בריוון פונעם ראש ישיבה שליט"א

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת בא, ב' שבט, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר

האברך ... האט מיר דערציילט אז דו ווילסט זיך גט'ן וכו' וכו'.

איך וויל דיר שרייבן זאלסט עס נישט טון, ווייל מיט אלע טענות וואס דו האסט אויף דיין ווייב – איז נאכאלץ ערגער זיך צו גט'ן, ווייל ווער ווייסט וואס וועט זיין נאכן גט, ווי לאנג דו וועסט דארפן ווארטן אויף א שידוך, און ווער זאגט אז די צווייטע וועט נישט זיין ערגער? איך האב געזען אזויפיל מעשיות ווי אינגלייט האבן זיך גע'גט, זיי האבן נישט געהאט דאס ביסל סבלנות אויסצואווארטן, און שפעטער האבן זיי אלע מודה געווען אז זיי האבן געטון די גרעסטע טעות.

ליבער ברודער, די אלע טענות קען מען פאררעכטן. איך בין גרייט דיר צו העלפן איר צו בעסער מאכן און אוועק נעמען אלע טענות וכו' וכו', נאר בתנאי אז דו וועסט האבן אביסל סבלנות און אז דו וועסט זיין א גוטער איד; דאס הייסט אז דו וועסט גיין אין שול דריי מאל א טאג דאווענען און אביסל לערנען וכו' וכו'.

לאז מיר וויסן, אדער דורך מיך רופן אדער דורך שרייבן, אדער קענסטו ענטפערן דורך דעם אינגערמאן הנ"ל.

איך האף צום אייבערשטן אז דו וועסט מאכן די גוטע החלטה, בלייבן מיט דיין ווייב.

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת בא, כ"ט טבת, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר

זע צו געבן גוטע ווערטער אין שטוב, זיי בגדלות המוחין אנצוהייבן מיט געבן גוטע ווערטער; נישט צו זיין צווייט, נאר זיי דו ערשט צו לויבן און זיך באדאנקען וכו' וכו'.

פאריגע וואך שבת האבן מיר גערעדט ביי סיפורי מעשיות אין ישיבה, אז ווען מאן און ווייב ווארטן ביידע צו באקומען א גוט ווארט וכו', און ביידע האבן זייערע חכמות (קאמפלעקסן) פון נישט אנהייבן וכו', נאר נאכקומען צווייט, אז דאס איז מרומז אין וואס חכמינו זכרונם לברכה זאגן (ברכות כ:): "אשה מברכת לבעלה, אבל אמרו חכמים 'תבא מארה לאדם שאשתו מברך לו'", ווייל עס קומט פארקערט, דער מאן זאל אויסלויבן און דאנקען מיט גוטע ווערטער, און די פרוי זאל ענטפערן וכו', און אז עס גייט פארקערט - איז דאס פארקערט פון ברכה.

בעט דעם אייבערשטן זאלסט קענען געבן ליבשאפט און ווארעמקייט; מיט תפילה קען מען מאכן פון א פארהארטעוועטע, קאלטע, פארשפארטע געפילן הארץ צו א ווארעמע פארגעבנדע רעדענדיגע וכו' הארץ.

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת בא, כ"ט טבת, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר

אז דיין שווער שרייט אויף דיין ווייב זאלסטו זיין קלוג און חס ושלום חוזק מאכן אדער אים בארעדן פאר דיין ווייב. בארואיג דיין ווייב, הער איר אויס און געב איר גוטע ווערטער, אבער נישט מאכן קיין מחלוקת.

געב אכטונג אויף דיין ווייב זי זאל נישט פאלן פון אירע כוחות, יעצט נאכן געבוירן דארף זי זיך אפריען, און אז איר טאטע שרייט אויף איר און איז איר מבזה – איז כדאי אוועק צו גיין פון קימפעטן דארט.

שטארק זיך דורך אויפזוכן דאס גוטס וואס דער אייבערשטער טוט און דורך אים דאנקען און לויבן, דאס געבט כח און מח.

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת וארא, כ"ו טבת, שנת תשפ"ו לפרט קטן

טייערע ... תחי'

איך האב ערהאלטן אייער בריוו.

אין מיינע אויגן איז אייער מאן א גוטער מענטש, א ווארעמער, א הארציגער, איך האלט פון אים און איך האב אים ליב; דאס וואס ער פירט זיך אויף אין שטוב וכו' וכו' - דאס קומט נישט פון שלעכטקייט, דאס קומט פון צעבראכנקייט, ווייל עס ציט אים שטענדיג צו זיין אינגאנצן גוט, און אז ער זעט זיך מאכן א פעלער ווערט ער זייער צעבראכן און ער געבט אויף און ער הייבט אן רעדן און זיך אויפפירן פארקערט פון וואס ער איז, פון גרויס יאוש.

איך האב מקבל געווען פון מוהרא"ש די זאך פון מחזק זיין און מחזק זיין נאכאמאל און נאכאמאל אן אויפגעבן, און נאך א זאך האב איך געזען ביי מוהרא"ש, ער האט אלץ געלאזט די בחירה אפן; קיינמאל נישט געצווינגען, ער האט קיינמאל נישט געשטופט דעם מענטש אין א קארנער אז ער מוז טון אזוי און אזוי, און אזוי פרוביר איך אויך צו טון, מחזק זיין פארפעלקער צו לעבן בשלום, זוכן דאס גוטס איינער ביים צווייטן, און געדענקען אז דער אייבערשטער האט אונז צאמגעשטעלט, די שידוך איז פונעם אייבערשטן.

איך האף אז איר וועט אננעמען מיינע ווערטער ריכטיג, נישט ווערן צעבראכן, נאר ווערן מער שטארק.

דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת בא, ד' שבט, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

זיי א וותרן אין שטוב, געב נאך פאר דיין ווייב, קריג זיך נישט, אזוי וועסטו ציען די שכינה אין שטוב, און אז דיין ווייב האט דיך וויי געטון, זי האט דיר געזאגט א ווארט נישט ווי עס פאסט - זאלסטו איר פארגעבן און מוחל זיין. זיי נישט קיין נוקם ונוטר, עס איז א לאו אין די תורה זיך צו אפרעכענען מיט איינעם וואס האט וויי געטון, און נאך א לאו איז 'נוטר' דאס האלטן אין זיך (ויקרא יט, יח); אז דיין ווייב האט דיך וויי געטון זאלסטו דאס ארויסנעמען פון הארץ, מאך נישט קיין מחלוקות.

דו ווייסט אז געזונטע קינדער איז נאר ביי עלטערן וואס קריגן זיך נישט, א רחמנות אויף די קינדער וואס זעען ווי טאטע מאמע שרייען איינער אויפן צווייטן, א רחמנות אויף זיי, דאס ווארפט זיי אריין אין א פחד, זיי פארלירן זייער זיכערקייט, מען ליידט פון דעם אפילו ווען מען ווערט עלטער.

אז דו וועסט פרעגן, ווי אזוי נעמט מען ארויס פון הארץ ווייטאג? עס ליגט אין הארץ ווייטאג פון די ווייב, ווי זי האט זיך אויפגעפירט און ווי אזוי זי פירט זיך נאכאלץ, ווי קען מען זאגן נעם ארויס די ווייטאג? טייערער ברודער דער רבי געבט צוויי עצות, וואס אפילו עס איז אנגעפילט די הארץ מיט ווייטאג און פיינטשאפט קען מען דאס ארויסנעמען און האבן א גוטע שלום בית, די ערשטע עצה איז דורך 'דן זיין לכף זכות', מען זאל טראכטן אז זי האט נישט געוואלט, זי האט נישט געמיינט, זי האט נישט געוואוסט, זי איז געווען איבערגעשטרענגט, אדער גאר לויט איר דעה האלט זי אז דאס איז די ריכטיגע וועג זיך צו באגיין מיט מיר, זי וויל דאך נאר גוטס, זי האלט אז מען מוז שרייען אויף מיר און נאר אזוי וועל איך זיך טוישן וכו', דורכדעם קען מען ארויסנעמען די פיינטשאפט און די ווייטאג.

די צווייטע עצה איז דורך תפילה והתבודדות, זיך אויסרעדן מיטן אייבערשטן; גיין אין א שטילע ליידיגע ווינקל און שמועסן מיטן אייבערשטן, אים דערציילן די גאנצע מעשה, ארויסזאגן אלע ווייטאג און בעטן דעם אייבערשטן ער זאל מאכן א נס אז מען זאל זיך צוריק ליב האבן, מען זאל ווייטער ממשיך זיין בויען די שטוב, די נעסט פאר די קינדער, און מיט תפילה קען מען פועל'ן ארויסצונעמען די ווייטאג און פיינטשאפט פון הארץ און האבן א זיסע ליבליכע שלום בית.

פארגעס נישט וואו מיר זענען, מיר זענען ביים רבינ'ס חדר, ביים רבינ'ס טיש. מוהרא"ש דערציילט אין די בריוו אסאך מאל די מעשה וואס האט פאסירט ביים רבי'ן מיט איינער פון די תלמידים וואס האט זיך געקריגט מיט זיין ווייב. אמאל איז דער רבי געזיצן ביים טיש מיט זיינע תלמידים, אינמיטן האט זיך דער רבי אנגערופן: "ווי וואגט זיך צו קומען צו מיין טיש איינער וואס האט נישט קיין ריינע מחשבות?!" און דער רבי האט זיך אויפגעשטעלט, ער איז אריין אין זיין צימער און מער נישט געוואלט בלייבן זיצן ביים טיש. ווען דער אינגערמאן האט געזען ווי דער רבי גייט אריין אין צימער, האט ער זיך אויפגעשטעלט, ער איז צוגעגאנגען צום רבינ'ס צימער און אנגעהויבן וויינען, ער האט זיך איינגעבעטן ביים רבי'ן, ביז דער רבי איז צוריק ארויסגעקומען און ווייטער ממשיך געווען די תורה. וואס איז געווען די מעשה מיט דעם אינגערמאן? זאגט מוהרא"ש, דער אינגערמאן האט זיך געקריגט מיט זיין ווייב, און דער רבי האט שוין נישט געוואלט זיצן מיט אים ביי איין טיש; אזוי שטארק האט דער רבי מקפיד געווען מען זאל האבן שלום בית, ווייל אז מען קריגט זיך אין שטוב - האט מען נישט קיין מח; מען ווערט אויס מענטש, און נאכדעם פאלט מען אראפ אין א טיפע גרוב.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת וארא, כ"ו טבת, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר

דער עיקר פון שלום בית איז דאס רעדן שיין מיט דרך ארץ, דאס איז שלום בית, עס איז נישט מער און נישט ווייניגער; עס איז נישט פאלגן, נאכלויפן, מורא האבן וכדומה, עס איז נאר דאס רעדן שיין מיט דרך ארץ, און אז מען געדענקט און מען ווייסט ווי אזוי צו רעדן – האט מען א שיינע לעבן.

זע צו גיין אין שול דאווענען די דריי תפילות אין שול מיט מנין, און אז עס איז נישטא מנין זאלסטו ווייטער גיין אין שול, נישט אין אפיס, אין שטוב וכו'.

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת וארא, כ"ו טבת, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר

ביים הייליגן רבי נתן איז געווען אין אנהייב שווער מיט זיין ווייב, זיי איז אים געווען א מתנגדת, און ביי זיין חבר ר' ליפא איז געווען פארקערט, אין אנהייב איז זי געווען מיט אים בשלום, און ביים סוף האט זיך עס ביי ביידע איבערגעדרייט, ביי מוהרנ"ת איז זי געווארן בשלום, און ביי ר' ליפא איז זי געווארן א מתנגדת; האט ר' ליפא געזאגט פאר רבי נתן: "יעצט איז מיר פארענטפערט די גמרא (יבמות סג.): "זָכָה, נַעֲשֵׂית לוֹ עֵזֶר", איז דער מענטש זוכה ווערט אים די ווייב פאר א הילף, זי העלפט אים, "לֹא זָכָה", איז דער מענטש נישט זוכה, "נַעֲשֵֹית כְּנֶגְדוֹ", ווערט זי אים א מתנגדת, לכאורה, וואס איז די ווארט 'נעשית' – זי ווערט? עס וואלט געדארפט שטיין 'זכה עוזרתו', איז ער זוכה איז זי אים א הילף, 'לא זכה, כנגדו', אבער יעצט זע איך אז ביי אייך מוהרנ"ת איז זי געווארן אן עזר, דאס איז נעשית, און ביי מיר איז נעשית, געווארן – כנגדו; והבן למעשה.

דער ערליכער איד וואס היט די אויגן און היט זיך פון כעס און האט סבלנות – 'נעשית לו עזר', דרייט זיך אלעס איבער און עס ווערט אן עזר; דארפן מען זיך נאר שטארקן און פאלגן די עצות פון רבי'ן, וועלן מיר זוכה זיין צו וואס עס שטייט אין תיקונים (תיקון יד, דף ל ע"ב), עזר בעולם הזה ובעולם הבא.

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת וארא, מברכין החודש, כ"ז טבת, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

איך זע אז עס קומט דיר אן אזוי שווער דאס געבן גוטע ווערטער פאר דיין ווייב, עס גייען אריבער טעג און דו קענסט נישט זיך צוברענגען איר זאגן פשוט'ע שיינע ליבליכע ווערטער; איך וויל דיך מחזק זיין אז דו זאלסט יא זאגן גוטע ווערטער.

וויסן זאלסטו אז דאס איז זייער א וויכטיגע זאך, עס איז נישט קיין איבריגע זאך, עס איז עבודת השם, עס איז זייער הייליג און טייער ביים אייבערשטן פרייליך צו מאכן די ווייב. חכמינו זכרונם לברכה זאגן (ראש השנה ו:): "אשה, בעלה משמחה"; דער מאן דארף פרייליך מאכן די ווייב מיט גוטע ווערטער, מיט קאמפלימענטן, ספעציעל ווען עס קומט אזא הייליגע טאג, שבת קודש - דארף מען מער גיסן גוטע ווערטער. דער זוהר הקדוש זאגט (תיקונים, דף נז), שבת דארף מען רעדן שיין צו די ווייב, מען דארף שבת מאכן אנדערש ווי אינדערוואכן; אויב א גאנצע וואך האט מען נישט שיין גערעדט - דארף מען שבת רעדן שיין, הארציג און ווייך, "וְאִם אִית לוֹן שְׁלָמָא בְּכָל שִׁית יוֹמִין דְּחוֹלָא", און דער וואס לעבט א גאנצע וואך בשלום מיט די ווייב, ער רעדט אלץ שיין צו איר, "יַעַבְדוּן תּוֹסֶפֶת בְּשַׁבַּתָּא בְּפִיּוּסָא דָא לְדָא בִּרְחִימוּ סַגִּי", זאל ער שבת רעדן נאך מער שיין, נאך מער הארציג און נאך מער ווייך, ווייל אזוי ברענגט מען די שכינה אין שטוב, עיין שם.

מאך פרייליכע סעודות, בעט דעם אייבערשטן זאלסט נישט שרייען ביי די סעודות, זאלסט נישט חס ושלום אריינגיין אין א כעס השם ישמרינו, בעט אסאך אויף דעם, און ווען די טובל'סט זיך היינט ערב שבת אין מקוה זאלסטו שטילערהייט בעטן אויף דעם, מאך מיט דיינע ליפן א תפילה: "רבונו של עולם איך וויל פרייליכע סעודות, א פרייליכע שטוב".

איך האב נאך אסאך וואס צו שרייבן אבער איך דארף גיין העלפן אין שטוב.

א פרייליכן שבת.

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת וארא, כ"ג טבת, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

היינט זענען מיר מסיים מסכת זבחים, מאך א סיום אין שטוב, ווייז פאר דיין ווייב און דיינע קינדער וואס איז חשוב; זיץ מיט דיינע קינדער, לייג א שיינע טישטוך און שיינע כלים, און זאג זיי מיט שמחה אז דו האסט מסיים געווען נאך א מסכתא, און דערצייל זיי אז יעדע מאל מען איז מסיים א מסכתא באקומט מען אין הימל א גאנצע וועלט (הקדמת תיקוני זוהר, דף יד:),  דערצייל זיי וואס עס איז דא אין א וועלט, וויפיל קארס, וויפיל עראפלאנען, העליקאפטערס, שיפן און סאבמארינען, און אויך סייבער טראקס וכו' וכו', אלעס פאר ווער עס לערנט גמרא; עס וועט אריינגיין אין זייערע ביינער, זיי וועלן אויך וועלן לערנען.

שריי נישט אויף דיין ווייב, רעד שיין צו איר, און אז זי איז דיך מבזה זאלסטו חס וחלילה ענטפערן, און חס וחלילה האלטן א רוגזה; מאך דעם רבינ'ס תיקון שובבי"ם מיט שווייגן, מיט "ישמע בזיונו ידום וישתוק", דאס איז א שווערערע תיקון ווי פאסטן משבת לשבת; ווען מען הערט א בזיון און מען ענטפערט נישט, מען האט ליב די ווייב אזוי ווי פריער, מען מאכט נישט קיין עסק פון דעם. דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א, סימן ו), אז דער עיקר פון תשובה איז שווייגן און נישט ענטפערן, דאס איז בעיקר אין שטוב ווען מען זאגט און מען הייסט און מען פארלאנגט וכו' וכו' - נישט צו ווערן פארלוירן, נאר שיין רעדן צו די ווייב אזוי ווי מען רעדט צו די חשוב'סטער מענטש.

לאז זיך נישט צעברעכן פון קיינעם, זאל עס זיין דער גרעסטער און דער בעסטער וכו' וכו'; ביסט געקומען אין היכל הקודש זאלסטו זיך חזר'ן 'פארוואס און פארוועם בין איך געקומען? נישט צו בערל, נישט צו שמערל, נישט צו חאצקל און נישט צו גרונם'; און אז זאכן שטערן דיר, זאכן באדערן דיר זאלסטו זיך אויסוויינען צום אייבערשטן און אים בעטן דו זאלסט נישט האבן קיין קשיות אויף צדיקים און דו זאלסט נישט מרוחק ווערן פון הייליגן רבי'ן.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת שמות, י"ח טבת, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר

וואס מאכסטו עפעס טייערער ליבער ברודער? איך האב שוין לאנג נישט געהערט פון דיר, איך האף צום אייבערשטן אז דו גייסט אן מיט דיין תורה ותפילה, דער רבי וויל פון אונז די צוויי זאכן, מיר זאלן לערנען און דאווענען, גיין אין שול מיט תמימות דריי מאל א טאג, דאווענען דריי תפילות און לערנען חומש מיט משניות, גמרא מיט הלכה; הלוואי וועסטו זאגן יעדן טאג אכצן פרקים משניות מיט די יום תהלים, דאס איז מזכך ומטהר דעם מענטש.

דיין ווייב פרעגט וכו'; זאג איר עס איז גוט זי זאל מיט גיין מיט אירע עלטערן קיין פלארידע, עס איז א גרויסע מצוה אז מען האט עלטערן וואס פארעלטערן זיך, זיי משמש זיין.

איך געדענק ווען איך בין געווען א קליין קינד פלעגט מיין מאמע זאל זיין געזונט פארן מיט איר מאמע קיין פלארידע איר באדינען, איר מחי' זיין.

זאג פאר דיין ווייב זי זאל כאפן די מצוה, אויך וועט זי זיך אביסל אפרוען פון די ארבעט מיט די קינדער, זי וועט צוריק קומען מיט פרישע כוחות, ווייל עס איז זייער וויכטיג פאר א אידישע מאמע זיך אביסל אפרוען, שעפן פרישע כוחות.

 בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת שמות, י"ז טבת, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר, קרית יואל

איך וויל דיך מחזק זיין זאלסט רעדן שיין הארציג און ווייך צו דיין ווייב, פארגעס נישט וואס דו האסט געלערנט אין ישיבה אלע דיינע יארן, געדענק וואס דער רבי זאגט, אז מען דארף רעדן שיין, הארציג און ווייך צו די ווייב, נאר אזוי קומט די שכינה אין שטוב.

און אפילו מען איז מיד, מען איז אפגעמאטערט – דארף מען נאכאלץ רעדן שיין, הארציג און ווייך, נאר אזוי האט מען שפע, נאר אזוי האט מען ברכה.

און אפילו מען איז הונגעריג ווי א הונגעריגע בער, און מען קומט אהיים צו א ליידיגע הויז און צו א באבלאזענע ווייב און אלעס פליט וכו' וכו' – דארף מען נאכאלץ רעדן שיין, הארציג און ווייך; נאר אז מען רעדט שיין, הארציג און ווייך קען מען זוכה זיין אז די קינדער זאלן אויפוואקסן געזונט און ערליך.

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת שמות, כ' טבת, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

ברענג אריין שבת מיט שלום און ליבשאפט, קריג זיך נישט מיט דיין ווייב, און אז זי קריגט זיך מיט דיר - זאלסטו נישט האלטן קיין רוגזה, זיי איר מוחל און זיי איר מפייס, ווייל פון מוהרא"ש האבן מיר פארשטאנען אז די זאך וואס עס ווערט אלץ אן אנגעצויגנקייט ערב שבת - דאס איז נישט קיין שכל'דיגע זאך, דאס איז פון די קליפות ומזיקים וואס קומען יעדן ערב שבת און מאכן א קריגעריי צווישן מאן און ווייב. דער הייליגער חיד"א זאגט (ספר עבודת הקודש, מורה באצבע סימן ד, אות קמ), אז ערב שבת קומט דער שטן אין יעדע אידישע שטוב און מאכט עס זאל אויסברעכן א מחלוקה צווישן מאן און ווייב.

דערפאר בעט איך דיר זייער, נעם אויף דעם שבת מיט שמחה, מיט שלום און ליבשאפט, עס זאל דיר נישט אנגיין אז זאכן ווערן נישט געטון און אז די עסן איז נישט גרייט וכו' וכו', טרייב ארויס די קליפות פון שטוב, זיי ווילן דאך נאר איין זאך, עס זאל נישט זיין קיין שלום אין שטוב, זיי ציטערן פון ליבשאפט צווישן מאן און ווייב, ווייל ווען מאן און ווייב פארטראגן זיך און לעבן צוזאמען באהבה ושלום - דעמאלט האט ער נישט קיין שום שליטה אויף זיי, בפרט שבת קודש וואס איז די צייט פון לעבן אינאיינעם.

שבת זאלסטו זיין נאר פרייליך, דאס איז אונזער תיקון שובבי"ם, און אנטלויף פון די נערווען זאכן פון וכו' וכו'.

א פרייליכן שבת.

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת ויחי, ט' טבת, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר, קרית יואל מאנרא

בנוגע דיין פראגע צו גיין צו א קורס וואס לערנט אויס שלום בית וכו'.

לדעתי, נאכן מקורב ווערן צום רבי'ן, האט קיינער נישט וואס צו מוסיף זיין, נאכן מקבל זיין פון רבי'ן ווי צו לעבן אין שטוב אן חומרות און אן פרישות, נאר מיט ליבשאפט און מיט רחמנות האבן אויף די ווייב, מכבד זיין די ווייב; איז וואס קענסטו מער באקומען?

ליבער ..., דער רבי האט געזאגט (חיי מוהר"ן, סימן רס): "ווער עס האט מיך טועם געווען, קען מען שוין נישט אפנארן"; אז דו האסט שוין טועם געווען פון רבי'ן, איז וואס נאך קענסטו הערן? דארפסט נאר אנהייבן צו ניצן די עצות פון רבי'ן, גיין יעדן טאג התבודדות, נעם דיין קאר און ווען דו פארסט אינדערפרי זאלסטו פארמאכן די פענסטערס און שרייען קולי קולות: "רבונו של עולם העלף מיר, איך דארף א ישועה, דער יצר הרע ברענט אין מיר, איך זינק אין בלאטע, איך טו וויי מיין נשמה, איך טו וויי די שכינה"; אין די קאר קען מען אזוי גוט שרייען, מען קען זיך אזוי גוט אויסגיסן דאס הארץ אן דעם וואס איינער זאל וויסן, אן דעם וואס מען זאל הערן.

אויך זאלסטו זיך באנייען מיט לערנען יעדן טאג ח"י פרקים משניות.

איך פאר יעצט קיין ארץ ישראל, די פליגער ווארפט זיך שרעקליך, עס איז נישט מעגליך ווייטער צו שרייבן.

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת מקץ, כ"ד כסליו, ערב חנוכה, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר, וויליאמסבורג

האסט מיר דערציילט אז מען האט דיך אפגעזאגט פון דיין דזשאב וכו'; איך בין גרייט צו מאכן א געשעפט מיט דיר, זאלסט זיך מקבל זיין נישט ארויסצוגיין ביינאכט פון שטוב, וועסטו טרעפן א גוטע פרנסה, מער בריווח און גרינגער ווי דאס וואס דו האסט געהאט ביז אהער.

טייערער ברודער, בלייב אין שטוב ביינאכט, גיי נישט ארויס פון שטוב, און אז דו קענסט נישט שלאפן – פון לעבן יארן מיט א פארדרייטע סדר היום, שלאפן בייטאג און אויפזיין ביינאכט – קענסטו לערנען אין שטוב, אבער חס ושלום ארויסגיין פארברענען די נעכט אינדרויסן פון שטוב; וועסטו זוכה זיין צו ווערן א גרויסער צדיק, אן ערליכער איד.

יעצט חנוכה זאלסטו זיך באנייען אין לערנען יעדן טאג אכצן פרקים משניות און זיבן בלאט גמרא, ענדיג משניות יעדע חודש און ש"ס לכל הפחות איין מאל א יאר.

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת מקץ, כ"ד כסליו, ערב חנוכה, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר, מאנסי

איך פריי זיך זייער צו הערן אז עס האט דיר זייער געהאלפן אין דיין לעבן וכו' די נייע שיעורים פון "התאחדות האברכים דחסידי ברסלב", עס האט דיר געהאלפן אין דברים שבינו לבינה וכו'; איך האף צום אייבערשטן ווייטער ממשיך זיין גלייך נאך חנוכה מיט מאכן חבורות פון אינגעלייט, תלמידים פון ישיבה, איינגעטיילט לויט די עלטער.

פאר דיין ווייב זאלסטו אויסלויבן איר משפחה, נישט מאכן ווערטלעך אויף אירע עלטערן, און אפילו זי וועט זיך אמאל צורעדן אויף זיי זאלסטו נישט מיט רעדן, נאר איר אויסהערן; ווייל ווען א פרעמדער רעדט אויף עלטערן – טוט דאס וויי.

לערן יעדן טאג ח"י פרקים משניות, דאס וועט דיר מזכך זיין דיין נשמה.

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת וישב, מברכין החודש, כ"ב כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר, מגיד שיעור ישיבת היכל הקודש ירושלים

איך וויל דו זאלסט אנהאלטן א קשר מיט דיינע תלמידים נאך די חתונה, זיי לערנען ווי אזוי מוהרא"ש האט אונז געלערנט ווי אזוי צו לעבן מיט א ווייב.

עס איז מיר שווער צו שרייבן מפני הצניעות, איך וויל דו זאלסט מיך רופן, איך וויל איבערגיין מיט דיר ווי אזוי דו זאלסט מדריך זיין די תלמידים נאך די חתונה. אמאל איז געווען צייט פאר מיר צו טון דאס אלעס אליינס, היינט ווען די קהילה ווערט גרעסער און גרעסער - דארף איך תלמידים זאלן מיר העלפן טון די ארבעט.

איך וויל דו זאלסט מיר העלפן מיט דעם פרט, באגלייטן די תלמידים נאך די חתונה זיי זאלן לעבן א זיסע לעבן מיט די תורה, מיטן אייבערשטן.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת וישב, י"ט כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... תחי'

איך האב ערהאלטן אייער בריוו.

איך פריי זיך זייער צו הערן אז איר זענט פרייליך און גליקליך, עס איז אזוי זיס דאס לעבן מיטן רבי'ן, און אז מען ווארפט אוועק די חכמות המדומות איז דאס לעבן ממש א חלום, און א רחמנות אויף די אויבער חכמים וואס טאפן אין די טונקל, די חכמות זייערע נעמט זיי אוועק פונעם אייבערשטן.

בנוגע וכו'; איר קענט איר זאגן אז איר דארפט שוין אראפלייגן די טעלעפאן ווייל אייער מאן איז דא, עס איז זייער שיין און זייער קלוג צו זאגן פאר א חבר'טע וואס הערט נישט אויף רעדן אויפן טעלעפאן: 'איך דארף אראפלייגן ווייל מיין מאן איז דא'.

זאגט יעדן טאג תהלים, און אויך זאגט שמות הצדיקים.

דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת מקץ, כ"ו כסליו, ב' דחנוכה, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

זיי מכבד דיין ווייב, דער רבי האט אונז זייער געווארנט מיר זאלן מכבד זיין די ווייב. דער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן רסד): "הֲלֹא הַנָּשִׁים הֵם סוֹבְלִים צַעַר וְיִסּוּרִים גְּדוֹלִים מְאֹד מְאֹד מִיַּלְדֵיהֶם, צַעַר הָעִבּוּר וְהַלֵּדָה וְהַגִּדּוּל, כַּאֲשֶׁר יָדוּעַ לַכֹּל עֹצֶם מַכְאוֹבָם וְצַעֲרָם וְיִסּוּרֵיהֶם", דער רבי האט געזאגט מען דארף זייער אכטונג געבן אויף די ווייב, ווייל זיי גייען אריבער זייער אסאך ווייטאג פון צער גידול בנים, צער לידה וכו', און רבי נתן שרייבט (שם, סימן רסג): "סִפֵּר לִי אֶחָד שֶׁהָיָה מֵשִׂיחַ עִמּוֹ זִכְרוֹנוֹ לִבְרָכָה מֵעִנְיַן בְּנֵי הַנְּעוּרִים, שֶׁשָּׁכִיחַ מְאֹד שֶׁנַּעֲשֶׂה קִלְקוּל בֵּינֵיהֶם וּבֵין נְשׁוֹתֵיהֶם, וְנִפְרָדִים זֶה מִזֶּה אֵיזֶה זְמַן, וְלִפְעָמִים נַעֲשֶׂה מִזֶּה פֵּרוּד לְגַמְרֵי חַס וְשָׁלוֹם", איינער האט מיר דערציילט אז ער האט געהאט א שמועס מיטן רבי'ן איבער דעם וואס מען זעט אינגעלייט צעטיילן זיך פאר א שטיק צייט און אסאך מאל ווערט נאכדעם א גט חס ושלום, "אָמַר, שֶׁזֶּה מַעֲשֶׂה בַּעַל דָּבָר, שֶׁמַּנִּיחַ אֶת עַצְמוֹ עַל זֶה מְאֹד, לְקַלְקֵל הַשָּׁלוֹם שֶׁל בְּנֵי הַנְּעוּרִים, כְּדֵי שֶׁיִּתָּפְסוּ בִּמְצוּדָתוֹ חַס וְשָׁלוֹם עַל יְדֵי זֶה", דער רבי האט געזאגט אז דאס איז מעשה בעל דבר, דער יצר הרע מאכט מען זאל זיך צעטיילן, ווייל אז מען איז אן א ווייב כאפט ער אריין דעם מענטש ביי אים אין זאק אריין, "כִּי הוּא אוֹרֵב עַל זֶה מְאֹד, לְתָפְסָם בִּנְעוּרֵיהֶם עַל יְדֵי קִלְקוּל הַשְּׁלוֹם בַּיִת חַס וְשָׁלוֹם, שֶׁגּוֹרֵם בְּעַרְמוּמִיּוּתוֹ לְקַלְקֵל הַשָּׁלוֹם שֶׁבֵּינֵיהֶם", ווייל דער יצר הרע לאקערט אויף יונגע פארפעלקער זיי צו צעטיילן און אזוי כאפט ער זיי אריין אין שמוציגע עבירות.

לאז זיך אפ פון די קטנות הדעת פון לויפן מיט חברים וכו', גיין ביינאכט מיט חברים, אנטלויפן פון שטוב מיט חברים וכו' וכו'; די ווארט חבר אין די דיקשענערי ביי מוהרא"ש - איז ווייב, מוהרא"ש פלעגט אונז כסדר זאגן נישטא קיין חבר, אויב א חבר איז דאס די ווייב; זי וועט דיך נישט אפלאזן, זי וועט בלייבן מיט דיר דיין גאנץ לעבן.

געב זיך אכטונג פון מניוולים, קיינער זאל נישט רעדן צו דיר פון פריוואטע זאכן, און אז א אינגערמאן פרובירט דיר צו זאגן הער אויס דאס, הער אויס יענץ - זאלסטו זיך אכטונג געבן פון אים. איך זאג פאר די חתנים, דו וועסט זען א טאג נאך די חתונה אין שול, די וואס קומען דיר פרעגן פריוואטע זאכן - פון די זאלסטו אנטלויפן, די זענען מניוולים, און אפילו זיי גייען אנגעטון אזוי ווי חסידי'שע קליידער; דער רבי האט שוין געזאגט אויף די ברייטע ארבל אז עס גיסט זיך פון דעם טומאה, כפירות ואפיקורסות.

געב זיך אכטונג פון דער וואס רעדט מיט דיר פריוואטע זאכן פון בינה לבינה, דאס איז נישט קיין זאכן וואס מען רעדט צווישן חברים, און אפילו עס זעט אויס ווי איינער וויל דיר העלפן וכו' - זאלסטו זיך אכטונג געבן; דו גיי צו די תורה, גיי צו דיין דַיָין, גיי צו דיין מורה דרך; אים זאלסטו פרעגן. בפרט לעצטנס איז געווארן א נייע אנשיקעניש, יעדער נאַר געבט עצות און האט דעות ווי אזוי מען דארף האבן שלום בית, און אינגעלייט אן שכל לויפן זיי נאך ביזן שאול תחתית; זאל דיר קיינער נישט זאגן 'הער אויס דעם און יענעם'; געדענק איך האב דיך געווארענט.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

א פרייליכן חנוכה.

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת וישלח, י"ג כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד משפחת ... שיחיו

נאכן רעדן מיט ענק און הערן אלע איינצעלהייטן פון די פרשה וואס גייט פאר ביי ענקערע עלטערן; די ווייטאג איז זייער גרויס, ספעציעל ביי די קינדער, וואס זעען ווי עס גייט צעפאלן די שיינע משפחה, די געפילן ווערן איבערגענומען, די געפילן זאגן טו דאס, מאך יענץ וכו' וכו'; אין אזא פאל דארף מען זיך היטן און נישט טון קיין איבערגעאיילטע זאכן, וואס קען גורם זיין נישט קיין גוטס.

וואס יא? מען דארף אויסהערן און מען דארף מחזק זיין, בפרט אין דעם פאלן זאלן ענק אויסהערן די מאמע, און איר מחזק זיין, אבער נישט טון עפעס מער, אויך איז וויכטיג צו דאווענען צום אייבערשטן, אים בעטן ער זאל העלפן עס זאל זיין שלום, און זאגן תהילים און טון גוטע מעשים, אבער נישט ווערן אריינגעדרייט און אריינגעמישט, ווייל מחלוקת איז זייער א גרויסע סכנה, און אלע וואס נעמען א טייל אין מחלוקת האבן שפעטער חרטה.

איך וויל ענק זייער בעטן ענק זאלן אכטונג געבן עס זאל נישט שאטן ענקער שלום בית, ענק זאלן לעבן בשלום, ענק זאלן לעבן מיט ליבשאפט, ברענגט אריין די שכינה ביי ענק אין שטוב, דארט וואו עס איז דא שלום מיט ליבשאפט – דארט איז די שכינה הקדושה, און אויב חס ושלום עס איז דא א קריגעריי – זאגט דער רבי - (ספר המדות אות מריבה, סימן סו): "שָׁם הַשָֹטָן", איז דארט דער שטן.

שטארק זיך מיט לערנען חומש – פרשת השבוע – יעדע וואך, טייל עס איין לויט די טעג פון די וואך, זונטאג ביז שני, מאנטאג ביז שלישי און אזוי ווייטער, אויך זאלסטו לערנען משניות און גמרא, און זיי מקפיד צו דאווענען די דריי תפילות שחרית מנחה מעריב אין שול מיט מנין.

און איר זאלט אנצינדן די שבת לעכט צוויי מינוט פאר די זמן וואס איר פלעגט צינדן יעדע וואך, טוט דאס פאר א זכות פאר אייער מאמע זאל געזונט זיין, און ביי די לעכט זאלט איר בעטן דעם אייבערשטן אין אייער שפראך (דער אייבערשטער פארשטייט ענגליש, דער אייבערשטער פארשטייט אלע שפראכן), בעטס אים ער זאל העלפן אייערע עלטערן זאלן לעבן בשלום און זיין געזונט, בעטס אים פאר אייך, פאר אייער מאן און פאר אייערער קינדער, ווייל עס איז נישטא עפעס שטערקער פון תפילה, בפרט תפילות פון אידישע מאמעס, אידישע פרויען – וואס בעטן ביי די שבת לעכט, די הימלען זענען אפן פאר איר.

עס קומט שוין חנוכה, די האלבע שעה וואס די לעכט ברענען זאלן ענק ביידע דאנקען דעם אייבערשטן. מאכט ענק א ליסטע אויף וואס צו דאנקען דעם אייבערשטן, און ביי די חנוכה לעכט זאלן ענק נאר לויבן דעם אייבערשטן.

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת וישב, י"ז כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר

איך האב ערהאלטן דיין בריוו.

וואס מאכסטו חשבונות וכו'? געב גוטע ווערטער אין שטוב, זאג דיינע געפילן, וואס טראכסטו טויזנט מאל אויב עס קומט אריין יעצט צו געבן א גוט ווארט אדער נישט; ווארף אוועק די חכמות המדומות (קאמפלעקסן), געב גוטע ווערטער, זאג איר אז דו האסט איר ליב, מען דארף נישט מער פון די ווערטער.

דאס געבן גוטע ווערטער ברענגט די שכינה אין שטוב, קוק אריין אין הייליגן זוהר פרשת בראשית (דף מט:), ווי אדם הראשון האט אויסגעלויבט חוה'ן, ער האט איר געזינגען: " רַבּוֹת בָּנוֹת עָשׂוּ חָיִל וְאַתְּ עָלִית עַל כֻּלָּנָה', כֻּלְּהוֹן נָשִׁין גַּבָּהּ כְּקוֹפָא בִּפְנֵי בְּנֵי נָשָׁא", אלע אנדערע ווייבער זענען אזוי ווי מאלפעס, "אֲבָל לְזֹאת יִקָּרֵא אִשָּׁה", אבער דו ביסט א שיינע ווייב; קוק אריין ווי דער זוהר זאגט ווי אזוי מען זאל רעדן אין שטוב: "הָא בְּסִימוּ דְּמִלִּין לְאַמְשְׁכָא עִמָּהּ חֲבִיבוּתָא, וּלְאַמְשְׁכָא לָהּ (עִמָּהּ) לִרְעוּתֵיהּ", מען זאל רעדן זיסע רייד וכו', עיין שם.

קומענדיגע וואך זונטאג נאכט צינדן מיר די הייליגע מנורה; זאלסטו זיצן ביי די לעכט און דאנק און לויב דעם אייבערשטן און בעט אים אז ביי דיר אין שטוב זאל שיינען און לייכטן דעם רבינ'ס ליכטיגקייט; דו, דיין ווייב, דיינע קינדער און אזוי ווייטער, זאלן אלע לעבן מיטן רבי'ן, מיט די תלמידים, מיט די זיסע ליכטיגע עצות.

איך האב דיך זייער ליב.

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת וישב, י"ז כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר

אז דיין ווייב איז דיר גוט און געטריי, און ווען דו וועסט נאר וועלן פארן אויף נסיעות, מקומות הקדושים וועט זי דיך לאזן פארן – איז אבער נאכאלץ נישט ריכטיג דאס צו טון פאר איר, מען טאר דאס נישט טון צו איר; פארגעס נישט אז מיר פארן דאך ראש השנה צום רבי'ן קיין אומאן, קען מען נישט פארן נאך זמנים, איבערלאזן די ווייב מיט די פיצלעך קינדער, מען דארף רחמנות האבן אויף איר, און מען קען פועל'ן אלע ישועות מיטן זיין אין שטוב מיט די משפחה.

טייערער ברודער, באניי זיך, קומענדיגע וואך איז חנוכה, א צייט פון זיך באנייען, און אפילו די יוונים האבן זיך איינגעבראכן און מטמא געווען "כל השמנים" – די מח מחשבה, "ופרצו חומות מגדלי", זיי האבן אויפגעבראכן אלע טויערן, די אויגן, די אויערן, די נאז, די מויל, און מען איז ליידער אראפגעפאלן אין טיפן אפגרונד, אין פגם הברית רחמנא לצלן, הוצאת זרה לבטלה רחמנא לצלן, איז אבער – "ומנותר קנקנים", דורך די הייליגע צדיקים, דער הייליגער רבי, נחל נובע מקור חכמה, זכותו יגן עלינו, וואס האט געשריגן: "גיוואלד, נישטא קיין יאוש!" – קען מען זוכה זיין צו מתקן זיין אלעס און אנהייבן דינען דעם אייבערשטן, און ווערן א גרויסער צדיק.

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת וישב, י"ז כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר, קרית ברסלב ליבערטי

איך וויל דיך מחזק זיין, די ביסל צייט וואס דו ביסט מיט דיין ווייב ביי נאכטמאל וכו' – זאלסטו אויסלעשן דיין טעלעפאן, אז דו זאלסט קענען הערן וואס זי רעדט און וואס זי דערציילט דיר. איך ווייס אז דו טוסט נישט שלעכט, דו ביסט עוסק מיר צו העלפן, דו העלפסט מיר זייער, דאך וויל איך עס זאל נישט גיין אויפן חשבון פון דיין "שלום בית"; פארלעש דיין טעלעפאן, געב איר די פאר מינוט, זי זאל באקומען וואס קומט איר.

טייערער ברודער, קומענדיגע וואך צינדן מיר די הייליגע מנורה, ביי אונז איז דער מנהג זיך אנטון שטריימל מיט בעקיטשע, מען וואשט די הענט און מען זאגט די "לשם יחוד", מען בעט דעם אייבערשטן, בזכות וואס מען צינדט די חנוכה לעכט – "תחכמנו באור תורתיך" זאלסטו מיר עפענען די ליכטיגקייט פון די תורה, "אנו וזרעינו וזרע זרעינו" פאר מיר, פאר מיינע קינדער און פאר די קינד'ס קינדער; ביי די ווערטער זאלסטו מאכן א סטאנציע, בעט פאר דיר און פאר דיינע דורות – "ויהיו זרעי וזרע זרעי תלמידי חכמים וחסידים, אהובים למעלה ונחמדים למטה", מעגסט לאזן א טרער ביי די תפילה, אז דיינע קינדער און קינד'ס קינדער זאלן זיין ערליכע באליבטע אידן, תלמידי חכמים.

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת וישלח, י' כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר, יבנאל

איך האב ערהאלטן דיין בריוו.

אז דו האסט אהיים געברענגט א מתנה, און אנשטאט דיין ווייב זאל דיר זאגן יישר כח האסטו אריינגעכאפט מנה אחת אפים - זאלסטו דאס נישט ניצן קעגן איר, ווייל ווען איינער איז וויי געטון העלפט נישט ברענגען מתנות, עס מאכט נאר ערגער; זי איז פארווייטאגט אויף דיר, און מיט א מתנה קען מען נישט איבערבעטן; מען דארף איבערבעטן, מען דארף זיך פירן שיין, און נאר נאכדעם קען מען קויפן א מתנה.

רעד שיין צו איר, און אז זי שרייט - זאלסטו גיין צום ציון פון מוהרא"ש און זיך אויסוויינען, זיך מתבודד זיין. דו האסט דאך דעם אוצר נעבן דיר, דו וואוינסט דאך אין יבנאל, קענסט זיך יעדן טאג ארויפכאפן צום הייליגן פלאץ און זיך דארט מתבודד זיין. מוהרא"ש זאגט דאך אזעלכע קלארע ווערטער אין די צוואה, (צוואת מוהרא"ש, אות ה): "מַיינֶע טַייעֶרֶע קִינְדֶער אוּן תַּלְמִידִים, דֶער אֵייבֶּערְשְׁטֶער אִיז מַיין עֵדוּת אַז יֶעדֶע וָוארְט וָואס אִיךְ הָאבּ גֶעשְׁרִיבְּן פַאר מַיין מַצֵבָה אִיז אֱמֶת. דֶער אֵייבֶּערְשְׁטֶער וֵוייסְט אוּן קֶען מַיין צוּבְּרָאכְן הַארְץ וֶועלְכֶע אִיז צוּבְּרָאכְן אוֹיף טוֹיזְנְטֶער שְׁטִיקְלֶעךְ כְּחֶרֶס הַנִּשְׁבָּר. אוּן אִיךְ הָאף אַז מִיט דֶעם וָואס מֶען וֶועט קוּמֶען צוּ מַיין קֵבֶר אוּן מֶען וֶועט דָארְט דַאוֶוענֶען אוּן לֶערְנֶען אוּן רֶעדְן צוּם אֵייבֶּערְשְׁטְן, דוּרְךְ דֶעם וֶועל אִיךְ הָאבְּן אַ תִּיקוּן פַאר מַיין נֶפֶשׁ רוּחַ אוּן נְשָׁמָה, אַזוֹי וִוי בַּיי מַיין לֶעבְּן זֶענֶען אַסַאךְ מֶענְטְשְׁן נִתְעוֹרֵר גֶעוָוארְן צוּ תְּשׁוּבָה טוּן דוּרְךְ מִיר, אַזוֹי וֶועט זַיין אוֹיךְ נָאךְ מַיין הִסְתַּלְקוּת. וֶוען מֶען וֶועט קוּמֶען צוּ מַיין קֵבֶר, וֶועט מֶען נִתְעוֹרֵר וֶוערְן צוּ תְּשׁוּבָה טוּן, אוֹיךְ וֶועט מֶען מִיטְן אֵייבֶּערְשְׁטְנְ'ס הִילְף קֶענֶען פּוֹעְלְ'ן בַּיי מַיין קֵבֶר אַלֶע עֶרְלֵיי יְשׁוּעוֹת. וֶוען מֶען וֶועט קוּמֶען מִתְפַּלֵל זַיין בַּיי מַיין קֵבֶר, וֶועל אִיךְ זַיין אַ מֵלִיץ יוֹשֶׁר אוּן אִיךְ וֶועל נִישְׁט רוּעֶן בִּיז אִיךְ וֶועל זֶען צוּ בְּרֶענְגֶען דִי יְשׁוּעָה פַאר דֶעם וָואס אִיז גֶעקוּמֶען אוֹיף מַיין קֵבֶר, אוּן סְפֶּעצִיעֶל אַ בָּחוּר אָדֶער מֵיידְל וָואס דַארְף אַ שִׁידוּךְ, אוֹיבּ וֶועלְן זֵיי קוּמֶען צוּ מַיין קֵבֶר אוּן דָארְט אוֹיסְזָאגְן גַאנְץ סֵפֶר תְּהִלִים אָן קַיין הֶפְסֵק, זָאג אִיךְ זֵיי צוּ אַז זֵיי וֶועלְן טְרֶעפְן זֵייעֶר רִיכְטִיגֶע בַּאשֶׁערְטֶע שִׁידוּךְ, אוּן אִיךְ בִּין זֵייעֶר שְׁטַארְק מִיט דֶעם".

טרייב ארויס די מחשבות פון חס ושלום זיך צעטיילן, דו האסט א שטוב מיט ליכטיגע קינדער, נישטא קיין ערגערע רציחה ווי דאס אז עלטערן גט'ן זיך, דאס איז ערגער ווי דאס ערגסטע; ענדערש זאלסטו נעמען די עצה פון רבי'ן וואס זאגט (שיחות הר"ן, סימן רעט): "ווען עס איז גאר ביטער איז מען זיך אינגאנצן מבטל"; ווען מוהרנ"ת האט דאס געהערט האט ער געפרעגט דעם רבי'ן: "אֵיךְ מְבַטְּלִין עַצְמוֹ", וואס מיינט ביטול? וואס טוט מען ווען מען איז אין א שווערע מצב אין מען שפירט אז מען קען מער נישט נעמען די פיין און פלאג? האט אים דער רבי געזאגט: "מען פארמאכט זיך די מויל און די אויגן – דאס איז ביטול", מען פרעגט נישט קיין קשיות, מען טראסט דעם אייבערשטן, מען גלייבט אז ער ווייסט בעסער וואס איז גוט פאר אונז.

איך האב דיר נאך אסאך צו שרייבן אבער איך דארף גיין צו די בחורים וואס וויינען אז זיי ווילן זיין גוט, זיי ווילן חתונה האבן, זיי דארפן חיזוק, זיי קענען נישט אן קיין חיזוק.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת וישלח, י"ד כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

שריי נישט אין שטוב, שריי נישט אויף דיין ווייב; אז מען שרייט אויף די ווייב, מען כעס'ט זיך - טרייבט מען ארויס די שכינה פון שטוב. א ברסלב'ער חסיד דארף רעדן שיין צו די ווייב, ווייל דער הייליגער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן רסג), אז מען דארף רחמנות האבן אויף די ווייב, מען דארף רעדן שיין צו איר און איר האלטן טייער.

איך זיץ מיט קינדער און מיט בחורים שוין איבער צוואנציג יאר, איין זאך קען איך דיר זאגן, די צעפליקטע נשמות קומען פון שטיבער וואו עלטערן זענען זיך נישט מכבד איינער דעם צווייטן, און די געזונטע נפשות, די קינדער וואס זענען הונדערט פראצענט גייסטיש געזונט - די קומען פון די פרייליכע שטיבער וואו טאטע מאמע רעדן שיין איינער צום צווייטן, מיט דרך ארץ.

אז דיין ווייב רעדט נישט שיין צו דיר - האט דאס אויך מיט דיר; דו רעד צו איר מיט דרך ארץ, דו פיר זיך מיט הכנעה - וועט זי מיט די צייט רעדן צו דיר שיין. ווייל שלמה המלך זאגט (משלי כז, יט): "כַּמַּיִם הַפָּנִים לַפָּנִים", אזוי ווי ווען מען קוקט אין וואסער שפיגלט מען זיך דערין, אז מען האט א שמייכלדיגע פנים זעט מען אין די וואסער א שמייכל, און אז מען האט א זויערע פנים זעט מען אין די וואסער א זויערע פנים - "כֵּן לֵב הָאָדָם לָאָדָם", אזוי אויך מאן און ווייב; ווען איינער שמייכלט צום צווייטן וועט דער צווייטער צוריק שמייכלען.

זוך נישט צו זיין גערעכט, זוך נישט אויסצופירן, זוך נאר איין זאך - עס זאל זיין שלום בית, די קינדער זאלן נישט ווערן צעריסן פון דיר, געב פאר דיינע קינדער א געזונטע זעל. בייג זיך אראפ, בייג איין די גאווה, "גָּחִין וְתִּלְחוֹשׁ לָהּ" - זאגן אונז די הייליגע חכמים (בבא מציעא נט:), בייג זיך אראפ צו איר - וועט זיין שלום אין שטוב.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת וישלח, י"ג כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

לאז זיך נישט נארן, דער הייליגער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן נא): "אֶת זֶה תְּקַבְּלוּ מִמֶּנִּי, שֶׁלֹא יַטְעֶה אֶתְכֶם הָעוֹלָם, כִּי הָעוֹלָם מַטְעֶה מְאֹד", דאס זאלט איר מקבל זיין פון מיר: די וועלט נארט אייך, לאזט אייך נישט נארן; כאפ אריין יעדן טאג אביסל חומש רש"י מיטן תרגום, זונטאג ביז שני, מאנטאג ביז שלישי און אזוי ווייטער, אזוי ווען עס קומט סוף וואך האט מען געענדיגט די סדרה, און מען איז זוכה צו מקיים זיין וואס חכמינו זכרונם לברכה זאגן (ברכות ח.): "אָמַר רַב הוּנָא בַּר יְהוּדָה אָמַר רֶבִּי אַמִּי, לְעוֹלָם יַשְׁלִים אָדָם פַּרְשִׁיוֹתָיו עִם הַצִּבּוּר שְׁנַיִם מִקְרָא וְאֶחָד תַּרְגוּם", מען זאל יעדע וואך מעביר סדרה זיין צוויי מאל די חמש און איין מאל דעם תרגום, "שֶׁכָּל הַמַּשְׁלִים פַּרְשִׁיּוֹתָיו עִם הַצִבּוּר מַאֲרִיכִין לוֹ יָמָיו וּשְׁנוֹתָיו", דאס איז א סגולה פאר אריכות ימים, און דאס ראטעוועט א מענטש פון אלעם שלעכטס.

אויך זאלסטו אוועק ווארפן אלע חומרות וואס דו ביסט ווייט פארקראכן, קער זיך צוריק צום אייבערשטן, לעב בדרך התורה, שפיי אויס אלעס וואס מען האט דיר מדריך געווען שלא על פי תורה, (נישט אומזיסט האט מוהרא"ש געזאגט 'משיח וועט אויפהענגען אויף א תלי' די מדריכים מניוולים וואס נעמען טייערע חתנים און כלות און זענען זיי מדריך צו לעבן ווי די גלחים', זיי שפילן מיט די חתנים און מיט די כלות מעשה גלח, כאילו ווי מער מען איז אפגעשיידט איז מען מער און בעסער, און דאס איז די ווייטאג, אז די אינגעלייט און ווייבלעך פאלן אין עבירות.

איך קען נישט שרייבן מער ווייל אלע קוקן מיינע בריוו און כבוד אלוקים הסתר דבר, אבער רמזים קען מען יא געבן, און זיכער צו זאגן אז (קידושין נד.): "לֹא נִתְּנָה תּוֹרָה לְמַלְאֲכֵי הַשָׁרֵת", און (עבודה זרה ג.): "אֵין הַקָּדוֹשׁ בָּרוּךְ הוּא בָּא בִּטְרוּנְיָא עִם בְּרִיּוֹתָיו", און עס איז נישט אמת דאס וואס מען לערנט היינטיגע טעג מיט די טייערע אינגעלייט).

חומרות נעמט אוועק דעם מענטש פונעם אייבערשטן און ווארפט אים אראפ אין עבירות, בפרט בינו לבינה וכו' וכו'. מוהרא"ש האט אונז געלערנט מיר זאלן לעבן מיט שלחן ערוך, ווייל דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב', סימן מד): "גַּם מֵחָכְמוֹת שֶׁיֵּשׁ בַּעֲבוֹדַת הַשֵּׁם בְּעַצְמוֹ צָרִיךְ לְהַרְחִיק מְאֹד", מען דארף זיך זייער היטן פון חכמות, "כִּי כָל אֵלּוּ הַחָכְמוֹת שֶׁל הָעוֹלָם שֶׁיֵּשׁ לְהַנִּכְנָסִין וּמַתְחִילִין קְצָת בַּעֲבוֹדַת הַשֵּׁם, אֵינָם חָכְמוֹת כְּלָל וְהֵם רַק דִּמְיוֹנוֹת וּשְׁטוּתִים וּבִלְבּוּלִים גְּדוֹלִים", ווייל די אלע חכמות וואס מען האט ווען מען הייבט אן דינען דעם אייבערשטן - זענען בכלל נישט קיין חכמות, דאס איז דמיונות, שטותים און קאפ דרייעניש, "וְאֵלּוּ הַחָכְמוֹת מַפִּילִין מְאֹד אֶת הָאָדָם מֵעֲבוֹדַת הַשֵּׁם", דאס מאכט אז דער מענטש זאל אפלאזן זיין עבודת השם, "וְעַל אֵלּוּ הַמְדַקְדְּקִים וּמַחְמִירִים בְּחֻמְרוֹת יְתֵרוֹת עֲלֵיהֶם נֶאֱמַר: 'וְחַי בָּהֶם, וְלֹא שֶׁיָּמוּת בָּהֶם' כִּי אֵין לָהֶם שׁוּם חִיּוּת כְּלָל", די אלע וואס זענען פארנומען מיט חכמות און ספיקות זענען אלץ מספק צי זיי האבן יוצא געווען די מצוה צי נישט - די האבן נישט קיין שום חיות, "וְתָמִיד הֵם בְּמָרָה שְׁחֹרָה מֵחֲמַת שֶׁנִּדְמֶה לָהֶם שֶׁאֵינָם יוֹצְאִים יְדֵי חוֹבָתָם בְּהַמִּצְווֹת שֶׁעוֹשִׂין וְאֵין לָהֶם שׁוּם חִיּוּת מִשּׁוּם מִצְוָה מֵחֲמַת הַדִּקְדּוּקִים וְהַמָּרָה שְׁחֹרוֹת שֶׁלָּהֶם", זיי זענען שטענדיג דעפרעסט, זיי לעבן אלץ אין ספיקות, און די חומרות ווארפט זיי אריין אין מרה שחורה.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.