בריוון פונעם ראש ישיבה שליט"א

#213 - רעדן איידל, רעדן שיין, נישט שעלטן
חינוך הילדים, משניות, משלי

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת חיי שרה, י"ט מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


שלמה המלך זאגט (משלי ג, לג): "מְאֵרַת ה' בְּבֵית רָשָׁע", א קללה פונעם אייבערשטן איז אין הויז פונעם רשע, "וּנְוֵה צַדִּיקִים יְבָרֵךְ", און די וואוינונג פונעם צדיק איז געבענטשט.


אפשר לומר, ביים רשע אין שטוב שעלט מען, יעדע ווארט איז נאך א קללה, ווען עפעס גייט נישט גוט הייבט מען אן שעלטן, מה שאין כן "וּנְוֵה צַדִּיקִים", אין שטוב פון צדיק – "יְבָרֵךְ", הערט מען נאר ברכות; אפילו ווען זאכן גייען נישט אזוי ווי מען וויל – שעלט מען נישט, נאר מען בענטשט, מען איז מצדיק את הדין, מען זאגט 'דער אייבערשטער טוט נאר גוטס', אלעס איז נאר ברכות.


דאס דארף מען אריינלייגן אין די קינדער פון קליינווייז אן, זיי זאלן רעדן איידל, רעדן שיין, נישט שעלטן, נישט רעדן מיאוס'ע ווערטער, און ווען עפעס גייט נישט אזוי ווי מען וויל – זאל מען געדענקען אז דער אייבערשטער פירט אלעס, דער אייבערשטער מאכט אלעס, והבן למעשה.


זע צו זאגן אכצן פרקים משניות יעדן טאג, דאס וועט דיך משנה זיין אינגאנצן און עס וועט ריין מאכן דיין נשמ"ה, אותיות משנ"ה.

#212 - מען דארף מיך יא, אדער מען דארף מיך נישט?
משניות, חכמות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת וירא, י"ב מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


מיין ליבער ... נרו יאיר


איך האב ערהאלטן דיינע מעסעדזשעס.


ווארף אוועק דיינע חכמות המדומות, קיינער איז נישט ברוגז אויף דיר, קיינער האט נישט אויף דיר, אנשי שלומינו זענען טייערע מענטשן. לדעתי רודפ'סטו זיך אליין, דו לויפסט אוועק פון דיין אייגענע שאטן. איך האב דיר געוואלט ווינטשן הושענא רבה, איך האב דיך געזוכט א גאנץ חודש תשרי, א שאד דו קומסט מער נישט צווישן די טייערע חבורה.


הייב אן צוריק לערנען יעדן טאג אכצן פרקים משניות, דאס וועט דיר געבן שטארקייט, דאס וועט ארויסנעמען די חכמות המדומות. איך זאג דיר נישט סתם זאכן, איך זאג דיר וואס איך האב געזען אלע יארן אין היכל הקודש; די וואס האבן געטון למעשה, געלערנט שיעורים כסדרן, מקרא, משנה, גמרא, הלכה, מדרש ואגדה וספרי רבינו, און זיך מתבודד געווען, און עוסק געווען אין פארשפרייטן דעם רבי'ן אין די וועלט - די האבן זיך פעסט געהאלטן.


איך האב דיך ליב, איך בעט פאר דיר יעדן טאג, איך שוין דיך, א שאד די חכמות דיינע פון מאכן חשבונות אויף חשבונות אויב מען דארף דיך יא אדער נישט.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#211 - די גאלדענע ווינטער נעכט
חברים, שלום בית, משניות, היטן די צייט

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת וירא, י"ד מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


מען האט שוין צוריק גערוקט די זייגער, עס ווערט פרי נאכט, מען קען זיך לייגן פרי שלאפן און אויפשטיין פרי, אויסניצן די צייט; דער הייליגער רבי פנחס קאריצער זכותו יגן עלינו פלעגט זאגן אויף די ווינטער נעכט 'די גאלדענע נעכט', ווייל מען קען אין די נעכט זייער אסאך דינען דעם אייבערשטן.


גיי נישט ביינאכט מיט חברים, זאלסט נישט ארויסגיין ביינאכט פון שטוב, דאווען מעריב וואס פריער און בלייב אין שטוב. פאר איינעם איז גרינגער צו לערנען ביינאכט, פאר איינעם איז גרינגער אויפצושטיין לערנען פארטאגס, נישט קיין חילוק, ביידע זענען חשוב, ביידע זענען גוט, נאר בלייב אין שטוב; אדער גיי שלאפן פרי און שטיי אויף פרי, אדער לערן אין שטוב דיינע שיעורים כסדרן.


מוהרא"ש האט אונז געלערנט אז א אינגערמאן האט נישט וואס צו זיין אינדרויסן פון שטוב ביינאכט, נאר בלייבן אין שטוב לערנען אין שטוב. אז דו וועסט לערנען אין שטוב - וועט דיין ווייב זיך זייער פרייען, זי וועט דיך מחשיב זיין, זי וועט דיך ארויפקוקן, דיין שלום בית וועט ווערן גאר גוט.


אפילו פרייטאג צו נאכטס, ווען עס איז איינגעפירט ביי אנדערע פלעצער צו גיין צו טישן וכו' - איז ביי אונז נישט אזוי. מוהרא"ש זאגט, א אינגערמאן האט נישט וואס ארויס צו גיין פרייטאג צו נאכטס, נאר בלייבן אין שטוב מיט די ווייב, און איך האב שוין כמה פעמים געזאגט אז מען זאל נישט קומען צו מיר פרייטאג צו נאכטס, אינגעלייט בלייבן אין שטוב מיט די ווייב.


מאך זיך א קביעות צו לערנען יעדן טאג אכצן פרקים משניות, מען קען זיך נישט פארשטעלן וואס מען איז זוכה דורך לערנען אכצן פרקים משניות און ענדיגן יעדן חודש ששה סדרי משנה, מען באקומט א ריינע נשמה, א ריינע מח, מען ווערט ריין פארן אייבערשטן. אין אנהייב וועט דאס זיין שווער, אבער אז דו וועסט זיין שטארק מיט דעם טאג נאך טאג, וואך נאך וואך, חודש נאך חודש - וועסטו נישט קענען אן דעם, עס וועט זיין ווי עסן פאר דיר, דו וועסט נישט שפירן זאט נאר נאכן גורס זיין ח"י פרקים משניות.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#210 - אלץ זיין אין א גוטע גוסטע
משניות, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת וירא, י"ד מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


טייערער ... נרו יאיר


שרייב מיר בריוו, איך וויל זיין נאנט מיט דיר, שרייב מיר פון דיין עבודת השם, פון דיינע שיעורים, איך וויל זיין בקשר מיט דיר.


שטארק זיך מיט לערנען יעדן טאג אכצן פרקים משניות, דאס וועט דיר רייניגן דיין נשמה, עס וועט דיר ברענגען אלעס גוטס.


אויך זאלסטו גיין יעדן טאג התבודדות, מאך זיך א קביעות צו רעדן צום אייבערשטן אפאר מינוט יעדן טאג, דערצייל דעם אייבערשטן וואס באדערט דיך, וואס שטערט דיך, שמועס מיט אים אזוי ווי מען שמועסט מיט א גוטע פריינד; וועסטו זיך שפירן פרייליך און צופרידן, וועסט אלץ זיין אין א גוטע גוסטע.


איך האף צו זיין דיין שדכן בקרוב.

#209 - נישט גיין אין אפיס פאר'ן דאווענען
תהלים, משניות, פרנסה, דאווענען

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת לך לך, ח' מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


איך וויל דיך דערמאנען זאלסט נישט גיין אין אפיס נאר נאכן דאווענען, דוקא אין שול. אז מען גייט גלייך אינדערפרי אין אפיס, פארן גיין אין שול – קען מען ווערן א גוי, מען קען אינגאנצן פארפאלן גיין.


איך בעט דיר, גיי אין שול און נאכדעם גיי צו די ארבעט. אפילו עס איז דא אסאך ארבעט, מען יאגט און מען לייגט פרעשור – זאלסטו ערשט גיין אין שול דאווענען. הלוואי אז דו קענסט ערשט כאפן א טבילה, מיט קדושה, ברכו, קדישים, אזויפיל גוטס; אז מען קומט אין שול ווערט מען א איד און מען איז מצליח.


זאג יעדן טאג ח"י פרקים משניות מיט דעם "יום תהלים", וועסטו קענען לאכן ביים לעצטן טאג, "וַתִּשְׂחַק לְיוֹם אַחֲרוֹן" (משלי לא, כה), אזוי ווי חכמינו זכרונם לברכה זאגן (שמות רבה נג, ב): "אֵימָתַי הַתּוֹרָה מְשַׂחֶקֶת לָאָדָם, הֱוֵי לְיוֹם אַחֲרוֹן", ביים לעצטן טאג, דעמאלט קומען אלע פרקים משניות און גמרא, און מען קען זיך גוט אויסלאכן.

#208 - ווי שיין דו העלפסט און פירסט די ווירטשאפט אין שטוב
כיבוד אב ואם, משניות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת לך לך, ח' מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


צו מיין טייערער זון הבחור ... נרו יאיר


שטארק זיך בעבודת השם יתברך בתורה וביראת שמים, לערן יעדן טאג ח"י פרקים משניות; אויך פרייטאג, אויך שבת קודש, יעדן איינציגסטן טאג. אויך זאלסטו זאגן יעדן טאג דעם יום תהילים, אזוי וועסטו ווערן א גרויסער צדיק.


איך דערצייל פאר מאמי תחי' ווי שיין דו העלפסט מיר אין די טעג וואס מאמי רוט זיך אפ, ווי דו פירסט א שיינע ווירטשאפט אין שטוב, דאס איז א סימן אז דו קענסט שוין טראגן אחריות פון חתונה האבן.


איך וויל דיר בעטן דו זאלסט מקרב זיין און מחזק זיין אלע בחורים, בפרט די צעבראכענע הערצער, ווייל דער אייבערשטער איז זייער נאנט צו די מענטשן, "קָרוֹב ה' לְנִשְׁבְּרֵי לֵב" (תהלים לד, יט), דער אייבערשטער איז נאנט צו די צעבראכענע הערצער, "לֵב נִשְׁבָּר וְנִדְכֶּה אֱלֹקִים לֹא תִבְזֶה" (שם נא, יט), געב גוטע ווערטער פאר אלעמען, דאס איז ביים אייבערשטן זייער חשוב.


פון טאטי

#207 - משניות גייט נישט אינאיינעם מיט הערן נארישקייטן
משניות, סדר דרך הלימוד

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת נח, כ"ט תשרי, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


איך האף צום אייבערשטן אז דו שטארקסט זיך מיט לערנען תורה על פי סדר דרך הלימוד פון הייליגן רבי'ן, אזוי ווי עס ווערט אויסגעשמועסט אין שיחות הר"ן, סימן עו; צו לערנען אפילו בלי הבנה.


לערן יעדן טאג אכצן פרקים משניות, גיי כסדרן פון אנהייב ביזן סוף, און הייב אן נאכאמאל; אזוי זאלסטו טון דיין גאנצע לעבן. הייב אן דיין טאג מיט לערנען אכצן פרקים משניות און מיטן זאגן תהילים. משניות רייניגט די מח, עס רייניגט די הארץ, עס רייניגט פון אלע טומאות און זוהמות. אפילו מען איז פארשמירט מיט עבירות, און אפילו מען איז פארדרייט פון טון עבירות; אז מען לערנט משניות ווערט מען צוריק ריין און די מח ווערט מיושב.


ווען דו זאגסט משניות איז נישט כדאי צו הערן האטליינס, אינטערוויוס, בדחנות, קאמעדיס וכו', עס איז תרתי דסתרי, עס איז דבר והפיכו. בכלל איז כדאי זיך אפצולאזן פון אלע האטליינס, אינטערוויוס, בדחנות, קאמעדיס וכו', דער רבי זאגט דאך (ספר המדות אות שמחה, סימן יג): "מִי שֶׁהוּא רָגִיל בִּשְׂחוֹק, בְּיָדוּעַ שֶׁהוּא רָחוֹק מִגְּדֻלַּת הַשֵּׁם יִתְבָּרַךְ", ווער עס איז פארטון אין די נארישע זאכן פון קאמעדיס, לאכן פון בדחנות- איז ווייט פון וויסן דאס גרויסקייט פונעם אייבערשטן. נאך זאגט דער רבי, (שם אות אמת, סימן מז): "מִי שֶׁשּׁוֹמֵר אֶת עַצְמוֹ", ווער עס היט זיך, "מִשְּׂחוֹק שֶׁל הִתּוּל", פון די נארישע לאכן פון הערן בדחנים, קאמעדיעס, "בְּיָדוּעַ שֶׁהוּא אִישׁ אֱמֶת".


זיי געזונט און שטארק.


איך האב דיך ליב.

#206 - מטהר זיין דעם נפש רוח און נשמה, און אויך דער גוף
משניות, טעלעפאן

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת נח, כ"ז תשרי, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר ויזרח


איך האב זייער הנאה געהאט צו רעדן מיט דיר אין אומאן ראש השנה ביים הייליגן רבי'ן, און גאר שטארק איבערגענומען געווארן פון דיין פדיון נפש; די צוויי סמארט טעלעפאונס, איין צעבראכענע און נאך א נייע - וואס דו האסט אוועק געווארפן לכבוד די נייע יאר. דער אייבערשטער זאל דיר העלפן דו זאלסט זוכה זיין צו א נס, זאלסט טרעפן דיין שידוך און אויפשטעלן א אידישע ערליכע שטוב.


מאך זיך א שיעור צו לערנען משניות, פרוביר צו זאגן יעדן טאג אכצן פרקים משניות, דאס וועט מטהר זיין דיין נפש, רוח און נשמה. אויך דיין גוף וועט ווערן ריין און הייליג; משניות האט א כח אראפצונעמען אלע טומאות און זוהמות.

#205 - משניות וועט דיר געבן לעבעדיגקייט און חן
צדקה, מוסדות, משניות, היכל הקודש, ארץ ישראל

 


בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת לך לך, ה' מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


איך האב ערהאלטן די נעמען פון אלע וואס געבן חודש'ליך פאר די מוסדות אין ארץ ישראל על טהרת הקודש.


איך האף אם ירצה ה' צו קומען דעם ווינטער צו ענק אויף א באזוך אין ארץ ישראל, איך וועל אם ירצה ה' זיין אין ישיבה, איך וועל באזוכן די חדר מיט בית פיגא, אויך וועל איך מאכן א פריוואטע מסיבה מיט די וואס געבן חודש'ליך פאר די מוסדות אין ארץ ישראל.


שטארק זיך אין לערנען יעדן טאג אכצן פרקים משניות; גיי נישט אריין אין אפיס, הייב נישט אן דיין טאג - נאר נאכן האבן געלערנט ח"י פרקים משניות, משניות וועט דיר געבן א לעבעדיגקייט, משניות וועט דיר געבן א חן, משניות וועט דיך מאכן בענקען צו לערנען נאך און נאך.


געב איבער פאר אלע וואס העלפן מיר אין די מוסד און אין הפצה זיי זאלן נישט מיינען אז זיי זענען פטור פון לערנען שיעורים קבועים על פי סדר דרך הלימוד פון רבי'ן, אלע וואס ווילן זיך האלטן אין היכל הקודש, קודש קדשים - דארפן לערנען יעדן טאג אכצן פרקים משניות און זאגן דעם יום תהלים, די צויי לימודים רייניגן די הארץ און די מח, און אויך בלעטער גמרא.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


 

#204 - קובע זיין א צייט צו לערנען, דאס דארף יעדער טון
משניות, היכל הקודש, לימוד התורה

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת לך לך, ה' מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


לכבוד מיין ליבער ... נרו יאיר, מנהל תלמוד תורה קרית ברסלב


שבת ווען מיר האבן גערעדט פון לערנען אכצן פרקים משניות און זאגן א יום תהלים, און אז אפילו א מנהל און דער וואס איז עוסק אין הפצה - דארף לערנען יעדן טאג אכצן פרקים משניות, און אז נישט ווערט מען דערווייטערט פון היכל הקודש, מען הייבט אן האבן בלבולים וכו' וכו'; האסטו מיך געפרעגט אז דו האסט געזען א בריוו אין עצתו אמונה פאריגע וואך וואו עס שטייט אז ענדערש יא טון פאר די קהילה, פאר די מוסד, ווייל דאס מערסטע קען מען לערנען זעכציג מינוט א שעה, אבער אז מען בויט א חדר, מען בויט א ישיבה, א כולל, א מוסד, א קהילה - קען מען לערנען אין איין שעה מער ווי זעכציג מינוט.


דארט רעדט מען נישט פון קובע זיין א צייט צו לערנען, דארט רעדט מען פון איינער וואס וויל א גאנצן טאג לערנען וכו', איינער וואס בויט די מוסד און די קהילה וויל זיך אריינזעצן אין כולל וכו'; דאס איז עפעס אנדערש, אבער קובע זיין א צייט צו לערנען - דאס דארף יעדער טון, אלע דארפן לערנען חומש, משניות, גמרא, מדרש וכו'.


שטארק דיך מיט לערנען יעדן אינדערפרי אכצן פרקים משניות. אז דו וועסט אויפשטיין פארטאגס לערנען אכצן פרקים משניות און זאגן דעם יום תהלים און גיין א שפאציר מיטן אייבערשטן, זיך אויסוויינען און זיך אויסרעדן - וועסטו האבן משונה'דיגע הצלחה אין חדר, עס איז גאר אנדערש ווען מען גייט צו די ארבעט נאכן האבן געלערנט, געדאווענט, זיך מיישב געווען 'מה תכלתי ומה חובתי בעולמי?'


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#203 - אין איין מינוט קען מען טראסקען זייער טיף
קדושה, בחור, משניות, טעלעפאן

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת האזינו, י"א תשרי, מחרת יום הכיפורים, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


הבחור ... נרו יאיר


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


ווארף אוועק דיין טעלעפאן וואס מען קען אריינלייגן א נישט כשר'ע סים; האסט דאך אליין געזען וואס האט פאסירט וכו', ווי אין איין מינוט האסטו געטראסקעט אין די טיפסטע פלעצער רחמנא לצלן, איז וואס קלערסטע אפילו פון האלטן א טעלעפאן וואס מען קען אריינלייגן א נישט כשר'ע סים און דו וועסט חס וחלילה נאכאמאל קוקן עבירות רחמנא לצלן און זיך דארפן מוטשען השם ישמרינו...


ביסט געווען ביים רבי'ן אויף ראש השנה, האסט געזאגט די תיקון הכללי און זיך מתוודה געווען, וועט דיך דער רבי זיכער מתקן זיין, אבער מהיום והלאה זאלסטו מער נישט האבן קיין שום כלי וואס מען קען זען אויף דעם ניאוף רחמנא לצלן.


מאך זיך א שיעור אין גורס זיין משניות; יעדן טאג זאלסטו זאגן פרקים משניות, דאס וועט דיך ארויס נעמען פון דיין בלאטע. אזוי ווי דער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן יט): "שֶׁאֲפִלּוּ אוֹתָן הָאֲנָשִׁים הָרְחוֹקִים מִן הַקְּדֻשָּׁה מְאֹד, שֶׁנִּלְכְּדוּ בִּמְצוּדָה רָעָה עַד שֶׁרְגִילִין בַּעֲבֵרוֹת חַס וְשָׁלוֹם רַחֲמָנָא לִצְלָן", אפילו א מענטש וואס איז זייער ווייט פון קדושה, ער טוט עבירות רחמנא לצלן, און ער איז שוין אראפגעפאלן אין שאול תחתית, "אַף עַל פִּי כֵן הַכֹּחַ שֶׁל הַתּוֹרָה גָּדוֹל כָּל כָּךְ, עַד שֶׁיְּכוֹלָה לְהוֹצִיא אוֹתָם מִן הָעֲבֵרוֹת שֶׁרְגִילִין בָּהֶם חַס וְשָׁלוֹם, וְאִם יַעֲשׂוּ לָהֶם חֹק קָבוּעַ וְחִיּוּב חָזָק לִלְמֹד בְּכָל יוֹם וָיוֹם כָּךְ וְכָךְ, יִהְיֶה אֵיךְ שֶׁיִּהְיֶה, בְּוַדַּאי יִזְכּוּ לָצֵאת מִמְּצוּדָתָם הָרָעָה, עַל יְדֵי הַתּוֹרָה, כִּי כֹּחַ הַתּוֹרָה גָּדוֹל מְאֹד", אויב וועט ער זיך מאכן א קביעות צו לערנען יעדן טאג 'כך וכך' - וועט ער סוף כל סוף ארויסגיין פון זיין בלאטע, ווייל די כח פון תורה איז אזוי גרויס, אז עס נעמט ארויס דעם מענטש פון זיין שלעכטס. ווען רבי נתן האט געהערט דעם שיחה, האט ער געפרעגט דעם רבי'ן צי תורה קען אויך העלפן אזא איינעם וואס איז אראפגעפאלן אין די עקלדיגע עבירה פון פגם הברית - הוצאת זרע לבטלה רחמנא לצלן? האט דער רבי אים געזאגט: "דו ווייסט ווי גרויס דער כח פון תורה איז?! תורה איז העכער פון אלעס"; אפילו א מענטש וואס ליגט נעבעך אין די עקלדיגע עבירה פון פגם הברית - הוצאת זרע לבטלה רחמנא ליצלן, אויב דער מענטש וועט לערנען יעדן טאג 'כך וכך' וועט ער ווערן אן ערליכער איד".


א גוט שבת.



 

#202 - לכבוד די נייע יאר, מעביר סדרה זיין יעדע וואך
משניות, מעביר סדרה

בעזרת ה' יתברך - תשרי, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


איך וויל דיר ווינטשן לכבוד די נייע יאר א גוט געבענטשט יאר פאר דיר, פאר דיין ווייב און פאר דיינע קינדער, זאלסט האבן א זיסע ליכטיגע יאר מיט אלעס גוטס.


לכבוד די נייע יאר זיי זיך מקבל מעביר סדרה זיין יעדע וואך, טייל איין די פרשת השבוע לויט די טעג פון די וואך, (קענסט שוין אנהייבן פרשת בראשית חול המועד סוכות), זונטאג ביז שני, מאנטאג ביז שלישי, און אזוי ווייטער.


אויך זאלסטו זיך מאכן א שיעור אין משניות, לערן יעדן טאג כאטש איין פרק משניות אפילו אן פארשטיין, נאר זאג די ווערטער, ווייל דורך תורה ווערט ליכטיג אין אלע בחינות, די שלום בית ווערט ליכטיג, די פרנסה ווערט ברייט, דער מענטש ווערט פרייליך, אלעס ווערט גוט.

#201 - אלעס זאל זיין אפן, מען זאל אלעס קענען זען
קדושה, משניות, אומאן

בעזרת ה' יתברך - תשרי, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, קרית ברסלב


איך וויל דיר דאנקען בשם כל הקהל ובשם של החבורה פאר די הערליכע ראש השנה וואס דו מיט דיינע מיט העלפערס האבן אהערגעשטעלט אין אומאן. אנגעהויבן מיט די געשמאקע סעודות, מיט די צימערן צו שלאפן, מיט די פיינע הייסע מקוה, מיט די זויבערקייט, מיט די שמירה, מיט די וואסער, מיט אלעס אלעס. בזכות די גרויסע אונטערנעמונג, בזכות המצווה הזאת – זאלסטו געבענטשט ווערן מיט אלע ברכות, ישועות ורפואות צוזאמען מיט אלע וואס האבן דיר געהאלפן, א זיס יאר פאר ענק אלע.


איך וויל בעטן זאלסט אויסרייסן אלע ביימער צווישן אונזער בנין אינעם שטח וואו מען גייט בויען דעם בית המדרש הגדול, איך בין נישט רואיג מיט די שטח, עס איז מיר נישט געפאלן צו זען די קינדער שפילן דארט וכו'. מיר לערנען טאקע מיט די קינדער קדושה וטהרה, אבער דאך וויל איך עס זאל נישט זיין קיין איין ווינקל וואו מען קען זיך באהאלטן, איך וויל אלעס זאל זיין אפן, מען זאל אלעס קענען זען.


באניי זיך צוריק מיט לערנען יעדן טאג ח"י פרקים משניות, תשפ"ו – ת'הא ש'נת פ'ריש ו'וערן, ווער א פרישער מקורב.

#200 - נישט מוותר אויף צוויי זאכן, תהילים און משניות
תהלים, משניות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת כי תצא, י"א אלול, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד מיין ליבער ... נרו יאיר


מאך דיר א קביעות צו לערנען יעדן טאג אכצן פרקים משניות, זאג די ווערטער אפילו אן פארשטיין, משניות האט גאר א שטארקע הייליגקייט, עס וואשט אפ די נשמה, מען ווערט א גרויסער צדיק.


אויך זאלסטו זאגן יעדן טאג תהילים, זאג דעם יום תהילים, זיי נישט מוותר אויף די צוויי זאכן, תהילים און משניות; וועסטו זוכה זיין צו זיין א גרויסער צדיק.


אויך זאלסטו רעדן צום אייבערשטן יעדן טאג אין דיין שפראך.


איך האב דיך זייער ליב.

#199 - הונדערט און איין מאל ששה סדרי משנה
כיבוד אב ואם, תודה והודאה, משניות

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת ואתחנן, י"א מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ... נרו יאיר


מיינע געפילן נעמען מיך אזוי איבער פון די נעכטיגע סיום ביי דיר אין שטוב, ווי דו האסט זוכה געווען צו מסיים זיין הונדערט און איין מאל ששה סדרי משנה; ווי קען זיין עפעס שענערס פון דעם, פון לערנען און ענדיגן אזויפיל מאל משניות, דאס איז די גרעסטע עשירות. חכמינו זכרונם לברכה זאגן די הייליגע חכמים זאגן (חגיגה ט:) אויפן פסוק (מלאכי ג, יח): "'וְשַׁבְתֶּם וּרְאִיתֶם בֵּין צַדִּיק לְרָשָׁע, בֵּין עֹבֵד אֱלֹקִים לַאֲשֶׁר לֹא עֲבָדוֹ', אֵינוֹ דוֹמֶה שׁוֹנֶה פִרְקוֹ מֵאָה פְעָמִים לְשּׁוֹנֶה פִרְקוֹ מֵאָה פְעָמִים וְאַחַת", עס איז נישט גלייך דאס גרויסקייט פון דער וואס לערנט א פרק הונדערט מאל צו דער וואס לערנט א פרק הונדערט און איין מאל; דעמאלט וועט מען זען די גרויסקייט פון לערנען הונדערט און איין מאל משניות.


איך בין געווארן זייער איבערגענומען ווען דו האסט גערעדט און דו האסט דערציילט די גרויסע ניסים וואס דער אייבערשטער האט געטון מיט דיר, ווי אזוי דיין משפחה האט זיך אזוי שיין אויפגעשטעלט וכו' וכו', בלייבט נאר איבער די איין זאך, תודה והודאה, דאנקען און לויבן דעם אייבערשטן פאר די גרויסע ניסים. גיי יעדן טאג התבודדות, דיינע ליפן זאלן נאר לויבן און דאנקען דעם אייבערשטן אויף די חסדים, וועסטו זוכה זיין צו ישועות און צו ניסים.


אויך בין איך זייער איבערגענומען פון דיין כיבוד אב ואם, ווי שיין דו לעבסט מיט דיינע עלטערן, ווי דו האסט זיי אין שטוב מיט אזא דרך ארץ, זיי לעבן ביי דיר אין שטוב מיט די גרעסטע כבוד.


דער אייבערשטער זאל דיר העלפן זאלסט נאר זען נחת ביי דיינע קינדער און אייניקלעך, ערליכע אידישע דורות.

#198 - מאוויס פאר'סמ'ט דעם מענטש, מאוויס הרג'עט
אמונה, משניות, מאוויס, קאמפיין

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת ואתחנן, י"ב מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


קוק נישט קיין מאוויס, ווארף ארויס פון שטוב די כלים טמאים, מאוויס ברענט אויס די מח, מאוויס פאר'סמ'ט דעם מענטש, מאוויס הרג'עט. דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א', סימן רמב), עס איז דא א קליפה וואס ווערט אנגערופן 'אריך אנפין', וואו מען קוקט נאר זעט מען שמוץ און ניאוף, דאס איז די קליפה פון קוקן מאוויס, וואס ווער עס פאלט אריין אין דעם איז אין א גרויסע סכנה, מען ווערט משוגע, מען פארלירט די מח. אזוי ווי די פסוק זאגט (דברים כח, לד): "וְהָיִיתָ מְשֻׁגָּע מִמַּרְאֵה עֵינֶיךָ אֲשֶׁר תִּרְאֶה", דו וועסט משוגע ווערן פון וואס דו וועסט זען, און מוהרא"ש זאגט דאס מיינט מען קוקן מאוויס פון עבירות, די קליפס וואס מען זעט עבירות, דער וואס קוקט אין דעם ווערט משוגע.


איך בעט דיר נאכאמאל, ווארף אוועק די כלים אויף וואס דו קוקסט עבירות - וועסטו מער נישט ליידן פון די אלע גייסטישע צרות. ווייל דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א', סימן לו), מערסטנס פון די גייסטישע קרענק - קומט פון תאוות ניאוף, פון זיך מפקיר זיין די אויגן רחמנא לצלן; דורך קוקן עבירות פארלירט מען די אמונה, און אז מען האט נישט קיין אמונה - ווערט מען משוגע; בעט איך דיר - קוק נישט קיין עבירות, לייג א שטארקע פילטער אויף דיין טעלעפאן.


אויך זאלסטו זאגן משניות, ווייל די אלע וואס זענען נעבעך אראפגעפאלן אין עבירות רחמנא לצלן, אין גיהנום פון פגם הברית - קען משניות זיי ראטעווען און ארויסנעמען פון גיהנום. ווייל עס ווערט געברענגט (מדרש תלפיות אות אל"ף, סוף ענף "אפוד") אז אשר בן יעקב זיצט ביים טויער פונעם גיהנום און לאזט נישט אריין די אלע וואס האבן געלערנט אסאך משניות; אזוי אויך די וואס זענען שוין אנגעקומען אין גיהנום, בזכות לימוד משניות גייט מען ארויס פון גיהנום, דאס מיינט מען אויך די גיהנום פון די וועלט, פון טון עבירות רחמנא לצלן, און דאס וואס דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א', סימן א), מען קען נישט מכניע זיין דעם יצר הרע וואס מאכט משוגע דעם מענטש צו טון עבירות, נאר דורך לערנען תורה, דער רבי זאגט אז די תורה איז ווי א שטעקן, די תורה איז ווי די אות ו', דאס מיינט מען ו' סדרי משנה, מיט די משניות שלאגט מען די רוח שטות און מען ווערט נארמאל, מען ווערט אויסגעהיילט פון אלע גייסטישע פראבלעמען.


קומענדיגע וואך פרשת עקב וויל איך דו זאלסט נעמען א טייל אין די יערליכע קאמפיין וואס מיר נעמען צוזאמען צדקה פאר די מוסדות, איך וויל דו זאלסט זיין א חלק פון די קאמפיין, נישט שטיין פון דער זייט, אלע דארפן ברענגען צדקה, סיי די מענער און סיי די פרויען, אלע זאלן רופן באקאנטע אן קיין בושה, דאס טוט ראטעווען פון הרהורי ניאוף, צדקה טוט ראטעווען פון די תאוה.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#197 - רעד נישט מיט די לצים וואס דרייען זיך צווישן אונז
חסידות ברסלב, משניות, ליצנות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת ואתחנן, י' מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


מאך זיך א קביעות צו לערנען יעדן טאג אכצן פרקים משניות. מוהרא"ש זאגט, משניות נעמט אראפ אלע פלעקן פון די נשמה, אפילו די גאר שטארקע איינגעגעסענע פלעקן וואס זעט אויס עס וועט שוין בלייבן, דורך משניות קומען זיי ארויס, און אפילו דו פארשטייסט נישט – זאלסטו זאגן די ווערטער. דער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן עו), מען דארף נישט ביים לערנען נאר זאגן די ווערטער, און ביים סוף וועט מען פארשטיין.


טענה נישט מיט קיינעם, רעד נישט מיט די לצים וואס דרייען זיך צווישן אונז און פאררופן זיך ברסלב'ע..., זיי זענען טאקע ברסלב'ע, זיי זענען ברסלב'ע לצים... ברסלב'ע געפאלענע.


עס דערמאנט מיר א מעשה, מוהרא"ש איז געווען אין ברסלב ביים ציון פון מוהרנ"ת, און א הונט האט דארט געבילט, האט מוהרא"ש געזאגט: "קוקט אן עכטע ברסלב'ע הונט בילט", אויך האבן זיי דארט געזען אן עכטע ברסלב'ע גוי, אז ער וואוינט אין ברסלב איז ער א ברסלב'ער, אזוי אויך די לצים וואס דרייען זיך בתוכינו זענען ברסלב'ער, ווייל זיי דרייען זיך דא.


טייערער ברודער, זיי שטארק מיט לערנען ח"י פרקים משניות מיט שיעורים כסדרן בכל התורה כולה על פי סדר דרך הלימוד מרבינו – וועסטו אלעס פאררעכטן און אראפנעמען אלע פלעקן און זוכה זיין צו ווערן א גרויסער צדיק.

#196 - אוועק ווארפן דעם ציגארעטל
בחור, התחזקות, משניות, רייכערן

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת דברים, ב' מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


טייערער ... נרו יאיר, תלמיד ישיבת היכל הקודש ירושלים


איך הער זייער גוטע גריסן פונעם מנהל און מגיד שיעור אויף דיר, אז דו פירסט זיך מיט דרך ארץ און מיט גוטע מידות.


איך וויל דיר בעטן זאלסט זיך קובע זיין צו לערנען משניות, זאג די ווערטער אפילו אן פארשטיין, זאג א פרק נאך א פרק, און הלואי אז דו וועסט זאגן יעדן טאג ח"י פרקים משניות; אכצן פרקים משניות איז מטהר ומזכך די נשמה פון אלע פלעקן. מוהרא"ש זאגט, משניות איז אזוי ווי סטי"ל ווא"ל וואס נעמט אראפ אלע שמוץ פון כלים, אזוי אויך משניות, עס נעמט אראפ אלע שמוץ פון די נשמה. אפילו ווער עס איז נעבעך געפאלן אין שאול תחתית, ער זינדיגט אין עבירות, אין פגם הברית, אין הוצאת זרע לבטלה רחמנא לצלן, אויב וועט ער לערנען יעדן טאג משניות בעקשנות, ער וועט זאגן יעדן טאג כמה פרקים משניות - וועט ער אלעס מתקן זיין.


דער הייליגער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן יט): "שֶׁאֲפִילּוּ אוֹתָן הָאֲנָשִׁים הָרְחוֹקִים מִן הַקְּדֻשָּׁה מְאֹד, שֶׁנִּלְכְּדוּ בִּמְצוּדָה רָעָה, עַד שֶׁרְגִילִין בַּעֲבֵרוֹת חַס וְשָׁלוֹם רַחֲמָנָא לִצְלָן", אפילו א מענטש וואס איז זייער ווייט פון קדושה, ער טוט עבירות רחמנא לצלן און ער איז שוין אראפגעפאלן אין שאול תחתית, "אַף עַל פִּי כֵן, הַכֹּחַ שֶׁל הַתּוֹרָה גָּדוֹל כָּל כָּךְ, עַד שֶׁיְּכוֹלָה לְהוֹצִיא אוֹתָם מִן הָעֲבֵרוֹת שֶׁרְגִילִין בָּהֶם חַס וְשָׁלוֹם, וְאִם יַעֲשׂוּ לָהֶם חֹק קָבוּעַ וְחִיּוּב חָזָק לִלְמֹד בְּכָל יוֹם וָיוֹם כָּךְ וְכָךְ, יִהְיֶה אֵיךְ שֶׁיִּהְיֶה, בְּוַדַּאי יִזְכּוּ לָצֵאת מִמְּצוּדָתָם הָרָעָה עַל יְדֵי הַתּוֹרָה, כִּי כֹּחַ הַתּוֹרָה גָּדוֹל מְאֹד"; אויב וועט ער זיך מאכן א קביעות צו לערנען יעדן טאג 'כך וכך', וועט ער סוף כל סוף ארויסגיין פון זיין בלאטע, ווייל די כח פון תורה איז אזוי גרויס, אז עס נעמט ארויס דעם מענטש פון זיין שלעכטס.


רייכער נישט, עס איז נישט גוט, די אלע וואס רייכערן וויינען אז זיי ווילן אויפהערן, נאר די רגילות פון דעם וואס זיי האבן אנגעהויבן יונגערהייט - איז אזוי שטארק אז זיי בלייבן מיט דעם; איז ממש א שאד דו זאלסט יעצט אנהויבן פאר גארנישט און פאר נישט.


איך האף דו וועסט פאלגן און אוועק ווארפן דעם ציגארעטל.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#195 - קוק נישט קיין קליפס, מאוויס, ווידיאוס וכדומה
משניות, מאוויס, לימוד התורה, דאווענען, קאמפיין

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת דברים, ו' מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


קוק נישט קיין מאוויס, קליפס וכדומה לזה. דער הייליגער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א', סימן נ): "כִּי כָּל הַפּוֹגֵם בַּבְּרִית", ווער עס איז פוגם אין פגם הברית, "אֵין יָכוֹל לְהִתְפַּלֵּל", דער קען נישט דאווענען, "מַיִּין מְרִירִין" דאס דאווענען האט ביי אים א ביטערע טעם, ווי ביטערע וואסער; מען האט נישט קיין געפיל צו קומען אין שול דאווענען, און ווען מען קומט שוין אין שול - האט מען נישט קיין געדולד צו עפענען דעם סידור, און ווען מען עפנט שוין דעם סידור קומט אים אן אזוי שווער דאס דאווענען, מען שמועסט, מען איז פארנומען מיט אנדערע זאכן; דאס קומט פון די עבירה פון פגם הברית.


קוק נישט קיין קליפס, מאוויס, ווידיאוס וכדומה. דער רבי זאגט (שם): "וְזֶה בְּחִינַת חוֹלַאַת שֶׁקּוֹרִין בְּרֶעכֶנִישׁ, רַחֲמָנָא לִצְלָן, שֶׁשּׁוֹבֵר עֲצָמוֹת שֶׁל אָדָם", די עבירה ברענגט א קרענק וואס רופט זיך 'ברעכעניש' - דער מענטש ווערט צעבראכן אויף שטיק שטיקלעך און האט נישט קיין געדולד צו דאווענען.


אז דו האסט ליידער שוין אזויפיל געקוקט, האסט מטמא געווען דיינע מוחין - זאלסטו לערנען תורה, אז מען לערנט תורה - באקומט מען צוריק די מוחין. די זאך איז נאר אז דער וואס האט פוגם געווען אין פגם הברית פארלירט די מוחין, מען פארשטייט נישט, מען קען זיך נישט קאנצעטרירן, מען האט נישט קיין מח צו לערנען בעיון, דערפאר זאלסטו זאגן יעדן טאג משניות; אפילו דו פארשטייסט נישט וואס דו לערנסט, ווייל דיין מח איז אויסגעריסן פון אזויפיל זינדיגן, דאך זאלסטו זאגן די ווערטער פון די הייליגע תורה, זאלסט זאגן פרקים משניות, ווייל משניות רייניגט דעם מענטש. "מִשְׁנָה" איז די אותיות "מְשַׁנֶה"; ווי מער א מענטש זאגט משניות איז ער זיך מְשַׁנֶה אינגאנצן, און ער ווערט ריין.


משניות האט א סגולה אז עס שלעפט ארויס דעם מענטש פון די טיפסטע בלאטע, אזוי ווי מען זעט אז מִשְׁנָה איז די ראשי תיבות (תהילים ל, ד): "הֶ'עֱלִיתָ מִ'ן שְׁ'אוֹל נַ'פְשִׁי"; דורכדעם וואס מען זאגט משניות, נעמט עס ארויס דעם מענטש פון די טיפסטע שמוציגסטע פלעצער וואו דער מענטש איז רחמנא לצלן אריינגעפאלן.


אויב דו קענסט זאגן אכצן פרקים משניות - איז דאס א מורא'דיגע זאך; ח"י פרקים משניות יעדן טאג מאכט אז דער מענטש זאל ווערן לויטער, עס געבט צוריק דעם מח פארן מענטש, ווייל ווען א מענטש זינדיגט אין דער עקלדיגע עבירה פון פגם הברית הוצאת זרע לבטלה רחמנא לצלן, ווערט אים אויסגעריסן זיין מח מחשבה. ווייל די זרע קומט פונעם מח, און אז מען זינדיגט ווערט דער מח אויסגעטריקנט וכו', און ווען מען זאגט אסאך פרקים משניות באקומט מען צוריק א קלארע מח.


קום היינט צום ליל שישי שיעור, לאמיר זיך אינאיינעם שטארקן מיט די מתנות, מיט די אוצרות וואס דער רבי האט אונז געגעבן.


איך וויל דיר בעטן דו זאלסט מיר די יאר אויך העלפן מיט די יערליכע קאמפיין, אויך וויל איך דיר געבן א קליינע געשאנק, ממש א קלייניקייט, איך וויל דיר עס געבן פערזענליך (אז דו קענסט קומען צו מיר אין שטוב פון די קומענדיגע וואך זונטאג א וואך, זונטאג פרשת עקב).


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#194 - א געשפעט פון בארד און פיאות
משניות, בארד און פאות, ליצנות

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת דברים, ב' מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


טייערער ... נרו יאיר


שטארק זיך מיט דיין בארד און פיאות, און אז דיין בעל הבית מיט די אנדערע ארבעטער שערן די בארד און פיאות און זיי מאכן א געשפעט, זיי ציען דיין בארד מיט חוזק און זאגן: "ווען שניידסטו דאס?" זאלסטו זיך נישט טענה'ען, דריי אוועק די שמועס און טראכט פון רבי'ן, טראכט פון די צדיקים וואס זיי זענען שוין נסתלק געווארן הונדערטער יארן צוריק און זיי זענען נאך אזוי ווי לעבעדיג, נאר זיי און כל הנלווים אליהם, בלייבן, און די משכילים, די לצים וואס מאכן חוזק – פון זיי בלייבט גארנישט, מען ווייסט נישט פון זיי.


למען השם פלאג און ריר נישט אן דיין בארד און פיאות, דיין בארד וועט דיך מזכה זיין פאר עשירות, און דיינע פיאות וועט דיר מזכה זיין פאר א תיקון פון רבי'ן, וואס וועט אונז ארויסשלעפן פון אלעם שלעכטס, פון שאול תחתית ומתחתיו.


הויב נאכאמאל אן דיין שיעור משניות, אנשטאט די טעלעפאן וואס גנב'עט דיר אוועק דיינע שענסטע טעג, אנשטאט דעם האלט א משניות און זאג א פרק נאך א פרק.

#193 - אייבערשטער ראטעווע מיך, איך ווער פארברענט
תפילות אויף אידיש, בין המצרים, צדקה, משניות, גמרא, שמירת עינים

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת פנחס, כ' תמוז, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


דער יצר הרע פלאקערט און ברענט, דער יצר הרע פון קוקן אויף פרעמדע ברענט און בריט, ער לאזט נישט אפ, ער ווארפט אראפ אן רחמנות. די איינציגסטע עצה איז - נאכאמאל גיין שרייען צום אייבערשטן: "אייבערשטער איך וויל זיין אן ערליכער איד, איך וויל זיין אפגעהיטן, אייבערשטער ראטעווע מיך, איך ווער פארברענט, עס פלאקערט אין מיר תאות ניאוף, וויפיל איך פרוביר ווער איך נאר ווייטער און ווייטער פון דיר, העלף מיר..."


אויך זאלסטו זיך מאכן א שיעור אין משניות. דער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן יט): "אֲפִילּוּ אוֹתָן הָאֲנָשִׁים הָרְחוֹקִים מִן הַקְּדֻשָּׁה מְאֹד, שֶׁנִּלְכְּדוּ בִּמְצוּדָה רָעָה, עַד שֶׁרְגִילִין בַּעֲבֵרוֹת חַס וְשָׁלוֹם רַחֲמָנָא לִצְלָן", אפילו א מענטש וואס איז זייער ווייט פון קדושה, ער טוט עבירות רחמנא לצלן און ער איז שוין אראפגעפאלן אין שאול תחתית, "אַף עַל פִּי כֵן, הַכֹּחַ שֶׁל הַתּוֹרָה גָּדוֹל כָּל כָּךְ, עַד שֶׁיְּכוֹלָה לְהוֹצִיא אוֹתָם מִן הָעֲבֵרוֹת שֶׁרְגִילִין בָּהֶם חַס וְשָׁלוֹם. וְאִם יַעֲשׂוּ לָהֶם חֹק קָבוּעַ וְחִיּוּב חָזָק לִלְמֹד בְּכָל יוֹם וָיוֹם כָּךְ וְכָךְ, יִהְיֶה אֵיךְ שֶׁיִּהְיֶה, בְּוַדַּאי יִזְכּוּ לָצֵאת מִמְּצוּדָתָם הָרָעָה עַל יְדֵי הַתּוֹרָה, כִּי כֹּחַ הַתּוֹרָה גָּדוֹל מְאֹד", אויב וועט ער זיך מאכן א קביעות צו לערנען יעדן טאג 'כך וכך' - וועט ער סוף כל סוף ארויסגיין פון זיין בלאטע, ווייל די כח פון תורה איז אזוי גרויס, אז עס נעמט ארויס דעם מענטש פון זיין שלעכטס.


אויך זאלסטו זיך מאכן א קביעות צו לערנען גמרא, און אז דו פארשטייסט נישט די גמרא - זאלסטו ווייטער לערנען אפילו אן פארשטיין, זאג די ווערטער פון די הייליגע גמרא. לערנען גמרא און זאגן גמרא פארברענט די קליפה וואס ווארפט אראפ אין פגם הברית הוצאת זרע לבטלה רחמנא לצלן, בפרט גמרא. דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א, סימן ריד): "תַּלְמוּד בְּגִימַטְרִיָּא אוֹתִיּוֹת שֶׁל שְׁמָהּ 'לִילִית'", תלמוד באטרעפט אזוי ווי די קליפה וואס ווארפט אראפ דעם מענטש אין פגם הברית רחמנא לצלן, תלמו"ד באטרעפט פיר הונדערט אכציג, און די קליפה לילי"ת באטרעפט אויך פיר הונדערט אכציג, "עַל כֵּן יֵשׁ כֹּחַ בְּלִמּוּד הַתַּלְמוּד לְהַכְנִיעַ אוֹתָהּ", אז מען לערנט גמרא איז מען מכניע די קליפה.


האלט מיט דיר א פושקע, און ווען דו ווילסט א ישועה - לייג אריין אפאר פרוטות און בעט אין אידיש, אין דיין מאמע לשון, אויף דיין שפראך: "הייליגער באשעפער געב מיר א ישועה, העלף מיר..." וועסטו זען ישועות.


יעצט אין די דריי וואכן גייט מען נישט אין פלעצער וואס זענען מסוכן, עס שטייט אין שלחן ערוך (אורח חיים, סימן תקנ"א) אז קטב און מרירי זוכן ווי צו שעדיגן השם ישמרינו.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.



 

#192 - משניות וועט דיר ארויסשלעפן פון מאוויס, קליפס, און פאדקעסטס
שטעטל, משניות, טעלעפאן, נייעס

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת קרח, א' דראש חודש תמוז, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


אז דו ביסט אזוי צוגעקלעבט צו די טעלעפאן, צו די נייעס, דו קוקסט מאוויס, קליפס, פאדקעסט - איז דא איין עצה פאר דיר; זאלסט זאגן אכצן פרקים משניות אפילו אן פארשטיין. ווייל דער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן יט): "שֶׁאֲפִילּוּ אוֹתָן הָאֲנָשִׁים הָרְחוֹקִים מִן הַקְּדֻשָּׁה מְאֹד, שֶׁנִּלְכְּדוּ בִּמְצוּדָה רָעָה, עַד שֶׁרְגִילִין בַּעֲבֵרוֹת חַס וְשָׁלוֹם רַחֲמָנָא לִצְלָן", אפילו א מענטש וואס איז זייער ווייט פון קדושה - ער טוט עבירות רחמנא לצלן, און ער איז שוין אראפגעפאלן אין שאול תחתית, "אַף עַל פִּי כֵן, הַכֹּחַ שֶׁל הַתּוֹרָה גָּדוֹל כָּל כָּךְ, עַד שֶׁיְּכוֹלָה לְהוֹצִיא אוֹתָם מִן הָעֲבֵרוֹת שֶׁרְגִילִין בָּהֶם חַס וְשָׁלוֹם, וְאִם יַעֲשׂוּ לָהֶם חֹק קָבוּעַ וְחִיּוּב חָזָק לִלְמֹד בְּכָל יוֹם וָיוֹם כָּךְ וְכָךְ - יִהְיֶה אֵיךְ שֶׁיִּהְיֶה, בְּוַדַּאי יִזְכּוּ לָצֵאת מִמְּצוּדָתָם הָרָעָה עַל יְדֵי הַתּוֹרָה, כִּי כֹּחַ הַתּוֹרָה גָּדוֹל מְאֹד"; אויב וועט ער זיך מאכן א קביעות צו לערנען יעדן טאג כך וכך, וועט ער סוף כל סוף ארויסגיין פון זיין בלאטע, ווייל די כח פון תורה איז אזוי גרויס אז עס נעמט ארויס דעם מענטש פון זיין שלעכטס; מוהרא"ש האט מקובל פון אנשי שלומינו אז ווען דער רבי האט געזאגט די שיחה האט ער געמיינט מיט דעם דאס לערנען אכצן פרקים משניות.


נישטא קיין אנדערע וועג ווי אזוי צו ווערן געראטעוועט פון די שטארקע נסיון, נאר דורך לערנען תורה אויפן סדר דרך הלימוד פון הייליגן רבי'ן (המבואר בשיחות הר"ן, סימן עו), ווייל רבי נתן פארציילט (חיי מוהר"ן, סימן תקעג): "ווען דער רבי האט געזאגט דעם שיחה (שיחות הר"ן, סימן יט), האב איך געפרעגט דעם רבי'ן צי תורה קען העלפן אזא איינעם וואס איז אראפגעפאלן אין די עבירה פון פגם הברית - הוצאת זרע לבטלה רחמנא לצלן? האט דער רבי געשריגן אויף מיר און געזאגט: 'דו ווייסט ווי גרויס דער כח פון תורה איז? תורה איז העכער פון אלעס'"; אפילו אז א מענטש ליגט נעבעך אין די עקלדיגע עבירה פון פגם הברית - הוצאת זרע לבטלה רחמנא לצלן, אויב ער וועט לערנען יעדן טאג 'כך וכך' - וועט ער ווערן אן ערליכער איד.


מיר וועלן זיין זומער אין שטעטל, אין די ברסלב'ע שטעטל, צווישן די גראז און די ביימער, דינען דעם אייבערשטן, זיך גרייטן אויף ראש השנה מיט תשובה און תיקון המעשים. אין שטאט איז זייער שווער מיט שמירת עיניים, מען ווערט פארברענט, עס איז אזוי געפערליך, נישט אויסצוהאלטן. אויף די בערג איז א מחי', עס שפירט זיך א ריינקייט, אבער דאס איז נאר אויב מען האט נישט די טעלעפאן מיט זיך. מען קען זיין אין די הייליגסטע פלאץ, אויב האט מען די טעלעפאן איז אזוי געפערליך, אלעס ווערט פארשטעלט, די גרויסע קדושה ווערט פארשטעלט. אזוי ווי דער רבי דערציילט אין די מעשה פונעם מלך ועניו (ספורי מעשיות, מעשה ו): "עֶס אִיז פַארְהַאנְדְן אִין אַלֶע מְדִינוֹת אֵיין מְדִינָה וָואס דִי מְדִינָה אִיז כּוֹלֵל אַלֶע מְדִינוֹת. (כְּלוֹמֶר דִי מְדִינָה אִיז דֶער עִיקָר אוּן דֶער כְּלַל פוּן אַלֶע מְדִינוֹת) אוּן אִין דֶער מְדִינָה אִיז פַאר הַאנְדְן אַ שְׁטָאט וָואס דִי שְׁטָאט אִיז כּוֹלֵל אַלֶע שְׁטֶעט פוּן גָאר דֶער מְדִינָה וָואס זִי אִיז כּוֹלֵל אַלֶע מְדִינוֹת. אוּן אִין דֶער שְׁטָאט אִיז פַארְהַאנְדְן אֵיין שְׁטוּבּ וָואס זִי אִיז כּוֹלֵל אַלֶע שְׁטִיבֶּער פוּן דֶער גַאנְצֶע שְׁטָאט וָואס דִי שְׁטָאט אִיז כּוֹלֵל וְכוּ' כַּנַּ"ל. אוּן דָארְט אִין דֶער שְׁטוּבּ אִיז פַארְהַאנְדְן אַ מֶענְטְשׁ וָואס עֶר אִיז כּוֹלֵל גָאר דִי שְׁטוּבּ, וָואס דִי שְׁטוּבּ אִיז כּוֹלֵל וְכוּ' כַּנַּ"ל. אוּן דָארְט אִיז פַארְהַאנְדְן אֵיינֶער וָואס עֶר מַאכְט גָאר דָאס לֵיצָנוּת אוּן דֶעם קַאטָאוֶועס פוּן דֶער גַאנְצֶער מְדִינָה", און ווי מוהרא"ש געבט צו פארשטיין, דאס גייט ארויף אויף די גרעסטע קדושה; מען קען זוכה זיין צו קומען קיין ארץ ישראל, קיין ירושלים, צום בית המקדש, צום קדשי קדשים וואו דער כהן גדול גייט אריין מקריב זיין די קטורת, און דארט איז אויך דא די בחירה ונסיון, איינער וואס מאכט ליצנות.


א גוטן חודש.

#191 - אסאך חיזוק נישט אפצולאזן דעם הייליגן רבי'ן
משניות, חלישות הדעת, ליצנות, פאדקעסט

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת קרח, כ"ח סיון, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


מען דארף אסאך חיזוק נישט אפצולאזן דעם הייליגן רבי'ן. דער סמ"ך מ"ם האט זייער מורא ווען מען ווערט מקורב צום רבי'ן, ער וויל נישט מען זאל זיין ביים רבי'ן, ער טוט אלעס אוועק צו נעמען דעם מענטש פון רבי'ן; פאר איינעם מאכט ער בלבולים, פאר א צווייטן א חלישות הדעת, און אזוי קומט ער צו יעדן איינעם מיט א טעכניק ווי אזוי אים אוועק צו שלעפן פון רבי'ן.


עס איז געווען ביים רבי'ן א איד ר' ליפא, א גרויסער סוחר, אן ערליכער איד. אמאל איז ער געפארן אויף א גרויסער יריד צו מאכן געשעפטן, ער איז קודם געפארן צום רבי'ן נעמען א ברכה, ער איז געווען שבת ביים רבי'ן. ביי שלש סעודות האט אים שוין די הויט געברענט אז דער רבי זאל שוין ענדיגן די תורה כדי ער זאל שוין קענען פארן צום יריד פארדינען געלט, און אזוי ווי דער הייליגער רבי האט דאך אלעס געזען, האט ער אים מרמז געווען אינמיטן די תורה אז עס שטייט אין תקוני זוהר (תיקון ג' מהתיקונים האחרונים): "חֲיֵיכִת בְּהוֹן בְּעוּתְרָא בְּהַאי עָלְמָא, וּלְּבָתַר, קְטִילַת בְּהוֹן", געלט לאכט צום מענטש אין די יונגע יארן און שפעטער הרג'עט עס דעם מענטש; דער רבי האט געוואלט מיט דעם מרמז זיין פאר ר' ליפא אז נישט אלעס איז געלט וכו', ר' ליפא האט זיך אבער פון דעם באליידיגט, ער איז אוועק געגאנגען פון רבי'ן און ער איז מער נישט געקומען.


ווען רבי נתן האט אים געטראפן, האט ער אים געפרעגט: "ליפא, וואו ביסטו אנטלאפן? עמנו הייתם!" האט אים ר' ליפא געזאגט: "דער רבי האט מיך פארשעמט", מיינענדיג די תורה וואס דער רבי האט דעמאלט געזאגט און אים מרמז געווען אין די תורה, זאגט אים רבי נתן: "ליפא! פון אזא רבי גייט מען אוועק?! זאל דער רבי נעמען א דראנג (א דיקע האלץ) און מיך שלאגן - וועל איך אויך נישט אוועק גיין!"


באניי זיך אין לערנען משניות. ווען דו זאגסט משניות זאלסטו נישט צוהערן קיין אינטערוויאס מיט פאדקעסט, עס איז א סתירה; די משניות דארף רייניגן, און די אינטערוויאס מיט פאדקעסט, דרשות - דאס שלעפט אוועק פונעם אייבערשטן; עס קען זיין איין קליפ, איין טראפ ליצנות - וועט דיר אוועקשלעפן פון רבי'ן, פון דיין יראת שמים.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#190 - זיך פארלייגן אויף לערנען משניות און גמרא
משניות, שיעורים כסדרן, תמימות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת בהעלותך, ט"ז סיון, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


... נרו יאיר, תלמיד ישיבת היכל הקודש ירושלים


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


איך האב זייער הנאה צו ליינען דיינע בריוו, ווי דו שטארקסט זיך בלימוד התורה און יראת שמים.


דער עיקר זאלסטו זיך פארלייגן אויף לערנען משניות און גמרא; דאס הייסט, פרוביר צו לערנען לכל הפחות יעדן טאג אכצן פרקים משניות. מוהרא"ש זאגט אין ספר אשר בנחל פאר בחורים און אינגעלייט, נישטא נאך אזא לימוד וואס הרג'עט דעם סמ"ך מ"ם ווי אכצן פרקים משניות, מען ווערט אינגאנצן ריין, עס נעמט אראפ אלע פלעקן, אויך די פלעקן וואס זענען איינגעגעסן וכו', דורך לערנען משניות, דורך זאגן משניות - ווערט די נשמה ציכטיג ריין.


דיין צווייטע שיעור זאל זיין גמרא, מאך זיך א שיעור אין ש"ס. לערן כסדרן, זיי זיך נישט מבלבל פון קיינעם, לערן כסדרן אויף דיין וועג לויט דיין מעגליכקייט, ווער נישט צעדרוקט פון אנדערע, קוק נאר אויף דיר וויפיל דו קענסט לערנען און אנקומען, און ווען דו ענדיגסט א מסכתא גיי צו די קומענדיגע מסכתא, ביז דו וועסט ענדיגן ש"ס, און דעמאלט זאלסטו אנהויבן נאכאמאל ש"ס. עס וועט דיר זיין שווער, ווייל אין אנהויב ווען מען הויבט אן לערנען אויפן סדר דרך הלימוד ווערט דער שטן משוגע, ער זעט אז ער פארלירט דא א נשמה, מאכט ער אלע סארט שוועריקייטן, אבער ביי דער וואס איז שטארק, דער וואס האלט אן מיט עקשנות - ווערט אים זייער זיס און געשמאק.


דער מגיד שיעור שרייבט מיר זייער שיינע זאכן אויף דיר. איך וויל דיר בעטן זאלסט בלייבן מיט דיין תמימות, זאלסט נישט האבן מיט קיין לצים, זאלסט זוכן חברים וואס לעבן מיט אמונת חכמים, מיט יראת שמים.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#189 - זוך א מקוה וואס איז ליידיג
מקוה, קדושה, משניות, שמירת עינים

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת במדבר, ב' סיון, מ"ו לעומר, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


איך בין אזוי צעשוידערט פון ליינען וואס דו ביסט אריבער אלס יונגער בחור פון רוצחים וואס האבן דיך מטמא געווען אין מקוה; ווי קען זיין אזא זאך פאסירן, נאכדערצו ביי די שענסטע און פרומסטע קהילה? וואס איז פשט?! קיינער זעט נישט? נישטא קיין מקוה איד? נישטא קיין גבאים? אלעס איז הפקר?! ווי קען זיין א מקוה אינמיטן שטאט וואו הונדערטער אידן גייען א טאג און עס זאל פאסירן בריש גלי אז מען איז מטמא בחורים.


יעצט ווען דיין טעראפיסט זאגט דיר זאלסט נישט גיין אין מקוה, ווייל דו ביסט נעבעך קראנק מיט די מחלה פון (דברים כח, לד): "וְהָיִיתָ מְשֻׁגָּע מִמַּרְאֵה עֵינֶיךָ אֲשֶׁר תִּרְאֶה", דו קוקסט ווי א משוגע'נער רחמנא לצלן, דו ווילסט וויסן אויב דאס שטימט מיטן הייליגן רבינ'ס ווערטער; ענדערש זאלסטו יא גיין אין מקוה, נאר זוך א מקוה וואס איז ליידיג, זוך א צייט וואס איז ליידיג, וועט דיר זיין גרינגער.


אז דו ווילסט געהיילט ווערן פון די טומאה, זאלסטו זיך מאכן א שיעור אין לערנען יעדן טאג אכצן פרקים משניות. ווייל ווען מען זינדיגט אין פגם הברית, הוצאת זרע לבטלה רחמנא לצלן גייט דער פגם צו די מח. אזוי ווי דער זוהר זאגט (משפטים קי): "סליקא דיסודא עד אבא ואמא", מען פארלירט די מוחין, און דאס קען מען צוריק באקומען דורך לערנען משניות. אזוי ווי דער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן יט): "שֶׁאֲפִילּוּ אוֹתָן הָאֲנָשִׁים הָרְחוֹקִים מִן הַקְּדֻשָּׁה מְאֹד, שֶׁנִּלְכְּדוּ בִּמְצוּדָה רָעָה, עַד שֶׁרְגִילִין בַּעֲבֵרוֹת חַס וְשָׁלוֹם רַחֲמָנָא לִצְלָן", אפילו א מענטש וואס איז זייער ווייט פון קדושה, ער טוט עבירות רחמנא לצלן, און ער איז שוין אראפגעפאלן אין שאול תחתית, "אַף עַל פִּי כֵן, הַכֹּחַ שֶׁל הַתּוֹרָה גָּדוֹל כָּל כָּךְ, עַד שֶׁיְּכוֹלָה לְהוֹצִיא אוֹתָם מִן הָעֲבֵרוֹת שֶׁרְגִילִין בָּהֶם חַס וְשָׁלוֹם, וְאִם יַעֲשׂוּ לָהֶם חֹק קָבוּעַ וְחִיּוּב חָזָק לִלְמֹד בְּכָל יוֹם וָיוֹם כָּךְ וְכָךְ, יִהְיֶה אֵיךְ שֶׁיִּהְיֶה, בְּוַדַּאי יִזְכּוּ לָצֵאת מִמְּצוּדָתָם הָרָעָה עַל יְדֵי הַתּוֹרָה, כִּי כֹּחַ הַתּוֹרָה גָּדוֹל מְאֹד"; אויב וועט ער זיך מאכן א קביעות צו לערנען יעדן טאג כך וכך, וועט ער סוף כל סוף ארויסגיין פון זיין בלאטע, ווייל די כח פון תורה איז אזוי גרויס אז עס נעמט ארויס דעם מענטש פון זיין שלעכטס, און רבי נתן פארציילט (חיי מוהר"ן, סימן תקעג): "ווען דער רבי האט געזאגט דעם שיחה, האב איך געפרעגט דעם רבי'ן 'צי תורה קען העלפן אזא איינעם וואס איז אראפגעפאלן אין די עבירה פון פגם הברית - הוצאת זרע לבטלה רחמנא לצלן?' האט דער רבי געשריגן אויף מיר און געזאגט: 'דו ווייסט ווי גרויס דער כח פון תורה איז? תורה איז העכער פון אלעס'"; אפילו אז א מענטש ליגט נעבעך אין די עקלדיגע עבירה פון פגם הברית, הוצאת זרע לבטלה רחמנא לצלן, אויב ער וועט לערנען יעדן טאג 'כך וכך' וועט ער ווערן אן ערליכער איד, און ווי מוהרא"ש זאגט אז ער האט מקובל פון אנשי שלומינו אז ווען די רבי האט געזאגט די שיחה האט ער געמיינט מיט דעם דאס לערנען אכצן פרקים משניות.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.