בריוון פונעם ראש ישיבה שליט"א

#13 - נאך א שאנס
התחזקות, נקודות טובות, פסח שני

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת אחרי קדושים, ד' אייר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


מיין ליבער טייערער ... נרו יאיר


איך האב ערהאלטן דיין מעסעדזש ווי דו האסט זיך מחיה געווען מיט די בריוו וואס איך האב דיר געשריבן פאריגע וואך; אז דו האסט זיך אזוי מחי' געווען וויל איך דיר שרייבן נאך אביסל פון די זיסע חיזוק פון הייליגן רבי'ן.


מיר שטייען א וואך פאר פסח שני, קומענדיגע וואך פרייטאג אמור איז פסח שני, די גאנצע זאך פון פסח שני איז איין גרויסע וואונדער, ווי מען האט געגעבן פאר די מענטשן וואס זענען געווען טמא לנפש נאך א טשענס צו ברענגען דעם קרבן פסח, דאס איז זייער שטארקע חיזוק פאר אונז צעבראכענע מענטשן וואס מיר זענען אין די בחינה פון טמאים לנפש אדם, און מיר האבן נאכנישט זוכה געווען צו קענען קומען אין די עזרה, צום מזבח, צו די קדושה; אז אויב מיר וועלן נישט אפלאזן אונזער ווילן - וועלן מיר זוכה זיין צו אלע קדושות.


אויך איז דא נאך א שטארקע זאך, עס איז אנגענומען ביי כלל ישראל אז פסח שני איז די יארצייט פונעם הייליגן תנא רבי מאיר בעל הנס, חכמינו זכרונם לברכה זאגן (יבמות סא:): "רבי מאיר חייש למיעוטא", דאס איז דאך ממש די זאך פון 'פסח שני', אז אפילו מען איז אנגעפילט מיט שלעכטס זאל מען זוכן אין זיך עפעס גוטס, ביז מען וועט ווערן אינגאנצן גוט; דאס איז שיטת רבי מאיר בעל הנס, וואס האט אלץ חושש געווען למיעוטא.


דער הייליגער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א, סימן רפב), אז מען מוז זוכן אין זיך גוטע זאכן, און אפילו מען איז גוט צעבראכן, מען זעט זיך אלס דער ערגסטער מענטש, מען זעט זיך אנגעפילט מיט שלעכטס, איז אבער זיכער דא עפעס א גוטע זאך וואס מען האט געטון, און אפילו די גוטע זאך איז נישט פון יעצט, עס איז פון א לאנגע צייט צוריק - זאל מען טראכטן פון די גוטע זאך וואס מען האט געטון און זיך מחיה זיין מיט דעם, דאס וועט מאכן אז דער מענטש זאל ווערן אינגאנצן גוט, און דאס איז די פשט אין פסוק (תהלים לז, י): "ועוד מעט ואין רשע והתבוננת על מקומו ואיננו", אז מען זוכט אויף אין זיך 'עוד מעט' אביסל גוטס, 'ואין רשע', וואס אין די מעט איז מען נישט קיין רשע, דעמאלט 'והתבוננת על מקומו ואיננו', וועסטו פלוצלונג זיך זען ווי א נייער מענטש, 'ואיננו' מען איז שוין נישט דער אלטער מענטש.


דאס איז וואונדער ווי אזוי דאס ארבעט, ווי נאר מען טרעפט גוטע זאכן אין זיך אדער אין אנדערע - קען מען אינגאנצן איבערגעדרייט ווערן און אויך קען מען א צווייטן אינגאנצן איבערדרייען, דורך טראכטן אויף יענעם גוט, און דורך זוכן אין יענעם גוטס; דאס איז שיטת רבי מאיר בעל הנס, וואס זאגט אז מען גייט נאך מיעוטא, און דאס איז די זעלבע זאך פון פסח שני; אז אפילו דער מענטש איז מטא לנפש, אויב ער וויל זיין גוט, ער קומט און ער בעט ברחמים: "רבונו של עולם איך וויל אויך זיין גוט, איך וויל אויך זיין א צדיק, איך וויל אויך לערנען און דאווענען"; איז אפילו ער איז נאך פול מיט פראבלעמען, אדער אפילו בבחינת רשע, אויב וועט ער זוכן דעם 'עוד מעט ואין רשע', א פינטעלע וואס האט נישט קיין שלעכטס, עפעס א גוטע זאך וואס ער האט, אדער א גוטע זאך פון אמאל - וועט דאס אים אזוי שטארקן, והתבנונת על מקומו ואיננו, אז ער וועט ווערן א נייער מענטש.


מאך תפילות דו זאלסט קענען די יאר קומען צום הייליגן ראש השנה אין אומאן, דער רבי וועט מאכן שיינע זאכן פון דיר; נישטא קיין וועג צו קומען קיין אומאן, נאר מיט תפילה, מיט בענקען, וועלן און גלוסטן.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#12 - שטארק מיט די ווילן
התחזקות, רצונות, פסח שני

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת אחרי קדושים, ד' אייר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


יצחק אהרן וויינבערג נרו יאיר, קרית ברסלב


דיין פיש יום טוב פסח איז געווען זייער גוטע פיש, די גאנצע משפחה האבן מיר געזאגט אז דיין פיש איז בעסער ווי די פיש וואס מען קויפט אין שטאט; קען זיין אז דו ביסט זיך מתבודד אין די צימער וואו דו שניידסט די פיש, דאס איז די סיבה; אזוי גייען אריין די דיבורים פון התבודדות אין די פיש און עס געבט א ריינע גוטע טעם.


איך וויל דיך מחזק זיין דו זאלסט יעדן טאג גיין שפאצירן אין פעלד און שרייען צום אייבערשטן: "איך וויל אויך זיין א צדיק, למה נגרע? וואס בין איך אנדערש? איך וויל אויך זיין פרייליך". אז מען איז זיך מתבונן אין די פרשה פון פסח שני זעט מען אז נאר ווייל די אידן - וואס האבן נישט זוכה געווען צו מאכן דעם קרבן פסח - האבן געשריגן (במדבר ט, ז): 'למה נגרע' פארוואס זענען מיר אנדערש? 'לבלתי הקריב קרבן ה'' אז מיר קענען נישט מקריב זיין דעם קרבן?!' - האט זיי דער אייבערשטער געגעבן דעם פסח שני; נאר ווייל זיי האבן געבעטן, זיי האבן נישט אפגעלאזט זייער ווילן.


אז מען איז שטארק מיט די ווילן, מען לאזט נישט אפ די ווילן, ווער רעדט נאך אז מען זאגט ארויס די ווילן פארן אייבערשטן, מען זאגט: "הייליגער באשעפער למה נגרע, וואס בין איך אנדערש? איך וויל אויך זיין א צדיק, איך וויל אויך זוכה זיין צו וואס אלע צדיקים האבן זוכה געווען"; דורכדעם וואס מען בעט און מען וויל - איז מען זוכה צו באקומען א פסח שני, מען געבט דעם מענטש אלעס וואס ער בעט און אלעס וואס ער וויל. אזוי ווי דער הייליגער רבי נתן זכותו יגן עלינו זאגט (לקוטי הלכות ברכת הפרות הלכה ה, אות טז), משה רבינו האט געזען די רצון, די ווילן פון די אידן, ווי זיי האבן געטענה'ט 'לָמָּה נִגָּרַע', וואס זענען מיר אנדערש? האט ער פארשטאנען אז דא גייט עפעס זיין, מען גייט זיי זיכער געבן זייער פארלאנג, ווייל (שבת קד.): "הבא לטהר", ווען מען וויל זיין גוט, "מסייעים אותו", העלפט מען פון הימל; און טאקע דער אייבערשטער האט געזאגט מען זאל זיי געבן נאך א געלעגנהייט צו מאכן יעצט דעם פסח.


אזוי זאלסטו טון, זאג פארן אייבערשטן דיינע רצונות, זאג פארן אייבערשטן ווי שווער די נסיונות זענען און ווי שטארק דו ווילסט זיין גוט, רעד אויס דיין הארץ צום אייבערשטן, זאג: "באשעפער איך וויל זיין גוט"; הער נישט אויף צו זאגן: "טאטע איך וויל זיין אן ערליכער איד, עס איז מיר אזוי שווער, וויפיל איך פרוביר פאל איך צוריק"; ווייל יעדע ווארט וואס מען בעט דעם אייבערשטן און אזוי אויך יעדע ווילן וואס מען וויל זיין גוט - איז זייער חשוב ביים אייבערשטן, און דאס ווערט נישט פארלוירן. אזוי ווי דער הייליגער זוהר זאגט (תרומה קנ:), אז קיין איין גוטע ווילן ווערט נישט פארלוירן פונעם אייבערשטן; דאס הייסט אפילו מען זעט ווי מען איז נאך ווייט פון קדושה און מען בענקט זיך און מען האפט צו זיין גוט - איז דאס זייער חשוב, און די אלע גוטע רצונות נעמען זיך צאם, און אויך אלע תפילות נעמען זיך צאם, ביז מען איז זוכה אנצוקומען צו אלע מדריגות.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#11 - זוך א צדיק, דערצייל אים אויס דיין הארץ, און בעט אן עצה
תשובה, וידוי, פסח שני

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת אחרי קדושים, ד' אייר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


א שאד אז דו עסט זיך אויף דיינע קישקעס מיט דיין עבר, א שאד אז דו גייסט נישט צום צדיק זיך מתוודה זיין און בעטן אן עצה.


דו ווייסט די מעשה וואס דער רבי האט דערציילט (חיי מוהר"ן, סימן נד), עס איז געווען א איד וואס פלעגט גיין צום הייליגן בעל שם טוב זכותו יגן עלינו, דער איד איז לא עלינו קראנק געווארן און ער האט געשיקט א שליח צום הייליגן בעל שם טוב בעטן ער זאל קומען צו אים, וכן הוה, דער בעל שם טוב איז געפארן אים מבקר חולה זיין, אויפן וועג האט דער שליח געפרעגט דעם בעל שם טוב: "איך האב דאך געהערט פון אייך אז אויב מען טוט אמת'דיג תשובה וועט מען זיכער נישט שטארבן פאר די צייט, אויב אזוי ווי קען זיין אז דער חולה צו וועם מיר פארן יעצט וועלכער האט דאך תשובה געטון און ער איז אן ערליכער איד, ווי קען זיין ער זאל שטארבן פאר די צייט?" האט דער הייליגער בעל שם טוב געענטפערט: "עס איז טאקע וואר דאס וואס איך האב געזאגט, אז אויב מען טוט אמת'דיג תשובה וועט מען נישט שטארבן פאר די צייט און עס איז אויך וואר אז דער איד האט אמת'דיג תשובה געטון אויף זיינע עבירות, אבער ער האט זיך נישט מתודה געווען פארן אמת'ער צדיק, דעריבער קען ער נישט ווערן אויסגעהיילט, און דערפאר פאר איך צו אים כדי ער זאל זיך קענען מתודה זיין פאר מיר, אויב ער וועט זיך מתודה זיין פאר מיר וועט ער גלייך אויסגעהיילט ווערן, און אויב ער וועט זיך נישט וועלן מתודה זיין - וועט ער ווערן נאך מער קראנק און ער וועט אנהויבן שרייען 'געוואלד, וויי וויי' - פון גרויס ווייטאג, ביז ער וועט שטארבן, אויבן אין הימל רעכנט מען אים נישט די עבירות ווייל ער האט שוין תשובה געטון, און אויך נאכן שטארבן וועלן די קליפות און די חיצונים נישט האבן קיין שום כח אויף אים ווייל ער האט שוין תשובה געטון, אבער ווי לאנג ער לעבט נאך וועלן די חיצונים זיך נוקם זיין אין אים", און אזוי איז געווען, דער בעל שם טוב איז געקומען און אים געזאגט בזה הלשון: "זאג מיר דיינע עבירות וואס דו ווייסט, דער אייבערשטער ווייסט און אויך איך ווייס", דער בעל שם טוב האט דאס איבערגעזאגט דריי מאל, אבער דער איד האט נישט געוואלט, ער האט זיך געשעמט, און ער האט אנגעהויבן שרייען: "אוי וויי, אוי וויי" - אויף זיינע ווייטאג ווייל זיינע גלידער האבן אנגעהויבן זיך צעברעכן ביז ער איז געשטארבן.


נאכן דערציילן די מעשה האט דער רבי מגלה געווען די תורה (לקוטי מוהר"ן חלק א, סימן ד), וואו דער רבי לערנט אונז אז דורך ודוי דברים פארן צדיק גייען ארויס אלע שלעכטס פון די ביינער.


אזוי אויך זאג איך דיר, זוך א צדיק און דערצייל אים וואס דער אייבערשטער ווייסט, וואס דו ווייסט און וואס ער ווייסט; א שאד דו זאלסט שלעפן דעם שווערן פעקל פון דיין עבר און איינגיין אין דיר מיט דיינע פחדים וכו', אז באלד וועט מען זיך דערוויסן וואס דו האסט געטון און דו וועסט ווערן אויס שיינער איד. א שיינער איד ביסטו סיי ווי ווייל דו האסט שוין תשובה געטון, דאך דארף מען דאס ארויסגעבן פארן צדיק אז עס זאל ארויסגיין פון די ביינער, דער צדיק קען דיר העלפן, דיר ווייזן א וועג ווי אזוי צו לעבן א גוטע לעבן.


געב א קוק, די אידן וואס זענען געווען טמא און נישט זוכה געווען צו קענען מיט האלטן מיט אלע אידן צו ברענגען דעם קרבן פסח, זיי זענען געווען אפגעזונדערט, איינגעשפארט. שטעל זיך פאר די שמחה וואס איז געווען ביי גאנץ כלל ישראל, אלע אידן קומען צום משכן, אלע זינגען דעם הלל, אלע ווערן צוגעלעבט צום אייבערשטן מיט די גרעסטע דביקות, און פון די אנדערע זייט זיצן אפאר אידן וואס קענען נישט מיט האלטן, און ווי אזוי האבן זיי זוכה געווען צו קענען באקומען א פסח שני? נאר ווייל זיי זענען געגאנגען צום צדיק, זיי זענען געגאנגען צו משה רבינו און גערעדט אפן, זיי האבן געמאכט וידוי דברים (במדבר ט, ו): "אנחנו טמאים", מיר זענען טמא; עס איז נישט געווען גרינג צו דערציילן פאר משה רבנו וואס גייט אריבער אויף זיי, מיט דעם אלעם האבן זיי געלייגט אלעס אין דער זייט און גערעדט אפענע דיבורים, זיי האבן געבעטן משה רבינו דער צדיק הדור זאל זיי העלפן, און זיי האבן זוכה געווען צו פסח שני.


אזוי אויך בכל דור ודור געפינט זיך משה רבינו, "אתפשטותא דמשה בכל דרא ודרא" (תיקוני זוהר תיקון סט, דף קיד.), און נאך זאגן די הייליגע חכמים (בראשית רבה נו, ז): "אין דור שאין בו כמשה", און ווי אלע צדיקים, עיין שם; עס זענען דא רבנים, דיינים, ערליכע אידן - וואס זענען משפיע פארן דור אמונה און קדושה, און אז מען ווייסט ביי זיך אז מען איז 'טמא לנפש', מען האט געטון עבירות, מען האט זיך מטמא געווען השם ישמרינו, ווער רעדט נאך אז מען האט אנדערע מטמא געווען רחמנא לצלן, אדער וכו' וכו' - דארף מען גיין צו זיי, נעמען חיזוק, עצות והדרכה, ווי אזוי ווייטער צו גיין אין לעבן, ווי אזוי זיך ווייטער אן עצה געבן, אליינס קען מען נישט, אליינס קען מען זיך דערטרינקען, אזוי ווי דער הייליגער רבי אלימלך מליזענסק זאגט אויפן פסוק (תהלים צה, י): "וְהֵם, לֹא יָדְעוּ דְרָכָי", 'והם' פון זיצן אין דער'היים' – 'לא ידעו דרכי', קען מען נישט וויסן ווי אזוי צו גיין און ווי אזוי זיך צו פירן, מען מוז גיין צו די צדיקים, זיי זוכן און זיי בעטן זיי זאלן אונז ווייזן די וועג ווי אזוי אלעס צו פאררעכטן.


זיי נישט פארשעמט אז איך שרייב דיר, איך האלט זיך שוין איין א לאנגע צייט, איך זע ווי דו גייסט איין, איך טראכט 'א שאד פאר דיר אז דו זאלסט זיך אזוי מוטשען מיט די ברעכעניש וכו''.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#10 - נאר מיט לערנען תורה שפירט מען זיך גוט און צופרידן
לימוד התורה, פסח שני

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת אחרי קדושים, ג' אייר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, תלמיד ישיבת היכל הקודש ירושלים


אז דו ווילסט זיך קענען שטארקן אויף דיינע יצר הרע'ס וואס פלאקערט אין דיר - איז דאס נאר דורך לימוד התורה.


זע צו לערנען יעדן טאג דיינע שיעורים און מאך זיך א שיעור אין לערנען גמרא, לערנען גמרא קלעבט צו דעם מענטש צום אייבערשטן, מאך זיך א קביעות צו לערנען יעדן טאג א בלאט גמרא, און אויך אז דו פארשטייסט נישט דאס לערנען - זאלסטו ווייטער לערנען; לערן אן פארשטיין, זאג די ווערטער פון די גמרא; ווייל אז מען לערנט, אפילו אן פארשטיין - ווערט מען געראטעוועט פונעם יצר הרע. חכמינו זכרונם לברכה זאגן (קידושין ל:), דער אייבערשטער זאגט: "בָּנֵי, בָּרָאתִי יֵּצֶר הָרָע וּבָרָאתִי לוֹ תּוֹרָה תַּבְלִין", איך האב באשאפן דעם יצר הרע אבער איך האב באשאפן די הייליגע תורה, "אִם אַתֶּם עוֹסְקִים בַּתּוֹרָה אֵין אַתֶּם נִמְסָרִים בְּיָדוֹ", אויב לערנסטו תורה וועסטו נישט זיין אונטער אים; די תורה היט דעם מענטש ער זאל זיך קענען ראטעווען פון די נסיונות.


ליבער ברודער, הארציגער חבר, נאר די תורה מאכט ליכטיג, נאר אז מען לערנט תורה שפירט מען זיך גוט, מען שפירט צופרידן. אזוי ווי חכמינו זכרונם לברכה זאגן (סנהדרין כד.), אויפן פסוק (איכה ג, ו): "'בְּמַחֲשַׁכִּים הוֹשִׁיבַנִי כְּמֵתֵי עוֹלָם', אָמַר רַבִּי יִרְמִיָּה זֶה תַּלְמוּדָהּ שֶׁל בָּבֶל", מוהרא"ש זאגט פשט, ווען איינער רעדט זיך אפ, ער וויינט 'בְּמַחֲשַׁכִּים הוֹשִׁיבַנִי', איך זיץ אין די פינסטערניש, 'כְּמֵתֵי עוֹלָם', איך בין אזוי ווי א טויטער פון צרות, מרירות, השלכות ונפילות; זאגט מען אים, האסט אן עצה ארויסצוגיין דערפון, עס איז דא אן עצה צו ווערן אויס טויט, 'זֶה תַּלְמוּדָהּ שֶׁל בָּבֶל', נעם א גמרא, הייב אן לערנען, וועט דיר ליכטיג ווערן, וועסט ווערן לעבעדיג.


יעצט ווען מיר זעען ווי די אידן וואס האבן געבעטן א פסח שני האבן זוכה געווען צו דעם, זאלסטו וויסן אז אויב דו וועסט לערנען די הייליגע תורה - וועסטו אויך זוכה זיין ארויסצוגיין פון אלע צרות, און אפילו דו קענסט נאכנישט לערנען, דו האסט נישט קיין פארשטאנד און דו האסט נישט קיין טעם - זאלסטו זאגן די ווערטער פון די תורה. נעם א גמרא און זאג א בלאט גמרא און נאך א בלאט גמרא, ביז דו וועסט ענדיגן א פרק, און אזוי זאלסטו טון ווייטער, גיי צום צווייטן פרק ביז דו ענדיגסט א מסכתא, דאן זאלסטו גיין צו די קומענדיגע מסכתא. דאס וועט דיך ארויסנעמען פון אלע טונקלקייטן, עס וועט דיר ליכטיג מאכן, און ביים סוף וועסטו באקומען פארשטאנד, דו וועסט באקומען א געפיל און א טעם צו די הייליגע תורה.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#9 - פון קוקן אויף צוריק, קומט נישט קיין גוטס
התחזקות, פסח שני

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת אחרי קדושים, ד' אייר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, קרית ברסלב


וויפיל דארפן מיר דאנקען דעם אייבערשטן אז מיר האבן זוכה געווען מקורב צו ווערן צום הייליגן רבי'ן וואס איז אונז מחזק מיט אזעלכע חיזוקים, אז אפילו דער מענטש איז א שברי כלי, ער האט שוין אויפגעגעבן אויף זיך און פלוצלונג האט ער געפינען דעם רבינ'ס ספרים און דאס דרייט איבער פון טונקל צו ליכטיג, פון שווארץ צו ווייס, מען הייבט אן זען א וועג אז מען קען נאך יא אנקומען צו די קדושה.


קומענדיגע וואך ליל שישי איז פסח שני; וויסן זאלסטו, פסח שני לערנט אונז זייער א וויכטיגע זאך פאר עבודת השם, אז אפילו מען האט נישט זוכה געווען צו ריינע יונגע יארן, מען האט פוגם געווען, מען האט געטון עבירות, מען איז געווען פארזינקען אין די טומאה - קען מען נאכאלץ זוכה זיין אלעס צו פאררעכטן און אריינגיין אין די קדושה, אזוי ווי די אידן וואס זענען געווען טמא ביים מקריב זיין די קרבן פסח, זיי זענען געווען אויסגעשלאסן פון כלל ישראל - האבן ביים סוף זוכה געווען צו פסח שני, אזוי אויך קען יעדער איד זוכה זיין צו קומען צו די העכסטע מדריגה, מען קען אלעס פאררעכטן, אפילו מען האט פארפאסט די יונגע יארן.


דער יצר הרע ווערט אנגעריפן א מלך זקן וכסיל, אן אלטער נארישער קעניג, ער טראגט דעם טיטל 'אלט' ווייל ער ברענגט כסדר פארן מענטש זיינע אלטע מעשים, ער וויל צעברעכן דעם מענטש, ער וויל אים מחליש דעת זיין, ער זאגט פארן מענטש: 'לאז דיך אפ, דו וועסט שוין נישט זיין קיין צדיק, דו ביסט טמא, דיינע יונגע יארן זענען פול מיט חטאת נעורים, פארשמירט מיט פגם הברית', אבער אז מען האט שכל אויסצוהערן די קול פון צדיק וואס לערנט אונז - פסח שני; אמת דו האסט פארפאסט דיינע יונגע יארן, אמת דו האסט מקלקל געווען, אבער דו קענסט יעצט זוכה זיין אלעס צו פאררעכטן, און אז דו וועסט תשובה טון, דו וועסט חרטה האבן אויף דיין עבר און זיך מקבל זיין צו זיין גוט - וועט דער אייבערשטער דיר מוחל זיין און דיר געבן נאך א טשענס.


אנשטאט זיין דערביטערט אז מען האט נישט געקענט ברענגען דעם ערשטן קרבן פסח, דארף מען ענדערש זען צו זיך גרייטן אויפן פסח שני, מען דארף וויסן אז פון קוקן אויף צוריק, פון זיך קלאפן אז מען האט פארפאסט די יונגע יארן - וועט קיין גוטס נישט ארויס קומען; אודאי דארף מען תשובה טון דערויף און יעדן טאג וויינען צום אייבערשטן: "הייליגער באשעפער זיי מיר מוחל אויף אלע מיינע חטאת נעורים", אבער א גאנצן טאג דארף מען זיין פרייליך און ארויסקוקן ווען קומט שוין פסח שני, און ווען עס קומט צו לערנען און דאווענען טאר מען נישט טראכטן פונעם עבר, דעמאלט דארף מען אלעס פארגעסן. אזוי ווי דער הייליגער רבי האט געזאגט (שיחות הר"ן, סימן כו): "ביי די וועלט איז שכחה א חסרון, אבער ביי מיר איז שכחה א מעלה", מענטשן רעדן זיך אפ אז זיי האבן נישט קיין גוטע זכרון און זיי פארגעסן וואס איז געווען, מען מיינט אז דאס איז א חסרון, אבער עס איז פארקערט, עס איז נאר א מעלה, ווייל ווען עס וואלט ווען נישט געווען שכחה וואלט מען נישט געקענט דינען דעם אייבערשטן, מען וואלט נישט אויפגעהערט צו טראכטן פונעם פארגאנגענהייט, פון אלע דורכפעלער און אלע פראבלעמען וואס מען איז דורך, דאס וואלט גורם געווען אז דער מענטש זאל נישט וועלן נאכאמאל פרובירן צו זיין אן ערליכער איד, אבער יעצט אז עס איז דא שכחה, קען מען זיך באנייען און אנהייבן פונדאסניי.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#8 - ביי א איד איז קיינמאל נישט שפעט
הצלחה, ביזנעס, פסח שני

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת אחרי קדושים, ב' אייר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, וויליאמסבורג


אלץ בעטסטו ברכות און סגולות צו מצליח זיין אין דיינע געשעפטן; עס איז דא איין סגולה, וואס אז דו וועסט דאס טון - וועסטו זיכער מצליח זיין, אבער עס איז נישט קיין גרינגע סגולה. דער רבי זאגט (ספר המדות אות שמחה חלק ב, סימן א): "מִי שֶׁהוּא שָׂמֵחַ תָּמִיד, עַל יְדֵי זֶה הוּא מַצְלִיחַ", ווער עס איז שטענדיג פרייליך - איז מצליח אין לעבן; די זאך איז אבער נישט גרינג, עס איז גרינגער צו פארן צו אלע מקומות הקדושים און צו טון שווערע סגולות - ווי פאלגן דעם רבי'ן מיט זיין פרייליך, און אין דעם ליגט דיין הצלחה.


קומענדיגע וואך געפאלט פסח שני, מיר לערנען זיך פון פסח שני אז ביי א איד איז קיינמאל נישט שפעט, מען קען אלץ אנהייבן דינען דעם אייבערשטן, ווי לאנג מען לעבט קען מען תשובה טון, מען קען אלעס פאררעכטן; אזוי ווי דער גרויסער צדיק רבי ישראל סאלאנטער זכותו יגן עלינו האט געזאגט. אמאל איז ער אריין אביסל שפעט ביינאכט צום שוסטער און אים געפרעגט אויב ער נעמט נאך אן אזוי שפעט צו פאררעכטן זיינע שיך, האט דער שוסטער געזאגט: "רבי, כל זמן די לעכט ברענט - קען מען נאך פאררעכטן"; דער צדיק איז זייער נתעורר געווארן פון דעם און ער פלעגט דאס חזר'ן ביי זיינע דרשות, ער פלעגט זאגן: "רבותי כל זמן די לעכט ברענט, דאס מיינט מען דעם 'נר ה' נשמת אדם' מען לעבט נאך - קען מען אלעס פאררעכטן"; און דאס איז בעצם דער לימוד פון פסח שני, אז אפילו מען זעט זיך טמא לנפש, מען האט פארפאסט קרבן פסח - קען מען נאך זוכה זיין צו מאכן דעם 'פסח שני'.


דעריבער זאלסטו נישט זינגען מער דעם ניגון: 'איך בין שוין שפעט, איך האב שוין פארפאסט אלעס, און נאר אויב איך וועל מגולגל ווערן נאכאמאל אפשר דעמאלט וועל איך דינען דעם אייבערשטן, אבער אין דעם גלגול איז שוין שפעט'; עס איז נישט אמת, ביי א איד איז קיינמאל נישט שפעט; מען קען אלץ פאררעכטן, מען קען אלץ אנהייבן סיי בגשמיות און סיי ברוחניות.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#7 - נישט אויפגעבן, נישטא קיין יאוש
התחזקות, עבודת השם, יאוש, פסח שני

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת אחרי קדושים, ב' אייר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


איך ווייס אז דו פלאגסט זיך זייער שטארק צו זיין אפגעהיטן בקדושת הברית און עס איז דיר זייער שווער, עס גייט אריבער אויף דיר יעדן טאג ביטערע שווערע ברענעדיגע נסיונות, דער יצר הרע קומט יעדן טאג צו דיר און ווארפט דיך אראפ אין די ביטערע עבירה פון פגם הברית, אין די רציחה פון הרג'ענען די קינדער רחמנא לצלן, עס איז דיר אזוי ביטער, דו שפירסט אלע ביטערע טעמים, דו ווילסט נישט לעבן, דו ווילסט שטארבן השם ישמרינו.


וויסן זאלסטו מיין ליבער טייערע ברודער, דער הייליגער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב, סימן עח): "נישטא קיין יאוש", און אפילו מען איז געפאלן אין קוקן די ערגסטע זאכן, מען איז געפאלן אין פגם הברית רחמנא לצלן - דארף מען וויסן אז פון דארט קען מען זיך אויך צוריק קערן צום אייבערשטן, פון דארט קען מען זיך אויך אויפהייבן, און די אלע מחשבות וואס בוזשעווען: 'וואס? איך קען דען נאך תשובה טון? איך קען דען נאך זיין א צדיק? איך האב דאך געטון געפערליכע עבירות?!' דארף מען געדענקען דעם קול וואס דער צדיק שרייט, דער קול פונעם הייליגן רבי'ן וואס האט געשריגן מיט זיין גאנצע כח (שם): "גיוואלד! אֵין שׁוּם יִאוּשׁ בָּעוֹלָם כְּלָל, קיין יאוש איז גארנישט פארהאן!"


דאס איז דער לימוד פון פסח שני, מען זעט קלאר אז עס נישטא קיין יאוש, ווייל פון אויבנאויף איז די ריכטיגע סברה צו זאגן 'ווער עס איז טמא האט פארפאסט, עס איז נישט שייך פאר זיי צו ברענגען דעם קרבן פסח, אז מען איז טמא איז מען טמא, עס איז נישט שייך', אבער די תורה לערנט אונז אז 'אֵין שׁוּם יִאוּשׁ בָּעוֹלָם כְּלָל', אפילו דער וואס איז טמא - קען אויך זוכה זיין צו אלע קדושות; אויב וועט ער נישט אויפגעבן, ער וועט זיך נישט מייאש זיין, ער וועט נעמען די עצות פון די צדיקים וואס זיי לערנען אונז אז אפילו דער וואס זעט אויס ווי ער קען נישט זוכה זיין צו זיין א צדיק, אויב וועט ער דאווענען און לערנען און נישט אפלאזן זיינע גוטע רצונות - וועט ער אויך זוכה זיין צו ווערן א צדיק.


אז דו ווילסט פאררעכטן די שרעקליכע עבירה, זאלסטו נעמען דעם תיקון פון הייליגן רבי'ן, זאגן די צען קאפיטלעך תהילים, די תיקון הכללי [קאפיטל טז, לב, מא, מב, נט, עז, צ, קה, קלז, קנ], און זיך אויסוויינען צום אייבערשטן און אים בעטן: "הייליגער באשעפער נעם אן מיין תשובה, נעם אן מיין צעבראכענע הארץ, איך וויל נישט טון די שלעכטע זאכן, איך וויל זיין גוט, איך האב פייערדיגע נסיונות, איך האב זיך נישט געקענט שטארקן, אבער אייבערשטער איך האב חרטה, איך גיי שוין זיין גוט, איך גיי מער נישט פוגם זיין"; קענסט זיך נישט פארשטעלן וואס פאר א רעש עס ווערט אין הימל פון די ווערטער, דאס זענען דאך ממש די ווערטער וואס די תורה זאגט, אז די אידן האבן גע'טענה'ט צו משה רבינו (במדבר ט, ז): "לָמָּה נִגָּרַע", וואס זענען מיר אנדערש, "לְבִלְתִּי הַקְרִב אֶת קָרְבַּן ה'", אז פאר אונז גייט נישט עבודת השם, מיר פאלן אין די טומאה?! און די ווערטער האבן געמאכט אזא רעש אז מען האט זיי געגעבן א פסח שני, און אזוי איז עד היום הזה, אז א איד קומט און זאגט אויס זיין צעבראכן הארץ פארן אייבערשטן, ער טענה'ט: "הייליגער באשעפער, 'למה נגרע', פארוואס בין איך אנדערש? איך וויל אויך זיין ערליך, איך וויל אויך זיין הייליג" - נעמט מען אראפ פון זיך אלע קטרוגים און מען עפנט אים אויף די טויערן פון קדושה.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#6 - נישט אויפגעבן, נישטא קיין יאוש
התחזקות, עבודת השם, פסח שני

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת אחרי קדושים, ב' אייר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


איך ווייס אז דו פלאגסט זיך זייער שטארק צו זיין אפגעהיטן בקדושת הברית און עס איז דיר זייער שווער, עס גייט אריבער אויף דיר יעדן טאג ביטערע שווערע ברענעדיגע נסיונות, דער יצר הרע קומט יעדן טאג צו דיר און ווארפט דיך אראפ אין די ביטערע עבירה פון פגם הברית, אין די רציחה פון הרג'ענען די קינדער רחמנא לצלן, עס איז דיר אזוי ביטער, דו שפירסט אלע ביטערע טעמים, דו ווילסט נישט לעבן, דו ווילסט שטארבן השם ישמרינו.


וויסן זאלסטו מיין ליבער טייערע ברודער, דער הייליגער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב, סימן עח): "נישטא קיין יאוש", און אפילו מען איז געפאלן אין קוקן די ערגסטע זאכן, מען איז געפאלן אין פגם הברית רחמנא לצלן - דארף מען וויסן אז פון דארט קען מען זיך אויך צוריק קערן צום אייבערשטן, פון דארט קען מען זיך אויך אויפהייבן, און די אלע מחשבות וואס בוזשעווען: 'וואס? איך קען דען נאך תשובה טון? איך קען דען נאך זיין א צדיק? איך האב דאך געטון געפערליכע עבירות?!' דארף מען געדענקען דעם קול וואס דער צדיק שרייט, דער קול פונעם הייליגן רבי'ן וואס האט געשריגן מיט זיין גאנצע כח (שם): "גיוואלד! אֵין שׁוּם יִאוּשׁ בָּעוֹלָם כְּלָל, קיין יאוש איז גארנישט פארהאן!"


דאס איז דער לימוד פון פסח שני, מען זעט קלאר אז עס נישטא קיין יאוש, ווייל פון אויבנאויף איז די ריכטיגע סברה צו זאגן 'ווער עס איז טמא האט פארפאסט, עס איז נישט שייך פאר זיי צו ברענגען דעם קרבן פסח, אז מען איז טמא איז מען טמא, עס איז נישט שייך', אבער די תורה לערנט אונז אז 'אֵין שׁוּם יִאוּשׁ בָּעוֹלָם כְּלָל', אפילו דער וואס איז טמא - קען אויך זוכה זיין צו אלע קדושות; אויב וועט ער נישט אויפגעבן, ער וועט זיך נישט מייאש זיין, ער וועט נעמען די עצות פון די צדיקים וואס זיי לערנען אונז אז אפילו דער וואס זעט אויס ווי ער קען נישט זוכה זיין צו זיין א צדיק, אויב וועט ער דאווענען און לערנען און נישט אפלאזן זיינע גוטע רצונות - וועט ער אויך זוכה זיין צו ווערן א צדיק.


אז דו ווילסט פאררעכטן די שרעקליכע עבירה, זאלסטו נעמען דעם תיקון פון הייליגן רבי'ן, זאגן די צען קאפיטלעך תהילים, די תיקון הכללי [קאפיטל טז, לב, מא, מב, נט, עז, צ, קה, קלז, קנ], און זיך אויסוויינען צום אייבערשטן און אים בעטן: "הייליגער באשעפער נעם אן מיין תשובה, נעם אן מיין צעבראכענע הארץ, איך וויל נישט טון די שלעכטע זאכן, איך וויל זיין גוט, איך האב פייערדיגע נסיונות, איך האב זיך נישט געקענט שטארקן, אבער אייבערשטער איך האב חרטה, איך גיי שוין זיין גוט, איך גיי מער נישט פוגם זיין"; קענסט זיך נישט פארשטעלן וואס פאר א רעש עס ווערט אין הימל פון די ווערטער, דאס זענען דאך ממש די ווערטער וואס די תורה זאגט, אז די אידן האבן גע'טענה'ט צו משה רבינו (במדבר ט, ז): "לָמָּה נִגָּרַע", וואס זענען מיר אנדערש, "לְבִלְתִּי הַקְרִב אֶת קָרְבַּן ה'", אז פאר אונז גייט נישט עבודת השם, מיר פאלן אין די טומאה?! און די ווערטער האבן געמאכט אזא רעש אז מען האט זיי געגעבן א פסח שני, און אזוי איז עד היום הזה, אז א איד קומט און זאגט אויס זיין צעבראכן הארץ פארן אייבערשטן, ער טענה'ט: "הייליגער באשעפער, 'למה נגרע', פארוואס בין איך אנדערש? איך וויל אויך זיין ערליך, איך וויל אויך זיין הייליג" - נעמט מען אראפ פון זיך אלע קטרוגים און מען עפנט אים אויף די טויערן פון קדושה.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#5 - פארוואס בין איך אנדערש? איך וויל אויך זיין א צדיק
תפילות אויף אידיש, התחזקות, יבנאל, מוסדות, ארץ ישראל, פסח שני

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת בהר, י"ד אייר, פסח שני, כ"ט לעומר, שנת תשפ"ד לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


היינט בין איך געווען ביי קבר רבי מאיר בעל הנס, עס איז אנגענומען אז היינט פסח שני איז די יארצייט פון דעם הייליגן תנא. איך האב געבעטן פאר דיר און פאר דיין משפחה, דער אייבערשטער זאל העלפן מיר זאלן אלע זוכה זיין בזכות דעם הייליגן תנא צו פועל'ן ישועות.


אויך בין איך געווען אין יבנאל ביי מוהרא"ש, איך האב דארט געבעטן פאר דיר. עס איז אזא הייליגע פלאץ, מען קען פועל'ן ישועות ביי מוהרא"ש, עס איז א פלאץ צו פועל'ן ישועות. מוהרא"ש שרייבט אין די צוואה (צוואת מוהרא"ש, סימן ה): "וּכְמוֹ בַּחַיִּים חַיּוּתִי נִתְעוֹרְרוּ עַל יָדִי אֲנָשִׁים בִּתְשׁוּבָה", אזוי ווי ווען איך האב געלעבט זענען דורך מיר נתעורר געווארן מענטשן תשובה צו טון, "כְּמוֹ כֵּן עַכְשָׁיו לְאַחַר הִסְתַּלְקוּתִי לְעֵילָא כְּשֶׁיָבוֹאִי אֶל קִבְרִי יִתְעוֹרְרוּ בִּתְשׁוּבָה שְׁלֵימָה", אזוי אויך נאכדעם וואס איך וועל אוועק גיין פון דער וועלט, ווען מען וועט קומען צו מיין קבר וועט מען אויך נתעורר ווערן צו תשובה טון, "וְיַמְשִׁיכוּ לְעַצְמָם יְשׁוּעוֹת וּפְלָאוֹת בְּעֶזְרָתוֹ יִתְבָּרַךְ, וְאֶהְיֶה לָהֶם לְמֵלִיץ יוֹשֶׁר בַּשָׁמַיִם, וְלֹא אָנוּחַ וְלֹא אֶשְׁקוֹט עַד שֶׁיִּהְיֶה לְמִי שֶׁבָּא אֶל קִבְרִי לְהִתְפַּלֵּל וְלִלְמוֹד יְשׁוּעָה שְׁלֵימָה מִן הַשָּׁמַיִם", און איך וועל נישט רוען ביז איך וועל פועל'ן פאר דעם מענטש וואס איז געקומען צו מיר א ישועה.


איך בין זייער איבערגענומען פון אונזער חדר און אונזער בית פיגא אין טבריה, די קינדער וואקסן אויף מיט אמונה, די מלמדים און די לערערינס זענען אזוי הארציג צו די קינדער, מען לייגט אריין אין די קינדער די הייליגע אמונה, די הייליגע תורה - מיט אזויפיל הארץ, מיט אזויפיל סבלנות. אשרינו שזכינו אז עס בויען זיך תלמוד תורה'ס מיט בית פיגא'ס, צוביסליך, אין אלע שטעט אין ארץ ישראל, מען בויעט אויף א פרישע דור געטרייע ערליכע אידן אויף א געזונטע אופן, מען צעדרייט נישט די נפש זייערע, מען לערנט מיט ליבשאפט, מיט געפיל, מיט סבלנות.


אויך בין איך געווען אין אונזער שול אין טבריה, געגעבן א שמועס פאר אנשי שלומינו, התחזקות און שכל פון הייליגן רבי'ן. מען האט גערעדט פון פסח שני, מען זעט יעדער איינער האט נאך די מעגליכקייט צו ווערן א צדיק, אפילו מען איז געווען אין די יוגנט בבחינת 'אנחנו טמאים לנפש אדם', מען האט נישט געהאט א ריינע יוגנט, מען האט נישט געהאט דעם פסח ראשון, און אז מען בעט דעם אייבערשטן, מען בעט נאכאמאל און נאכאמאל אן אויפהער: "הייליגער באשעפער, למה נגרע, פארוואס בין איך אנדערש? פארוואס קען איך נישט זוכה זיין צו זיין הייליג? רבונו של עולם איך וויל זיין ערליך, איך וויל זיין דבוק צו דיר" - איז מען זוכה צו פסח שני.


דער עיקר דארף מען גלייבן וואס דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב', סימן קיב): "לְעִנְיַן הִתְחַזְּקוּת לְבַל יִפֹּל הָאָדָם בְּדַעְתּוֹ מֵחֲמַת רִבּוּי הַפְּגָמִים וְהַקִּלְקוּלִים שֶׁקִּלְקֵל עַל יְדֵי מַעֲשָׂיו", ווען מען טראכט 'וואס וועט זיין מיט מיר? איך האב דאך אזויפיל געזינדיגט, איך האב אזויפיל פוגם געווען, אזויפיל געטון נארישקייטן', "עָנָה וְאָמַר", האט דער רבי געזאגט: "אִם אַתָּה מַאֲמִין, שֶׁיְּכוֹלִין לְקַלְקֵל", אז דו גלייבסט אין דעם אז דו האסט פוגם געווען און געטון נארישקייטן - "תַּאֲמִין שֶׁיְּכוֹלִין לְתַקֵּן", דארפסטו גלייבן אז דו קענסט אלעס פאררעכטן, מיר דארפן גלייבן אין דעם, און נאר אזוי וועלן מיר קענען פאררעכטן.


איך בעט דיר מיין ליבער ברודער, שטארק זיך, דראפע זיך, דערהאלט זיך, בעט זיך אויס ביים אייבערשטן א פסח שני, בעט זיך אויס ביים אייבערשטן פאר נאך א שאנס (געלעגנהייט), בעט זיך אויס, שריי זיך אויס: "הייליגער באשעפער, איך וויל אויך זיין ערליך, איך וויל אויך זיין הייליג, 'אנחנו טמאים לנפש אדם', איך בין אזוי אין בלאטע, איך בין אזוי אין די טומאה, 'למה נגרע', פארוואס בין איך אנדערש? איך וויל אויך זיין א צדיק" - וועסטו זוכה זיין צו 'עמדו ואשמעה מה יצוה ה' לכם', וועסט באקומען א גלעט פון אייבערשטן.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#4 - מלכות שבנצח, מנצח זיין דעם יצר הרע
אמונה, התחזקות, ל"ג בעומר, ספירה, מירון, פסח שני

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת בהר, י"ג אייר, כ"ח לעומר, שנת תשפ"ד לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


איך בין געפארן קיין ארץ ישראל צו זיין ל"ג בעומר ביי די הילולא פון התנא אלוקי רבי שמעון בר יוחאי. אויך די ישיבה פון ירושלים איז געקומען קיין מירון פאר אפאר טעג, איך לערן מיט זיי, איך פארברענג מיט זיי, איך האב אזא הנאה פון זיי, איך האב א פארגעניגן יעדע מינוט צו זיצן מיט זיי.


דיר וויל איך בעטן זאלסט זיך שטארקן מיט אמונה. היינט איז די ספירה פון מלכות שבנצח, און ביי למנצח איז היינט 'בארץ', און ביי אנא בכח - בט"ר צת"ג; דאס ווייזט אונז, אויב מען האט אמונה - "שְׁכָן אֶרֶץ וּרְעֵה אֱמוּנָה" (תהילים לז, ג) - דעמאלט האט מען אלע ברכות, בט"ר צת"ג, און מען איז זוכה צו מלכות שבנצח, צו מנצח זיין דעם יצר הרע און אנקומען צו די קדושה.


שטארק זיך, נסיונות האט יעדער, דאס איז נישט דער מעסטער צי דו ביסט שוין אנגעקומען אדער נישט, און אז דו דערזעסט זיך מיט פרישע ברענעדיגע נסיונות - זאלסטו געדענקען (סוכה נב.): "כָּל הַגָּדוֹל מֵחֲבֵרוֹ יִצְרוֹ גָּדוֹל הֵימֶּנּוּ", ווי גרעסער און שטערקער מען איז - איז דא מער נסיונות, און זיך נישט צעברעכן און זאגן 'איך קום ממילא נישט אן צו די קדושה, איך ליג וואו איך ליג און איך פאל ווי איך פאל, וואס האב איך זיך צו מוטשען?' עס איז נישט אזוי, נאר ווי לאנג מען איז דא אויף די וועלט - האט מען שווערע ביטערע נסיונות, און אז מען בעט דעם אייבערשטן און מען שטארקט זיך מיט די חיזוק פון רבי'ן - דעמאלט קען מען זיך דערהאלטן.


א שיינע פאר שעה בין איך מיט די בחורים געווען אין קאך ביי מיינע עלטערן, מיר האבן אנגעגרייט קוגל, פיש, און נאך אסאך גוטע עסן פאר ל"ג בעומר. איך האב געזאגט פאר די בחורים, ווען מען זעט א שיינע פאלאץ, מען וויל אריינגיין צום קעניג, נישט יעדער קען אריינגיין, נאר די גרויסע שרים, די שושקעס, נאר זיי קענען אנקומען צו אלע היכלות, אבער אין קאך - שיילן ירקות און רייניגן - דארט קענען יא קומען פשוט'ע לייט; מיר האבן זיך זייער מחזק געווען, אז עס קומט א גרויסע טאג 'ל"ג בעומר', אלע ווילן זיך אריינשטופן אין היכל פון רבי שמעון בר יוחאי, אבער אין קאך, אנגרייטן די עסן פאר די אלע געסט - דארט קענען אויך מיר פשוט'ע מענטשן קומען און האבן א חלק אין די הילולא.


היינט נאכט איז פסח שני, מען זעט קלאר אז עס איז קיינמאל נישט דערנאך, עס איז קיינמאל נישט צו שפעט, אפילו מען האט פארפאסט די הייליגקייט אין די יונגע יארן, מען האט פארפאסט פסח ראשון - קען מען נאך באקומען הייליגקייט אויף דער עלטער, מען קען זוכה זיין צו פסח שני.


שטארק זיך, איך בין מתפלל פאר ענק אלע.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#3 - די נסיעה קיין ארץ ישראל, פסח שני און ל"ג בעומר תשפ"ג
תפילה והתבודדות, כיבוד אב ואם, מקוה, לערערין, שמחה, תודה והודאה, חינוך הילדים, מלמדים, אמונה, ניגונים, תיקוני זוהר, שלום בית, התחזקות, קברי צדיקים, צדיקים, יבנאל, מוסדות, הכרת הטוב, חסידות ברסלב, שווער און שוויגער, רצונות, סיום, דרשות, הכנסת אורחים, משפחה, אידיש געלט, בית המדרש, היכל הקודש, מוהרא"ש, לימוד התורה, סיפורי צדיקים, אמונת חכמים, מנהגים, ראש ישיבה, שמחות, הלכה, פירושים, דאווענען, ברכת המזון, בר מצוה, מעביר סדרה, ירושלים, תפלין, תיקון הכללי, מנהיגים, ל"ג בעומר, מירון, פסח שני, אפשערן, זוהר הקדוש, דף גמרא, בילדער, אריז''ל, חאלאקע, כבוד

בעזרת ה' יתברך


יום א' פרשת במדבר, כ"ג אייר, ל"ח לעומר, שנת תשפ"ג לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


היינט הויבן מיר אן א נייעם ספר פון חומש, ספר במדבר. איך בעט דיר זייער זאלסט זיך באנייען, אנהויבן לערנען יעדן טאג חומש מיט תרגום שנים מקרא ואחד תרגום. טייל איין די פרשה לויט די טעג, זונטאג ביז שני, מאנטאג ביז שלישי און אזוי ווייטער; אזוי וועסטו קענען ענדיגן יעדע וואך די פרשת השבוע.


איך פריי זיך זייער אז איך בין שוין צוריק געקומען, איך האב מתפלל געווען פאר דיר, פאר דיין משפחה און פאר אלע חברים. איך בין געווען בעיקר אין מירון, אויך אין יבנאל ביי מוהרא"ש זכותו יגן עלינו, אין טבריה ביי תלמידי המגיד און אין צפת ביי די הייליגע צדיקים; דער אריז"ל, בית יוסף און נאך.


איך בין געווען אין ירושלים באזוכן אונזער ישיבה קטנה, אונזער חדר און אויך בית פיגא, איך האב אזוי שטארק הנאה צו זען ווי די מלמדים און לערערינס פלאנצן א פרישער דור. עס דערמאנט מיך, נישט לאנג צוריק, האבן מיר אנגעהויבן אין וויליאמסבורג פלאנצן קערעלעך און עס איז שוין היינט דא שיינע גרויסע ביימער; די קינדער, סיי אינגלעך און מיידלעך וואס מיר האבן געפלאנצט - זיי זענען שוין היינט מגידי שיעורים, מלמדים, טיטשערס, זיי געבן שוין איבער ווייטער די זיסע עצות פון רבי'ן מיט אזא ווארעמקייט. עס איז אזוי שיין צו זען די קליינע חדר, די קליינע שולע, מיט אזויפיל ליבשאפט און ווארעמקייט.


איך בין שיעור נישט געבליבן שטעקן אין ארץ ישראל, איך האב געמיינט אז מיין פליגער פארט איינס אזייגער ביינאכט, למעשה ווען איך בין אנגעקומען אין לופט פעלד, זאגן זיי מיר, אז עס פארט צוועלף דרייסיג, מען האט אונז שוין נישט געוואלט ארויף לאזן. אבער תפילה איז שטערקער פון די שטערקסטע זאכן, ברוך ה' מיר זענען ארויסגעפארן און אנגעקומען אין צייט.


טבריה


אויך בין איך געווען מיטוואך נאכט פרשת אמור אין טבריה, אין אונזער שול. איך בין אהין געפארן גלייך פון עירפארט, איך בין זיי שולדיג א באזוך. פאריגע מאל ווען איך בין געווען אין ארץ ישראל זענען זיי געשטאנען און געווארט אויף מיר ווען מען האט מיך אויפגעהאלטן אין עירפארט וכו', ברוך השם דאס מאל האט מען מיך נישט אויפגעהאלטן, אלעס איז געווען פיין.


איך האב געדאווענט מעריב מיט אנשי שלומינו; מיטן מלמד און גבאי יוסל נרו יאיר, אויך דער גבאי שלמה נרו יאיר. נאך מעריב זענען מיר געגאנגען א טענצל אזוי ווי דער מנהג פון אנשי שלומינו, אז יעדעס מאל מען דאווענט, מען איז זוכה צו דאווענען נאך א תפילה צום אייבערשטן - גייט מען ארויס אין א טענצל. דער רבי האט געזאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב', סימן קיא) ווען מען וואלט ווען געגעבן די מעגליכקייט פאר א טויטער מענטש ארויס צו קריכן פון קבר צו דאווענען איין תפילה, אוי ווי שיין וואלט ער געדאווענט, און אז מיר זענען טאקע נישט טויט, אבער אויך נישט לעבעדיג, און מיר זענען זוכה צו דאווענען א תפילה - גייען מיר א טענצל.


מען האט מיר געוויזן ווי מען קען זען פון אונזער שול - יבנאל, מען קען זען דעם ציון פון מוהרא"ש זכותו יגן עלינו; עס שפירט זיך ממש ווי מיר זענען ביי מוהרא"ש אין שטוב, בפרט מיט די עצות, מיט די חיזוק - פון מוהרא"ש.


עס איז נישט געווען א שיעור אין טבריה, מיר האבן געשמועסט אינאיינעם אין שול, מען האט גערעדט ווי אזוי די שול זאל זיך פירן, שיינע נקודות פאר גבאים, און שיינע זאכן ווי אזוי צו פירן א שול, פירן א חדר.


מירון


מיר זענען פון דארט געפארן קיין מירון; איך מיין ווייב מיט מיינע צוויי קינדער. מיין זון שמעון נרו יאיר, ער הייסט נאך דעם הייליגן תנא רבי שמעון. ווען ער איז געבוירן האט מיין זיידע זכרונו לברכה געזאגט איך זאל אים געבן 'שמעון', ווייל ער האט געדארפט עפעס א גרויסע ישועה, האט ער מיר געבעטן צו געבן דעם נאמען שמעון, עס זאל זיין א זכות פאר אים. און מיין זון דער בר מצוה בחור נחמן נתן. אויך מיין זון הרב שלמה מיט זיין ווייב זענען מיט געקומען מיט זייער זון נחמן נתן; ביי אונז אין די משפחה רופט מען אים 'נחמן נתן שטעטל' מיר זאלן זיך נישט פארמישן מיט אונזער נחמן נתן. זיי זענען געקומען מאכן אן אפשערן פאר זייער קינד נחמן נתן אין מירון ביי רבי שמעון בר יוחאי.


מירון ווערט פארמאכט אפאר טעג פאר ל"ג בעומר, ווען מיר זענען אנגעקומען האט מען שוין נישט אריינגעלאזט, מיר האבן זיך באנוצט מיט אונזער פראטעקציע, תפילה והתבודדות, מיר האבן געבעטן דעם אייבערשטן: "הייליגער באשעפער, עפן אונז אן עפענונג, א וועג אריין אין מירון". פלוצלונג זע איך אן עפענונג, איך זאג דעם דרייווער: "פאר דא אריין"; איך קען זיך אביסל אויס אין מירון פון אלס בחור, אזוי זענען מיר אנגעקומען בשלום.


מיר זענען איינגעשטאנען אין מירון הינטן פונעם בארג, אנטקעגן מיין זיידע'ס בית המדרש, אברהם נרו יאיר האט געזארגט פאר מיר איך זאל האבן פון דאס שענסטע און בעסטע. דאנערשטאג אינדערפרי האב איך געדאווענט שחרית אויבן אין די מערה, נאכדעם בין איך געגאנגען מיט מיין משפחה צו מיין זיידע'ס ציון, מיין זיידע ליגט אויפן בארג, העכער דעם הייליגן תנא רבי יוחנן הסנדלר; איך פלעג אלע יארן גיין מיט אים מתפלל זיין דארט ביי זיין חלקה, ער פלעגט גיין ערב שבת מתפלל זיין, זאגן קאפיטלעך תהילים ביי זיין חלקה וואס ער האט זיך אנגעגרייט. ער פלעגט מיר זאגן, ער האט הנאה אז ער וועט קענען ליגן אין אזא הייליגע מקום, סמוך ונראה פון די הייליגע תנאים רבי יוחנן הסנדלר און דער הייליגער רבי שמעון.


בר מצוה


דאנערשטאג ביינאכט איז פארגעקומען די בר מצוה פון מיין זון נחמן נתן אינעם חצר פון מיין טאטע שליט"א. מיין שווער הרב מרדכי אהרן מייזליש שליט"א איז אויך געקומען צו פארן, ער איז געקומען די זעלבע צייט וואס מיר זענען געפארן, ער איז אבער געפארן מיט אן אנדערע פליגער, ער איז מקפיד נישט צו פארן מיט די קאמפעני אל-על.


איך דאנק אלע וואס האבן מיר געהאלפן מיט די נסיעה, און אויך די וואס האבן מיר געהאלפן מאכן באקוועם פאר מיין שווער; מיט די דירה אין ירושלים און מיט די טראגן און ברענגען. פאר מיר איז דאס געווען זיער א גרויסע שמחה אז מיינע עלטערן און מיין ווייב'ס עלטערן זענען ביי די שמחה, עס איז געווען א גאנצע שמחה.


מיין פעטער ר' בעריש פרידמאן פון אנטווערפן, דער בן יחיד פון מיין שווער'ס שווער, הרב רבי יצחק דוד פרידמאן זכרונו לברכה איז געקומען צו די בר מצוה, אסאך אנשי שלומינו זענען געקומען.


איך האב גערעדט אפאר ווערטער ביי די בר מצוה פון דאס וויכטיגקייט פון וויסן די הקדמה פון הייליגן רבי'ן, צו זיין א איד סיי ווען מען איז אויבן און סיי ווען מען איז אונטן. זיין בקי ברצוא און בקי בשוב (לקוטי מוהר"ן חלק א', סימן ו), און דאס איז וואס רש"י זאגט (ויקרא כא, א): "אמור, ואמרת, להזהיר גדולים על הקטנים", מען דארף זיך אליינס אנגרייטן, סיי די גוטע טעג ווען מען איז ביי 'מוחין דגדלות', און סיי ווען מען איז אין 'מוחין דקטנות', מען איז פארלאשן מען שפירט נישט, מען ווייסט נישט, מען טוט גארנישט - זאל מען ווייטער דינען דעם אייבערשטן, דאס איז וואס רש"י זאגט: "להזהיר גדולים על הקטנים".


דאס איז זייער וויכטיג צו וויסן אין לעבן; ווייל דינען דעם אייבערשטן ווען מען שפירט און מען פלאמט - דאס קען יעדער, דער קונץ איז - מען זאל דינען דעם אייבערשטן ווען מען שפירט נישט, און ווען עס גייט אריבער וואס גייט איבער.


איך האב דערציילט די מעשה, דער הייליגער רבי נתן זכרונו לברכה האט געהאט א תלמיד וואס האט געהייסן רבי שאול טעפליקער זכרונו לברכה, ער איז געווען א גרויסער עובד ה', ער האט געדאווענט און געלערנט מיט א געוואלדיגער ברען. איינמאל איז רבי נתן געווען אין טעפליק און צוזעענדיג זיינע עבודות, ווי ער דינט דעם אייבערשטן מיט אזא התלהבות האט ער אים געזאגט: "שאול שאול, איך האב פון דיר נאכנישט קיין הנאה; ווען איך וועל זען ווי שאול פאלט אראפ און הייבט זיך צוריק אויף און דינט ווייטער דעם אייבערשטן, דאמאלט וועל איך הנאה האבן"; רבי נתן האט אים געוואלט אנגרייטן פארן לעבן. ווייל נישט אייביג קען מען ברענען צום אייבערשטן ברציפות, עס קומט אמאל א צייט ווען מען פאלט אראפ און דעמאלט - אויב מען איז שטארק - איז מען א ריכטיגער העלד.


עס איז געווען מצה ביי די בר מצוה צוליב פסח שני. מיר האבן גערעדט פון פסח שני, אז ווען א איד פרעגט (במדבר ט, ז): "לָמָּה נִגָּרַע" פארוואס בין איך אנדערש? "לְבִלְתִּי הַקְרִיב אֶת קָרְבַּן ה'" ווען א איד בענקט זיך צום אייבערשטן, ער זאגט, איך וויל אויך זיין א צדיק, איך וויל אויך זיין גוט - באקומט ער א פסח שני, ער איז זוכה מען עפנט אים א וועג צוצוקומען צום אייבערשטן.


דער בר מצוה בחור האב געזאגט זיין פשעטל, מען האט אריינגעזינגען, מיין שווער שליט"א האט גערעדט און מיין טאטע שליט"א האט גערעדט, עס איז געווען א הערליכע בר מצוה.


אסאך פון אנשי שלומינו זענען געקומען צו פארן, מיט די גאנצע משפחה, מיט די קינדער. די קינדער זענען געקומען אנגעטון מיט שיינע שבת'דיגע בגדים, איך האב זייער הנאה געהאט און זיך געפרייט צו יעדן וואס איז געקומען זיך משתתף זיין.


חסדי השם יתברך, מה אשיב לה' כל תגמולוהי עלי, דאס איז די ערשטע שמחה וואס איך האב זוכה געווען צו מאכן אין ארץ ישראל.


הנחת תפילין


פרייטאג האב איך געדאווענט וותיקין ביי די מערה. מיין טאטע שליט"א האט אנגעטון תפילין פארן בר מצוה בחור, איך האב אים געקויפט צוויי פאר תפילין, אזוי ווי דער הייליגער רבי האט געוואלט, מען זאל אנטון ביידע תפילין, רש"י ורבינו תם.


איך האב געבעטן מיין שוואגער - דעם סופר - א ברודער פון מיין ווייב, הרב יואל צבי מייזליש שליט"א - זאל מיר באשטעלן די בעסטע בתים, די טייערסטע תפילין; ביי מיר איז דאס דער עיקר פון די בר מצוה. איך האב אים געקויפט א רעקל מיט א בעקיטשע, א הוט האב איך אים נישט געקויפט, ער גייט מיטן הוט פון אלס קינד; א שאד אויסצוגעבן געלט פאר צייטווייליגע זאכן. אויך געבן מיר נישט אויס פאר די סעודה, מיר מאכן דאס פשוט. דא אין מירון האט עס אברהם נרו יאיר צוגעשטעלט; חלה, געפילטע פיש און טשאלנט, אויך ביי מיינע פריערדיגע זין האב איך געמאכט פשוט. נעבעך פאר די מענטשן וואס מאכן זיך משוגע, זיי געבן אויס געלט פאר שמחות. יעצט איז געווען אין די נייעס, איינער האט געמאכט אן אפשערן פאר זיין דריי יעריג קינד פאר צוויי מיליאן דאלער, השם ישמרינו. די צרה איז אז די רבי'ס - זיי זענען משוחד פאר די געלט, און אנשטאט זי זאלן ארויסווארפן די מענטשן פון זייער קהילה, געבן זיי נאך כבוד פאר די עשירים, און דאס ברענגט דער חורבן אז אלע מאכן דאס נאך און מען ווערט גע'הרג'עט פון די חובות.


ברוך השם אנשי שלומינו, תלמידי מוהרא"ש - מאכן שמחות פשוט, מען געבט נישט אויס קיין געלט פאר כבוד המדומה, אפילו חתונות מאכן מיר אין ישיבה, אזוי שיין, אזוי זיס. יעצט נאך שבועות וועט זיין נאך צוויי חתונות אין ישיבה פאר אומזיסט.


אויך מאכן מיר נישט קיין שבע ברכות אין זאלן, קיינער דארף עס נישט, עס האט נישט קיין טעם; מען מאכט די שבע ברכות אין שטוב מיט אלע טעמים. אבער ווען עס קומט צו מצוות, צו תפילין, מזוזות וכדומה - דארט קויפט מען דאס שענסטע און דאס בעסטע.


קברי צדיקים


נאך שחרית בין איך געפארן מיט מיין שווער שליט"א קיין טבריה צום אלטן בית החיים, צו די הייליגע חבריא, תלמידי המגיד, רבי מנחם מענדל פון וויטעפסק זכותו יגן עלינו, רבי נחמן האראדענקער, דער זיידע פון רבי'ן זכותו יגן עלינו, רבי אברהם קאליסקער זכותו יגן עלינו, מיט נאך הייליגע צדיקים. איך האב זיך דערמאנט די שיינע שמועסן פון הייליגן רבי'ן, וואס ער האט געהאט מיט די הייליגע חבריא. ווען דער רבי איז געווען אין ארץ ישראל און האט ער זיך געטראפן מיט זיי, הרב הקדוש רבי אברהם קליסקער זכותו יגן עלינו, רבי יעקב שמשון משפיטיווקא זכותו יגן עלינו, רבי זאב וואלף מטשערני-אוסטרהא זכותו יגן עלינו, און מיט נאך גרויסע צדיקים. זיי האבן דערציילט פארן רבי'ן אז פאר זיי זענען געקומען קיין ארץ ישראל האבן זיי זיך נישט געקענט אויסמאלן אז ארץ ישראל איז א חלק פון די וועלט, זיי האבן געמיינט אז ארץ ישראל איז עפעס א וועלט אויבן אין הימל, ווייל אלע ספרים רעדן פון איר גרויסקייט, און די תורה אליינס פארציילט גאר פון איר הייליגקייט וכו'; ביז זיי זענען ארויפגעקומען קיין ארץ ישראל און געזען אז ארץ ישראל איז א פלאץ דא אויף די וועלט, זיי האבן געזען אז עס איז נישטא קיין שום חילוק אינעם חיצוניות צווישן ארץ ישראל און אנדערע לענדער, נאר דער פנימיות פון ארץ ישראל איז גאר הייליג און גאר הויך.


רבי נתן זכרונו לברכה זאגט, דער רבי האט דאס דערציילט ווייל זייער אסאך מענטשן זענען זיך טועה אין דעם ענין. מענטשן מיינען אז מען קען אנזען א חילוק צווישן א צדיק און סתם א מענטש, און אזוי אויך אנדערע הייליגע זאכן - אויפן פנים אדער אויפן אויסקוק פון די זאך; מען מיינט אז דער צדיק זעט אויס פון אינדרויסן אנדערש פון סתם מענטשן, אבער באמת איז נישט אזוי, ווייל דער צדיק זעט אויס פון אינדרויסן גענוי ווי א צווייטן, עס איז נישט דא קיין שום חילוק - "וְאַף עַל פִּי כֵן הוּא עִנְיָן אַחַר לְגַמְרֵי", אזוי ווי דער רבי האט געזאגט: "עס קען זיך דאכטן אז דער ערליכער איד האט די זעלבע קישקעס ווי א צווייטן, אבער באמת איז ער אינגאנצן אנדערש"; אזוי אויך איז מיט ארץ ישראל, זי איז אינגאנצן אנדערש פון אלע אנדערע לענדער, עס איז דא א אנדערע הימל אין ארץ ישראל אזוי ווי עס ווערט געברענגט אין זוהר הקדוש (ויקהל, דף רט); מיר פשוט'ע מענטש קענען דאס נישט זען, אבער ווער עס גלייבט אין איר הייליגקייט קען זען א שטיקל חילוק צווישן ארץ ישראל און אנדערע לענדער (לקוטי מוהר"ן חלק ב, סימן קטז; שיחות הר"ן, סימן יד עיין שם).


מיר האבן געהאט בדעה צו גיין צום תנא רבי מאיר בעל הנס, מיר האבן געטראכט עס איז גוט צו גיין פסח שני אינעם טאג פונעם יארצייט, למעשה איז דארט געווען א שווערע טרעפיק, מיר זענען געזיצן אין די קאר א לאנגע צייט ביז מיר האבן מחליט געווען אז עס איז נישט כדאי צו פארברענגען פרייטאג ערב שבת אזויפיל צייט, מיר זענען געפארן קיין צפת.


צפת


מיר זענען געפארן מיט צוויי קארס. איך בין געפארן מיט חיים מאיר, און מיין שווער מיט מיינע זין - מיט א צווייטע קאר, מיט הבחור שמעון שמואל זאנוויל. מיר זענען זיך געגאנגען טובל'ן אין מקוה אריז"ל, און נאכדעם געגאנגען מתפלל זיין ביי די הייליגע צדיקים; ביים אריז"ל און ביים בית יוסף. ווען דער אייבערשטער העלפט און מען קען האבן א גוטע התבודדות - איז דאך אזוי גוט, איך האב געהאט א גוטע התבודדות ביי די צוויי הייליגע מקומות, איך האב זיך שטילערהייט גוט אויסגעוויינט. יעדע מאל איך גיי צו קברי צדיקים הויבט מיר אן די הארץ אזוי צו בענקען, איך הויב אן וויינען צום אייבערשטן: "איך וויל אויך זיין א איד".


מיר זענען אריינגעקראכן אינעם הייל פונעם הייליגן באר מים חיים זכותו יגן עלינו, אויך אינעם הייל פונעם הייליגן בת עין זכותו יגן עלינו מיט נאך הייליגע צדיקים. הינטן פונעם בארג ליגט דער הייליגער תנא רבי פנחס בן יאיר, דארט איז דא א מנהג אז מען גייט ארום דעם ציון.


שבת קודש מירון


מנחה ערב שבת האב איך געדאווענט ביי מיין טאטע שליט"א, און צו קבלת שבת זענען מיר אלע ארויף צו די מערה, מען האט געדאווענט און געטאנצן "בר יוחאי", "אמר רבי עקיבא" צווישן קדיש און כגוונא.


נאכן דאווענען גייט מיין טאטע שליט"א ביים מרפסת כהנים ביזן סוף, פון דארט קען מען זען מיין זיידע'ס ציון און ער זאגט דארט: "גוט שבת!" מיין טאטע שליט"א איז אין כיבוד אב ואם אן אויסנאם, איך האב נישט געזען נאך מענטשן זאלן זיין אזוי אויסגעצייכנט אין כיבוד אב ואם אזוי ווי מיין טאטע שליט"א, מוהרא"ש האט מיר געזאגט דאס איז א זאך וואס מען זעט נישט ביי אנדערע.


אויפן וועג אראפ פון דאווענען, אין די מערה, איז געווען שיינע שמועסן מיט מיין טאטע שליט"א מיט אונזער דיין שליט"א. מען האט גערעדט פארשידענע הלכות, איינע פון די שאלות פונעם בר מצוה בחור, היות ער האט שוין מעביר סדרה געווען פון זונטאג אזוי ווי עס שטייט אין הלכה (אורח חיים סימן רפה, סעיף ג): "מִיּוֹם רִאשׁוֹן וָאֵילָךְ חָשׁוּב עִם הַצִּבּוּר", וויל ער וויסן אויב ער דארף איבערגיין נאכאמאל די פרשה יעצט פרייטאג ווען ער איז געווארן א גדול; מיין טאטע שליט"א האט געזאגט אז ניין, ער דארף נישט איבערגיין די פרשה.


שבת אינדערפרי ביים ליינען, ווען דער בר מצוה בחור האט עולה געווען - האב איך געמאכט די ברכה: "ברוך שפטרנו". מיין זיידע פסק'נט מען זאל זאגן די ברכה אויף דעם נוסח: "ברוך אתה מלך העולם שפטרנו מעונשו של זה", נישט בלויז "ברוך שפטרנו".


עס האבן אויך געגעסן מיט אונז אנשי שלומינו. מיין טאטע שליט"א געבט עסן פאר ווער עס וויל, די הכנסת אורחים איז עפעס אויסערגעווענליך, ווער עס וויל קומט דארט עסן.


מיין שווער שליט"א האט גערעדט ביי די צופרי סעודה, ער האט מחזק געווען מען זאל אכטונג געבן נישט צו רעדן די שפראך פון די ערב רב.


מענטש זאגן מיר, זיי באוואונדערן ווי איך זיץ לאנגע שעות בי די סעודות אן גארנישט טון; וואס ווייסן זיי וואס איך טו? איך האב דאך די מתנה פון רבי'ן, פון קענען זיצן צווישן מענטשן, בענקען צום אייבערשטן און מאכן מיט די ליפן אן דעם וואס מען זאל אפילו זען. מיט די מתנה קען מען זיין וואו מען זאל נאר זיין, מען איז זיך מחי', מען זיצט אין גן עדן, מען שפירט דעם אייבערשטן.


מוצאי שבת


מוצאי שבת נאך הבדלה בין איך אריין אין קאך ביי מיין טאטע שליט"א אין חצר מיט אפאר בחורים און אינגעלייט פון אנשי שלומינו אנגרייטן די עסן פאר די חתונה פון רבי שמעון, מיר האבן געארבעט אפאר שעה און אלעס אנגעגרייט. איך האב זיך אזוי געפריידט צו קענען שיילן גרינצייג פאר די זופ, און אנגרייטן אלע עסן וואס מען טיילט אויס ביי מיין טאטע אין חצר, פאר טויזנטער מענטשן.


מענטשן האבן א טעות, מען מיינט אז ל"ג בעומר איז א צייט פון וויינען און בעטן; אמת, מען קען ל"ג בעומר פועל'ן ישעות, אבער דער עיקר פון ל"ג בעומר איז די שמחה, די הילולא, דאס עסן, טרינקען און טאנצן.


זונטאג בהר בחקותי


איך האב געהאט א פלאן צו גיין געבן שיעורים אין יבנאל, צפת, בית שמש, בראכפעלד און אלעד, אין די שטעט וואו איך בין נאכנישט געווען. למעשה בעט איך אלע איבער, איך האב נישט געוואלט אוועק גיין פון מיין שווער שליט"א, מיין שווער איז איינגעשטאנען ביי מיר; מכבד זיין מיינע עלטערן און מיין ווייבס עלטערן איז ביי מיר חשוב'ער ווי זאל זיין וואס זאל זיין.


מיין שווער שליט"א איז אהיימגעפארן זונטאג, ער האט א קבלה פון זיין טאטע דער ווייצענער רב הרב יוסף משה זכרונו לברכה, וואס איז א תלמיד פון הרב דושינסקיא זכרונו לברכה – אז מען זאל נישט גיין ל"ג בעומר קיין מירון. מען האט פרובירט אים משכנע זיין אז היינט איז אנדערש, אפילו, אבער מיין שווער איז זייער שטארק אין זיך נישט אוועק רירן פון זיינע עלטערן.


איך בין געגאנגען דאווענען אין די מערה, ביי די צווייטע זייט, ביי רבי אלעזר. נאך שחרית בין איך דארט געבליבן לערנען זוהר, איך האב געלערנט תיקון ע' מיט אפאר חברים און געמאכט א סיום אויף תיקונים. אויך האב איך געלערנט מיינע שיעורים, מקרא, משנה און גמרא. איך בין אראפגעקומען באגלייטן מיין שווער אהיים.


ל"ג בעומר


מאנטאג נאכט האב איך געדאווענט מעריב ביי מיין טאטע שליט"א. נאך מעריב האט מען אנגעצינדן די הדלקה, עס איז געווען אזעלכע פרייליכע טענץ. איך האב געטאנצן מיט התבודדות, איך האב זיך גוט אויסגעשמועסט ביים טאנצן מיטן אייבערשטן. איך האב געשפירט א שטארקע שמחה, ווער עס איז נישט געווען אין מירון ל"ג בעומר - וועט נישט פארשטיין וואס מען שפירט דארט, עס ווערט זייער ליכטיג אין הארץ און זייער פרייליך.


איך האב געהאט אביסל חלישות הדעת פון די פאר בחורים און אינגעלייט וואס האבן נישט קיין שכל, זיי שטייען ארום מיר און שטופן זיך ארום מיר ביי מיין טאטע שליט"א; מילא ביי אונז אין שול, ביי אונזערע ד' אמות - איז איין זאך, אבער אז איך גיי ביי מיין טאטע - שטערט מיר אז מען ווייסט נישט ווי אזוי זיך צו פירן ביי יענעם.


נאכדעם האט מען זיך געוואשן צו א סעודה און נאך די סעודה בין איך ארויף מיט מיין טאטע שליט"א צו די מערה. די יאר האבן די סדרנים מסדר געווען מען זאל קענען אריבערגיין אין א שורה, איך בין אריבער ביי די שורה. א גאנצע וועג האב איך געדאנקט דעם אייבערשטן אז מיר ווייסן פון די הייליגע צדיקים, מיר קענען האבן א שייכות מיט זיי.


נאכדעם האב איך געטאנצן אין די חצר. די הרגשה וואס מען שפירט דארט - קען מען נישט באשרייבן, דאס איז כל אחד כפום מה דמשער בליביה, אזוי ווי דער הייליגער רבי זאגט אין די ערשטע שיחה אין שיחות הר"ן. דוד המלך זאגט (תהלים קלה, ה): "כִּי אֲנִי יָדַעְתִּי כִּי גָּדוֹל ה', וַאֲדוֹנֵינוּ מִכָּל אֱלֹקִים", פרעגט דער רבי, וואס איז דאס 'כִּי אֲנִי יָדַעְתִּי', איך ווייס? זאג, כִּי גָּדוֹל ה', דער אייבערשטער איז גרויס, וואס דרוקט ער 'כִּי אֲנִי יָדַעְתִּי'? זאגט דער רבי: "כִּי גְּדֻלַּת הַבּוֹרֵא יִתְבָּרַךְ אִי אֶפְשָׁר לוֹמַר לַחֲבֵרוֹ, וַאֲפִילּוּ לְעַצְמוֹ אִי אֶפְשָׁר לְסַפֵּר מִיּוֹם לְיוֹם, לְפִי מַה שֶּׁמַּזְרִיחַ לוֹ וּמִתְנוֹצֵץ לוֹ בְּאוֹתוֹ הַיּוֹם אֵינוֹ יָכוֹל לְסַפֵּר לְעַצְמוֹ לְיוֹם שֵׁנִי הַזְּרִיחָה וְהַהִתְנוֹצְצוּת שֶׁל גְּדֻלָּתוֹ יִתְבָּרַךְ שֶׁהָיָה לוֹ אֶתְמוֹל", מען קען נישט מסביר זיין פאר א צווייטן ווי אזוי מען שפירט דעם אייבערשטן, און נישט נאר פאר א צווייטן קען מען דאס נישט מסביר זיין, נאר אפילו פאר זיך אליינס קען מען אויך נישט דערציילן און געדענקען ווי אזוי מען האט נעכטן געשפירט דעם אייבערשטן. דערפאר זאגט דוד המלך: "כִּי 'אֲנִי' יָדַעְתִּי כִּי גָּדוֹל ה', איך ווייס אז דער אייבערשטער איז גרויס, 'אֲנִי יָדַעְתִּי דַּיְקָא', איך פאר מיר ווייס אז דער אייבערשטער איז גרויס, ער פירט די וועלט און ער הערט מיר אויס ווען איך רעד צו אים', דער רבי ברענגט דארט אראפ וואס שטייט אין זוהר (פרשת וירא, קג:) אויפן פסוק (משלי לא, כג): "'נוֹדָע בַּשְּׁעָרִים בַּעְלָהּ' – כָּל חַד, לְפוּם מַה דִּמְשַׁעֵר בְּלִבֵּהּ", יעדער איינער האט זיין וועג ווי אזוי ער שפירט דעם אייבערשטן ביי זיך אין הארץ.


ביי מיר ל"ג בעומר ווארט איך אויף טאנצן און זינגען; איך פריי זיך, איך דאנק דעם אייבערשטן אז מיר האבן צדיקים וואס האבן זיך מוסר נפש געווען פאר אונז מיר זאלן נישט פארלוירן גיין, מיר זאלן אלעס קענען פאררעכטן, אז מיר האבן צדיקים וואס זאגן אונז וואס טוט זיך אין הימל, וואס איז חשוב אין הימל, וואס איז מיט אונזערע מצוות וואס מיר טוען, ווי עס ווערט ליכטיג אין אלע וועלטן ווען מיר לערנען און דאווענען.


איך האב געמאכט אביסל הכנסת אורחים ביי מיר, איך האב אריינגענומען אפאר געסט וואס האבן נישט געהאט וואו צו שלאפן. ברוך השם מיינע קינדער האבן אוועק געגעבן זייערע בעטן, זיי זענען געשלאפן אויף א שטיקל מאטראץ אויף דער ערד פאר אנדערע אידן. מיין טאטע שליט"א האט מיך אזוי מחנך געווען, ער האט אריינגענומען יעדע שבת געסט, און איך האב געדארפט אוועק געבן מיין בעט, איך בין געשלאפן אויפן קאוטש, מיר זענען אזוי אויפגעוואקסן, מיט הכנסת אורחים.


ל"ג בעומר אינדערפרי האבן מיר געלערנט אין די חצר פון מיין אכסניא - תיקונים, אינאיינעם מיט חברים תלמידי היכל הקודש, בערל פון בלומינגראוו, ישראל יוסף דער מלמד אין שטעטל און מנחם שטיינבערג, אויך אפאר חברים פון ארץ ישראל. מיר האבן אנגעהויבן פון די צווייטע הקדמה, ביז תיקון טו. מיר האבן געלערנט תיקון יד, דארט זאגט רבי שמעון בפירוש אז תשובה העלפט אויף אלעס, אפילו אויף די חטאים וואס שטייט אין זוהר נח און ויחי אז עס העלפט נישט תשובה, שטייט בפירוש אז ושב ורפא לו.


אפשערן


איך בין אריבער צו מיין טאטע אין די דירה מיט מיינע קינדער און מיר האבן געמאכט אן אפשערן, מיין טאטע האט אפגעשוירן און געזאגט די א' ב' און געלייגט די האניג וכו'.


איך האב געטראפן ר' גמליאל ראבינאוויטש שליט"א, ער איז געקומען צו מיין טאטע שליט"א, איך האב אים געגעבן שלום. ער האט געזען ווי איינער כאפט א בילד, האט ער געזאגט: "אויבן אין הימל כאפט מען אויך בילדער, אבער דארט כאפט מען בילדער פון זאכן וואס מען וויל נישט דא כאפן בילדער".


איך האב געוואלט ארויפגיין נאכאמאל ל"ג בעומר צו די מערה, למעשה האב איך זיך מקשר געווען ביי מיר אין חצר.


יבנאל


מיטוואך פארטאגס האב איך געדאווענט ותיקין, זיך צאמגעפאקט און ארויסגעפארן קיין יבנאל. מען האט זייער שיין געמאכט דעם אריינגאנג צום ציון, מען קען שוין צופארן מיטן קאר ביזן ציון. איך האב געטראפן דער וואס באשעפטיגט זיך מיטן שיין מאכן דעם ציון, איך האב אים מחזק געווען ער זאל נישט מורא האבן פון קיינעם.


איך האב דארט געזאגט די תיקון הכללי און זיך מתבודד געווען דארט. איך האב געבעטן פאר דיר און פאר אלע תלמידים, איך האב אסאך געבעטן פאר אונזערע קינדער, טעכטער און זין.


איך האב געהאט א פלאן צו זיין מיט מיין ווייב א טאג צוויי אין יבנאל, איך האב געוואלט איבערנעכטיגן דארט, אבער עס האט זיך געפירט אנדערש.


איך בין אנגעקומען אינדערפרי ווען די קינדער גייען אין חדר, זיי האבן דארט אז עס צינדט זיך אן די מייק און עס זינגט די ווערטער פון מוהרא"ש: "גם אני רוצה להיות צדיק", אויף די ניגון וואס די וועלט זינגט אויף "אדיר אוים ונורא", די באבוב'ער ניגון. מוהרא"ש האט געמאכט ווערטער אויף דעם ניגון, מוהרא"ש פלעגט רופן דעם ניגון: "ניגון יום המיתה". די הויכע פאל גייט: "גם אני רוצה להיות צדיק, גם אני רוצה להיות צדיק"; אוי, עס רייסט די הארץ ווען מען זינגט דאס, ווען מען דערמאנט זיך נאר די קול פון מוהרא"ש. עס איז אזוי שיין צו הערן אינדערפרי ווי די קינדער הויבן אן דעם טאג מיט די ניגון "איך וויל אויך זיין א צדיק". אשרינו אז מיר האבן א צדיק וואס וועקט אונז אויף און ווייזט אונז אז מיר זאלן אויך בענקען צו דעם.


פון דארט בין איך געפארן קיין ירושלים, איך האב זייער געוואלט פארן מיטן וועג בקעה. איך גלייך צו פארן אויף דעם וועג, מען זעט דארט די בערג פון מדבר יהודה, עס אז א רואיגע וועג. אבער מיין ווייב האט מיר געבעטן נישט צו פארן דעם וועג, היות עס איז נישט רואיג צווישן די אראבער. איך האב אודאי געטון איר ווילן און געפארן מיטן אנדערע וועג, די שש. עס איז געווען א טרעפיק, מיר זענען אנגעקומען קיין ירושלים האלב צוועלף.


בית פיגא ירושלים


איך בין געגאנגען באזוכן אונזער מיידל שולע. די קינדער זענען אזוי גליקליך, זיי ווייסן ניטאמאל וואס זיי האבן, א פלאץ וואו מען לעבט און מען לערנט נאטירליך, אן ווערן צעדריקט פון דארפן זיין אזוי ווי די און די מיידלעך, און דארפן גיין אנגעטון אזוי ווי די און די קינדער, און אזוי ווייטער; אלע קינדער לעבן און לערנען אזוי ווי עס איז גוט, לויט זייער וועג.


ביז דערווייל איז אונזער שולע אין שטוב ביי משפחת פערל שיחיו, איך האב געבעטן דעם מנהל יצחק נרו יאיר ער זאל זוכן א צווייטע פלאץ פאר די שולע, איך וויל שוין האבן א געהעריגע פלאץ. אויך האב איך גערעדט מיטן מנהל נרו יאיר, איך וויל מאכן חדר און אויך שולע אלע טעג, נישט לאזן די קינדער הפקר. איך האב אים דערציילט ווי אזוי ביי אונז אין אמעריקע איז, מיר האבן חדר יעדן טאג אין יאר, אויסער ערב ראש השנה, ערב יום כיפורים, ערב סוכות, פורים און שושן פורים, ערב פסח, בדיקת חמץ און ט' באב; אפילו ערב ט' באב איז דא חדר ביז חצות, און אויך ביי די מיידלעך וויל איך מאכן פרייטאג שולע פאר די יונגערע קינדער, איך וויל נישט די קינדער זאלן זיך דרייען פריי אזויפיל טעג אין יאר.


תלמוד תורה ירושלים


איך בין געווען אין חדר, איך בין אנגעקומען נאכן עסן מיטאג. איך האב געבענטשט מיט די קינדער, איך האב זיי געוויזן אויסצושטרעקן די הענט ביי די ערשטע ברכה, פון הזן, ביי די ווערטער "פותח את ידיך". מוהרא"ש האט אזוי געמאכט, ער האט גענומען דעם מנהג פון די ספרדי'שע אידן.


איך האב געזינגען מיט זיי די ברכת המזון און נאכן עסן האבן מיר געדאנקט דעם אייבערשטן פאר די ברויט און פאר די חמס. איך האב געזאגט פאר די מלמדים זאלן אויך געבן טרינקען פאר די קינדער, מען קען נישט געבן נאר עסן, מען דארף טרינקען ווען מען עסט.


איך האב זיי דערציילט שיינע מעשיות פון אמונה. די מעשה פון דוד מיט גלית, ווי דוד המלך האט נישט מורא געהאט פון דעם קליפה גלית וואס האט געוואלט אויסרייסן די אמונה, ווי דער הייליגער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב', סימן ד) אז גלית האט געוואלט אויסרייסן די אמונה.


דף גמרא ירושלים


איך בין געגאנגען דאווענען מנחה מיט אנשי שלומינו אין אונזער שול. איך געפון זיך זייער גוט אין אונזער שול, עס איז זייער א ריינער פלאץ און א פרייליכער פלאץ. איך האב פארגעלערנט א בלאט גמרא, איך וויל אזוי שטארק דאס אריינברענגען צווישן אנשי שלומינו, אונזער פלאץ זאל נישט זיין קיין ליידיגע פלאץ. ליידער איז דא פלעצער וואס רופן זיך מיט די נאמען 'ברסלב', מען געבט כלומר'יש חיזוק, אבער אויב איז דאס אן תורה און אן תפילה - איז דאס א באלון פון לופט וואס פלאצט און גארנישט בלייבט, דעריבער ווען איך קום צווישן אנשי שלומינו פרוביר איך פארצולערנען א בלאט גמרא, זיי געבן צו פארזוכן א געשמאק ווי אזוי מען קען לערנען גמרא, און שפירן א געשמאק אפילו מען פארשטייט נישט פינקטליך.


נאכן פארלערנען האב איך געטיילט פאר די בחורים און אויך פאר אינגעלייט 'ספר תיקוני זוהר' פאר אלע וואס לערנען סדר דרך הלימוד. איציק איז געווען ביי מיר אין מירון, ער האט מיך געפרעגט פארוואס דער ראש ישיבה טיילט נאר אין חוץ לארץ פאר די בחורים תיקוני זוהר, מיר אנשי ארץ ישראל דארפן אויך א שטופ און חיזוק צו לערנען זוהר. איך האב טאקע אזוי געטון, איך האב זיי געגעבן א מתנה און אריינגעשריבן פאר אלע אפאר ווערטער, די נאמען ועוד.


ישיבה קטנה ירושלים


איך בין געגאנגען באזוכן אונזער ישיבה קטנה. איך האב גערעדט אפאר ווערטער פאר די בחורים, זיי האבן א גוטער מגיד שיעור, משה שמואל. איך האב גערעדט צו אים ווי אזוי ער זאל זיך פירן מיט די בחורים, און ווי אזוי ער זאל מחזק זיין אינגעלייט צו קומען צום שיעור גמרא.


פון דארט בין איך געגאנגען צו אן אכסניא. אברהם האט מיר צוגעגרייט א דירה פאר די פאר שעה, איך האב זיך געכאפט אז עס איז שוין פינף נאכמיטאג, עס איז שוין צוועלף שעה פון אויפשטיין פינף אינדערפרי, און איך האב נאך גארנישט געגעסן. איך האב געגעסן א קיכל און אויפגענומען אינגעלייט מיט זייערע משפחות, ביז מעריב.


מעריב


עס איז געווארן שפעט, איך בין צוריק אין שול דאווענען מעריב. נאך מעריב האבן מיר גערעדט אביסל חיזוק, די שיעורים אין ירושלים איז גאר אנדערש, עס איז כדאי זאלסט דאס אויסהערן. דער רבי זאגט, די דיבורים ווענדט זיך לויט די צוהערער, און אז עס קומען אסאך דורשטיגע מענטשן איז דא בעסערע דיבורים.


אויך האבן קינדער פון אונזער תלמוד תורה אין ירושלים געמאכט סיומים. הילד היקר משה ברילל האט מסיים געווען האלב ש"ס 'מסכת קידושין'. הילד היקר משה רוטמאן האט מסיים געווען 'מסכת יבמות'. הילד היקר מרדכי פערל האט מסיים געווען 'מסכת יומא'. הילד היקר שלמה לעווינזון האט מסיים געווען 'מסכת עירובין'. נאך קינדער האבן דארט געמאכט סיומים, הילד היקר שמעון יאקאבאוויטש האט מסיים געווען 'מסכת פסחים', אויך מיין זון הבחור שמעון האט מסיים געווען די צווייטע מאל ש"ס.


מיר האבן גערעדט פון אכטונג געבן אויף די ווייב, פארוואס זאל זיין אזוי אז ווען די ווייב בעט "נעם מיך מיט די קאר", "טראג מיך דא", "טראג מיך דארט" - ווערט מען אזוי ברוגז, מען האט נישט קיין כח, מען טראכט, אדער גאר מען זאגט: "איך בין עפעס א קאר סערוויס דרייווער?" "איך בין דיין שלאק?" און ווען א חבר בעט א טובה, טראגט מען און מען ברענגט, מען מאכט און מען טוט; ביסט דאך אן אכזר, אדער גאר א שוטה, דאס איז דאך דיין ווייב!!!


פארוואס ווען מען זעט די שכינה שלעפט זיך אראפ די טרעפ מיט א וועגעלע, לויפט מען העלפן, מען טראכט גלייך פון וואס חכמינו זכרונם לברכה זאגן (סוטה כא:) ווער איז א חסיד שוטה? דער וואס זעט א פרוי דערטרענקט זיך און גייט נישט העלפן, און ווען די ווייב בעט: "טראג מיך ארויף די וועגעלע מיט די קינדער", אדער "העלף מיר אראפגיין די טרעפ", ווערט מען גערעגט, מען לויפט אוועק; וואס איז מיט דיר, ביסט דאך א שלעכטער מענטש, דאס איז דאך דיין ווייב!


איך האב דיר נאך אסאך צו שרייבן פון די נסיעה, איך האב אבער נישט קיין סאך צייט. יעצט קומט פאר א ברית אין ישיבה, איך דארף שוין מקצר זיין, איך וועל דיר נאך שרייבן.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


 

#2 - וואס בין איך אנדערש? איך וויל אויך זיין א צדיק
תפילות אויף אידיש, חברים, התחזקות, חסידות ברסלב, תשובה, התחדשות, ראש ישיבה, אחדות, ל"ג בעומר, מירון, פסח שני

בעזרת ה' יתברך


ערב שבת קודש פרשת, י"ב אייר, כ"ז לעומר, שנת תשפ"ב לפרט קטן


 


טייערע ליבע חברים, תלמידי היכל הקודש ארץ ישראל, ה' עליהם יחיו


איינע פון די שיינע זאכן וואס מיר האבן זוכה געווען צו הערן פון מוהרא"ש זכותו יגן עלינו איז די ווערטער וואס דער הייליגער רבי נתן זכותו יגן עלינו זאגט וועגן "פסח שני" (לקוטי הלכות ברכת הפרות הלכה ה, אות טז).


די פרשה פון פסח שני, די מצוה פון פסח שני – איז ארויסגעקומען נאר נאכדעם וואס די אידן וואס זענען טמא געווארן, זיי האבן נישט געקענט מקיים זיין די הייליגע מצוה פון "קרבן פסח" – זענען געקומען צו משה רבינו מיט א טענה (במדבר ט, ז): "'לָמָּה נִגָּרַע', וואס זענען מיר אנדערש? איך בין טמא, איך טאר נישט מאכן דעם קרבן פסח, פארוואס? איך וויל אבער אויך מאכן די הייליגע מצוה!" משה רבינו האט געזען די רצון, די ווילן פון אט די אידן, האט ער זיי געזאגט: "איך גיי פרעגן דעם אייבערשטן", ער האט פארשטאנען אז דא גייט עפעס זיין, ווייל ווען מענטשן ווילן זיין גוט, זיי בעטן זיך: "למה נגרע" – העלפט דער אייבערשטער. די הייליגע חכמים זאגן דאך (שבת קד.): "הבא לטהר", ווען מען וויל זיין גוט, "מסייעים אותו", העלפט מען פון הימל; דער אייבערשטער האט געזאגט פאר משה רבינו זאל זיי געבן נאך א געלעגנהייט צו מאכן יעצט דעם פסח.


דאס איז א שטארקע חיזוק פאר אונז, מיר זענען דאך ווי אזוי מיר זענען, "וכולנו אין פנינו יפות כלל" (לקוטי מוהר"ן חלק ב', סימן לט), מיר דארפן רחמי שמים, דער אייבערשטער זאל רחמנות האבן אויף אונז; אז מיר וועלן נישט אפלאזן די רצון, מיר וועלן בעטן דעם אייבערשטן, מיר וועלן שרייען צום אייבערשטן: "למה נגרע, וואס בין איך אנדערש? איך וויל אויך זיין א צדיק, איך וויל אויך האבן א ריינע מח מחשבה. איך האלט אין איין פאלן, רבונו של עולם, איך בין ממש א פארלוירענער, העלף מיר, ראטעווע מיר" – וועלן מיר זוכה זיין, מען וועט אונז געבן נאך א געלעגנהייט אנצוהויבן פונדאסניי.


טייערע ליבע חברים תלמידי היכל הקודש, מיר גייען יעצט אריין אין א ליכטיגע וואך, אין די ספירה פון הוד. די וואך זענען תַּרְעִין פְּתִיחָן, די טירן זענען אפן (זוהר הקדוש פרשת בהעלותך, דף קנג.). די וואך האבן מיר די גרויסע הילולא פון רבי שמעון בר יוחאי, איך האף מיט'ן אייבערשטנ'ס הילף צו זיין ל"ג בעומר אין מירון, אויך די שבת נאך ל"ג בעומר. נאך שבת וועל איך זיין אין ירושלים, איך וועל דאווענען אין אונזער שול, אויך וויל איך באזוכן די חדר, די צאן קדשים.


איך וויל אייך נאר בעטן איין זאך. רבי שמעון בר יוחאי זאגט אין זוהר, איידער ער האט אנטפלעקט די הייליגע סודות אין פרשת נשא, די אידרא קדישא, זאגט רבי שמעון בר יוחאי א לשון וואס מוהרא"ש פלעגט אסאך חזר'ן מיט אונז, רבי שמעון בר יוחאי זאגט פאר די הייליגע חברים (נשא קכח.): "אֲנָן בַחֲבִיבוּתָא תַּלְיָא", אונזער זאך איז זיין חברים, אונזער כח איז נאר אז מיר וועלן זיך ליבן, "אֲנָן" איז ראשי תיבות: א'נשי נ'חל נ'ובע; ברסלב'ער חסידים מוזן זיך ליב האבן, מיר מוזן זיך ליידן. מוהרא"ש פלעגט זאגן: "מיר קענען זיך נישט פארשטעלן צו וואס פאר א מדריגות דער רבי וועט אונז צוברענגען אז מיר וועלן זיך ליב האבן, מיר וועלן לעבן באחדות".


זייט מיר נישט מפרסם, זייט ענדערש מפרסם די נומער פון די שיעורים, די בריוו און גליונות. גייט הפצה מיט די שיינע קונטרסים עצתו אמונה מתורגם; עס איז אזוי שיין, אזוי זיס; נישטא א קונטרס וואס מען זאל זיך נישט טרעפן דערין, יעדע קונטרס עצתו אמונה איז דא דערין אזויפיל חיזוק און שכל ווי אזוי זיך צו קענען דערהאלטן.


איך וועל זיין אם ירצה ה' אין ירושלים זונטאג; די גבאים וועלן שוין מודיע זיין ווען און וואו, איך דארף נישט מען זאל מיך מפרסם זיין.


שבת וועל איך זיין ביי מיין טאטע שליט"א אין מירון. איך קען נישט לאדענען מענטשן, איך בין דארט אליינס א גאסט. איך וועל מאכן צייט נאך שבת צו קענען רעדן מיט ענק, מיט יעדן איינעם באזונדער.


דער עיקר דארפן מיר זיך אויפפרישן פונדאסניי, פריש מקורב ווערן, אנהויבן נוצן די ליכטיגע עצות פון רבי'ן. זיך מתבודד זיין; א שאד דאס נישט צו טון, מען ווערט דאך אויסגעלייזט פון אלע פראבלעמען ווען מען רעדט צום אייבערשטן, מען שמועסט מיט אים ווי מען שמועסט מיט א גוטע פריינט; דאס לעבן ווערט אזוי זיס, אלע צרות און פראבלעמען איז נאר ווען מען פארגעסט פונעם אייבערשטן, אלע מרירות איז כל זמן מען לעבט אן אמונה; ווי נאר מען דערמאנט זיך 'עס איז דאך דא א באשעפער, עס איז דא איינער וואס פירט מיך, איך בין נישט אליינס, איך בין ביים אייבערשטן אין די האנט' – ווערט אלעס גוט.


בנוגע מירון; ווער עס קען קומען צו רבי שמעון בר יוחאי – זאל זיכער קומען, ביי רבי שמעון בר יוחאי באקומט מען ישועות. צדיקים טייטשן, די הייליגע חכמים זאגן א לשון (ברכות ט.): "כְּדַאי הוּא רַבִּי שִׁמְעוֹן לִסְמֹךְ עָלָיו בִּשְׁעַת הַדְּחַק", דאס מיינט צו זאגן, ווען עס דרוקט, ווען מען איז בדוחק – קען מען זיך פארלאזן אויף רבי שמעון בר יוחאי; אבער מען דארף זיך נישט קריגן, און חס ושלום זיך שלאגן צוצוקומען ביזן ציון, אינעם מערה.


מוהרא"ש זאגט בפירוש: "די גאנצע הר מירון איז א מקום צו פועל'ן ישועות"; זיכער זיך נישט קריגן מיט די ערב רב. מוהרא"ש האט אונז געזאגט זיך אכטונג געבן פון זיי, די ערב רב זענען רוצחים, עס איז נישט כדאי צו האבן מיט זיי. מיר האבן די זאך פון תפילה והתבודדות; וואו מען שטייט – קען מען זיך מתבודד זיין.


איך ווארט שוין צו זיין מיט ענק.

#1 - אז מ'האלט זיך אינאיינעם מיט ליבשאפט, איז מען זייער שיין מצליח
חסידות ברסלב, היכל הקודש, שמחות, אחדות, לצנות, ספירה, פסח שני

בעזרת ה' יתברך


ערב שבת קודש פרשת אמור, ט"ו אייר, פסח שני, שנת תש"פ לפרט קטן


 


לכבוד מיינע טייערע ברידער, תלמידי היכל הקודש פון ירושלים עיר הקודש, ה' עליהם יחיו.


איך פריי זיך זייער צו הערן אז איר זענט זיך מחזק אינאיינעם מיט די עצות פון הייליגן רבי'ן; איך האב באקומען א גריס פון אייער חבורה, ווי שיין עס איז צווישן אייך און ווי געשמאק עס איז ביי אייך יעדע שבת ווען איר נעמט זיך צוזאם מיט א ליבשאפט זיך אויפצופרישן מיט די עצות פון רבי'ן.


מען קען זיך גארנישט פארשטעלן צו וואס מען איז זוכה ווען מען פאלגט דעם רבי'ן, דער רבי האט געזאגט (חיי מוהר"ן, סימן שיד): "הַפָּחוּת שֶׁבַּאֲנָשַׁי אֲנִי מוֹלִיךְ אוֹתוֹ בְּדֶרֶךְ שֶׁל צַדִּיק גָּדוֹל מְאֹד", דעם קלענסטער פון מיינע מענטשן פיר איך אויפ'ן וועג פון גרויסע צדיקים; נאך האט דער רבי געזאגט (שם, סימן שלב): "אֲנִי נָהָר הַמְטַהֵר מִכָּל הַכְּתָמִים", איך בין א טייך וואס רייניגט פון אלע שמוציגע פלעקן; דאס קען יעדער איינער מעיד זיין אויף זיך, אז פון ווען מען האט זוכה געווען צו טרעפן דעם רבי'ן האט זיך דער גאנצער לעבן געטוישט; מען לערנט פלייסיג, מען איז נזהר אין קיום המצוות, מען רעדט צום אייבערשטן יעדן טאג און מען לעבט מיט'ן אייבערשטן.


מיר געפונען זיך יעצט אין די ספירה טעג אין די מדה פון הוד, מיר פירן זיך אז מען זאגט נישט קיין תחנון אין די טעג פון פסח שני ביז נאך ל"ג בעומר ווייל די טעג זענען זייערע הייליגע טעג (עיין זוהר הקדוש, בהעלותך קנב:).


פסח שני איז אנגענומען אז עס איז דער יארצייט פונעם הייליגן תנא רבי מאיר בעל הנס, און גלייך נאכדעם געפאלט די יומא דהילולא פון דעם הייליגן תנא רבי שמעון בר יוחאי; די הייליגע תנאים רבי מאיר בעל הנס און רבי שמעון בר יוחאי האבן אריין געברענגט וואס זיי האבן געלערנט ביי זייער רבי דער הייליגער תנא רבי עקיבא (ירושלמי נדרים ט, ד): "וְאָהַבְתָּ לְרֵעֲךָ כָּמוֹךָ - זֶה כְּלַל גָדוֹל בַּתּוֹרָה", אז די מצוה פון ואהבת לרעך כמוך איז א גרויסע כלל אין די תורה; די אנדערע תלמידים האבן זיך נישט פארטראגן צווישן זיך דערפאר איז גארנישט געבליבן פון זיי, זענען געקומען די הייליגע תלמידים רבי שמעון בר יוחאי און רבי מאיר בעל הנס מיט די איבעריגע חברים און אריין געברענגט א ליבשאפט איינעם צום צווייטן, זיי האבן אויסגעריסן די זאך פון מחלוקת און זיך גרויסן איינער אויפ'ן צווייטן, דאס איז די גרויסע שמחה אין די טעג. אזוי ווי מיר געפונען אין זוהר הקדוש (נשא קכח.) רבי שמעון בר יוחאי האט געזאגט פאר זיינע תלמידים: "אֲנָן בַחֲבִיבוּתָא תַלְיָא", אונזער זאך איז אז מיר האבן זיך ליב איינער דעם צווייטן; רבי שמעון בר יוחאי האט אריין געברענגט אין זיינע תלמידים אז מען זאל זיך ליב האבן איינער דעם צווייטן, פלעגט מוהרא"ש זאגן אויף דעם א שיינעם רמז: א'נ'ן' איז די ראשי תיבות: "אַ'נְשֵׁי נַ'חַל נ'וֹבֵעַ - בַחֲבִיבוּתָא תַלְיָא", אנשי שלומינו דארפן זיך האלטן צוזאמען און זיך ליב האבן איינער דעם צווייטן.


איך פריי זיך אז ביי אייך זעט מען וואס דער הייליגער רבי זאגט (חיי מוהר"ן, סימן רצב): "הָעוֹלָם רָאוּי שֶׁיִּתְמְהוּ עַצְמָן עַל הָאַהֲבָה שֶׁבֵּינֵינוּ", די וועלט וועט זיך וואונדערן אויף די גרויסע ליבשאפט וואס וועט הערשן צווישן אייך; דאס איז וואס מוהרא"ש פלעגט שטענדיג חזר'ן און זיך בעטן ביי אונז, מיר זאלן זיך נישט קריגן און נישט אוועק מאכן א צווייטן.


איך בין זייער פארנומען די טעג, איך קום נישט אן צו שרייבן און ענטפערן א פראצענט פון די בריוון וואס איך האב צו ענטפערן, איך שרייב אייך נאר ווייל איינער האט מיר געברענגט א גריס אז ביי אייך אין שול, אין ענקער חבורה איז נישט דא קיין ליצנות, עס הערשט א מורא'דיגע ליבשאפט, עס שפירט זיך דארט א ריינע קלארע לופט, דאס האט מיר געגעבן כח און צייט אייך צו שרייבן.


איך בעט אייך זייער, חזר'ט אייך איין און פארגעסט נישט וואס דער הייליגער רבי האט געזאגט (שיחות הר"ן, סימן נא): "אֶת זֶה תְּקַבְּלוּ מֵאִתִּי, שֶׁלֹּא לְהַנִּיחַ עַצְמוֹ לְהָעוֹלָם לְהַטְעוֹת", דאס זאלט איר מקבל זיין פון מיר, די וועלט נארט אייך, לאזט אייך נישט נארן; מוהרא"ש האט געהאלטן אין איין חזר'ן דער שיחה, מוהרא"ש זכרונו לברכה האט געזאגט אז דער שיחה דארף דינען אלס א קאמפוס ביים מענטש; מען זעט ווען א מענטש פארט אין א שיף אויפ'ן וואסער האלט ער די גאנצע צייט מיט זיך א קאמפוס כדי ער זאל וויסן צי ער פארט אינעם גוטן ריכטונג, ווייל אויפ'ן וואסער זעט מען נישט דעם סוף, עס קען זיין מען זאל פארן א לאנגע צייט אין וואסער און מיינען אז מען פארט, מען מיינט מען קומט שוין אן, אבער באמת איז מען אויפ'ן זעלבן פלאץ, מען האט זיך גארנישט גערוקט, מען איז פשוט געפארן די גאנצע צייט רינגס און ארום; אבער אז מען קוקט אויפ'ן קאמפוס וואס איר מאגנעט ציט צו צפון זעט מען וואו מען פארט. דאס זעלבע דארף א מענטש לעבן מיט א חשבון הנפש; א מענטש דארף זיך משפט'ן יעדן טאג און אסאך בעטן דעם אייבערשטן: "רבונו של עולם, אפשר נאר איך זיך? רבונו של עולם, איך וויל גארנישט, איך וויל נאר טון דיין רצון".


איך בעט אייך מיינע טייערע חברים, לאזט אייך נישט נארן און הערט נישט אויס קיין ליצנות, ווערטס נישט פארדרייט ווען מען רעדט צו אייך ליצנות אויפ'ן רבי'ן און אויף זיינע תלמידים; קוקט וואס איז גוט פאר אייך, קוקט אויף די רווחים וואס דער רבי געבט אונז. יעדער איינער ווייסט ביי זיך וואס ער האט זוכה געווען צו באקומען פון ווען ער דריידט זיך אין היכל הקודש קודש קדשים, (אגב, מוהרא"ש האט מתקן געווען אז מיר זאלן זאגן אפילו אין חוץ לארץ ביי קדיש דרבנן "באתרא קדישא הדין" אזוי ווי מען זאגט ביי אייך אין ארץ ישראל).


מען זעט אן אינטערעסאנטע זאך, ווען עס קומט צו גשמיות לאזט זיך א מענטש נישט נארן, א מענטש טוט וואס איז גוט פאר אים, ער קוקט ווי אזוי ער קען מצליח זיין און וואו ער קען עפעס פארדינען, אבער ברוחניות קען א מענטש זיך דרייען אין א פלאץ יארן לאנג און ער באקומט גארנישט; עס וואלט געדארפט זיין דאס זעלבע ווען עס קומט צו עבודת השם, א מענטש וואלט זיך געדארפט פרעגן: 'וואו קען איך פארדינען? וואו קען איך מצליח זיין?' 'איך האב א רבי, וואס געבט מיר מיין רבי? וואס באקום איך פון מיין רבי? אויב באקום איך נישט קיין תורה ותפילה, וואס האב איך אז מיין רבי פליט אין הימל? וואס האב איך אז מיין רבי האט רוח הקודש? וואס האב איך אז ער רעדט א הויכע שפראך, אז ער רעדט צו נשמות?' דערפאר אז מיר האבן זוכה געווען צו וויסן פון רבי'ן, זאלן אלע לאכן, זאלן אלע שפעטן; איך וועל דעם רבי'ן נישט אפלאזן, איך האב א רבי וואס געבט מיר א וועג אין לעבן קוק איך נישט אויף קיינעם.


איך וויל אייך דערציילן די גוטע נייעס אז דער אייבערשטער האט מיר געהאלפן איך בין געווארן א זיידע די וואך, מיין זון ר' שלמה נרו יאיר האט זוכה געווען צו א בן זכר למזל טוב; דער אייבערשטער זאל העלפן די ברית זאל זיין אין צייט - ל"ג בעומר און איר אלע זאלט זוכה זיין צו זען נחת ביי אייערע קינדער און אייניקלעך.


א גוט שבת.