בריוון פונעם ראש ישיבה שליט"א

#68 - ברסלב'ע מהודר'דיגע פלייש
אמונה, פרנסה, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת כי תצא, ה' אלול, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


נעכטן בין איך געווען באזוכן ביי די שחיטה וואו מיר נעמען אונזערע פלייש, איך האב געזען די שוחטים ווי זיי שחט'ן מיט א ישוב הדעת, און די צוגאנג פון אנהייב ביזן סוף; איך מוז דיר זאגן, איך בין זייער איבערגענומען און איך בין זייער פרייליך אז מיר האבן אזא מהודר'דיגע פלייש; ווייל וויפיל איך האב געמיינט אז איך ווייס האב איך זיך נישט פארגעשטעלט אז עס איז אזוי מהודר, און איך האף אז אנשי שלומינו וועלן אנהייבן קויפן די ברסלב'ע פלייש.


די שוחטים בין איך מעיד אז זיי זענען ערליך, זיי נעמען נישט דעם מעסער אין האנט נאר נאכן זיך מתבודד זיין, און נאר נאכן גיין אין מקוה, און נאר נאכן תשובה טון, און אזוי וועט זיין פרנסה פאר אנשי שלומינו. ווייל דער הייליגער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א, סימן לז): "עִקַּר חֶסְרוֹן הַפַּרְנָסָה שֶׁנִּתְמַעֵט בַּדּוֹרוֹת הַלָּלוּ אֵין זֶה אֶלָּא עַל יְדֵי הַשּׁוֹחֲטִים שֶׁאֵינָם מְהֻגָּנִים", די סיבה פארוואס עס איז נישטא קיין פרנסה קומט פון נישט ערליכע שוחטים, ווייל: "יֵשׁ שׁוֹחֵט הָגוּן מַאֲכִיל וּמְפַרְנֵס לְיִשְׂרָאֵל", דורך ערליכע שוחטים קומט פרנסה; ווייל זיי זענען גורם די פרנסה.


פון דארט בין איך געפארן אין תפיסה באזוכן טייערע אידן וואס זענען נעבעך פארשפארט פאר אסאך יארן. ווען עס קומט חודש אלול דארף מען זוכן זכותים מיט וואס צו גיין צום יום הדין, ווען מען גייט באזוכן די אידן אין תפיסה איז מען מקיים די מצוה פון פדיון שבוים; דאס האבן זיי מיר געזאגט, אז די צייט וואס זיי רעדן מיט באזוכער שפירן זיי נישט ווי זיי זענען אין תפיסה, זיי שפירן זיך ווי מען האט זיי באפרייט


די אידן אין תפיסה האבן נאר איין זאך וואס האלט זיי - די אמונה און בטחון; ווי מער זייערע עלטערן און זייערע רבי'ס אין חדר האבן גערעדט מיט זיי דיבורי אמונה - אלץ גרינגער איז זיי, ממש וואס דער הייליגער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן נג): "מִי שֶׁיֵּשׁ לוֹ אֱמוּנָה חַיָּיו חַיִּים", ווער עס האט אמונה - לעבט א גוט לעבן, "וְהוּא מְבַלֶּה יְמֵי חַיָּיו בְּטוֹב תָּמִיד", און ער פארברענגט זיינע טעג מיט גוטס. "כִּי כְּשֶׁהוֹלֵךְ לוֹ כָּרָאוּי וְיֵשׁ לוֹ טוֹב, בְּוַדַּאי טוֹב לוֹ", ווייל ווען עס גייט אים גוט, עס גייט אים ווי אזוי ער וויל - איז דאך גוט, "וַאֲפִילּוּ כְּשֶׁאֵינוֹ כָּךְ, דְּהַיְנוּ שֶׁאֵין מִתְנַהֵג לוֹ כְּסֵדֶר וְיֵשׁ לוֹ יִסּוּרִים חַס וְשָׁלוֹם, גַּם כֵּן טוֹב", און אפילו ווען עס גייט אים נישט ווי אזוי ער וויל, ער האט שווערע טעג, ער האט ווייטאג און יסורים - איז אים ווייטער גוט, "כִּי הוּא בָּטוּחַ שֶׁאַף עַל פִּי כֵן הַשֵּׁם יִתְבָּרַךְ יְרַחֵם עָלָיו לְהַבָּא וְיֵיטִיב אַחֲרִיתוֹ", ווייל ער פארלאזט זיך אז דער אייבערשטער וועט רחמנות האבן אויף אים און אים העלפן, "כִּי מֵאַחַר שֶׁהַכֹּל מֵאִתּוֹ יִתְבָּרַךְ, בְּוַדַּאי הַכֹּל לְטוֹבָה", ווייל אז אלעס איז פונעם אייבערשטן, אלעס קומט פון אים - מוז זיין אז אלעס איז נאר לטובה. "אֲבָל מִי שֶׁאֵין לוֹ אֱמוּנָה חַס וְשָׁלוֹם", אבער ווער עס האט נישט קיין אמונה - "חַיָּיו אֵינָם חַיִּים כְּלָל", לעבט נישט, דאס לעבן איז אים נישט קיין לעבן, "כִּי תֵּכֶף כְּשֶׁעוֹבֵר עָלָיו אֵיזֶה רָעָה שׁוּב אֵין לוֹ שׁוּם חִיּוּת", ווייל ווי נאר עס גייט אויף אים אריבער עפעס שלעכטס - האט ער מער נישט קיין לעבן, "כִּי אֵין לוֹ בַּמֶּה לְנַחֵם עַצְמוֹ כְּלָל", ער האט זיך נישט מיט וואס צו טרייסטן, "מֵאַחַר שֶׁאֵין לוֹ אֱמוּנָה כְּלָל", ווייל ער האט נישט קיין אמונה - "וְאֵין לוֹ שׁוּם חִיּוּת וְשׁוּם טוֹב", האט ער גארנישט, גארנישט, "מֵאַחַר שֶׁהוֹלֵךְ בְּלִי הַשֵּׁם יִתְבָּרַךְ וּבְלִי הַשְׁגָּחָה רַחֲמָנָא לִצְלָן", ווייל ער לעבט אנעם אייבערשטן, "אֲבָל עַל יְדֵי אֱמוּנָה, מַה טּוֹב וְיָפֶה הַחִיּוּת שֶׁלּוֹ", אבער מיט אמונה איז די לעבן אזוי שיין און זיס.


איך דארף מקצר זיין, איך דארף גיין צו די בחורים זיי מחזק זיין.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א כתיבה וחתימה טובה.

#67 - זיי מכבד דיין ווייב, וועסטו גלייך זען דיין ישועה
אמונה, שלום בית, התחזקות, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת כי תצא, ז' אלול, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


איך וויל דיך מחזק זיין אז דו זאלסט רחמנות האבן אויף דיין ווייב, דו זאלסט זיך באגיין מיט איר ווי מען באגייט זיך צו די חשוב'סטע מענטש, און איך בין זיכער אז אין דעם ליגט דיין ישועה, און אנשטאט זוכן סגולות פון אונטער דער ערד, טון דאס און יענץ געהאלפן צו ווערן מיט וואס דו דארפסט געהאלפן ווערן; אויב דו וועסט מכבד זיין דיין ווייב, דו וועסט זיך פירן צו איר מיט ליבשאפט און עהרע – וועסטו געהאלפן ווערן, און איך זאג דיר צו אז אויב דו וועסט זיך אזוי פירן – וועסטו זען גלייך א ישועה.


איך ווייס אלעס, איך ווייס אז עס איז שווער, איך ווייס אלעס וואס גייט אריבער אויף דיר, ווייל אלעס פון מיינע תלמידים ווייס איך, אפילו אן דעם וואס מען דערציילט מיר; מיט דעם אלעם בעט איך דיר: האב רחמנות אויף דיין ווייב, בייג איין דיין קאפ פארן אייבערשטן, און נעם אלעס אן באהבה, רעד צו איר ווי מען רעדט צו די חשוב'סטע פערזענליכקייט, און טראג איר און ברענג איר ווי מען טראגט א מלכה, און פארברענג מיט איר; וועסטו זען גלייך דיין ישועה.


א כתיבה וחתימה טובה.

#66 - אויפזוכן די חסדים, נישט טראכטן פון פראבלעמען
אמונה, שלום בית, התחזקות, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת כי תצא, ה' אלול, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מיינע ליבע טייערע ... נרו יאיר וזוגתו תחי'.


איך האף אז ענק האבן פארשטאנען וואס מיר האבן גערעדט, און ענק זאלן זיך נישט אראפקלאפן וכו'. איך האלט זייער פון ענק, ענק זענען ביי מיר זייער באליבט, און עס זאל ענק נישט אינטערעסירן וואס דער זאגט און וואס יענער זאגט וכו'.


ענקער עבודה אין די טעג איז לעבן מיט די תורה פון רבי'ן, לקוטי מוהר"ן חלק א, סימן קצה, (וסימנך 'הק"ץ', דו וועסט זען די ענדע פון אלע צרות), דער הייליגער רבי זאגט א וואונדערליכע זאך, אז אפילו ווען מען גייט אריבער צרות און יסורים – זאל מען גוט אויפזוכן די חסדים וואס דער אייבערשטער טוט מיט אים, ווייל אויך אין די צרה – טוט דער אייבערשטער העלפן און גוטס טון פארן מענטש.


דאס איז דיין עבודה, און נאר דאס; דו זאג פאר דיין ווייב זאכן וואס דו זעסט ווי דער אייבערשטער מאכט חסדים, און איר זאגט פאר אייער מאן זאכן אויף וואס צו דאנקען; ענק מוזן מסיח דעת זיין פון די פראבלעמען, מען טאר נישט טראכטן אזויפיל פון די פראבלעמען, מען מוז טראכטן פון די חסדים און די גוטס וואס דער אייבערשטער טוט.


א כתיבה וחתימה טובה.

#65 - זיך פארנעמען צו בענטשן מיט א בענטשער
אמונה, התחזקות, פרנסה, בטחון

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת שופטים, ב' דראש חודש אלול, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... תחי'


איך האב ערהאלטן אייער בריוו.


לכבוד אייער זיבעצנסטע געבורטס טאג זאלט איר זיך פארנעמען צו בענטשן ברכת המזון מיט א בענטשער און נישט בענטשן פון אויסנווייניג, ווייל ווען מען בענטשט פון אויסענווייניג קען מען אויסלאזן פון די נוסח וואס די הייליגע חכמים האבן מתקן געווען, און מוהרא"ש זכרונו לברכה פלעגט אסאך רעדן פון דעם, אז מען זאל זיך צוגעוואוינען צו בענטשן דוקא אין א בענטשער, און מוהרא"ש האט שטענדיג געזאגט אז דאס איז א סגולה פאר עשירות, און דאס וואס ער האט זוכה געווען צו זיין גרויסע עשירות, איז נאר ווייל ער האט זיך צוגעוואוינט נאך פון אלס בחור צו בענטשן אינעווייניג.


דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א כתיבה וחתימה טובה.

#64 - וואס מיינסטו, מען קען דען אנטלויפן?
אמונה, שלום בית, פרנסה, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת שופטים, כ"ח מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


איך וועל זיך זייער פרייען אז דו וועסט זיין א חלק אין אונזער קהלה און זיך אריבערציען אין שטעטל, איך וויל אבער דו זאלסט זיין אמת'דיג מיט מיר, איך וויל וויסן אויב דיין ווייב קומט מיט איר גוטע ווילן, אדער דו האסט איר באצווינגען, ווייל איינער גאר נאנט צו דיר האט מיר געשריבן אז דיין ווייב קומט נישט מיט איר גוטע ווילן, דעריבער פרעג איך דיר וואס איז די מעשה, ווייל אויב מען נעמט די וועג פון באצווינגען - פלאצט עס שפעטער זייער שטארק.


אפשר ווילסטו אנטלויפן פון די שווערע חובות אין וואס דו ביסט אריינגעפאלן? דאס איז אויך נישט קיין עצה, אזוי ווי די מעשה איז געווען, איינער האט געזאגט בסוד פאר מוהרנ"ת אז ער גייט אנטלויפן צו א צווייטע לאנד צוליב זיינע חובות, האט אים מוהרנ"ת געזאגט: "וואס מיינסטו, מען קען דען אנטלויפן? ביים סוף וועט מען דארט אויך וויסן די מעשה, אז דו האסט חובות, מען וועט זיך דארט פון דיר אויך אפשאקלען"; רבי נתן האט אים געזאגט: "אז דו ווילסט אנטלויפן - זאלסטו אנטלויפן נאר צום אייבערשטן און צו די הייליגע תורה".


אויב מען וויל קען מען ארויסגיין פון אלע חובות, די ערשטע זאך בארג מער נישט קיין איין דאלער, און אז דו דארפסט האבן געלט - זאלסטו בעטן מענטשן זאלן דיר העלפן, אבער חס ושלום בארגן. צווייטנס, זאלסטו רופן אלע בעלי חובות, זיי איבער בעטן, און זיי זאגן אז דו גייסט זיי אלע באצאלן און צוביסלעך זאלסטו אלעמען באצאלן.


איך האף אז דו פארשטייסט די זאך, איך וויל דיך נישט אוועק שטופן חס ושלום, איך וויל נישט דיין ווייב זאל קומען געצווינגענערהייט און שפעטער וועט עס חס ושלום פלאצן.


מען קען פון איבעראל לעבן מיט די עצות פון רבי'ן, עס איז נישט ריכטיג צו זאגן אז נאר אין א געוויסע פלאץ קען מען דינען דעם אייבערשטן, אזוי ווי עס איז געווען ביים רבי'ן, א איד האט דערציילט דעם רבי'ן אז מען טראגט אים אן א שידוך, דער שידוך אליין געפעלט אים זייער, אבער היות ער דארף גיין וואוינען דארט וכו' - וויל ער נישט דעם שידוך, ווייל ער וועט זיך נישט געפינען דארט דאס פלאץ, האט אים דער הייליגער רבי געזאגט (שיחות הר"ן, סימן קלט), מען קען אין יעדע פלאץ געפינען דעם אייבערשטן, עיין שם.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א כתיבה וחתימה טובה.

#63 - זאגן נעמען פון צדיקים, וועט ברענגען ישועות
אמונה, התחזקות, תפילה, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת עקב, י"ד מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


טייערער ... און דיין ווייב תחי'


איך בין אזוי פרייליך צו הערן אז עס איז דא גוטע נייעס ביי ענק, דער אייבערשטער זאל העלפן אז דיין ווייב זאל אויסטראגן וכו', און האבן גרינג מיט נחת און פרייד.


דאס וואס ענק זענען א גאנצע צייט האלבוועגס פרייליך, ווייל ענק האבן שוין אמאל געמיינט אז ענק וועלן האבן וכו', און ביים סוף האט זיך עס נישט געענדיגט, און יעצט ווילן ענק נישט גלייבן וכו', ווייל ענק טראכטן: 'פארוואס זאלן מיר ארויפפליען און זיין אויף א היי, און נאכדעם אראפטראסקענען', ענק דארפן א עצה.


נעם די עצה וואס מוהרא"ש פלעגט זאגן פאר אלעמען, די זעלבע ווערטער פלעגט מוהרא"ש אלעמען זאגן און שרייבן, מען זאל זאגן שמות הצדיקים און בעטן דעם אייבערשטן מען זאל אויסטראגן וכו' און האבן גרינג און מיט גרויס פרייד. ווייל דער הייליגער רבי זאגט (ספר המדות אות צדיק חלק ב, סימן כ): "עַל יְדֵי הַזְכָּרַת שֵׁמוֹת הַצַּדִּיקִים יְכוֹלִים לְהָבִיא שִׁנּוּי בַּמַּעֲשֶׂה בְּרֵאשִׁית, כְּלוֹמַר לְשַׁנּוֹת הַטֶּבַע", דורכן דערמאנען די נעמען פון צדיקים - קען מען טוישן די טבע.


דעריבער איז גוט מען זאל זאגן כסדר די נעמען פון צדיקים וואס מען געדענקט אויסנווייניג, צום ביישפיל: אברהם, יצחק, יעקב, משה, אהרן, יוסף, דוד און שלמה, רבי שמעון בר יוחאי, רבי יצחק לוריא אשכנזי, רבי ישראל בעל שם טוב, רבי נחמן בן פיגא מברסלב, רבי נתן מברסלב וכו' וכו', און נאך נעמען פון צדיקים וואס מען געדענקט, און נאכדעם זאל מען זאגן די תפילה: "יְהִי רָצוֹן מִלְּפָנֶיךָ אָבִי שֶׁבַּשָׁמַיִם, אִין דִי זְכוּת וָואס אִיךְ הָאבּ דֶערְמַאנְט דִי נֶעמֶען פוּן דִי צַדִּיקִים, בִּזְכוּת זֵייעֶר תּוֹרָה, זֵייעֶרֶע מַעֲשִׂים טוֹבִים אוּן זֵייעֶר מְסִירַת נֶפֶשׁ, וִוי זֵיי הָאבְּן זִיךְ מוֹסֵר נֶפֶשׁ גֶעוֶוען פַאר דַיינֶעט וֶועגְן, זָאלְסְטוּ מִיר הֶעלְפְן אִיךְ זָאל אוֹיסְטְרָאגְן דִי אַלֶע חֳדָשִׁים אוּן גֶעבּוֹירְן גְרִינְג אַ גֶעזוּנְט קִינְד בְּרַמַ"ח אֵיבָרִים וּשְׁסָ"ה גִּידִים; אִיךְ זָאל זוֹכֶה זַיין אַרִיבֶּער צוּ גֵיין דִי אַלֶע טֶעג וָואס אִיךְ וַוארְט גְרִינְגֶערְהֵייט. נֶעם אַוֶועק פוּן מִיר אַלֶע מִינֵי עַיִן הָרַע'ס אַז קֵיינֶער זָאל מִיךְ נִישְׁט קֶענֶען שֶׁעדִיגְן. הֶעלְף מִיר אִיךְ זָאל זוֹכֶה זַיין צוּ הָאבְּן עֶרְלִיכֶע קִינְדֶער וָואס וֶועלְן טוּן דַיין וִוילְן זֵייעֶר גַאנְץ לֶעבְּן, רִבּוֹנוֹ שֶׁל עוֹלָם הֶעלְף מִיר אִיךְ זָאל זַיין גֶעזוּנְט אוּן שְׁטַארְק מַיין גַאנְצֶע לֶעבְּן, אִיך זָאל אֵייבִּיג טוּן נָאר גוּטֶע מַעֲשִׂים וָואס דוּ וֶועסְט הָאבְּן פוּן דֶעם אַ נַחַת רוּחַ, יִהְיוּ לְרָצוֹן אִמְרֵי פִי וְהֶגְיוֹן לִבִּי לְפָנֶיךָ, יְ"יָ צוּרִי וְגוֹאֲלִי, אָמֵן כֵּן יְהִי רָצוֹן".


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#62 - ווי מער מען דאנקט, אלץ שנעלער קומט די רפואה
אמונה, התחזקות, תפילה, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת ואתחנן, ה' מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מרת ... תחי'


אייער זון האט מיר דערציילט אז איר גייט יעצט אריבער וכו', איר זענט זייער אפגעשוואכט וכו', מען האט געפונען ביי אייך וכו', ה' ישמרנו.


איך וויל אייך מחזק זיין איר זאלט זיך זייער שטארקן און אויפזוכן דאס גוטס וואס דער אייבערשטער טוט מיט אייך, ווייל ווי מער מען זוכט דאס גוטס און מען זעט די חסדים וואס דער אייבערשטער טוט, און מען דאנקט און לויבט דעם אייבערשטן - אלץ שנעלער קומט די רפואה. ווייל דער הייליגער רבי האט אונז מגלה געווען אז שמחה איז די רפואה פאר אלע מחלות, דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב', סימן כד): "מִצְוָה גְּדוֹלָה לִהְיוֹת בְּשִֹמְחָה תָּמִיד", עס איז א גרויסע מצוה צו זיין שטענדיג פרייליך, "וּלְהִתְגַּבֵּר לְהַרְחִיק הָעַצְבוּת וְהַמָּרָה שְׁחֹרָה בְּכָל כֹּחוֹ", און אוועק נעמען פון זיך די עצבות און מרה שחורה מיט אלע כוחות. "וְכָל הַחוֹלַאַת הַבָּאִין עַל הָאָדָם, כֻּלָּם בָּאִין רַק מִקִּלְקוּל הַשִֹּמְחָה", און אלע מחלות און קרענק וואס קומען אויפן מענטש קומט נאר צוליב עצבות און מרה שחורה, "וְגַם חַכְמֵי הָרוֹפְאִים הֶאֱרִיכוּ בָּזֶה, שֶׁכָּל הַחוֹלַאַת עַל יְדֵי מָרָה שְׁחֹרָה וְעַצְבוּת, וְהַשִּׂמְחָה הִיא רְפוּאָה גְּדוֹלָה", אפילו די דאקטוירים זענען מודה אז שמחה איז א רפואה פאר אלע קרענק.


אייער זון האט מיר דערציילט וואס איר גייט יעצט אריבער מיט די טאכטער, און ווי איר נעמט דאס זייער זייער צום הארצן וכו' וכו', און ווי עס זעט אויס איז דאס די סיבה פון די מחלה וכו' וכו', בעט איך אייך זייער איר זאלט אויפזוכן די חסדים וואס דער אייבערשטער טוט מיט אייך, דאנקט און לויבט דעם אייבערשטן פאר די טייערע ליכטיגע קינדער וואס איר האט, און דאנקט און לויבט דעם אייבערשטן אויך פאר די טאכטער, און פרובירט איר דן צו זיין לכף זכות, זוכט אויף גוטע זאכן אין איר, און נאר פון דעם זאלט איר טראכטן, עס איז נישט געזונט צו וויינען טאג און נאכט ווען א קינד גייט זיך זיין וועג וכו'.


דער הייליגער רבי נתן זאגט, ווען א מענטש דאנקט דעם אייבערשטן זאגט דער אייבערשטער פאר די מלאכים: "קוקט, דא איז א מענטש וואס דאנקט מיר, איך וועל אים געבן נאך מער גוטס, ער זאל מיר נאך מער דאנקען", און חס ושלום ווען איינער רעדט זיך אפ, ער באקלאגט זיך, זאגט מען אין הימל, מען וועט אים געבן יסורים און צרות ער זאל האבן וואס צו קרעכצן.


דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#61 - באצוקער דיין לעבן, באזיס די ביטערקייט
אמונה, התחזקות, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת דברים, כ"ז תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


איך בעט דיר זייער, דערהאלט זיך און שטארק זיך, און לאז זיך נישט צעברעכן פון קיין שום זאך; דאס איז דאס גרויסקייט פון א מענטש אויף די וועלט, אז אפילו עס גייט אריבער אויף אים צרות ויסורים, "כל משבריך וגליך עליו עברו" - דערהאלט ער זיך און ער גייט ווייטער אן אין לעבן.


ליבער ברודער, דער הייליגער רבי האט אונז געלערנט מיר זאלן זוכן אין די צרה – הרוחה, ווי דער אייבערשטער האט רחמנות און ער מאכט מיט אונז גוטס, און אז דיין לעבן איז ביטער אזוי ווי א לעמאן - זאלסטו מאכן לעמאנאדע, פונעם ביטערן לעמאן - קען מען אויך גוט מאכן, מען קען מאכן א געשמאקע טרונק, לעמאנעיד; באצוקער דיין לעבן, באזיס די ביטערקייט.


וויסן זאלסטו, פון עצבות און מרירות באקומט מען גארנישט, און מען פועל'ט גארנישט דורך זיין דערביטערט, נאר דורך שמחה פועל'ט מען און מען איז זוכה צו ישועות.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#60 - ווען מען געבט זיך איבער צום אייבערשטן, גייט אלעס געשמירט
חינוך הילדים, אמונה, תפילה, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת דברים, כ"ח תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מרת ... תחי', קרית ברסלב


איך האב ערהאלטן די הודעה.


דאס וואס איר שרייבט אז איר האט נישט קיין וועג מיט אייער קינד, איר קענט אים נישט מחנך זיין, ער פאלגט נישט און ער נעמט ארויס די גאנצע כח וכו', איר שפירט ווי איר קענט מער נישט אנגיין.


נעמט די עצה פון הייליגן רבי'ן (שיחות הר"ן, סימן ב), דער רבי פלעגט יעדן טאג אינדערפרי איבערגעבן די טאג פארן אייבערשטן, אלעס וואס האט מיט אים, זיין ווייב און קינדער און אזוי ווייטער, אז אלעס זאל זיין גוט וכו'; אזוי איז גוט צו טון, און אזוי זאלט איר טון, זאגט: "אייבערשטער איך געב זיך איבער צו דיר, איך געב איבער מיינע קינדער און מיין מאן, איך קען נישט אליין, איך פאל פון מיינע כוחות, איך בין אפגעשוואכט, העלף מיך אז מיין זיסע קינד ... זאל מיך פאלגן, ער זאל זיך נישט קריגן מיט מיר און מיט די געשוויסטער..."


איר וועט זען, די טעג וואס מען געדענקט זיך איבערצוגעבן צום אייבערשטן – גייט אלעס געשמירט, און די טעג וואס מען פארגעסט – קען מען נישט דורכשטופן דעם טאג...

#59 - אמונה מיט שמחה איז די בעסטע ווייטאמין און מעדעצין
אמונה, התחזקות, דאווענען, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת דברים, כ"ח תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מרת ...


איך האב ערהאלטן די הודעה.


איר קענט גיין צום דאקטער זיך בודק זיין צו זען אז אלעס איז גוט מיט דיר וכו', עס איז כדאי איר זאלט גיין, אזוי וועט איר ווערן רואיג און פרייליך; ווייל יעדע מאל מען האט קאפ וויי, די קאפ שווינדלט וכו' – איז א חלק פון די ווייטאג די פחד און שרעק, און אמאל איז דאס רוב פון די ווייטאג; איז כדאי צו גיין צום דאקטער צו זען אז מען איז געזונט און שטארק.


דער עיקר זאלט איר זיך שטארקן מיט שמחה, זינגט און טאנצט ניגוני אמונה, אמונה מיט שמחה איז די בעסטע ווייטאמין און די בעסטע מעדעצין, מען ווערט אויסגעהיילט פיזיש און גייסטיש, און דערפאר האט דער הייליגער רבי אזויפיל גערעדט צו אונז פון זיין פרייליך און פון טון אלעס אבי צו זיין פרייליך, אפילו זיך מאכן נאריש, אבי זוכה זיין צו שמחה וואס איז א רפואה פאר אלעס.


זארגט נישט, איר זענט געזונט און שטארק, און אז איר ווערט נישט רואיג זאלסט איר גיין צום דאקטער וכו', און זינגט און טאנצט, וועט איר מיט שמחה פארטרייבן די קליפות און זיין ארום גענומען מיט די שכינה הקדושה.


אינדערפרי זאגט ברכת השחר מיט קריאת שמע, זאגט די אני מאמין, זאגט דאס מיט טייטש; וועט איר זוכה זיין צו א שטארקע אמונה.

#58 - איך בעט דעם אייבערשטן עס זאל געשען א נס
צדקה, מוסדות, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת חקת בלק, (בלק בא"י), ח' תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מיין טייערער ליבער הארציגער יצחק פאפנהיים נרו יאיר, מנהל מוסדות היכל הקודש בארץ ישראל


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


וואס קען איך טון, איך בין אין שווערע חובות, איך האב נישט די מעגליכקייט צו שיקן געלט פאר די ארץ ישראל'דיגע מוסדות, איך שעם זיך זייער, איך בעט דעם אייבערשטן עס זאל געשען א נס, און איך האף אז דער פאנדרעיזער ר' אהרן וועבערמאן וועט קענען העלפן שאפן די געלט.


מיינע אויגן זענען געוואנדן צום אייבערשטן.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#57 - פארלאז זיך אויפן אייבערשטן
אמונה, התחזקות, פרנסה, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת פנחס, שבעה עשר בתמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


זארג נישט פאר פרנסה, קוק ארויף צום אייבערשטן, האב בטחון אינעם אייבערשטן – וועט דער אייבערשטער דיר געבן גרויס שפע, און זע צו לעבן אזוי ווי די מעשה וואס דער הייליגער רבי האט דערציילט פונעם בעל בטחון, וואס איז געווען "נאר פרייליך", און האט בכלל נישט געזארגט וואס וועט זיין מארגן, יעדן טאג איז ער געגאנגען זען וואס ער קען היינט טון פאר פרנסה, און די ערשטע זאך וואס מען האט אים אנגעטראגן – האט ער גענומען מיט גרויס שמחה, און ווען ער האט געענדיגט ארבעטן האט ער איינגעקויפט א סעודה, "און די סעודה איז געווען א סעודה", און ער האט געהאט צייט צו עוסק זיין בעבודת השם, ער האט געלעבט א חיים טובים, א זיס לעבן, אפילו ער האט יעדן טאג געטון עפעס אנדערש, דאך האט ער זיך בכלל נישט מבלבל געווען פון דעם, נאר געטון דעם רצון השם, געטון וואס איז אים אונטערגעקומען צו טון.


דער עיקר זאלסטו זיך פארלאזן אויפן אייבערשטן, און זיך נישט פייניגן מיט אזויפיל טראכטן: 'וואס וועט זיין? ווי אזוי? ווען? פארוואס?' פארלאז זיך אויפן אייבערשטן, אזוי ווי עס שטייט אין פסוק (תהלים לז, ה): "גּוֹל עַל ה' דַּרְכֶּךָ וּבְטַח עָלָיו וְהוּא יַעֲשֶׂה"; ווייל דער עיקר וואס מענטשן ליידן אין פרנסה וכו' – איז דער עיקר במחשבה, מען פייניגט זיך מיט מארגן, מען פייניגט זיך מיט וואס וועט זיין, ווייל אויף די היינטיגע טאג האט מען, נאר די דאגות: 'וואס וועט זיין?' דאס איז די צרה, די בראך; על כן זאלסטו זיך פארלאזן אויפן אייבערשטן.


א גרינגע תענית.

#56 - דעם רבינ'ס ספרים וועט מאכן דיין אמונה לויטער און קלאר
אמונה, התחזקות, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת חקת בלק, (בלק בא"י), י' תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


דער עיקר בזה העולם איז "זיך דערהאלטן", מיט דעם מעסט זיך דאס שיינקייט פונעם מענטש, ווען עס גייט אריבער וואס עס גייט אריבער און דער מענטש בלייבט שטארק מיט די אמונה, ער האט נישט קיין טענות און תרעומות אויפן אייבערשטן, ער בלייבט מיט תמימות, מיט אמונה.


חזר אמונה, חזר זיך: 'ממלא כל עלמין וסובב כל עלמין, אין שום מציאות מבלעדיך יתברך כלל, ובכל תנועה ותנועה שם אלופו של עולם, אלעס איז אלקות, אלעס איז א לבוש פארן אין סוף ברוך הוא'; דורך חזר'ן אמונה ווערט אלעס גרינגער, די נערווען ווערן געשטארקט, מען קען נעמען די שוועריקייטן.


מאך זיך שיעורים אין רבינ'ס ספרים וועט דיין אמונה ווערן לויטער און קלאר, ווייל די אלע וואס זענען מקורב צום צדיק האמיתי באקומען א לויטערע קלארע ריינע אמונה (לקוטי מוהר"ן חלק ב, סימן ח).


קום צום ליל שישי שיעור, וועסט באקומען פרישע לופט צו אטעמען.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#55 - די לעבן ווערט גרינג און זיס מיט אמונה
אמונה, התחזקות, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת פנחס, י"ד תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


מוהרא"ש זאגט, אלעס וואס גייט איבער, אלע שוועריקייטן און יסורים – איז נאר ווייל פון הימל וויל מען זען צו וועם דער מענטש וועט זיך ווענדן בעת צרה, וואס וועט דער מענטש טון? וועט ער זיך פארלירן און חס ושלום שעלטן וכו' וכו', אדער וועט ער זיך דערהאלטן און בלייבן מיט א שטארקע אמונה אינעם אייבערשטן.


שטארק זיך, בעט דעם אייבערשטן פאר א קלארע לויטערע אמונה; דו זאלסט אים שטענדיג שפירן, און געדענקען אז אלעס איז ער, און אלעס וואס טוט פאסירן – איז פונעם אייבערשטן, און אז אלעס איז נאר פאר די טובה פונעם מענטש. אזוי ווי די הייליגע חכמים זאגן (ברכות ס:): "כָּל מַה דְּעָבֵיד רַחְמָנָא לְטָב עָבֵיד", אלעס וואס דער אייבערשטער טוט – איז גוט.


די לעבן ווערט גרינג און זיס מיט אמונה, ווייל ווער עס האט אמונה – זאגט דער הייליגער רבי (שיחות הר"ן, סימן נג): – "חַיָּיו חַיִּים", איז זיין לעבן א לעבן, "וְהוּא מְבַלֶּה יְמֵי חַיָּיו בְּטוֹב תָּמִיד", און ער פארברענגט זיינע טעג מיט גוטס. "כִּי כְּשֶׁהוֹלֵךְ לוֹ כָּרָאוּי וְיֵשׁ לוֹ טוֹב, בְּוַדַּאי טוֹב לוֹ", ווייל ווען עס גייט אים גוט, עס גייט אים אזוי ווי ער וויל - איז דאך גוט, "וַאֲפִילּוּ כְּשֶׁאֵינוֹ כָּךְ, דְּהַיְנוּ שֶׁאֵין מִתְנַהֵג לוֹ כְּסֵדֶר וְיֵשׁ לוֹ יִסּוּרִים חַס וְשָׁלוֹם, גַּם כֵּן טוֹב", און אפילו ווען עס גייט אים נישט אזוי ווי ער וויל, ער האט שווערע טעג, ער האט ווייטאג און יסורים - איז אים ווייטער גוט, "כִּי הוּא בָּטוּחַ שֶׁאַף עַל פִּי כֵן הַשֵּׁם יִתְבָּרַךְ יְרַחֵם עָלָיו לְהַבָּא וְיֵיטִיב אַחֲרִיתוֹ", ווייל ער פארלאזט זיך אז דער אייבערשטער וועט רחמנות האבן אויף אים און אים העלפן, "כִּי מֵאַחַר שֶׁהַכֹּל מֵאִתּוֹ יִתְבָּרַךְ, בְּוַדַּאי הַכֹּל לְטוֹבָה", ווייל אז אלעס איז פונעם אייבערשטן, אלעס קומט פון אים - מוז זיין אז אלעס נאר לטובה, עיין שם.


גיי א טענצל יעדן טאג: "אשרינו שזכינו להתקרב לרבינו", וואס שטארקט אונז מיט אמונה, און מיט זיין דבוק צום אייבערשטן, זיך מתבודד זיין צום אייבערשטן און זיך בענקען צום אייבערשטן; אשרינו.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#54 - באצוקער דיין לעבן, באזיס די ביטערקייט
אמונה, התחזקות, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת דברים, כ"ז תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


איך בעט דיר זייער, דערהאלט זיך און שטארק זיך, און לאז זיך נישט צעברעכן פון קיין שום זאך; דאס איז דאס גרויסקייט פון א מענטש אויף די וועלט, אז אפילו עס גייט אריבער אויף אים צרות ויסורים, "כל משבריך וגליך עליו עברו" - דערהאלט ער זיך און ער גייט ווייטער אן אין לעבן.


ליבער ברודער, דער הייליגער רבי האט אונז געלערנט מיר זאלן זוכן אין די צרה – הרוחה, ווי דער אייבערשטער האט רחמנות און ער מאכט מיט אונז גוטס, און אז דיין לעבן איז ביטער אזוי ווי א לעמאן - זאלסטו מאכן לעמאנאדע, פונעם ביטערן לעמאן - קען מען אויך גוט מאכן, מען קען מאכן א געשמאקע טרונק, לעמאנעיד; באצוקער דיין לעבן, באזיס די ביטערקייט.


וויסן זאלסטו, פון עצבות און מרירות באקומט מען גארנישט, און מען פועל'ט גארנישט דורך זיין דערביטערט, נאר דורך שמחה פועל'ט מען און מען איז זוכה צו ישועות.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#53 - נאר דאנקען און לויבן
אמונה, התחזקות, צדקה, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת פנחס, ט"ז תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


מוהרנ"ת פלעגט זאגן, ווען א מענטש קרעכצט, ער רעדט זיך אפ, זאגט מען אין הימל אז מען וועט אים געבן נאך מער אויף וואס צו קרעכצן, און ווען א מענטש דאנקט און לויבט דעם אייבערשטן, און אויף יעדע זאך זאגט ער: "ברוך השם", "געלויבט דער אייבערשטער" וכו' – זאגט מען אין הימל אז מען וועט אים געבן נאך מער גוטס, ער זאל האבן אויף וואס צו דאנקען און לויבן, און דאס איז וואס מען וויינט עד היום יעדע יאר תשעה באב, ווייל מען האט געקרעכצט, מען האט זיך אפגערעדט אויפן אייבערשטן.


על כן זאלסטו זיך זייער שטארקן נאר צו דאנקען און לויבן דעם אייבערשטן, וועט דער אייבערשטער אוועק נעמען פון אונז די טעג פון בין המצרים, ער וועט אונז געבן נאר גוטס, פון הימל וועט מען זאגן: "קוקט דעם איד וואס האט גארנישט, ער האט צרות ויסורים, און דאך דאנקט ער דעם אייבערשטן, לאמיר אים געבן נאך גוטס"; מוהרא"ש טייטשט דעם פסוק (תהלים קלו, א): "הוֹדוּ לַה' כִּי טוֹב", דאנק דעם אייבערשטן, זאג שטענדיג 'כי טוב', דער אייבערשטער איז גוט, דורכדעם וועט זיין "כִּי לְעוֹלָם חַסְדּוֹ", וועסט שטענדיג דאנקען דעם אייבערשטן אויף זיינע חסדים; ווייל דורך דאנקען דעם אייבערשטן זעט מען וואונדערליכע ישועות און רפואות, מען זעט אפענע ניסים.

#52 - די טעג פון בין המצרים
אמונה, התחזקות, תפילה, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת פנחס, ט"ז תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


וויסן זאלסטו אז די דריי וואכן, די טעג פון בין המצרים, וואס מען פירט זיך מיט די הלכות פון אבילות – זענען טעג וואס מען קען זייער מצליח זיין אין עבודת השם יתברך, און מען זענען זיך טועה אין דעם, מענטשן מיינען אז די דריי וואכן זענען טעג פון עצבות און מרה שחורה, אבער באמת איז פינקט פארקערט, עס זענען טעג וואס מען קען זיך זייער דערנענטערן צום אייבערשטן.


אמאל האט מען געשמועסט מיט מוהרנ"ת, מען האט אים דערציילט אז עס זענען דא ערליכע אידן וואס זאגן אז זיי האבן א ירידה אין די טעג פון בין המצרים; האט מוהרנ"ת געזאגט: "עס איז נישט אמת, די טעג פון בין המצרים זענען טעג וואס מען קען זייער נאנט ווערן צום אייבערשטן, דורך לערנען תורה, דורך דאווענען און טון גוטע מעשים".


על כן זאלסטו אויסניצן די טעג מיט לערנען און דאווענען, און אפילו מען פירט זיך בדיני אבילות – זאלסטו אבער זיין פרייליך, זאלסט ארום גיין מיט א שמייכל. אזוי ווי דער הייליגער חוזה פון לובלין זכותו יגן עלינו האט געזאגט פארן הייליגן ישמח משה זכותו יגן עלינו: "צהלתו בפניו ואבלו בלבו", פון דרויסן זענען מיר פרייליך, און די הארץ אונזערע – וויינט, מיר פרייען זיך מיט די מצוות וואס מיר טוען; אזוי איז געווען ביי אלע צדיקים, און אזוי האבן זיי געלערנט די תלמידים, מען זאל שמייכלען און זיין מיט א פרייליכע גיסטע, נאר שטילערהייט זאל מען עוסק זיין אין קלאגן און וויינען אויפן חורבן הבית.

#51 - אלעס איז אנגעהאנגען אין היטן די אויגן
צניעות, קדושה, אמונה, התחזקות, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת מטות מסעי, כ' תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


טייערער ... נרו יאיר


איך בין זייער פרייליך צו הערן אז דו האסט אפגעלאזט די מאוויס, דו קוקסט מער נישט קיין מאוויס; יעצט וועסטו זוכה זיין צו הייליגע מחשבות, דו וועסט ווערן אן ערליכער איד. וויסן זאלסטו, אלע קדושות און אלע מדריגות איז אנגעהאנגען אין היטן די אויגן, אז מען היט די אויגן – איז די לעבן זיס, און אז חלילה מען קוקט עבירות – ווערט די לעבן אזוי ביטער, מען ליידט און מען זוכט וואו צו אנטלויפן און ענדיגן דעם לעבן.


דער הייליגער רבי נתן דערציילט (לקוטי מוהר"ן חלק ב, סימן קיד), אמאל בין איך געשטאנען נעבן רבי'ן, און דער רבי רופט זיך אן: "עֶס הָאט אַ פָּנִים אַז מֶען מוּז זִיךְ פוּן אַ הִרְהוּר זֵייעֶר הִיטְן", און רבי נתן דערציילט: "איך קען נישט אראפשרייבן די תנועות וואס דער רבי האט דעמאלט געמאכט, ווי דער רבי האט אזוי געטרייסלט ביים זאגן די ווערטער, עס האט אויסגעזען ווי דער רבי האט דעמאלט עפעס גאר שטארק משיג געווען, וואס פאסירט ביים קוקן עבירות, און ביים טראכטן פון עבירות, אז די פגם קומט אן זייער הויך, השם ישמרינו".


שטארק זיך, קוק נישט קיין שום זאך, אפילו כלומר'יש איז עס נישט עבירות, ווייל די הייליגע חכמים זאגן (שבת קה:), דער יצר הרע האט זיינע טריקס ווי אזוי ער שלעפט אריין אין עבירות, ער הייבט אן צורעדן צו טון נאר דאס און נאר יענץ, ביז ער שלעפט אוועק דעם מענטש פונעם אייבערשטן.

#50 - אויף תפילה דארף מען אסאך סבלנות
תפילה והתבודדות, אמונה, התחזקות, תפילה, התבודדות, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת מטות מסעי, כ' תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


טייערער ... נרו יאיר


דאס וואס דו פרעגסט וואס איז פשט אז מען בעט זאכן פונעם אייבערשטן און מען זעט נישט ווי מען ווערט געענטפערט וכו'? וויסן זאלסטו, אויף תפילה דארף מען האבן אסאך סבלנות, די הייליגע חכמים זאגן (ברכות לב:): "אם ראה אדם שהתפלל", אויב א מענטש זעט אז ער האט געדאווענט און געבעטן, "ולא נענה", און ער איז נישט געענטפערט געווארן, "יחזור ויתפלל", זאל ער נאכאמאל בעטן; ווייל אמאל דארף מען בעטן אויף א זאך מער תפילות, אזוי ווי די הייליגע חכמים זאגן (דברים רבה ב, יז): "יֵשׁ תְּפִלָּה שֶׁנַּעֲנֵית לְאַרְבָּעִים יוֹם", אמאל ווערן תפילות געענטפערט נאך א שטיק צייט, למשל פערציג טעג, און אויך אמאל דארף מען בעטן א סכום תפילות ביז מען פועל'ט א ישועה; מען דארף אסאך געדולד נישט צו פארלירן די אמונה, און חס ושלום נישט אפלאזן תפילה והתבודדות, נאר אויסווארטן מיט געדולד און האבן עקשנות נישט אפצולאזן תפילה, נאר בעטן ברחמים ובתחנונים.


שטארק זיך ..., איך בין זייער צופרידן פון דיר, איך האב דיך ליב, איך האב ליב דיין תמימות, ווי דו ביסט שטארק מיט לערנען תורה און יראת שמים, נאך אביסל וועסטו א חתן ווערן און אויפשטעלן א שיינע שטוב.

#49 - דער מאן האט א מצוה פרייליך צו מאכן די ווייב
אמונה, שלום בית, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת קרח, (חקת בא"י), ג' תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


דיין ווייב שרייבט מיר אז דו ביסט צעבראכן אז מען האט ענק געזאגט אביסל צו ווארטן וכו', ווייל זי איז יעצט אביסל איבערגעשטרענגט און דו ביסט נישט צופרידן אז זי דארף נעמען מעדעצין וכו'.


איך בעט דיר זייער ליבער ברודער, אז דיין ווייב איז יעצט אביסל איבערגעשטרענגט, זי דארף נעמען מעדעצין, זי איז נישט פרייליך וכו'; זאלסטו איר פריייליך מאכן, זאלסט נישט טראכטן מחשבות: 'וואס קומט מיר אזא ווייב?' און דו זאלסט חס ושלום איר טשעפען. איך האב געזען מעשיות וואס אינגעלייט האבן געהאט טענות וכו', און פלוצלונג האט זיך אלעס געגעבן א דריי איבער, די פרוי איז געווארן פרייליך און געזונט, מיט שטארקע נערווען, און דער מאן איז אריין אין א נעפל, א וואלקן האט זיך אויסגעשפרייט אין זיין מח השם ירחם, אריין אין א דעפרעסיע.


מאך פרייליך דיין ווייב, די הייליגע חכמים זאגן (ראש השנה ו:): "אשה בעלה משמחה", דער מאן האט א מצוה פרייליך צו מאכן די ווייב; צוויי זאכן זאלסטו טון אפילו עס קומט דיר אן זייער שווער, ערשטנס זאלסט איר אויסהערן, לאז איר רעדן, הער אויס אירע ווייטאג, אירע מחשבות, און בארואיג איר; זאג איר נאכאמאל און נאכאמאל, ווייך, איידל און שיין: "דער אייבערשטער וועט אונז העלפן", "דער אייבערשטער וואס האט אונז באשאפן - ער וועט אונז היילן", צווייטנס, מאך איר פרייליך וכו'; דאס לעבן אינאיינעם וכו' נעמט אוועק די מרה שחורה און די עצבות.


בעט דעם אייבערשטן פאר דיין געזונט, פאר דיין ווייב'ס געזונט און פאר די קינדער.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#48 - נישטא מיט וועם צו רעדן
אמונה, התחזקות, מוסדות, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת קרח, (חקת בא"י), כ"ז סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מרת ... תחי'


א גרויסן יישר כח פאר אלעס וואס איר טוט פאר אונזערע מוסדות און פאר קהילת היכל הקודש, דער אייבערשטער זאל אייך באצאלן מיט נחת ביי די קינדער און אייניקלעך.


ווען די ארבעט ווערט איבערגעשטרענגט, און ווען זאכן זענען צעפארן, נישטא צו וועם צו רעדן – איז די עצה זיך איבער געבן צום אייבערשטן, אים איבער געבן די טאג מיט אלעס וואס דארף ווערן ערלעדיגט, און אזוי ווערן אלע זאכן מסודר, מען איז מצליח מיט אלעס וואס מען דארף.


דאס טו איך ווען איך האב נישט מיט וועם צו רעדן, און דאס האט מוהרא"ש זכותו יגן עלינו געטון אלע זיינע יארן; מוהרא"ש האט נישט געהאט ווער עס זאל אים העלפן, מוהרא"ש איז געווען אליין; וואס האט ער געטון? ער האט זיך איבער געגעבן צום אייבערשטן, און ער האט אונז געלערנט מיר זאלן אזוי טון.


נאכאמאל יישר כח, און נאכאמאל שטארקט אייך; דערמאנט אייך אלע שווערע זמנים זייט די מוסד שטייט, און ביז אהער איז מען אלעס איבערגעקומען, און ווייטער וועט אויך זיין ניסים.

#47 - קוקן אויף די מוסדות ווי דיינע פריוואטע נכסים
אמונה, מוסדות, התבודדות, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת קרח, (חקת בא"י), כ"ז סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


האלט זיך שטארק, גלייב באמונה שלימה אז דער אייבערשטער מאכט נאר גוטס, אלעס וואס מען גייט אריבער – איז נאר לטובה פונעם מענטש, און אפילו מען קען נישט פאראויס זען וואס, ווען און וואו, עס זעט אויס נישט גוט, און אמאל איז עס גאר שווער – דארף מען גלייבן אז אלעס איז לטובה.


העלף מיר מיט די מוסדות אין שטעטל, אין אפיס איז די מצב אביסל איבער געשטרענגט; הלוואי אז דו וועסט מיר העלפן מחזק זיין די אפיס, הלוואי וועסטו קוקן אויף די מוסדות ווי דיינע פריוואטע נכסים; דאס איז דאך טאקע דיינ'ס, דיינע קינדער לערנען אין די מוסד, דארף דיר דאס פערזענליך אנגיין.


הייב אן דיין טאג מיט א שפאציר אין פעלד, זיי זיך מתבודד, געב איבער דיין טאג פארן אייבערשטן, אזוי ווי דער הייליגער רבי האט געטון (שיחות הר"ן, סימן ב).

#46 - די תורה וועט דיר ראטעווען פון די זומער נסיונות
אמונה, התחזקות, טעלעפאן, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת קרח, (חקת בא"י), ב' תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מיין ליבער הארציגער ... נרו יאיר


איך פריי זיך אזוי שטארק אז דו קומסט ביי אונז אין קאנטרי 'אילן החיים', דו וועסט זיין מיט אנשי שלומינו במשך דעם זומער.


איך וויל דיך מחזק זיין דו זאלסט אויסניצן דעם זומער אזוי ווי עס דארף צו זיין, און אז דו ביסט דורכן וואך אין שטאט פאר פרנסה, זאלסטו זיך קובע זיין יעדע נאכט צו לערנען, גיי אין שול צו שיעורי תורה, פארברען נישט די נעכט מיט נארישקייטן, און זיכער זאלסטו נישט גיין צו שלעכטע פלעצער, האלט זיך מיט אלע כוחות צו בלייבן ערליך, מאך זיך א סדר צו לערנען שיעורים אין משנה, גמרא, הלכה וכדומה, און אז דו האסט נישט קיין מוחין צו פארשטיין קלאר א שטיקל גמרא - זאלסטו זיך מאכן א שיעור אין לערנען מער אויבערפלעכליך, און אפילו דו פארשטייסט נישט אזוי קלאר - זאלסטו ווייטער לערנען. מאך זיך א סדר, הייב אן מסכת ברכות, און ווען דו ביסט עס מסיים - זאלסטו גיין צו מסכת שבת.


די נסיונות זענען גרויס, און זומער זענען די נסיונות געפערליך, און נאר אז מען לערנט תורה, מען מאכט זיך א קביעות צו לערנען טאג נאך טאג כך וכך בלעטער גמרא - קען מען זיך האלטן ריין און הייליג.


אז דו האסט חברים וואס שלעפן דיך צו גיין אויף נישט גוטע פלעצער, און דו ווייסט נישט ווי אזוי זיי אפצוזאגן; פון איין זייט ווילסטו נישט גיין, דו ווילסט זיין ערליך, דו ווייסט אז עס איז נישט ריכטיג צו גיין וואו זיי גייען השם ישמרינו, און פון די אנדערע זייט האסטו נישט די כוחות צו זאגן 'ניין', דו ווילסט נישט מען זאל דיך אראפקוקן, דו ווילסט נישט זיין דער פרומער; זאלסטו מיט חכמה זיך ארויסדרייען, "כִּי בְתַחְבֻּלוֹת תַּעֲשֶׂה לְּךָ מִלְחָמָה" (משלי כד ו), מיט חכמה דארף מען מלחמה האלטן מיטן יצר הרע; לעש אויס די טעלעפאן, גיי שלאפן, אינדערפרי זאלסטו זאגן אז דו ביסט פארשלאפן, דו ביסט געווען מיד וכו'; אזוי וועסטו זיך קענען האלטן ערליך, דו וועסט איבער קומען די נסיון.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#45 - שמירה עליונה אז די זומער זאל אריבער גיין גוט
חינוך הילדים, צדקה, תפילה, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת קרח, (חקת בא"י), ב' דראש חודש תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מיין טייערער ... נרו יאיר


איך פריי זיך אזוי שטארק אז דו קומסט ביי אונז אין קאנטרי 'אילן החיים', דו וועסט זיין מיט אנשי שלומינו במשך דעם זומער; איך האף צום אייבערשטן אז דו וועסט מיר העלפן זען אז אין אונזער קאנטרי 'אילן החיים' זאל זיין ליבשאפט צווישן די משפחות און עס זאל זיך פירן מיט יראת שמים.


עס איז זייער גוט און געזונט פאר די קליינע קינדער צו גיין זומער אין קאנטרי צווישן די ביימער און גראז, עס איז געזונט סיי בגשמיות; די קינדער שפילן זיך אין די פעלדער מיט די ביימער און גראז, די קינדער געבן זיך אויס אויף א געזונטע וועג, און אויך ברוחניות איז דאס גאר גוט; ווייל אין קאנטרי איז די לופט ריין, עס איז נישטא קיין שלעכטע זאכן, מען זעט נאר הימל און ערד, די נאטור פונעם אייבערשטן, די שיינע בלויע הימל מיט די געשמאקע גרינע גראז, מען זעט נישט קיין שלעכטע זאכן וואס טוט אוועק נעמען די יראת שמים מיט די אמונה.


אויך פאר די עלטערן אליינס איז דאס גוט, מען קען זיך אביסל אנשעפן פרישע כוחות צו קענען ווייטער אויפציען די קינדער מיט שמחה און מיט ישוב הדעת.


מען דארף האבן א שמירה עליונה אז די זומער זאל אריבער גיין גוט, מען זאל פארן געזונטערהייט און צוריק קומען געזונטערהייט מיט די גאנצע משפחה. די בעסטע סגולה איז תפילה; בעט דעם אייבערשטן איידער ענק פארן ארויס אין קאנטרי אז מען זאל פארן געזונט און צוריק אהיים קומען געזונט. ווען דו פארסט ארויס מיט דיין משפחה זאלסטו בעטן דעם אייבערשטן מיט אלע קינדער אז אלעס זאל זיין בשלום, זאג תפילת הדרך און געב צדקה. דער הייליגער רבי זאגט (ספר המדות אות דרך חלק א, סימן ח): "כְּשֶׁתֵּלֵךְ בַּדֶּרֶךְ, תִּתֵּן קֹדֶם לִצְדָקָה", איידער דו גייסט אין וועג - זאלסטו געבן צדקה; עס איז גוט צו האלטן א פושקע אין קאר, און יעדע מאל מען פארט מיט די קאר - זאל מען לייגן א פרוטה לצדקה און זאגן תפילת הדרך. מוהרא"ש זאגט, אפילו מען פארט אין שטאט זאל מען זאגן תפילת הדרך אן זאגן די שם ביי די ברכה, אזוי איז מען זיכער אז מען האט א שמירה אויפן וועג.


אויך זאלסטו ניצן די סגולה פון 'תודה והודאה'; מאך זיך א צייט יעדן טאג צו דאנקען דעם אייבערשטן, דאס וועט ברענגען גרויסע ניסים פאר דיר און פאר דיין גאנצע משפחה. דער הייליגער רבי ר' אלימלך זכותו יגן עלינו זאגט, אז ווען א מענטש דאנקט דעם אייבערשטן אויף די חסדים וואס דער אייבערשטער טוט מיט אים - עפנט ער אויף א פענסטער אין הימל פאר נאך ניסים; זאלסטו יעדן טאג זיך אראפנעמען אפאר סעקונדעס צו דאנקען און לויבן דעם אייבערשטן פאר די חסדים; פאר דיין משפחה, פאר דיין פרנסה און אזוי ווייטער; וועסטו האבן א שמירה דעם גאנצן זומער.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א גוטן חודש.

#44 - זיין זומער אין א גוטע ערליכע סביבה
חינוך הילדים, אמונה, תפילה, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת קרח, (חקת בא"י), ב' דראש חודש תמוז, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מיין טייערער ... נרו יאיר


איך פריי זיך אזוי שטארק אז דו קומסט ביי אונז אין קאנטרי 'אילן החיים', דו וועסט זיין מיט אנשי שלומינו במשך דעם זומער.


מען דארף זייער אכטונג געבן נאר צו גיין אין א קאנטרי מיט גוטע שכנים, ערליכע משפחות. די הייליגע חכמים זאגן (סוכה נו:): "טוב לצדיק טוב לשכינו", און אז מען גייט אין א קאנטרי מיט ערליכע משפחות, וועט עס האבן א גוטע השפעה אויף די גאנצע משפחה, און אזוי אויך איז פארקערט (שם): "אוי לרשע אוי לשכינו", אז מען גייט אין א קאנטרי וואס די משפחות פירן זיך נישט איידל - ווערט מען אומדירעקט אראפגעשלעפט. אזוי ווי מיר געפינען (פסחים קיב:), רבינו הקודש האט געזאגט פאר זיינע קינדער: "אַל תָּדוּרוּ בִּשְׁכֶנְצִיב", זיי זאלן נישט וואוינען אין די שטעטל שכנציב; עס איז געווען א קאנטרי מיטן נאמען: "קאנטרי שכנציב", וואס איז געווען דער פראבלעם דארט? זיי זענען געווען לצים, מען האט דארט געשפעט פון מנהגים און פון ערליכע אידן, און רבינו הקדוש האט מורא געהאט אז זיינע הייליגע קינדער וועלן זיך נישט קענען האלטן, ווייל ליצנות אויף ערליכע אידן, ליצנות אויף רבנים און אויף אידישע מנהגים - איז א גרויסע סכנה, עס שאט אפילו פאר די ערליכע משפחות, מען ווערט אפגעקילט פון זיך פירן ערליך.


ליבער ברודער, טייערער חבר, וואויל איז דיר אז זומער וועסטו זיין מיט אנשי שלומינו, ווייל גיין אין קאנטרי קען זיין א גרויסע סכנה פארן מענטש און פאר זיינע דורות הבאים. דוד המלך הויבט אן די הייליגע תהלים (א, א): "אַשְׁרֵי הָאִישׁ", וואויל איז דעם מענטש וואס גייט נישט אין א פלאץ פון רשעים, "וּבְמוֹשַׁב לֵצִים לֹא יָשָׁב", און זיצט נישט מיט לצים; ווייל עס איז ענדערש צו בלייבן אין שטאט ווי איידער אנקומען אין קאנטרי מיט א נישט גוטע סביבה, ווייל איין עזות פנים קען דיך אראפפירן אין אפגרונד; וואס מיינסטו, ווי אזוי הייבט זיך אן די זאך פון רייכערן סם המות? מען פארברענגט די נעכט אין 'קאנטרי', און עס קומט א לץ און זאגט: "נע עס איז גארנישט... יעדער רייכערט די סחורה... זיי נישט אזוי פלאטשיג..." אזוי הייבט זיך עס אן, און אזוי איז מיט אלעס, עס קומט א שיכור און הייבט אן מאכן פארטיס יעדע שני וחמישי און גיסט אן כוסות וויסקי, וואדקע - פאר איידעלע אינגעלייט, און מען ווייסט נישט ווי אזוי צו זאגן ניין, ווי אזוי זיך ארויס צו דרייען, ביז מען ווערט אויך א שיכור, און אזוי איז מיט אלעס; אזויפיל טייערע משפחות גייען א גאנג אין קאנטרי.


מען דארף אזויפיל בעטן דעם אייבערשטן מען זאל האבן א גוטע ערליכע סביבה וואו צו זיין זומער, א קאנטרי וואס ווערט געפירט דורך א רב אדער א דיין, בעט דעם אייבערשטן אז דו, דיין ווייב און קינדער זאלן האבן גוטע חברים.


מען הייבט אן דעם טאג מיט די געבעט. די הייליגע חכמים האבן מתקן געווען (ברכות טז:), אז מען זאל בעטן יעדן אינדערפרי פאר א 'חבר טוב', און זיך היטן פון א 'חבר רע'; מוהרא"ש זאגט (סידור עת רצון תפלת השחר, אות ג), די תפילה איז גאר וויכטיג און זייער חשוב, מען דארף זייער מכוון זיין ביי די תפילה; אויף א גוטע חבר בעט מען איידער מען בעט צו געראטעוועט ווערן פון מלשינות, עלילה, מיתה משונה, ווייל דאס איז די גרעסטע סכנה; שלעכטע חברים קענען אראפווארפן דעם מענטש אין נוקבא דתהומא רבא.


ביי די ווייבער איז דאס נאך מער; עס קומט אן איידעלע פרוי פון א חשוב'ע איידעלע משפחה וואס פירט זיך איידל, וואס פירט זיך ווי די מאמע, און איין זומער מאכט אלעס חרוב; א סביבה פון צעבראכענע משפחות וואס זענען נישט איידל שלעפט אראפ די איידעלע פרוי, און אזוי אויך מיט די טעכטער; מען ווערט נאכגעשלעפט נאך די סביבה, אז עס לוינט נישט צו גיין אין קאנטרי. על כן זאלסטו בעטן דעם אייבערשטן אז דו זאלסט אנקומען אין א גוטע סביבה.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א גוטן חודש.