודות זאלסטו נישט זיין ערנסט, אז דיינע קינדער זאלן זוכן וואו צו אנטלויפן; זאלסט זיין זייער זייער פרייליך, זאלסט מאכן וואס דו קענסט אבי די גאנצע משפחה זאל זיין פרייליך, אבער בתנאי אז דיין שטוב איז א פריוואטע פלאץ, נישטא נאך קאפלס. און אויך א גאנץ יאר זאלסטו נישט גיין צו א חבר אין שטוב אויף סעודות, און רוף נישט דיין חבר צו דיר. הלואי זאלסטו מיך אויסהערן און נישט זיין קיין אויבער חכם, איך וויל נאר דיין שטוב זאל בלייבן גאנץ, איך וויל נאר דיך ראטעווען פון אנקומען אין שאול תחתית, און אז ביי ענק אין 'קאנטרי' איז דא א קידוש - זאלסטו נישט טרינקען קיין וויין און ברוינפן, קיין גוטס וועט פון דעם נישט ארויסקומען, קענסט ווערן ללעג ולקלס פאר די גאנצע קאנטרי, וועסט זיך וואלגערן אין פעלד, די קינדער וועלן דיך באווארפן, זיי וועלן דיך באזינגען; וואס פעלט דיר עס אויס... דער רבי האט נישט געלאזט טרינקען, דער רבי האט געזאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב, סימן כו), אז מען קומט צו עבירות דורך טרינקען, זאלסטו מער נישט טרינקען קיין וויין און ברוינפן, נאר צו קידוש און הבדלה.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#573 - אהיימקומען פון קעמפ מיט יראת שמים
חינוך הילדים, אמונה, תפילה

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת קרח, (חקת בא"י), ג' תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


יעצט ווען ענק שיקן אייער טאכטער תחי' אין מיידל קעמפ - זאלן ענק זאגן תהלים יעדן טאג מיט טרערן, אז זי זאל אהיים קומען פון קעמפ מיט יראת שמים, ווייל אסאך עלטערן פארלירן די טעכטער אין 'מיידל קעמפ'.


עלטערן דארפן בעטן יעדן טאג פאר די קינדער און באזונדער פאר די טעכטער, זיי זאלן אויסוואקסן ערליך מיט יראת שמים. די הייליגע חכמים זאגן (מדרש תנחומא נשא, י): "'וְיִשְׁמְרֶךָ' בְּבָנוֹת", טעכטער דארפן מער שמירה צו בלייבן מיט יראת שמים; בעט דעם אייבערשטן פאר יעדן קינד באזונדער, די הייליגע חכמים דערציילן (תנא דבי אליהו רבא, פרק יח): "מַעֲשֶׂה בְּכֹהֵן אֶחָד", עס איז געווען א כהן, זייער אן ערליכער איד, ער האט געהאט צען קינדער, זעקס זין און פיר טעכטער, "וּבְכָל יוֹם וָיוֹם הָיָה מִתְפַּלֵּל וּמִשְׁתַּטֵּחַ וּמִתְחַנֵּן וּמְבַקֵּשׁ רַחֲמִים", ער פלעגט יעדן טאג זיך אראפווארפן אויף דער ערד, וויינען און בעטן דעם אייבערשטן, "וּמְלַחֵךְ בִּלְשׁוֹנוֹ עָפָר", ער פלעגט אויפלעקן דער ערד מיט זיין צינג (דאס איז אן אויסדריק ווי איינער פארפירט און וויל עפעס פועל'ן) - "כְּדֵי שֶׁלֹא יֵצֵא אֶחָד מֵהֶן לִידֵי עֲבֵירָה וְלִידֵי דְּבַר מְכֹעָר", אז אלע זיינע קינדער זאלן זיין ערליכע אידן און קיינער זאל נישט צוקומען צו קיין עבירות, און מען דערציילט אויף אים, עס איז נישט אריבער קיין סאך צייט, נאך א קורצע צייט, ווען עזרא הסופר צוריק געברענגט אלע אידן קיין ארץ ישראל און אויפגעבויט דעם בית המקדש, און דער איד איז אויך געווען פון די וואס זענען צוריק געגאנגען קיין ירושלים, מיט אלע זיינע קינדער צוזאמען מיט עזרא הסופר, און אלע זיינע קינדער זענען געווארן כהנים גדולים אין בית המקדש, דער כהן האט זוכה געווען צו קינדער און אייניקלעך וואס אלע פון זיי האבן געטון די עבודה אינעם בית המקדש; זעט מען אז די עצה פאר ערליכע דורות איז תפילה – בעטן דעם אייבערשטן פאר יעדן קינד באזונדער זיי זאלן אלע וואקסן ערליך און הייליג.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#572 - וואס צו טון אין די פרייע צייט אין קעמפ
אמונה, תפילה

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת קרח, (חקת בא"י), ג' תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


בעט דיין טאכטער אז אין די איבריגע צייט וואס זי האט; אין קעמפ געבט מען פאר די מיידלעך פרייע צייט - זאל זי יעדן טאג טון צוויי זאכן, זי זאל יעדן טאג זאגן די דרייצן אני מאמין'ס, דאס איז די יסוד פון א איד, צו לעבן מיט אמונה, געדענקען אז: "והוא לבדו עשה ועושה ויעשה לכל המעשים", דער אייבערשטער אליינס טוט אלעס, האט געטון אלעס און וועט אלעס טון; נישטא קיין טבע, נישטא קיין מקרה און מזל, אלעס וואס פאסירט איז פונעם אייבערשטן, אלעס פון די וועלט איז אלקות, די וועלט איז א לבוש פונעם אייבערשטן; אז מען חזר'ט די אני מאמין'ס באקומט מען א שטארקע אמונה.


עס זענען געווען צדיקים וואס האבן געזאגט די אני מאמין'ס אפאר מאל א טאג, דער הייליגער צדיק דער צאנזער רב זכותו יגן עלינו פלעגט זאגן כמה פעמים א טאג די אני מאמין'ס, ער פלעגט דאס זאגן מיט א פייער און א ברען, מיט די טייטש.


אויך זאל זי זאגן יעדן טאג תהלים, זי זאל זאגן וויפיל זי קען, אויב זי קען זאגן יעדן טאג דעם 'יום תהלים' - מה טוב ומה נעים, אזוי וועט זי ענדיגן יעדע וואך ספר תהלים, און אז זי קען נישט זאגן אזוי סאך - זאל זי זאגן יעדן טאג וויפיל זי קען; פינף קאפיטלעך אדער צען קאפיטלעך תהלים, זיי איר מחזק אויף זאגן תהלים.


מענטשן האבן א טעות, מען מיינט אז דער תהלים איז געמאכט נאר ווען מען האט א צרה, און נאר ווען מען זעט נישט מער א וועג, די דאקטוירים האבן אויפגעגעבן דעמאלט איז א צייט פון תהלים; עס איז א טעות, תהלים דארף מען שטענדיג זאגן. דער הייליגער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב', סימן עג), אז תהלים געבט כח צו טון גוטע זאכן און צו זיין אן ערליכער איד; נאך זאגט דער רבי (שיחות הר"ן, סימן צח) תהלים איז א משענת, אן אונטערלאנער, אזוי ווי א שטעקן פאר עלטערע מענטשן צו קענען גיין; דורך זאגן תהלים האט מען כח אנצוגיין אין לעבן.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#571 - די סקול איז נישט קיין סקול?
חינוך הילדים, אמונה, מוסדות, בית פיגא

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת קרח (חקת בא"י), ג' תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מרת לעזער תחי', מנהלת בית פיגא, קרית ברסלב


איך האב א חשד אז אין סקול בית פיגא אין שטעטל - איז דא איינער וואס לייגט אריין א שטילע גיפט צווישן די טיטשערס אז אונזער סקול איז נישט קיין סקול, איינער העצט שטילערהייט, איך האב לעצטנס געהערט פון עטליכע די זעלבע ווערטער, אז די סקול איז נישט קיין סקול, די פרינציפל איז נישט קיין פרינציפל; די ווערטער וואס מען האט געזינגען אויף בית פיגא סקול פאר בערך צען יאר צוריק נאך אין וויליאמסבורג.


איך וויל אייך בעטן איר זאלט רעדן מיט די גאנצע סטע"ף, מיט יעדן איינעם באזונדער, זיי אלע פרעגן פארוואס זיי קומען אין בית פיגא, און אויב זיי ווילן די זעלבע זאך וואס אונז ווילן. איך דארף נישט קיין ארבעטערס וואס זענען אחד בפה ואחד בלב, און אז איינער האלט אז די סקול איז נישט קיין סקול - איז דא גענוג פלעצער וואו צו גיין טיטשן, אין בית פיגא זאלן זיין נאר וואס האבן די זעלבע ציל וואס מיר האבן, אריינצולייגן אין די קינדער מידות טובות, אמונה און א ליבשאפט צום אייבערשטן און צו די תורה, און אפילו די קינדער קענען נישט די לימודים - איז אויך גוט, אונזערע באבעס האבן קיינער פון זיי נישט געקענט וואס מען לערנט היינט אין סקולס, זיי האבן געהאט א שטארקע אמונה און א שטארקע תמימות, און אזוי האבן זיי געהאט די כוחות נאכן זען מיט זייערע אויגן ווי מען פארברענט זייערע קינדער, שוועסטער און ברידער, און אויפברענגען פון פריש א כלל ישראל מיט מסירות נפש, און דאס וויל איך מיט בית פיגא; אריינלייגן אין די קינדער א שטארקע אמונה, א שטארקע תמימות, צו דינען דעם אייבערשטן געטריי.


איך בעט דעם אייבערשטן מיר זאלן ווייטער מצליח זיין.

#570 - נישטא מיט וועם צו רעדן
אמונה, התחזקות, מוסדות, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת קרח, (חקת בא"י), כ"ז סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מרת ... תחי'


א גרויסן יישר כח פאר אלעס וואס איר טוט פאר אונזערע מוסדות און פאר קהילת היכל הקודש, דער אייבערשטער זאל אייך באצאלן מיט נחת ביי די קינדער און אייניקלעך.


ווען די ארבעט ווערט איבערגעשטרענגט, און ווען זאכן זענען צעפארן, נישטא צו וועם צו רעדן – איז די עצה זיך איבער געבן צום אייבערשטן, אים איבער געבן די טאג מיט אלעס וואס דארף ווערן ערלעדיגט, און אזוי ווערן אלע זאכן מסודר, מען איז מצליח מיט אלעס וואס מען דארף.


דאס טו איך ווען איך האב נישט מיט וועם צו רעדן, און דאס האט מוהרא"ש זכותו יגן עלינו געטון אלע זיינע יארן; מוהרא"ש האט נישט געהאט ווער עס זאל אים העלפן, מוהרא"ש איז געווען אליין; וואס האט ער געטון? ער האט זיך איבער געגעבן צום אייבערשטן, און ער האט אונז געלערנט מיר זאלן אזוי טון.


נאכאמאל יישר כח, און נאכאמאל שטארקט אייך; דערמאנט אייך אלע שווערע זמנים זייט די מוסד שטייט, און ביז אהער איז מען אלעס איבערגעקומען, און ווייטער וועט אויך זיין ניסים.

#569 - קוקן אויף די מוסדות ווי דיינע פריוואטע נכסים
אמונה, מוסדות, התבודדות, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת קרח, (חקת בא"י), כ"ז סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


האלט זיך שטארק, גלייב באמונה שלימה אז דער אייבערשטער מאכט נאר גוטס, אלעס וואס מען גייט אריבער – איז נאר לטובה פונעם מענטש, און אפילו מען קען נישט פאראויס זען וואס, ווען און וואו, עס זעט אויס נישט גוט, און אמאל איז עס גאר שווער – דארף מען גלייבן אז אלעס איז לטובה.


העלף מיר מיט די מוסדות אין שטעטל, אין אפיס איז די מצב אביסל איבער געשטרענגט; הלוואי אז דו וועסט מיר העלפן מחזק זיין די אפיס, הלוואי וועסטו קוקן אויף די מוסדות ווי דיינע פריוואטע נכסים; דאס איז דאך טאקע דיינ'ס, דיינע קינדער לערנען אין די מוסד, דארף דיר דאס פערזענליך אנגיין.


הייב אן דיין טאג מיט א שפאציר אין פעלד, זיי זיך מתבודד, געב איבער דיין טאג פארן אייבערשטן, אזוי ווי דער הייליגער רבי האט געטון (שיחות הר"ן, סימן ב).

#568 - איך זאג דיר, ווייל איך ווייס אז דו וועסט אננעמען
אמונה, התחזקות, תפילה, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת קרח, (חקת בא"י), כ"ז סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד...


איך בעט איבער, איך האב נישט געוואלט מאכן צער, איך האב דיר געשריבן ווייל איך ווייס אז דו וועסט אננעמען און דו וועסט זיך פרייען צו טון וואס איז ריכטיג; איך וויל נישט מאכן צער, אויב דו ווילסט נישט מער איך זאל דיר זאגן – וועל איך נישט זאגן.


שטארק זיך, אנטלויף צום אייבערשטן, דערצייל אים אלעס וואס גייט אריבער אויף דיר, בעט אים דו זאלסט שטענדיג געדענקען פון אים, נישט פארגעסן פון אים.


זאג יעדן טאג תהלים, מיט יתן דו זאלסט זאגן דעם "יום תהלים" און אריינפלעכטן צווישן די פסוקים דיינע אייגענע לויב ווערטער, און דיינע אייגענע געבעטן וואס דו דארפסט און וואס עס דריקט דיר.


נאכאמאל, איך בעט איבער, איך פארשטיי פארקערט, איך פארשטיי אז דעם וועם מען קען שרייבן קלארע ווערטער – דאס איז א סימן פון גדלות המוחין; די וואס זענען בקטנות הדעת – די קען מען נישט שרייבן וכו'.

#567 - די תורה וועט דיר ראטעווען פון די זומער נסיונות
אמונה, התחזקות, טעלעפאן, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת קרח, (חקת בא"י), ב' תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מיין ליבער הארציגער ... נרו יאיר


איך פריי זיך אזוי שטארק אז דו קומסט ביי אונז אין קאנטרי 'אילן החיים', דו וועסט זיין מיט אנשי שלומינו במשך דעם זומער.


איך וויל דיך מחזק זיין דו זאלסט אויסניצן דעם זומער אזוי ווי עס דארף צו זיין, און אז דו ביסט דורכן וואך אין שטאט פאר פרנסה, זאלסטו זיך קובע זיין יעדע נאכט צו לערנען, גיי אין שול צו שיעורי תורה, פארברען נישט די נעכט מיט נארישקייטן, און זיכער זאלסטו נישט גיין צו שלעכטע פלעצער, האלט זיך מיט אלע כוחות צו בלייבן ערליך, מאך זיך א סדר צו לערנען שיעורים אין משנה, גמרא, הלכה וכדומה, און אז דו האסט נישט קיין מוחין צו פארשטיין קלאר א שטיקל גמרא - זאלסטו זיך מאכן א שיעור אין לערנען מער אויבערפלעכליך, און אפילו דו פארשטייסט נישט אזוי קלאר - זאלסטו ווייטער לערנען. מאך זיך א סדר, הייב אן מסכת ברכות, און ווען דו ביסט עס מסיים - זאלסטו גיין צו מסכת שבת.


די נסיונות זענען גרויס, און זומער זענען די נסיונות געפערליך, און נאר אז מען לערנט תורה, מען מאכט זיך א קביעות צו לערנען טאג נאך טאג כך וכך בלעטער גמרא - קען מען זיך האלטן ריין און הייליג.


אז דו האסט חברים וואס שלעפן דיך צו גיין אויף נישט גוטע פלעצער, און דו ווייסט נישט ווי אזוי זיי אפצוזאגן; פון איין זייט ווילסטו נישט גיין, דו ווילסט זיין ערליך, דו ווייסט אז עס איז נישט ריכטיג צו גיין וואו זיי גייען השם ישמרינו, און פון די אנדערע זייט האסטו נישט די כוחות צו זאגן 'ניין', דו ווילסט נישט מען זאל דיך אראפקוקן, דו ווילסט נישט זיין דער פרומער; זאלסטו מיט חכמה זיך ארויסדרייען, "כִּי בְתַחְבֻּלוֹת תַּעֲשֶׂה לְּךָ מִלְחָמָה" (משלי כד ו), מיט חכמה דארף מען מלחמה האלטן מיטן יצר הרע; לעש אויס די טעלעפאן, גיי שלאפן, אינדערפרי זאלסטו זאגן אז דו ביסט פארשלאפן, דו ביסט געווען מיד וכו'; אזוי וועסטו זיך קענען האלטן ערליך, דו וועסט איבער קומען די נסיון.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#566 - זיין זומער אין א גוטע ערליכע סביבה
חינוך הילדים, אמונה, תפילה, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת קרח, (חקת בא"י), ב' דראש חודש תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מיין טייערער ... נרו יאיר


איך פריי זיך אזוי שטארק אז דו קומסט ביי אונז אין קאנטרי 'אילן החיים', דו וועסט זיין מיט אנשי שלומינו במשך דעם זומער.


מען דארף זייער אכטונג געבן נאר צו גיין אין א קאנטרי מיט גוטע שכנים, ערליכע משפחות. די הייליגע חכמים זאגן (סוכה נו:): "טוב לצדיק טוב לשכינו", און אז מען גייט אין א קאנטרי מיט ערליכע משפחות, וועט עס האבן א גוטע השפעה אויף די גאנצע משפחה, און אזוי אויך איז פארקערט (שם): "אוי לרשע אוי לשכינו", אז מען גייט אין א קאנטרי וואס די משפחות פירן זיך נישט איידל - ווערט מען אומדירעקט אראפגעשלעפט. אזוי ווי מיר געפינען (פסחים קיב:), רבינו הקודש האט געזאגט פאר זיינע קינדער: "אַל תָּדוּרוּ בִּשְׁכֶנְצִיב", זיי זאלן נישט וואוינען אין די שטעטל שכנציב; עס איז געווען א קאנטרי מיטן נאמען: "קאנטרי שכנציב", וואס איז געווען דער פראבלעם דארט? זיי זענען געווען לצים, מען האט דארט געשפעט פון מנהגים און פון ערליכע אידן, און רבינו הקדוש האט מורא געהאט אז זיינע הייליגע קינדער וועלן זיך נישט קענען האלטן, ווייל ליצנות אויף ערליכע אידן, ליצנות אויף רבנים און אויף אידישע מנהגים - איז א גרויסע סכנה, עס שאט אפילו פאר די ערליכע משפחות, מען ווערט אפגעקילט פון זיך פירן ערליך.


ליבער ברודער, טייערער חבר, וואויל איז דיר אז זומער וועסטו זיין מיט אנשי שלומינו, ווייל גיין אין קאנטרי קען זיין א גרויסע סכנה פארן מענטש און פאר זיינע דורות הבאים. דוד המלך הויבט אן די הייליגע תהלים (א, א): "אַשְׁרֵי הָאִישׁ", וואויל איז דעם מענטש וואס גייט נישט אין א פלאץ פון רשעים, "וּבְמוֹשַׁב לֵצִים לֹא יָשָׁב", און זיצט נישט מיט לצים; ווייל עס איז ענדערש צו בלייבן אין שטאט ווי איידער אנקומען אין קאנטרי מיט א נישט גוטע סביבה, ווייל איין עזות פנים קען דיך אראפפירן אין אפגרונד; וואס מיינסטו, ווי אזוי הייבט זיך אן די זאך פון רייכערן סם המות? מען פארברענגט די נעכט אין 'קאנטרי', און עס קומט א לץ און זאגט: "נע עס איז גארנישט... יעדער רייכערט די סחורה... זיי נישט אזוי פלאטשיג..." אזוי הייבט זיך עס אן, און אזוי איז מיט אלעס, עס קומט א שיכור און הייבט אן מאכן פארטיס יעדע שני וחמישי און גיסט אן כוסות וויסקי, וואדקע - פאר איידעלע אינגעלייט, און מען ווייסט נישט ווי אזוי צו זאגן ניין, ווי אזוי זיך ארויס צו דרייען, ביז מען ווערט אויך א שיכור, און אזוי איז מיט אלעס; אזויפיל טייערע משפחות גייען א גאנג אין קאנטרי.


מען דארף אזויפיל בעטן דעם אייבערשטן מען זאל האבן א גוטע ערליכע סביבה וואו צו זיין זומער, א קאנטרי וואס ווערט געפירט דורך א רב אדער א דיין, בעט דעם אייבערשטן אז דו, דיין ווייב און קינדער זאלן האבן גוטע חברים.


מען הייבט אן דעם טאג מיט די געבעט. די הייליגע חכמים האבן מתקן געווען (ברכות טז:), אז מען זאל בעטן יעדן אינדערפרי פאר א 'חבר טוב', און זיך היטן פון א 'חבר רע'; מוהרא"ש זאגט (סידור עת רצון תפלת השחר, אות ג), די תפילה איז גאר וויכטיג און זייער חשוב, מען דארף זייער מכוון זיין ביי די תפילה; אויף א גוטע חבר בעט מען איידער מען בעט צו געראטעוועט ווערן פון מלשינות, עלילה, מיתה משונה, ווייל דאס איז די גרעסטע סכנה; שלעכטע חברים קענען אראפווארפן דעם מענטש אין נוקבא דתהומא רבא.


ביי די ווייבער איז דאס נאך מער; עס קומט אן איידעלע פרוי פון א חשוב'ע איידעלע משפחה וואס פירט זיך איידל, וואס פירט זיך ווי די מאמע, און איין זומער מאכט אלעס חרוב; א סביבה פון צעבראכענע משפחות וואס זענען נישט איידל שלעפט אראפ די איידעלע פרוי, און אזוי אויך מיט די טעכטער; מען ווערט נאכגעשלעפט נאך די סביבה, אז עס לוינט נישט צו גיין אין קאנטרי. על כן זאלסטו בעטן דעם אייבערשטן אז דו זאלסט אנקומען אין א גוטע סביבה.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א גוטן חודש.

#565 - זיך דערהאלטן ביים צדיק
אמונה, התחזקות, מחלוקת, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת קרח, (חקת בא"י), א' דראש חודש תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


נעם זיך גוטע חברים וואס וועלן דיך נישט אפקילן פון דיין התקרבות ביים רבי'ן, און האלט פאר דיינע אויגן אז היכל הקודש איז נישט דער און יענער, היכל הקודש איז די שכל, עצות און חיזוק פון מוהרא"ש, און אז מען לערנט די בריוון, די ספרים און קונטרסים - קען מען זוכה זיין צו קומען צו גאר שיינע זאכן, צו א שטארקע אמונה, א שטארקע בענקעניש צום אייבערשטן.


געב זיך אכטונג פון די וואס מאכן ליצנות, דער הייליגער רבי נתן זאגט: "שמעתי מאדמו"ר", איך האב געהערט פון רבי'ן, אז א "חסיד שנפל גרוע ממשומד", א חסיד וואס האט זיך אפגעקילט - איז ערגער פון איינער וואס האט זיך גע'שמד'ט; מוהרא"ש איז מסביר, דער וואס האט זיך גע'שמד'ט איז נישט אזא סכנה, ווייל קיינער וועט אים נישט אויסהערן, ווידער דער חסיד שנפל, דער וואס זעט אויס ווי א חסיד, און פון אינעווייניג איז ער פארלאשן - פון אזא איינעם ווייסט מען נישט זיך אכטונג צו געבן, און מען הערט אויס די טענות, די מעשיות וכו', און מען קען אלעס פארלירן.


דאס מוז מען אריבער גיין ביים ווערן מקורב צום צדיק, אלע גייען דאס אריבער, מען רעדט וכו', מען דערציילט מעשיות וכו'. מוהרא"ש דערציילט (פעולת הצדיק, סימן תכא), דער הייליגער רבי נתן זכר צדיק וקדוש לברכה איז געווען אן איידעם ביי הרב הגאון המפורסם רבי דוד צבי אויערבאך זכר צדיק לברכה. רבי דוד צבי איז געווען רב אין דריי גרויסע שטעט אין אוקריינא: שאריגראד, קרעמניץ און מאהליב. ער איז געווען זייער א גרויסער מענטש, און ביים אנהייב איז רבי דוד צבי געפארן צום הייליגן צדיק רבי פנחס קאריצער זכותו יגן עלינו, עס איז אים זייער געפאלן די הנהגה פון דעם צדיק, אבער עס האט אים געשטערט פארוואס זיינע חסידים רעדן קעגן דעם צדיק רבי מיכל זלאטשובער זכותו יגן עלינו, האט רבי דוד צבי געטראכט אז ער גייט פארן צו דעם צדיק רבי מיכל זלאטשובער זכותו יגן עלינו, ער וויל זען וואס דארט טוט זיך. ווען ער איז אנגעקומען צי רבי מיכל זלאטשובער זכותו יגן עלינו און צוגעזען זיין עבודה איז אים זייער געפאלן זיין התנהגות, אבער עס האט אים זייער געשטערט צו הערן פון זיינע חסידים ליצנות אויף רבי פנחס קאריצער זכותו יגן עלינו, ער האט געזען אז דער איז אפגע'פסק'נט מיט זיינע מענטשן וכו' און דער איז אפגע'פסק'נט מיט זיינע מענטשן וכו'. עס האט אים זייער וויי געטון די מחלוקת און פירוד לבבות צווישן די גרויסע צדיקים ביז ער האט מחליט געווען און געזאגט: "איך גלייב אז ביידע זענען אמת, וואס זיי רעדן אויף אים און וואס זיי רעדן אויף אים"; דאס האט אים געמאכט ער זאל פיינט האבן חסידים. פון דעמאלט האט ער יעדן טאג געמאכט א שיעור מיט זיינע קינדער און איידעמער ווי ער פלעגט רעדן צו זיי קעגן חסידים.


דאס האט זייער געשטערט פאר רבי נתן, פארוואס פעלט אויס די אלע מחלוקת און קריגערייען; ווען רבי נתן איז געקומען דעם ערשטן ראש השנה צום רבי'ן, אום שנת תקס"ג, און ער האט געהערט די תורה וואס דער רבי האט געזאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א, סימן ה) - איז אים פארענטפערט געווארן די שטארקע קשיא וואס האט אים לאנגע יארן געשטערט, א קשיא וואס זיין שווער האט מיט אים געלערנט אלע יארן, דער רבי זאגט דארט: "וְתַאֲמִין, כִּי כָּל מַצּוּתָא וּמְרִיבָה שֶׁיֵּשׁ בֵּין הַצַּדִּיקִים הַשְּׁלֵמִים אֵין זֶה אֶלָּא כְּדֵי שֶׁיְּגָרְשׁוּ סִטְרִין אָחֳרָנִין", דו דארפסט גלייבן אז די אלע מחלוקת וואס איז דא צווישן די צדיקים, דאס איז נאר ווייל מען וויל דיך פארטרייבן פון זיי, "כְּשֶׁאַתָּה שׁוֹמֵעַ מְרִיבוֹת שֶׁבֵּין הַצַּדִּיקִים תֵּדַע, שֶׁזֶּה מַשְׁמִיעִין אוֹתְךָ תּוֹכָחָה עַל שֶׁפָּגַמְתָּ בְּטִפֵּי מֹחֲךָ", ווען דו הערסט רעדן אויף צדיקים זאלסטו וויסן אז דאס איז נאר ווייל מען וויל דו זאלסט תשובה טון אויף וואס דו האסט פוגם געווען; רבי נתן האט געזאגט: "ווען איך האב געהערט די תורה פון רבי'ן איז מיר גלייך פארענטפערט געווארן פארוואס מען רעדט אויף צדיקים און מען קריגט זיך השם ישמרינו, נאר מיך צו פארטרייבן, אז איך בין נישט ראוי צו זיין צווישן זיי".


איך האב נאך אסאך צו שרייבן, איך בין זייער פארנומען, איך דארף מקצר זיין, איך האף אז דו וועסט זיך קענען שטארקן אויף די אלע בלבולים, חלישות הדעת וכו' וכו'.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א גוטן חודש.

#564 - א פייער אפצולאזן די איידעלע וועג פון צניעות
תפילה והתבודדות, צניעות, חינוך הילדים, אמונה, התבודדות, בית פיגא

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת שלח (קרח בא"י), כ"ו סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מרת ... תחי', תלמידה בית פיגא


איך האב ערהאלטן אייער בריוו.


איר שרייבט אז עס ברענט אין אייך א פייער אפצולאזן די איידעלע וועג פון צניעות; דער הייליגער רבי האט געזען די פייער, דער הייליגער רבי דערציילט (שיחות שאחר ספורי מעשיות), ער האט געזען א גרויסע ריזיגע טאפ אויף א פייער, און דער טאפ איז געווען אנגעפילט מיט הענט, קעפ, פיס, און אזוי ווייטער, דער רבי האט געפרעגט וואס דאס איז, האט מען אים מודיע געווען אז דאס זענען פון פרויען וואס האבן אראפגעווארפן פון זיך די צניעות, זיי האבן מכשיל געווען אנדערע מיט אויפגעדעקטע הענט, קאפ, פיס, און אזוי ווייטער.


אז איר טרעפט זיך אין די פייער זאלט איר זיך דערמאנען פונעם פייער פונעם הייליגן באשעפער, וואס שטייט אין פסוק (מלאכי ג, יט): "כִּי הִנֵּה הַיּוֹם בָּא בֹּעֵר כַּתַּנּוּר..."


בעטס די תפילה:


"הייליגער באשעפער, עכט עכט עכט וויל איך זיין ערליך, גיין אנגעטון איידל, און פאלגן די הייליגע צדיקים ווי זיי האבן אונז געלערנט נישט צו גיין מיט דורכזיכטיגע שטרימפ, גיין מיט א פארמאכטע האלז, איידל און באשיידן, אבער עס ברענט אין מיר א פייער פון וועלן אויסקוקן ווי אזוי די גוים גייען, איך ווייס נישט וואס צו טון, איך שפיר אין מיר ווי א מלחמה פונעם יצר טוב וואס זאגט מיר 'בלייב איידל, ביסט א בית פיגא תלמידה, זוך דיר נישט קיין צרות...' און דער יצר הרע זאגט: 'נע... עס איז גארנישט... אלע גייען אזוי... דאס איז די מאדע... זיי נישט נעביש...' און איך ווער צעריסן; איך בעט דיר באשעפער, בלאז אריין אין מיר א רוח טהרה, איך זאל זיך עקלען פון פריצות, איך זאל מיך נישט שפירן נעבעכדיג ווען איך גיי מיט איידעלע קליידער, העלף מיך אייבערשטער, איך וויל אזוי שטארק זוכה זיין צו ערליכע דורות, און נאר אז די מאמע גייט איידל און באשיידן קען מען ערווארטן הייליגע קינדער, אנא ה' הושיעה נא, בזכות כל הצדיקים שמסרו נפשם על קדושת שמך, עננו ה' עננו, יהיו לרצון אמרי פי והגיון לבי לפניך ה' צורי וגואלי".

#563 - לייג דיין כח, בלוט, און שווייס, אין תינוקות של בית רבן
חינוך הילדים, אמונה, מוסדות, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת שלח (קרח בא"י), כ"ו סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מיין טייערער ... נרו יאיר


איך האב ערהאלטן דיין בריוו, און איך פריי זיך אז דו האסט בוחר געווען יא צו בלייבן מיר העלפן אין די חדר.


וויסן זאלסטו, פון די פלאג און מי קען מען נישט אנטלויפן, אז עס איז באשערט עניות, ארעמקייט – האט דאס נישט מיט מלומדות, און אז עס איז באשערט הארעוואניע – קען מען נישט אנטלויפן פון דעם; עס לוינט אריינצולייגן די הארעוואניע אין תלמידים, אזוי ווי די הארעוואניע בלייבן, עס וועט נישט גיין צום רוח.


עס לוינט צו זיין א מלמד, עס לוינט צו אינוועסטירן אין תלמידים, געלויבט דעם אייבערשטן איך זיץ מיט תלמידים שוין פון זומער תשס"ד, מיין הארעוואניע, מיינע כוחות – ליגט אין תלמידים; איך פריי זיך, איך דאנק דעם אייבערשטן אז דאס איז מיין חלק. זיי קלוג און לייג דו אויך דיין כח, דיין בלוט און שווייס אין תינוקות של בית רבן, זיי צו לערנען אמונה, תורה ויראה.

#562 - ערליכע קינדער און אייניקלעך, איז די גרעסטע עשירות
חינוך הילדים, אמונה, התחזקות, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת בהעלותך (שלח בא"י), י"ז סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


דאנק און לויב דעם אייבערשטן פאר די רייכע פארמעגן וואס ער האט דיר געגעבן, א שיינע ערליכע משפחה, א ווייב מיט טייערע ליכטיגע ערליכע קינדער, דאס איז די גרעסטע עשירות, דאס איז אמת'ע רייכטום.


איך האב געהאט א באבע, מיין מאמע'ס מאמע, רחל לאה טייטלבוים, דאס איז געווען וואס זי פלעגט שטענדיג זאגן: "איך בין די רייכסטע"; איך האב ערליכע קינדער און אייניקלעך, דאס איז די גרעסטע עשירות. ווען איך פלעג קומען צו איר האט זי מיר דאס אלץ געזאגט: "איך בין די רייכסטע"; זי האט דאס געזאגט מיט די גרעסטע שמחה, זי האט עס געמיינט ערנסט, און אפילו אין שטוב איז גארנישט געווען, אלעס איז געווען אזוי פשוט, האט מען אבער געשפירט ווי מען האט די רייכסטע באבע, ווייל דאס איז געווען די עיקר, צו זען ערליכע דורות.


איך בעט דיר זייער זאלסט אזוי לעבן, זאלסט זאגן פארן אייבערשטן שכוח פאר דיין שטוב, און נאר בעטן פאר ווייטער, דיינע קינדער זאלן חתונה האבן און אויפשטעלן שיינע ערליכע דורות. געלט איז נישט קיין עשירות, געלט איז רינדיג; איין טאג האט מען, איין טאג נישט, עס דרייט זיך פון איינעם צום צווייטן; ערליכע דורות – דאס בלייבט.

#561 - נשמות וואס דארפן אראפקומען פאר א תיקון
חינוך הילדים, אמונה, התחזקות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת שלח (קרח בא"י), כ"ג סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... תחי'


מזל טוב פאר אייער נייע געבוירענע בעבי, דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן נחת פון דעם קינד און פון אלע קינדער געזונטערהייט מיט אסאך כח און מח מיט שמחה.


איך וויל אייך מחזק זיין, איר זאלט זיך פרייען מיט די מתנה וואס דער אייבערשטער האט אייך געגעבן, מיר ווייסן נישט דעם אייבערשטנ'ס דרכים; מיר פארשטייען נישט און מיר קענען דאס נישט פארשטיין, מיר גלייבן אז אלעס איז מיט א חשבון, אלעס איז פינקטליך אויסגערעכנט, אלעס איז גלגולים, נשמות – וואס דארפן אראפקומען פאר א תיקון וכו'.


אז איר וועט זיך שטארקן מיט אמונה וועט אייך אלעס זיין גרינגער, איר וועט נישט האבן קיין פרעשור פון וואס אנדערע זאגן, איר וועט זיך קענען מחי' זיין מיט די מתנה וואס דער אייבערשטער האט אייך געגעבן.


אויך זאלט איר דאנקען דעם אייבערשטן פאר אלע קינדער, און ספעציעל פאר דעם קינד. דאס דאנקען דעם אייבערשטן נעמט אריין דעם מענטש אין "גן עדן", מען ווערט אויסגעלייזט, מען שפירט זיך זייער גוט, מען האט כח צו אנגיין מיטן לעבן.


רוט זיך אויס און לאזט זיך נישט נאך, אייערע קינדער ווארטן איר זאלט צוריק קומען מיט פרישע כוחות זיין א פרייליכע מאמע, דאס קינד וועט ענק ברענגען נחת און ענק נאר זיין א ברכה.


נאכאמאל מזל טוב, דער אייבערשטער זאל אייך געבן כח צו קענען מגדל זיין אלע קינדער.

#560 - נישט שלאגן, שטופן, ציפן, שטויסן - א צווייטן
חינוך הילדים, אמונה, שלום

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת בהעלותך (שלח בא"י), י"ח סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד די חשוב'ע קינדער פון די עלטסטע כיתה אין תלמוד תורה היכל הקודש קרית ברסלב


איך האב געזען ענקער שיינער גליון "גליון ליין", איך וויל ענק שרייבן אפאר ווערטער ענק זאלן דאס אריינלייגן אינעם גליון.


מיינע טייערע קינדער, איך וויל ענק מחזק זיין ענק זאלן נישט וויי טון קיינעם, ענק זאלן אכטונג געבן אויף א צווייטע קינד, קיינמאל זאלן ענק נישט שלאגן, שטופן, ציפן, שטויסן - א צווייטן. די הייליגע חכמים זאגן (סנהדרין נח:), אויב מען שלאגט א איד איז דאס אזוי ווי מען שלאגט כביכול דעם איבערשטן.


קיינמאל זאלן ענק נישט אנטייל נעמען אין פארשעמען א צווייטע קינד, אפילו לשם שמים, אפילו מען וועט ענק איינרעדן אז עס איז א מצוה זאלן ענק אנטלויפן פון די מצוות, ענק זאלן לאזן אנדערע דאס צו טון, ענק זאלן נאר זוכן ווי מען קען מאכן גוט פאר אנדערע.


מיינע טייערע קינדער, אויב ענק האבן אמאל געהאט א מחלוקת מיט א קינד, איינער האט דיך וויי געטון - זאלסטו נישט האלטן א פיינטשאפט אויף יענעם, ענק זאלן מוחל זיין; אזוי וועט דער אייבערשטער ענק מוחל זיין.


איך וויל בעטן פון אלע קינדער שרייבט מיר בריוו, איך וויל האבן א פריוואטע נאנטע שקר מיט ענק אלע, דורך בריוו קען מען האבן א גוטע קשר, און בלי נדר וועל איך ענק צוריק שרייבן.


דער אייבערשטער זאל העלפן ענק זאלן האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#559 - וואס אינטערעסירט אייך וואס אנדערע טראכטן?
שמחה, אמונה, התחזקות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת בהעלותך (שלח בא"י), ט"ז סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... תחי'


איך האב ערהאלטן אייער בריוו.


עס איז דען אזוי געפערליך אז דער רב האט אייך גע'פסק'נט צו ווארטן אביסל וכו'? וואס איז דאס אז איר קלאפט זיך אזוי? וואס איז דאס אז איר זענט אויסער זיך? יעדע זאך האט זיין צייט און יעדער מענטש איז אן אנדערע פרשה, אזוי ווי דער תם האט געזאגט (ספורי מעשיות מעשה ט', מחכם ותם): "דאס איז מיין מעשה און דאס איז יענעמ'ס מעשה, און וואס דארף מען בכלל קוקן און רעדן פון אנדערע?"


וואס קלאפט איר זיך? איר זענט געזונט און שטארק, און אפילו מען איז געזונט און שטארק דארף מען פאלגן דעם רב און דעם דיין און טון וואס זיי זאגן.


איר שרייבט אז איר שפירט זיך אראפגעקוקט וכו'; איך וויל אייך פרעגן, וואס אינטערעסירט אייך וואס אנדערע טראכטן אויף אייך? וואס אינטערעסירט אייך וואס מען זאגט אויף אייך? א איד דארף נאר קוקן וואס מען זאגט אין הימל אויף אים, און אז מען האט א מורה דרך, מען פרעגט א רב, א דיין - דארף מען זיך בכלל נישט צו טון מאכן פון קיינעם.


טוט אלעס צו זיין פרייליך, בעטס דעם אייבערשטן איר זאלט זיין פרייליך, בעטס די תפילה יעדן טאג, און אפאר מאל א טאג:


"רבונו של עולם, העלף מיר איך זאל זוכה זיין צו זיין שטענדיג פרייליך, איך זאל זיך פרייען אז איך בין א איד, איך זאל זיך פרייען אז איך בין נישט קיין גוי. העלף מיך אייבערשטער אז איך זאל ארויס גיין פון מיין עצבות און מרה שחורה, נעם עס אוועק פון מיר, העלף מיר איך זאל זיין אזוי פרייליך אז איך זאל פרייליך מאכן אנדערע מענטשן, און יעדער איינער ארום מיר זאל זיין פרייליך.


הייליגער באשעפער, העלף מיר איך זאל שטענדיג געדענקען אז דו פירסט די וועלט מיט א השגחה פרטיות. איך זאל האבן א קלארע לויטערע אמונה, איך זאל נישט פארגעסן פון דיר קיין איין רגע. איך זאל נישט קיינעם חנפ'ענען און נישט פון קיינעם מורא האבן. עס זאל מיר נישט אנגיין וואס אנדערע טאכרטן און זאגן וועגן מיר, איך זאל נאר וועלן געפעלן פאר דיר, העלף מיר בזכות אלע צדיקים וואס האבן זיך מוסר נפש געווען פאר דיר, אמן".


דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#558 - גיין נאך געלט איז א גרויסע תיקון
אמונה, פרנסה, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת שלח (קרח בא"י), כ"ד סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


זאג משניות יעדן טאג, מאך זיך א קביעות צו זאגן "כך וכך" פרקים, דאס וועט דיך אפוואשן און אפרייניגן פון אלע פלעקן, משניות נעמט אראפ די פלעקן פון די נשמה, משנה איז די אותיות נשמה, עס טוט רייניגן די נשמה.


מאך שוין די הכנות צו קומען צום הייליגן רבי'ן אויף ראש השנה, גרייט אן די פאספארטן פאר דיר און פאר דיינע קינדער, און קויף טיקעטס, ווארט נישט אויף די לעצטע מינוט ווען אלעס ווערט אזוי טייער, און אז דו האסט נישט קיין געלט – זאלסטו נישט מאכן קיין חובות, עס איז נישט געזונט צו בארגן; גיי נאך געלט, עס איז א קלארע הלכה אז אויב מען האט נישט קיין פרנסה – קען מען נעמען פון צדקה, און אז דו שעמסט זיך – זאלסטו דאס מאכן מיט הפצה, דאס איז עפעס אנדערש, ביי הפצה איז מען א משפיע, מען איז נישט סתם א מקבל.


אויך זאלסטו גיין נאך געלט צו העלפן אונזערע מוסדות, גיין נאך געלט איז א גרויסע תיקון.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#557 - מיט ליבשאפט עפנט מען דעם הימל פאר ישועות
אמונה, תפילה

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת שלח (קרח בא"י), כ"ג סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


מאך שלום אין שטוב, קריג זיך נישט, זוך נישט צו זיין גערעכט, זיי קלוג און געב נאך.


אז מען האט זיך ליב אין שטוב - עפנט עס די הימל פאר ישועות. אזוי ווי מוהרא"ש ברענגט אסאך מאל דעם סיפור, אז דער הייליגער רבי ר' זושא זכותו יגן עלינו האט אמאל געפרעגט זיין ברודער דער הייליגער רבי ר' אלימלך זכותו יגן עלינו: "מיט וואס האסטו זוכה געווען אז מען זעט ביי דיר אזעלכע גרויסע מופתים?" האט דער הייליגער רבי אלימלך געזאגט: "ברודער, איך האב אריינגעברענגט א שטארקע ליבשאפט צווישן מיינע תלמידים, מען האט זיך זייער ליב איינער דעם צווייטן און מען רעדט שיין איינער צום צווייטן".


דעם פארגאנגענעם שבת בין איך געווען אין שטעטל אין די נייע געגנט, עס איז געווען זייער געשמאק. שבת אינדערפרי פארן דאווענען האבן מיר זיך זייער מחזק געווען מיט די עצות פון רבי'ן, אויך שבת נאכמיטאג זענען מיר געזיצן אין פעלד און געשמועסט פון די אוצרות וואס מיר פארמאגן. דער הייליגער רבי זאגט (חיי מוהר"ן, סימן רצז): "הַשַׁבָּתִים שֶׁשׁוֹבְתִים אֶצְלִי, הֵם גְדוֹלִים וְטוֹבִים יוֹתֵר מִשִּׁבְעָה פְּעָמִים תַּעֲנִית מִשַׁבָּת לְשַׁבָּת", זיין ביי מיר שבת איז מער און גרעסער ווי פאסטן זיבן מאל משבת לשבת; מוהרא"ש זאגט דאס גייט אן עד היום, ווען מען קומט זיך צוזאם אנשי שלומינו, מען רעדט פון רבי'ן - דארט איז דער רבי, מען ווערט אנגעפילט מיט יראת שמים. דער רבי זאגט (שם, סימן תצה): "אִלּוּ הָיִינוּ רוֹאִין אוֹצָר הָיִינוּ רָצִים בְּוַדַּאי אֵלָיו, וְהָיִינוּ חוֹפְרִים וּמְלַכְלְכִים עַצְמֵנוּ בְּרֶפֶשׁ וָטִיט בִּשְׁבִיל לַחְתֹּר אַחֲרָיו וּלְמָצְאוֹ", ווען איר וואלט געטראפן אן אוצר, וואלט איר זיכער אהין געלאפן און געזוכט ווי מער מען קען נעמען דערפון, איר וואלט נישט געקוקט צי איר ווערט שמוציג, איר וואלט אריין געקראכן אין בלאטע אבי צו נעמען פונעם אוצר, "וַהֲלֹא אֲנִי אוֹצָר שֶׁל יִרְאַת שָׁמַיִם, וּמַדּוּעַ לֹא יִהְיוּ לְהוּטִים וְרָצִים אַחֲרַי לְקַבְּלוֹ", איך בין דאך אן אוצר פון יראת שמים, פארוואס לויפט איר מיך נישט נאך צו נעמען פון מיין אוצר?


ביי שלש סעודות האבן מיר גערעדט פון די שיחה וואס רבי נתן דערציילט (שם, סימן תקפז), איינער האט אים דערציילט אז ער איז אמאל געקומען וויינען צום רבי'ן אז ער וויל זיין אן ערליכער איד און עס גייט אים נישט, האט אים דער רבי געזאגט צוויי זאכן, איינס אז ער מוז האבן שיעורים אין תורה, ער זאל זיך קובע זיין יעדן טאג צו לערנען, און צווייטנס ער זאל זיך מאכן יעדן טאג א חשבון מיטן אייבערשטן דאנקען און לויבן אויפן טאג וואס איז אריבער, און בעטן מען זאל מארגן האבן א בעסערע טאג.


על כן ליבער ברודער, נעם די צוויי נקודות, מאך זיך שיעורים; די ערשטע שיעור זאלסטו לערנען חומש; שנים מקרא ואחד תרגום פון די וואכעדיגע פרשה, טייל איין די פרשה לויט די טעג פון די וואך, זונטאג ביז שני, מאנטאג ביז שלישי און אזוי ווייטער, נאכדעם מאך זיך א שיעור אין משניות, גמרא, הלכה, און גיי התבודדות, וועסטו ווערן אן איש כשר, אן ערליכער איד.


איך דארף מקצר זיין.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#556 - פרנסה האט נישט מיט וואס און וויפיל מען ארבעט
אמונה, פרנסה, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת שלח (קרח בא"י), כ"ב סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


פרנסה האט נישט מיט וואס דו ארבעטסט און מיט וויפיל דו ארבעטסט, פרנסה איז פונעם אייבערשטן. דער הייליגער רבי האט דערציילט, עס זענען געווען צוויי עשירים, שכנים הויז צו הויז, איינער א קארגער, און דער אנדערער איז געווען א גרויסער בעל צדקה; איינמאל איז געקומען אן ארעמאן און געבעטן צדקה פון דעם קמצן, האט דער קמצן אים געזאגט אזוי: "איך האב דא ביי מיר אין גארטן אסאך ביימער וואס מען דארף זיי צעשניידן, אז דו וועסט מיר צעשניידן די אלע גרויסע ביימער אויף קליינע שטיקלעך האלץ וועל איך דיר געבן עסן", אומר ועושה, דער ארעמאן האט גענומען א האק און זיך גענומען צו די שווערע ארבעט, ער האט צעהאקט אלע ביימער און זיי פארוואנדלט אין שפענדלעך, ווען ער האט געענדיגט איז ער געקומען צום בעל הבית בעטן עסן, זאגט אים דער קמצן: "קום מיט מיר", און ער פירט אים צום שכן'ס הויז - די הויז פונעם צווייטן עושר - און זאגט אים: "קלאפ אריין ביי דעם טיר, דא וועסטו אלעס באקומען; עסן, געלט וכו'", דער ארעמאן האט געמיינט אז דאס איז איין זאך, איין בעל הבית; ער קלאפט אריין און תיכף ומיד האט מען אים אויפגענומען מיט א מורא'דיגע שמחה, מען האט אים געגעבן צו עסן מכל טוב וטוב, אינמיטן עסן האט זיך דער ארעמאן אנגערופן: "איך האב זייער שווער געהארעוועט פאר די עסן", פרעגט מען אים: "וואס הייסט?" ענטפערט ער: "איך האב געהאקט האלץ א גאנצן טאג ביז איך האב באקומען דאס עסן, דאס איז מיר בכלל נישט אנגעקומען גרינג", האט מען אים געזאגט: "אִיר הָאט גֶעאַרְבֶּעט אוּמְזִיסְט אוּן גֶעגֶעסְן אוּמְזִיסְט", מען האט אים ערקלערט וואס דא איז פארגעקומען, אז דאס זענען צוויי מענטשן און אויב וואלט ער קודם אנגעקומען אהער וואלט ער בכלל נישט געדארפט ארבעטן, ווייל דא געבט מען פאר יעדן איינעם עסן בחינם.


מוהרא"ש זאגט, וואס האט אונז דער רבי געוואלט לערנען מיטן דערציילן די מעשה? אז מען האט אים געזאגט: "אִיר הָאט גֶעאַרְבֶּעט אוּמְזִיסְט אוּן גֶעגֶעסְן אוּמְזִיסְט", דאס מיינט מען צו זאגן, דו האסט גארבעט פאר דיינע עבירות; אז א מענטש האט געזינדיגט דארף ער ארבעטן ביטער שווער און מיט דעם קומט ער אפ זיינע עבירות, אבער פרנסה געבט דער אייבערשטער פאר יעדן איינעם בחינם.


די מעשה דארף אונז זייער שטארקן אז אלעס קומט פונעם אייבערשטן, דעריבער אז דו גייסט יעצט אריבער שווערע צייטן מיט דיין פרנסה וכו', זאלסטו נאר טראכטן פונעם אייבערשטן, און נאר רעדן און בעטן פונעם אייבערשטן, וועסטו געהאלפן ווערן.


זע צו זיין פרייליך מיט אלע כוחות, און אז דו קענסט ממש נישט זיין פרייליך זאלסטו זיך מאכן פרייליך ביז דו וועסט טאקע ווערן פרייליך.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#555 - עס גייט שוין כמעט ליכטיג ווערן, האלט זיך
תפילה והתבודדות, אמונה, התחזקות, משיח

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת בהעלותך (שלח בא"י), י"ט סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מיין טייערער ליבער ... נרו יאיר


איך וויל דיך זייער מחזק זיין, דו זאלסט ווייטער אנגיין מיט דיין עבודת השם, מיט דיינע שיעורים וואס דו לערנסט, און מיט דאווענען די דריי תפילות שחרית מנחה און מעריב.


שטארק דיך אויף אלע דיינע שוועריקייטן, ווייל נאך אביסל וועסטו טרעפן דיין שידוך, דו וועסט בויען א ווארעמע ליבליכע שטוב.


טייערער ..., די שווערע טעג וועלן אריבערגיין, עס גייט שוין כמעט ליכטיג ווערן, האלט זיך, נעם זיך גוטע חברים, א גוטער חבר איז דער וואס האט אמונת חכמים, דער וואס שטארקט זיך צו בלייבן ביים צדיק, ביים הייליגן רבי'ן.


איך האב דיך ליב, איך וועל דיך שטענדיג מחזק זיין מיטן רבינ'ס עצות, נעם די עצה פון רבי'ן, די עצה וואס משיח וועט אויסלערנען פאר די גאנצע וועלט, די עצה פון תפילה והתבודדות, נעם יעדן טאג אפאר מינוט וואס דו שמועסט אויס דיין הארץ מיטן אייבערשטן, דערצייל אים אלעס, דערצייל אים דיין צעבראכן הארץ, דערצייל אים ווי צעבראכן דו ביסט, זאג די ווערטער פארן אייבערשטן:


"הייליגער באשעפער, דו ווייסט אלעס וואס איך בין אריבער אין מיין לעבן, און דו ווייסט וואס איך גיי נאכאלץ אריבער יעדן טאג און יעדע מינוט, העלף מיר, האב רחמנות אויף מיר, העלף מיר איך זאל זיך קענען שטארקן אויף מיינע שוועריקייטן, אנא ה', איך בעט דיך זייער, זיי מיך מקרב צו דיר, איך וויל זיין אן ערליכער איד, איך וויל חתונה האבן, אויפשטעלן א געזונטע ליבליכע ווארעמע שטוב מיט ערליכע געזונטע דורות".


טייערער ..., איך דארף מקצר זיין, איך דארף לייגן שלאפן מיינע קליינע קינדער און לויפן געבן די ליל שישי שיעור, איך וועל דיר נאך אסאך שרייבן און מחזק זיין.


פון דיין ראש ישיבה וואס האט דיך ליב ווי אן אייגן קינד.

#554 - מען ווייזט דעם מענטש כאילו מען דארף אים נישט
אמונה, התחזקות, תפילה

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת בהעלותך (שלח בא"י), י"ט סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מיין ליבער טייערער הארציגער זון נחמן נתן נרו יאיר


שטארק זיך בעבודת השם, דראפע זיך מיט אלע כוחות, דער הייליגער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב, סימן מח), מען דארף זיין א גרויסער עקשן אין עבודת השם, נישט אפצולאזן די גוטע רצונות און גוטע מעשים, ווייל יעדער וואס הייבט אן דינען דעם אייבערשטן שפירט אז מען וויל אים נישט, און פון הימל טוט מען אים אוועק שטופן, און אזוי איז טאקע, די הרגשה איז ריכטיג, אבער דאס איז נישט אז מען דארף טאקע נישט דעם מענטש, פארקערט, באמת וויל מען יא דעם מענטש, אבער דאס איז די וועג ווי אזוי עס ארבעט, די וועג איז אז מען ווייזט דעם מענטש כאילו מען דארף אים נישט, אבער באמת איז דאס נאר התקרבות, און דאס גייט אריבער אויף יעדן, אויך אויף די גרויסע צדיקים, און אויך די צדיקים פון די פריערדיגע דורות, אלע זענען אריבער די סארט געפילן, אלע האבן געשפירט ווי מען דארף זיי נישט און ווי מען טוט זיי אוועק שטופן, ווי מען דערווייטערט זיי, און ווען זיי וואלטן זיך נישט געשטארקט וואלטן זיי אוועק געפאלן, און ווייל זיי האבן נישט געקוקט אויף די אלע געפילן, ראיות און בלבולים, זיי האבן זיך געשטארקט – זענען זיי אויסגעוואקסן גרויסע צדיקים.


טייערער ליבער נחמן נתן, איך האב דיך זייער ליב, איך האב גרויס נחת פון דיר, אויך מאמי תחי' האט נחת, מיר דאנקען דעם אייבערשטן פאר יעדן קינד, און מיטן אייבערשטנ'ס הילף וועסטו בקרוב טרעפן דיין שידוך און אויפשטעלן א שיינע ליכטיגע שטוב.


זיי שטארק מיט ח"י פרקים משניות בכל יום, זאג דעם יום תהלים בכל יום, לערן גמרא ש"ס כסדרן; מי יתן אז דו זאלסט ענדיגן די יאר נאכאמאל ש"ס און קומען צום הייליגן רבי'ן ראש השנה מיט נאך א סיום הש"ס, ברענגען דעם רבי'ן א מתנה א ש"ס.


טאטי, וואס ליבט דיך.

#553 - גיי יעדן טאג א "דאנקען שפאציר"
אמונה, התחזקות, תפילה, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת בהעלותך (שלח בא"י), י"ט סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


נעם אריין אמונה אין דיר, חזר דיך די ווערטער: "דער אייבערשטער איז דא, דער אייבערשטער איז מיט מיר, ביי מיר און נעבן מיר, אלעס איז ער, דומם צומח חי מדבר – אלעס איז ער, עס וועט מיר גארנישט שלעכט פאסירן ווייל איך ליג אינעם אייבערשטנ'ס הענט, איז פארוואס בין איך פאר'דאגה'ט? פארוואס זארג איך זיך? ענדערש זאל איך זיך איבערגעבן צו אים, און ער וועט מאכן דאס בעסטע פאר מיר".


גיי יעדן טאג א "דאנקען שפאציר", ביי דעם שפאציר זאלסטו נאר דאנקען און לויבן דעם אייבערשטן; פאר יעדע אבר וואס דו האסט, און אז דו ביסט געזונט, דאנק אים פאר דיין משפחה בפרטי פרטיות, רעכן אויס יעדע איינצעלהייט באזונדער; דאס וועט דיך מאכן א שטארקע מח, שטארקע נערווען, שטארקע כוחות, וועסט זיין גליקליך און צופרידן.

#552 - דיין טאכטער האט חברים גוים השם ישמרינו
אמונה, טעלעפאן

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת שלח (קרח בא"י), כ"ב סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


דיין טאכטער האט נישט גוטע חברים, הינטער דיין רוקן און דיין ווייב'ס רוקן האט זי חברים גוים השם ישמרינו, און זי דערציילט פאר אירע חבר'טעס אלעס וואס זי רעדט מיט זיי; איך האב זייער מורא וואס דא וועט זיין, סיי מיט איר, סיי מיט דיינע אנדערע קינדער, און מיט מיינע תלמידות.


על כן זאלסטו איר שוין אפהאקן פון די שלעכטע חברים, נעם איר טעלעפאן און טראג עס פילטערן, מען זאל נישט קענען רופן עי איי, ווייל אז זי פרעגט אירע פראגעס פון עי איי און עי איי ענטפערט איר, דאס זענען ענטפערס פון גוים, וואס איז זייער שעדליך.


אטעם נישט אפ ווען דו כאפסט אז איך האב דיך סתם דערשראקן און זי האט נישט קיין שלעכטע חברים, ווייל עי איי איז נאך מער שרעקעדיג פון מציאות'דיגע חברים, און ווען דו און דיין ווייב וועלן זיך אויפוועקן פון שלאף – וועט שוין זיין אביסעלע שפעט, א מיידל דארף בכלל נישט האבן קיין טעלעפאן, די הייליגע חכמים זאגן (מדרש תנחומא נשא, י): "'וְיִשְׁמְרֶךָ' בְּבָנוֹת", טעכטער דארפן אסאך א גרעסערע שמירה ווי זין, און אז ענק ווילן יא געבן א טעלעפאן – מוז דאס זיין מיט א פילטער, און אויך אז מען זאל נישט קענען רופן עי איי השם ישמרינו.


איך וויל נאר דיין טובה, אויך מיין איך פערזענליך מיינע קינדער; די מוסדות זענען מיינע קינדער, איך וויל הייליגע דורות, אונזערע טעכטער זאלן גיין צו די חתונה ריין און הייליג, און וועלן נאכגיין די עלטערן בשמחה ובטוב לב.


ווי אזוי וואלסטו געשפירט ווען דו ווייסט אז ביינאכט, ווען דו און דיין ווייב שלאפן שוין, אז דיין טאכטער רופט מיט איר טעלעפאן גוים און גוי'טעס? וועלכע טאטע מאמע וואלטן דאס געקענט אויסהאלטן? ליבער ברודער, דאס איז עי איי; עלטערן גייען זיך לייגן און די קינדער רופן מיט זייער טעלעפאן די סטרא אחרא און שמועסן מיט זיי, רעדן זיך אויס און פרעגן אלע זייערע ספיקות און שאלות, השם ישמרינו, און ווען די רבנים בעטן זיך: "ראטעוועט... געוואלד..." – מאכט מען פון זיי א געשפעט.


דער אייבערשטער דארף שוין רחמנות האבן אויף אונזער דור, מיר זענען יעצט אין די גרעסטע סכנה וואס קען נאר זיין, אונזערע קינדער זאלן נישט אוועק גליטשן צו די טומאה השם ישמרינו.