בריוון פונעם ראש ישיבה שליט"א

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת מקץ, כ"ד כסליו, ערב חנוכה, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר

זיי זיך מחזק, און אויך זאלסטו מחזק זיין דיין ווייב, צו רעדן יעדן טאג מיט דיינע קינדער, און די חתונה געהאטע קינדער וואס רופן נישט – זאלן ענק זיי רופן, ווייל נישט אלע קינדער געדענקען די חשיבות פון רופן עלטערן און קומען באזוכן די עלטערן; דארפן די עלטערן זיי רופן, נישט זיך אויפעסן וכו' וכו'.

אויך זאלסטו זיך שטארקן און אויך מחזק זיין דיין ווייב צו קוקן גוט אויף די זין און טעכטער, איידעמער און שנירן; מען מוז קוקן גוט אויף די קינדער און האבן אסאך סבלנות, ווייל אז עלטערן קוקן גוט אויף זייערע קינדער ווערן די קינדער גוט, און דאס מאכט די קינדער זאלן זיך שפירן באקוועם צו קומען צו די עלטערן, זיך דרייען ביי די עלטערן, און נישט זוכן צו פאשען אין נישט גוטע פלעצער.

ליבער ברודער, די גאס ציט זיך זייער צו לינקס, די נסיונות ווערן שווערער און שווערער, בעיקר פאר די בני הנעורים; מוזן די עלטערן פארקוקן וכו', און נאר מאכן אן עסק פון דאס גוטס, און אזוי איז מען זוכה צו נחת.

דאס איז דעם רבינ'ס דיבורים געבויט אויף די תורה אין סימן רפ"ב, דאס איז פון די יסודות אין חסידות ברסלב, אז דורך קוקן גוט אויף אנדערע – מאכט מען זיי גוט.

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת וישב, י"ט כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר

אז דיין ווייב וויל גיין שבת אין מירון מיט משפחה - פארוואס זאלסטו נישט גיין? דאס איז נישט סותר וואס מיר רעדן כסדר, ווייל דאס וואס דו הערסט ביי די שיעורים אז שבת איז גוט צו זיין אין שטוב - דאס איז געזאגט געווארן פאר דיר, פאר דיין מח, דו זאלסט וויסן וואס איז ריכטיג צו טון, דו זאלסט נישט זוכן צו לויפן וכו'; אבער אז דיין ווייב וויל גיין - אודאי זאלסטו גיין מיט איר.

אודאי איז דאס בעסטע און דאס געזונטסטע צו זיין אין שטוב שבת, עס איז געזונט פאר יעדן; פאר די עלטערן און פאר די קינדער, אבער אז די ווייב וויל אמאל גיין א שבת, ובפרט קיין מירון - וואלסטו יא געדארפט גיין, וואלטן ביידע פארדינט; זי וואלט געווען פרייליך צו זיין מיט איר משפחה, און דו וואלסט געקענט זיצן אין די מערה לערנען תיקונים און זאגן תהלים און זיך מתבודד זיין וכו' וכו'.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת מקץ, כ"ד כסליו, ערב חנוכה, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

ביי די חנוכה לעכט זאלסטו רעדן צו דיינע קינדער, דיינע טעכטער - פון דאס גרויסקייט פון זיך אפשערן די האר נאך די חתונה, יעצט ווען זיי זענען נאך קליין - זאלסטו רעדן צו זיי, און יעצט ווען דו זיצט ביי די מנורה, ביי די הייליגע לעכט זאלסט שמועסן מיט זיי, דערצייל זיי ווי שיין עס איז ווען מען פאלגט א צדיק און די ברכות וואס מען איז זוכה צו באקומען אז מען שערט זיך אפ די האר.

אויך זאלסטו בעטן ביי די לעכט: "הייליגער באשעפער העלף מיר מיינע טעכטער, מיינע דורות - זאלן אלע זיין הייליג, אלע זאלן גיין בדרך צדיקים, אלע זאלן זיך אפשערן די האר נאך די חתונה מיט שמחה, און זיך נישט לאזן פארפירן פון די בייזע ווינטן וואס בלאזן ביי אידישע קינדער"; ווייל מיר האבן אזויפיל געהערט פון מוהרא"ש די ווערטער פון זוהר אז אין דעם שטוב וואו מען שערט זיך נישט וועט הערשן עניות און דחקות, פון דעם שטוב וועט שוין קיין גוטע קינדער נישט ארויסקומען, אין דעם שטוב וועט נישט זיין קיין ברכה וכו' וכו'. דער זוהר הקדוש זאגט (נשא קכה:): 'תּוּנְבָא לֵיתֵי' א קללה זאל קומען, 'עַל הַהוּא בַּר נָשׁ' אויף דעם מענטש, 'דְּשָׁבַק לְאִנְתְּתֵיהּ' וואס לאזט זיין ווייב, 'דְּתִתְחַזֵי מִשַׂעֲרָא דְּרֵישָׁה לְבַר' אז איר האר פון קאפ זאל זיך ארויסזען. 'וְדָא הוּא חַד מֵאִינּוּן צְנִיעוּתָא דְּבֵיתָה' דאס איז פון די יסודות פון א אידישע שטוב, אז מען זאל נישט זען די האר פון די פרוי. 'וְאִתְּתָא דַּאֲפִּיקַת מִשַׂעֲרָא דְּרֵישָׁה לְבַר' און א פרוי וואס גייט מיט אויפגעדעקטע האר, 'לְאִתְתַּקְּנָא בֵּיהּ' זיך שיין צו מאכן, 'גָּרִים מִסְכְּנוּתָא לְבֵיתָא' איז זי גורם אז עס זאל זיין ארעמקייט אין שטוב, 'וְגָרִים לִבְנָהָא דְּלָא יִתְחַשְּׁבוּן בְּדָרָא' און זי איז גורם אז אירע קינדער וועלן נישט מצליח זיין און זיי וועלן נישט זיין חשוב, 'וְגָרִים מִלָּה אַחֲרָא דְּשַׁרְיָא בְּבֵיתָא' אזוי אויך איז זי גורם אז דער סמ"ך מ"ם און די נישט גוטע זאלן זיך געפינען אין איר שטוב, 'מַאן גָּרִים דָּא' ווער איז דאס אלעס גורם? 'הַהוּא שַׂעֲרָא דְּאִתְחֲזֵי מֵרֵישָׁהּ לְבַר' די פרוי וואס איר האר זעט זיך ארויס.

ביי די לעכט זאלסטו זיך אויסוויינען צום אייבערשטן אז דיין ווייב און דיינע דורות זאלן האבן אמונת חכמים, פאלגן די צדיקים; אז מען פאלגט און מען גייט אין די וועגן פון צדיקים דערלייגט מען נישט, מען שפארט זיך איין אזויפיל פראבלעמען, מוהרא"ש זכרונו לברכה פלעגט שטענדיג זאגן: "מען וואלט געקענט איינשפארן אסאך צרות און יסורים וועגן דאס ביסל האר, אבער וואס זאל מען טון אז מענטשן זענען ענדערש גרייט צו ליידן ווי זיך אפשערן".

עס זענען דא וואס זאגן אז ענדערש זאל מען גיין מיט א טיכל און מיט די אייגענע האר ווי צו גיין מיט א שייטל, אבער אלע צדיקים פונעם פריערדיגן דור האבן געזאגט: "ענדערש גיין א שייטל און זיך אפשערן, ווי איידער גיין מיט צען טיכלעך און גיין מיט די אייגענע האר".

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

א פרייליכן חנוכה.

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת וישב, י"ז כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

כאפ זיך אן אין די צוויי שטריקן וואס דער רבי געבט אונז נישט אראפצופאלן פונעם שמאלן בריק. דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב', סימן מח): "דַע, שֶׁהָאָדָם צָרִיךְ לַעֲבֹר עַל גֶּשֶׁר צַר מְאֹד מְאֹד", די וועלט איז ווי א שמאלער בריק, מען דארף אריבער גיין זייער א שמאלער בריק, "וְהַכְּלָל וְהָעִקָּר שֶׁלֹּא יִתְפַּחֵד כְּלָל", דער עיקר איז מען זאל נישט מורא האבן; און מוהרא"ש זאגט, אז אנשי שלומינו זאגן, דער רבי געבט אונז צוויי שטריקן אין וואס זיך אנצוכאפן נישט אראפצופאלן פונעם שמאלן בריק.

די צוויי שטריקן זענען 'שמחה' און 'התבודדות'; און נאר אז מען כאפט זיך אן אין די שטריק - פאלט מען נישט. אז מען איז פרייליך, מען פאלגט דעם רבי'ן וואס האט אונז געזאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב', סימן כד): "מִצְוָה גְּדוֹלָה לִהְיוֹת בְּשִׂמְחָה תָּמִיד", עס איז א גרויסע מצוה צו זיין שטענדיג פרייליך, "וּלְהִתְגַּבֵּר לְהַרְחִיק הָעַצְבוּת וְהַמָּרָה שְׁחֹרָה בְּכָל כֹּחוֹ", און זיך שטארקן מיט אלע כוחות נישט צו זיין דעפרעסט. און אויך אז מען פאלגט דעם רבי'ן, מען גייט יעדן טאג אביסל שמועסן מיטן אייבערשטן.

געב אכטונג אויף די איידלקייט פון דיין שטוב, זע אז דיין ווייב און דיינע טעכטער זאלן גיין אנגעטון צניעות'דיג, איידעלע קליידער און איידל זיך אויפפירן, זיי זאלן האבן נאר די איידלסטע חבר'טעס, ווייל חברים האבן זייער א שטארקע השפעה. אויך דו זאלסט האבן איידעלע חברים; ווייל אפילו א רשע, אויב וועט ער האבן גוטע חברים, ערליכע חברים - וועט ער ווערן אויס רשע. און אויך א צדיק, אויב וועט ער זיך דרייען מיט נישט ערליכע מענטשן - וועט ער מיט די צייט ווערן נאכגעשלעפט נאך זיי.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת ויצא, ה' כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר

ביים לערנען משלי האב איך געטראכט, עס קען זיין דאס איז פשט, עס שטייט אין פסוק (משלי ד, ג): "כִּי בֵן הָיִיתִי לְאָבִי", א באליבטער זון בין איך געווען צו מיין פאטער, "רַךְ", געצערטלט, "וְיָחִיד לִפְנֵי אִמִּי", און איינציג פאר מיין מאמע; דער רבי זאגט, מען זאל נישט מיינען אז דאס וואס ער האט זוכה געווען צו מדריגות גדולות איז וויל ער איז אן אייניקל פון בעל שם טוב, אדער מצד זיין הייליגע נשמה, און דער וואס האט נישט קיין יחוס וכו' – קען נישט זוכה זיין צו ווערן א גרויסער צדיק; דאס איז א טעות, ווייל יעדער איינער קען צו דעם זוכה זיין, און ער האט זוכה געווען צו אלע מדריגות דורך יגיעות וטרחות, ער האט זיך געפלאגט און געהארעוועט זייער אסאך.

דאס זאגט אונז דער פסוק, מען זאל נישט מיינען אז די הייליגע צדיקים זענען געבוירן צדיקים, זיי האבן נישט געהאט קיין שווערע ביטערע נסיונות, "כִּי בֵן הָיִיתִי לְאָבִי", איך בין געווען א באליבט קינד, "רַךְ", צארט, "וְיָחִיד לִפְנֵי אִמִּי", און איינציג פאר מיין מוטער, איך בין געווען א קינד ווי אלע קינדער, און איך האב געהאט נסיונות אזוי ווי אלע, נאר איך האב זיך געשטארקט און אסאך געהארעוועט; און יעדער איינער וואס וועט הארעווען, יעדער וואס וועט נישט אפלאזן די גוטע ווילן – וועט זוכה זיין צו ווערן א גרויסע צדיק, והבן למעשה.

עוד יש לומר, אז מען גייט ארום מיט די מחשבה "כִּי בֵן הָיִיתִי לְאָבִי", אז מען איז א באליבט קינד פארן טאטן אין הימל, מען לעבט מיט די מחשבה אז אפילו וואס עס זאל נאר זיין מיט מיר האט מיך דער אייבערשטער ליב - איז מען זוכה צו ווערן א גרויסער צדיק, "רַךְ וְיָחִיד לִפְנֵי אִמִּי", איינציג פאר מיין מאמע; דאס מיינט מען כנסת ישראל, והבן למעשה.

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת וישב, י"ז כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר

בנוגע וכו'; רעד צו דיינע קינדער פון קדושה, און אז עס העלפט נישט – זאלסטו נאכאמאל רעדן, און אז עס העלפט נישט – זאלסטו רעדן מער שטרענג, און אז עס פעלט אויס – זאלסטו געבן א פעטשעלע; יעצט איז די צייט, ווען די קינדער זענען קליין דארף מען זיי מחנך זיין צו זיין איידל און הייליג, זיך נישט אויפדעקן די קליידער און נישט אנרירן, נישט זיך צו שפילן וכו' וכו'.

אויך זאלסטו נאכקוקן דיינע קינדער מיט וועם זיי חבר'ן זיך, און אויך שבת ווען דו ברענגסט זיי אין שול זאלסטו זיי נאכקוקן אויב זיי שפילן איידל, נישט לאזן אויף הפקר. מוהרא"ש זאגט, דאס איז פשט וואס דער רבי זאגט (ספר המדות אות בנים, סימן נד): "עַל יְדֵי חֲנוּכָּה וְנֵר שַׁבָּת הֲוֵי לֵהּ בָּנִים תַּלְמִידֵי חֲכָמִים", דורך שבת לעכט האט מען קינדער תלמידי חכמים, אז די הייליגע חכמים זאגן (פסחים ז:): "חִפּוּשׂ מִנֵּרוֹת, וְנֵרוֹת מִנֵּר", אז מען לערנט ארויס בודק חמץ זיין פון נרות, עיין שם; דאס זאגט דער רבי, דער וואס קוקט נאך זיינע קינדער שבת ביים דאווענען, שבת נאכמיטאג וכו' – וועלן די קינדער זיין ערליך.

קומענדיגע וואך איז חנוכה, זאלסטו בעטן ביי די לעכט אז דיינע קינדער זאלן זיין הייליג און ריין.

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת וישלח, ט"ו כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

שבת אינדערפרי זאלסטו גיין אין מקוה; אפילו עס איז דיר שווער, און אפילו דו ביסט נישט אזוי מקפיד דורכן וואך צו גיין אין מקוה יעדן טאג - זאלסטו שבת זיך מוסר נפש זיין אויף מקוה.

שבת זאלסטו זיין זייער פרייליך, דער רבי האט זייער אסאך גערעדט פון זיין פרייליך שבת. איינמאל פרייטאג צו נאכטס איז רבי נתן געווען ביים רבי'ן, דער רבי האט אים געפרעגט: "הַאַתָּה שָׂמֵחַ בְּשַׁבָּת", ביסט פרייליך שבת? האט רבי נתן געענטפערט: "איך ווער אסאך מאל זייער ערנסט", האט אים דער רבי געזאגט: "לֹא כָּךְ הוּא, הָעִקָּר הוּא שִׂמְחָה", שבת דארף מען זיין נאר פרייליך. דעמאלט האט דער רבי געזאגט די תורה (לקוטי מוהר"ן חלק ב', סימן יז): "צָרִיךְ לִזָּהֵר מְאֹד לִהְיוֹת שָׂמֵחַ וְטוֹב לֵב בְּשַׁבָּת", שבת דארף מען זיין זייער פרייליך און גוטמוטיג, "כִּי מַעֲלוֹת וּקְדֻשּׁוֹת שַׁבָּת גְּדוֹלָה וִיקָרָה מְאֹד", ווייל שבת איז זייער הייליג און זייער טייער, עיין שם.

פארהער נישט דיינע קינדער; קענסט איבער גיין די לימודים וואס זיי לערנען אין חדר, קענסט מיט זיי שמועסן, קענסט זיי העלפן פארשטיין דאס לערנען - אבער נישט זיך אוועק זעצן על דעת פארהערן, און זיי כאפן אויב זיי קענען אדער נישט; אזוי איז יצא שכרו בהפסדו, איז שוין ענדערש נישט.

א פרייליכן שבת.

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת וישלח, י"ד כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

שריי נישט אין שטוב, שריי נישט אויף דיין ווייב; אז מען שרייט אויף די ווייב, מען כעס'ט זיך - טרייבט מען ארויס די שכינה פון שטוב. א ברסלב'ער חסיד דארף רעדן שיין צו די ווייב, ווייל דער הייליגער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן רסג), אז מען דארף רחמנות האבן אויף די ווייב, מען דארף רעדן שיין צו איר און איר האלטן טייער.

איך זיץ מיט קינדער און מיט בחורים שוין איבער צוואנציג יאר, איין זאך קען איך דיר זאגן, די צעפליקטע נשמות קומען פון שטיבער וואו עלטערן זענען זיך נישט מכבד איינער דעם צווייטן, און די געזונטע נפשות, די קינדער וואס זענען הונדערט פראצענט גייסטיש געזונט - די קומען פון די פרייליכע שטיבער וואו טאטע מאמע רעדן שיין איינער צום צווייטן, מיט דרך ארץ.

אז דיין ווייב רעדט נישט שיין צו דיר - האט דאס אויך מיט דיר; דו רעד צו איר מיט דרך ארץ, דו פיר זיך מיט הכנעה - וועט זי מיט די צייט רעדן צו דיר שיין. ווייל שלמה המלך זאגט (משלי כז, יט): "כַּמַּיִם הַפָּנִים לַפָּנִים", אזוי ווי ווען מען קוקט אין וואסער שפיגלט מען זיך דערין, אז מען האט א שמייכלדיגע פנים זעט מען אין די וואסער א שמייכל, און אז מען האט א זויערע פנים זעט מען אין די וואסער א זויערע פנים - "כֵּן לֵב הָאָדָם לָאָדָם", אזוי אויך מאן און ווייב; ווען איינער שמייכלט צום צווייטן וועט דער צווייטער צוריק שמייכלען.

זוך נישט צו זיין גערעכט, זוך נישט אויסצופירן, זוך נאר איין זאך - עס זאל זיין שלום בית, די קינדער זאלן נישט ווערן צעריסן פון דיר, געב פאר דיינע קינדער א געזונטע זעל. בייג זיך אראפ, בייג איין די גאווה, "גָּחִין וְתִּלְחוֹשׁ לָהּ" - זאגן אונז די הייליגע חכמים (בבא מציעא נט:), בייג זיך אראפ צו איר - וועט זיין שלום אין שטוב.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - ליל שישי פרשת תולדות, ראש חודש כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר, מנהל תלמוד תורה היכל הקודש קרית ברסלב ליבערטי

נעכטן בין איך געווען אין שטעטל איך בין געווען אין מלמדים שטיבל, די מלמדים האבן מיר געפרעגט וואס איז ריכטיג ווען די קינדער זענען אזוי פארקאכט מיטן רעדן פון נייע סארט קארס; יעצט רעדן זיי פון די 'סייבער טראק', און אזוי ווי איינע פון די משפחות אין שטעטל האבן געקויפט די סארט פיק-אפ טראק, א 'סייבער טראק', און די קינדער רעדן פון דעם און מען חלומ'ט פון דעם, פרעגן זיי וואס איז די ריכטיגע צוגאנג וואס מלמדים זאלן טון?

איך האב זיי געזאגט אז איך זע נישט די פראבלעם פון דעם, וואס איז שלעכט אז איינער קויפט זיך אזא טראק צי אזא טראק, און אז די קינדער זענען פארקאכט פאר דעם, וואס איז שלעכט? דער עיקר זאלן זיי רעדן צו די קינדער פון רעדן צום אייבערשטן און פון גוטע מידות, זיי זאגן: "אז דו וועסט האבן א סייבער טראק זאלסטו זיך אפשטעלן געבן א היטש פאר א איד, און אז דו זיצט אין דיין סייבער טראק זאלסטו דארט זינגען צום אייבערשטן".

יעצט טראכט איך, אויב עס איז יא אזוי, אז די קינדער זענען אזוי צוקאכט פון דעם, אפשר קען מען מיט דעם זיי מאכן לערנען און דאווענען, אפשר זאלן ענק מאכן א פראגראם אז די אלע קינדער וואס פירן זיך מיט דרך ארץ גייען אריין אין א גורל צו קענען זיצן אינעם סייבער טראק, ארום פארן די שטעטל דערמיט. אדער פרעגן דעם אינגערמאן אויב מען קען אמאל קומען אין חדר מיט די סייבער טראק און ווייזן פאר די קינדער וואס דאווענען שיין אדער די קינדער וואס פאלגן - זיי זאלן קענען זיצן אינעווייניג; נעם די זאך אין וואס די קינדער זענען פארקאכט און מיט דעם ברענג זיי צום אייבערשטן.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת תולדות, כ"ו מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן

מרת ... תחי', לערערין אין בית פיגא, ירושלים

איך האב ערהאלטן אייער בריוו.

ווען איר רעדט אין כיתה צו די קינדער פון דאס גרויסקייט פון זיך אפשערן נאך די חתונה און עס זענען דא תלמידות אין כיתה וואס די עלטערן שערן זיך נישט אפ, זאלט איר אכטונג געבן ווי אזוי איר רעדט, נאר רעדן דאס גרויסקייט און דאס שיינקייט דערפון, נישט רעדן שארף, נישט וויי טון און נישט צעמישן די קינדער פון די שטיבער, זיי נישט וויי טון און דערשרעקן.

ווען איך בין געווען א מלמד האב איך אין אנהייב, אין די ערשטע טעג – גוט אויסגעפרעגט די תלמידים ווער זייערע עלטערן זענען, וואו זיי געהערן, וואו זיי דאווענען, ווער זענען די זיידעס פון אלע זייטן; כדי צו וויסן ווי אזוי צו רעדן און וואס נישט צו רעדן, ווייל אמאל קען מען איינעם וויי טון אומווילנדיג.

רעדט פון דאס גרויסקייט פון צניעות, פון דאס גרויסקייט פון זיך אפשערן, פון די ברכות וואס מען באקומט; אזוי וועלן דאס די תלמידות אננעמען.

דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת ויצא, ד' כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

וויפיל דארפן מיר דאנקען דעם אייבערשטן אז מיר ווייסן פון רבי'ן וואס ברענגט אריין אין אונז א קלארע לויטערע אמונה, און וויפיל דארפן מיר דאנקען אז מיר האבן מוסדות פון רבי'ן וואו אונזערע קינדער ווייקן זיך מיט אמונה, ווי מוהרא"ש פלעגט אנרופן קהילת היכל הקודש 'א גרינהאו"ז פון אמונה', וואו מען רעדט נאכאמאל און נאכאמאל פון אמונה, אלעס דרייט זיך ארום פון אמונה.

איך וויל דיר דערציילן א מעשה וואס איך האב יעצט געהערט פון א טאטע וואס זיין זון לערנט ביי אונז אין חדר, ער דערציילט אז זיינע קינדער זענען יעצט ביי זיין שוויגער אינדערהיים, ווייל זיין ווייב איז א קימפעטארין. זיין שוועגערין א מיידל דערציילט היינט פאר זיין ווייב אז אינמיטן די נאכט מוצאי שבת האט זי געהערט וויינען, זי איז צוגעגאנגען און געהערט אז איינער וויינט אין בית הכסא, זי הערט ווי זיין זון וויינט און זאגט: "אייבערשטער העלף מיר, געב מיר אן עצה, איך ווייס נישט וואס צו טון, וואס זאל איך טון? אלע שלאפן און איך קען נישט ארויסגיין..."; בקיצור, עס האט פאסירט וכו' און עס האט שמוציג געמאכט זיינע נאכט קליידער, און ער האט נישט געהאט מיט וואס ארויסצוגיין פון בית הכסא, אנשטאט צו אויפוועקן די גאנצע שטוב האט ער פשוט גערעדט צום אייבערשטן און געבעטן הילף.

ווי נעמט א קינד אזא השגה, צו שמועסן מיטן אייבערשטן אזוי ווי מען שמועסט מיט א חבר? דאס הערט ער נאכאנאנד אין חדר, וואו מען באקט אריין אין די קינדער א קלארע לויטערע אמונה בתמימות ופשיטות; וואס איז דא צו זאגן? איין ווארט, "אשרינו מה טוב חלקינו!" אפילו די בילד איז נישט די בילד וואס איז דא ביי אנדערע, אבער די אמונה וואס ווערט איינגעבאקן - איז זייער קלאר און לויטער.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת חיי שרה, מברכין החודש, כ"ג מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

מאך פרייליכע סעודות, זינג און טאנץ מיט דיינע קינדער, ביי די סעודות זאלסטו זינגען פרייליכע ניגונים, דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב', סימן יז), שבת דארף מען זיין זייער פרייליך.

ביי די סעודה זאלסטו זיך היטן פון קנאת המלאכים, פון זיך אויפרעגן, פון ווערן בכעס חס ושלום, היט זיך פון כעס און פון מחלוקת. ווען עס קומט פרייטאג צו נאכטס זענען די מלאכים מקנא דעם מענטש און זיי זוכן אים אראפ צו ווארפן אין מחלוקת, אין כעס; געב זיך אכטונג, בעט דעם אייבערשטן: "הייליגער באשעפער איך וויל זיין פרייליך שבת, הייליגער באשעפער העלף מיר איך זאל זיך גארנישט אויפרעגן שבת".

נעם דיינע קינדער אין מקוה, נעם זיי אין א צייט וואס עס איז נישט אזוי איבערגעפילט. לערן זיי אויס צניעות און קדושה, לערן זיי אויס ווי אזוי מען טוט זיך אויס און ווי אזוי מען טוט זיך אן; ביים אויסטון הייבט מען אן פון די שיך און מען גייט אויף ארויף, און ביים אנטון הייבט מען אן פון אויבן אראפ. עס לוינט די אינוועסטמענט, עס לוינט דאס זיך אפגעבן מיט קינדער, שפעטער האט מען נאר נחת.

ברען אפ די לעכט, ווארט נישט אויף די לעצטע מינוט, טו עס שוין פרייטאג אינדערפרי, און ביים אנגרייטן די לעכט און ביים אפברענען די לעכט זאלסטו בעטן פאר דיינע קינדער זיי זאלן אלע זיין ערליכע אידן, זיי זאלן לערנען און דאווענען און טון מצוות ומעשים טובים.

ווען דיין ווייב צינד די לעכט זאלסטו זיין אין שטוב, זאלסט דעמאלט זאגן שיר השירים בקול, און טו זיך פארבענקען צום אייבערשטן ביי די זיסע פסוקים פון (שיר השירים א, ד): "מָשְׁכֵנִי אַחֲרֶיךָ נָּרוּצָה", הייליגער באשעפער צי מיך צו דיר, העלף מיר, איך וויל אזוי שטארק נאר לויפן צו דיר, טון דיין ווילן, "שְׁחוֹרָה אֲנִי", איך זע טאקע אויס ווי איך זע אויס, אבער רבונו של עולם – "וְנָאוָה", איך בין שיין ווייל איך טו מצוות (שם, ה), בעט איך דיר, "אַל תִּרְאוּנִי שֶׁאֲנִי שְׁחַרְחֹרֶת", קוק נישט אויף מיר אז איך בין אזוי פארשווארצט, וואס זאל איך טון, איך האב א ברענעדיגע יצר הרע, "שֶׁשֱּׁזָפַתְנִי הַשָּׁמֶשׁ", דער יצר הרע ברענט אין מיר אזוי ווי די ברענעדיגע זון, "בְּנֵי אִמִּי נִחֲרוּ בִי", איך בין אויסגעמישט מיט די פעלקער און דאס מאכט מיך פארשווארצט (שם, ו), אוי ווי זיס און ווי בענקעדיג איז דאס זאגן שיר השירים פרייטאג פאר נאכטס.

א פרייליכן שבת.

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת תולדות, כ"ה מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

יעצט מיט אלע חלישות הדעת און בלבולים און מיט אלע שוועריקייטן וואס דו גייסט אריבער, יעצט איז דאס שיינקייט דיינע, ווי דו גייסט אן מיט דאווענען און לערנען, ווייל ווען אלעס איז גוט, מען האט נישט קיין בלבולים, מען האט נישט קיין ספיקות, אלעס גייט גוט, די פרנסה און אזוי ווייטער - איז דאס נישט קיין קונץ.

דער הייליגער רבי נתן זכרונו לברכה האט געהאט א תלמיד וואס האט געהייסן רבי שאול מטעפליק זכרונו לברכה, ער איז געווען א גרויסער עובד ה', ער האט געדאווענט און געלערנט מיט א געוואלדיגע ברען. איינמאל איז רבי נתן געווען אין טעפליק, און צוזעענדיג זיינע עבודות, ווי ער דינט דעם אייבערשטן מיט אזא התלהבות, האט אים רבי נתן געזאגט: "שאול שאול, איך האב פון דיר נאכנישט קיין הנאה; ווען איך וועל זען ווי שאול פאלט אראפ און הייבט זיך צוריק אויף און דינט ווייטער דעם אייבערשטן - דעמאלט וועל איך הנאה האבן".

שלאג נישט קיין קינדער, דער רבי האט נישט געלאזט שלאגן, אז זיי פאלגן נישט קענסטו ווארטן א טאג און זיי געבן א טאג שפעטער א קנס, צום ביישפיל צוריק האלטן פון קענען שפילן מיט געוויסע טויס אדער אוועקנעמען א גוטע נאש, אבער חס ושלום שלאגן.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת חיי שרה, י"ט מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר

שלמה המלך זאגט (משלי ג, לג): "מְאֵרַת ה' בְּבֵית רָשָׁע", א קללה פונעם אייבערשטן איז אין הויז פונעם רשע, "וּנְוֵה צַדִּיקִים יְבָרֵךְ", און די וואוינונג פונעם צדיק איז געבענטשט.

אפשר לומר, ביים רשע אין שטוב שעלט מען, יעדע ווארט איז נאך א קללה, ווען עפעס גייט נישט גוט הייבט מען אן שעלטן, מה שאין כן "וּנְוֵה צַדִּיקִים", אין שטוב פון צדיק – "יְבָרֵךְ", הערט מען נאר ברכות; אפילו ווען זאכן גייען נישט אזוי ווי מען וויל – שעלט מען נישט, נאר מען בענטשט, מען איז מצדיק את הדין, מען זאגט 'דער אייבערשטער טוט נאר גוטס', אלעס איז נאר ברכות.

דאס דארף מען אריינלייגן אין די קינדער פון קליינווייז אן, זיי זאלן רעדן איידל, רעדן שיין, נישט שעלטן, נישט רעדן מיאוס'ע ווערטער, און ווען עפעס גייט נישט אזוי ווי מען וויל – זאל מען געדענקען אז דער אייבערשטער פירט אלעס, דער אייבערשטער מאכט אלעס, והבן למעשה.

זע צו זאגן אכצן פרקים משניות יעדן טאג, דאס וועט דיך משנה זיין אינגאנצן און עס וועט ריין מאכן דיין נשמ"ה, אותיות משנ"ה.

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת חיי שרה, י"ט מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר, לעיקוואד

איך וויל דיר שרייבן וואס איז מיר נתחדש געווארן ביים לערנען ספר משלי, עס שטייט אין פסוק (משלי טו, כז): "עֹכֵר בֵּיתוֹ בּוֹצֵעַ בָּצַע", דער וואס גנב'עט – פארדארבט זיין הויז, "וְשׂוֹנֵא מַתָּנֹת יִחְיֶה", און דער וואס האט פיינט מתנות – דער וועט לאנג לעבן.

קען זיין נאך א פשט, "בּוֹצֵעַ בָּצַע", דער וואס זיין גאנצע לעבן איז בצע, געלט; ער טראכט פון געלט, ער גליסט געלט, ער רעדט פון געלט, דער איז -  "עֹכֵר בֵּיתוֹ", ער מאכט חרוב זיין הויז, די קינדער וואקסן אויף אן חינוך, אן תורה ותפילה, זיי זעען איין זאך, געלט, געלט און נאכאמאל געלט, "וְשׂוֹנֵא מַתָּנֹת", און דער וואס האט פיינט געלט, דער וואס פארלאזט זיך אויפן אייבערשטן, און די חינוך הבנים והבנות איז אים וויכטיגער פון געלט – "יִחְיֶה", דער וועט זוכה זיין צו לאנג לעבן, מיט נחת, ערליכע אידישע דורות; ווייל וואס מען פלאנצט איין – דאס וואקסט, אז מען פלאנצט איין אמונה, מען פלאנצט שמחה – שניידט מען שיינע פירות, און אז מען פלאנצט געלט - "עֹכֵר בֵּיתוֹ", ווערט אלעס חרוב, עס ווערט חושך, מיתה, סטרא אחרא. אזוי ווי דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א', סימן כג), פנים דסטרא אחרא, אנפין חשוכין, מרה שחורה, אלהים אחרים, עבודת אלילים השם ישמרינו, והבן למעשה.

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת וירא, י"ד מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר

איך האב ערהאלטן דיין בריוו.

איך בין מוחל די בזיונות וואס די קינדער מאכן מיר, און אז דיין זון איז פון די שכנים וואס פארשעמען מיך כסדר אין גאס, מען באזידלט מיך - בין איך מוחל, אבער וואס וועט זיין מיט זיין חינוך? דארפסט אים לערנען אז מען טאר נישט וויי טון קיין שום איד, מען שרייט נישט אויף קיין שום איד, דאס דארף מען לערנען מיט קינדער, אפילו מיר האלטן נישט פון די וועג דארף מען נאכאלץ מכבד זיין א צווייטע איד.

זאלסט האבן אסאך הצלחה.

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת נח, כ"ח תשרי, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר

זע עס זאל זיין פרייליך ביי דיר אין שטוב, עס זאל זיין א פרייליכע מצב, א לופטיגע אטמאספער, עס זאל זיין לופט פאר די קינדער צו אטעמען.

מען זעט אויף די קינדער אויב זיי קומען פון א פרייליכע שטוב, די קינדער זענען מער קלוג, מער שארף און געריבן, און אויב איז די שטוב מיט נערווען, מיט עצבות, מיט קולות, מיט קריטיק – ווערן די קינדער פארמאכט און פארקלאפט, זיי ווילן נאר אנטלויפן חס ושלום.

אויך די שבת'דיגע סעודות מאך פרייליך; מאך ווערטלעך, מאך זיס. אוודאי לערנט מען דורכאויס די וואך צו האבן דרך ארץ פאר עלטערן, אבער ביי די סעודות איז נישט א צייט פון אויסלערנען, באשטראפן, קנס'ענען, וויינען, פארהערן, פארלאנגען וכו' וכו', די סעודות דארפן זיין גאר געשמאק. אזוי ווי דער הייליגער זוהר זאגט (יתרו פח.): "וּבָעֵי בַּר נָשׁ לְאִתְעַנְגָּא בְּהוּ", מען דארף עסן די סעודות מיט פארגעניגן, "וּלְמֶחֱדֵי בְּהוּ", און זיך פרייען מיט די סעודות, נישט אנגעצויגן חס ושלום.

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת לך לך, ה' מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן

מרת ... תחי', מנהלת בית פיגא, קרית ברסלב ליבערטי

אויף די פראגע וכו'; מען טאר נישט דערשרעקן קינדער און זיכער נישט קליינע קינדער, זיי לייגן אין א טינקעלע שטוב און זאגן אז זיי גייען בלייבן דא א גאנצן טאג און א גאנצע נאכט וכו', דאס איז א סכנה, עס קען שאטן זייער זעל און נאך אסאך זאכן.

וואס קען מען יא טון ווען א קינד איז זייער זייער ווילד און שטערט די טיטשער פון רעדן, שטערט די קלאס פון קענען אנגיין? מען קען לייגן די קינד אין א ליידיגע כיתה און זאגן די קינד: "דאס איז דיין כיתה, דא קענסטו רעדן, דא קענסטו ארומלויפן, דא קענסטו טון וואס דו ווילסט"; דאס דארף צו העלפן אז די קינד זאל אנהייבן הערן וואס מען רעדט. פארשטייט זיך אז דאס טאר נישט צוגיין מיט שרעק, עס טאר נישט זיין טונקל אדער שרעקעדיג, נאר מיט די געדאנק אז אין די געהעריגע כיתה קען מען זיין נאר אז מען הערט אויס וואס די טיטשער זאגט.

אויך איז וויכטיג צו וויסן וואס מוהרא"ש זאגט (קונטרס חינוך למחנכים): "והדבר שמעצבן ביותר את הילד שאין נותנים לו להפסקה לשחק", אז מען לאזט נישט דעם קינד גיין שפילן ביי הפסקה - דאס רעדט צו אים און מאכט אים פארשטיין אז ער דארף פאלגן, מוהרא"ש זאגט מען זאל זאגט דעם קינד: "היינט האסטו געשטערט אין קלאס, היינט קענסטו נישט גיין שפילן".

מען דארף געדענקען אז מיט די קנס דארף מען אויך געבן שיינע ווארעמע ווערטער, עס טאר נישט קומען מתוך כעס אדער מתוך נקמה חס ושלום, מען דארף שטענדיג געדענקען אז קינדער זענען קינדער, קינדער דארף מען אויסלערנען, קינדער דארף מען מחנך זיין, און אז דאס קינד הערט נישט - שטעלט מען אים אין א זייט מיט די חשבון אז דאס זאל אים מאכן דערהערן.

והעיקר דארף מען אסאך תפילה פאר אלע קינדער און פאר אלע טיטשערס און פאר די הצלחה פון די סקול.

דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת לך לך, ח' מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

איך האב דיר שוין געשריבן אביסל וועגן חינוך, אבער איך דארף דיר שרייבן נאך, ווייל מיר לעבן היינט אין א דור וואס איז ממש סכנת נפשות, קינדער פאלן, קינדער גייען ארויס לתרבות רעה, מען מוז טון מער פאר די קינדער, מען מוז זיך אויפפירן אין שטוב מיט דרך ארץ, טאטע מאמע מוזן זיין דרך ארץ'דיג, זיך נישט קריגן, נישט רעדן מיאוס'ע ווערטער, נישט אוועק מאכן איינער דעם צווייטן; אזוי איז מען זוכה צו גוטע ערליכע קינדער.

געב אכטונג אז דיינע קינדער זאלן נישט האבן קיין כלים וואס מען קען זיך מחבר זיין מיט אינטערנעט רחמנא לצלן, געב אכטונג וואס פאר א כלים זענען אין שטוב, זיי נישט נאריש, זיי נישט ווי די נארישע עלטערן וואס זאגן 'נע, מיינע קינדער וועלן נישט קוקן שלעכטס, מיינע קינדער טוען נישט שלעכטס', נארישע מענטשן, זיי ווייסן נישט וואס די קינדער טוען אונטער זייער נאז אין שטוב, אונטערן רוקן, עס ברענט א פייער פון מינות וכפירה און פון ניאוף, מיר האבן היינט סיי דעם דור המבול און סיי דעם דור הפלגה, מען מוז זייער אכטונג געבן אויף די קינדער.

קויפן פאר די קינדער מתנות - נישט דאס מאכט מען זאל זיין א גוטע טאטע, א גוטע מאמע, קושן און האלזן קינדער - דאס איז נישט געבן ליבשאפט, וואס יא? אכטונג געבן אויף די קינדער ווען זיי זענען נאך יונג, זיי אויסלערנען ווי זיך צו פירן, זיי אויסלערנען ברכות, זיי אויסלערנען דרך ארץ, דאווענען, לערנען, מידות טובות; דאס איז גוטע עלטערן.

גיי א שפאציר מיטן אייבערשטן, ערשט דאנק אים אז דו האסט חתונה געהאט, און דאנק אים פאר יעדן קינד באזונדער, און נאכדעם זאלסטו זיך צואוויינען צו אים ווי א קליין קינד, בעט אים פאר יעדן קינד, בעט פאר זיי מיט די נעמען אז זיי זאלן זיין ערליך, זיי זאלן חתונה האבן יונג און ריין, זיי זאלן לעבן מיט אמונה, מיט די תורה, בעט פאר אלע; נישט נאר פאר די קינדער וואס שיינען נישט אזוי שטארק, בעט פאר די וואס זענען די בעסטע אין כיתה פינקט אזוי ווי דו בעטסט פאר די אנדערע, ווייל עס גייען אריבער יארן און אויף די קינדער וואס מען האט געוויינט, מען האט געבעטן דעם אייבערשטן - די זענען מצליח, די שיינען אויף, ווייל מען האט זיי איבערגעגעבן פארן אייבערשטן, מען האט געזאגט: "אייבערשטער איך קען זיך קיין עצה נישט געבן מיט דאס קינד", און פארשטייט זיך אז תפילה מאכט ניסים.

די וואך זונטאג איז געווען א חתונה אין ישיבה, און אם ירצה ה' קומענדיגע וואך זונטאג איז דא נאך א חתונה אין ישיבה, און אזוי אויך זונטאג פרשת חיי שרה וועט זיין א חתונה אין ישיבה. מוהרא"ש האט אונז געראטעוועט פון קראנק ווערן פון חובות, מוהרא"ש האט אונז געראטעוועט פון מאכן שמחות מיט פיין און פלאג. איך זע מיינע חברים מאכן חתונה, זיי געבן אויס געלט פאר גארנישט און פאר נישט, די דמיון נעבעך שפילט אין זיי אז מען וועט קוקן אויף זיי ווי שיינע לייט און זיי בארגן און דרייען זיך ארום אן א קאפ השם ישמרינו, זיי האבן נישט קיין הנאה פון די שמחה אליינס, מוהרא"ש האט מיט מסירות נפש אונז געראטעוועט פון דעם, עס איז כדאי דו זאלסט קומען צו יעדע חתונה אין ישיבה, ברענג אויך דיין ווייב, זאלן זיי זען ווי די גאנצע זאך איז א דמיון, מען דארף נישט קיין זאל, מען דארף נישט קיין בענד, מען דארף נישט קיין עכטע בלומען, מען קען זיין משונה פרייליך פון די חתונה אליינס, די חתן כלה דארפן נישט די אלע זאכן ארום, זיי האבן אמת'ע שמחה פון די חתונה אליינס, הלואי זאלן אנדערע קהילות דאס נאכמאכן, ראטעווען אידישע קינדער פון די שרעקליכע צרה פון לעבן מיט חובות און נישט קענען הנאה האבן פון אייגענע שמחות.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת לך לך, ו' מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

זיי מחנך דיינע קינדער, ביסט פארנומען מיט אזויפיל עסקנות און פון דיינע אייגענע קינדער פארגעסטו. מוהרא"ש זאגט, מען זעט ביי אברהם אבינו, ער האט אריינגעברענגט אמונה אין די גאנצע וועלט, אבער ער האט נישט מחנך געווען זיין זון ישמעאל און ביים סוף האט ער אים געדארפט פארטרייבן פון שטוב, און אזוי איז מיט אסאך מענטשן, מען איז פארנומען אויפצוטון מיט די גאנצע וועלט, און פון די אייגענע קינדער פארגעסט מען, מען האט נישט קיין צייט פאר זיי.

אז דו קושט דיין קינד מיינט נישט אז דו האסט אים ליב, דו האסט דיך אליינס ליב, האסט א דאלי פאר דיר צו שפילן; אויב וואלסטו אים ליב געהאט - וואלסטו אים מחנך געווען, וואלסט געזארגט ער זאל לערנען, ער זאל דאווענען, ער זאל מאכן ברכות, ער זאל האבן גוטע מידות, וואלסט גערעדט מיט זיינע מלמדים ווען זיי זענען נאך יונג; דאס איז א סימן פון ליבשאפט, אז מען איז מחנך די קינדער צו לערנען און צו דאווענען.

חס ושלום אויב מען איז נישט מחנך די קינדער יונגערהייט דארף מען זיי שפעטער פארטרייבן פון שטוב, אזוי ווי אברהם אבינו האט געדארפט טון מיט ישמעאל, און אזוי האט אויך פאסירט מיט יצחק אבינו, ער האט נישט געהיטן אויף עשו, "וַיֶּאֱהַב יִצְחָק אֶת עֵשָׂו" (בראשית כה, כח), ער האט אים קיינמאל נישט געזאגט וואס צו פאררעכטן, וואס נישט צו טון, איז ער ביים סוף ארויס לתרבות רעה, אזוי ווי חכמינו זכרונם לברכה זאגן (בבא בתרא טז:) ער האט עובר געווען אויף נערה המאורסה און אויף רציחה, ער האט כופר געווען בתחיית המתים און געלייקנט אינעם אייבערשטן רחמנא לצלן, און ער האט געוואלט הרג'ענען די ברודער יעקב, ביז יעקב אבינו האט געדארפט אנטלויפן פון שטוב; אלעס האט זיך אנגעהויבן אז די עלטערן האבן נישט געזארגט פאר אים.

געב אכטונג אויף דיינע קינדער, נעם נישט אוועק זייער תמימות, לאז זיי מיט זייער אמונת חכמים, לאז זיי מיט די תמימות וואס די מלמדים רעדן צו זיי, וויי פאר די קינדער וואס די עלטערן פארדרייען דעם קאפ מיט די סם פונעם נחש הקדמוני 'עס איז נישט ממש אזוי', 'עס איז נישט אזוי ווי דער מלמד זאגט', 'ווער זאגט ער איז א צדיק?' וויי אז מען צעמישט די קינדער, נאכדעם זענען די קינדער גארנישט מקבל, זיי קענען שוין גארנישט הערן.

איך האב דיר נאך אסאך צו שרייבן, אבער יעצט בין איך פארנומען אין שטוב מיט מיינע קינדער, מיין ווייב איז זיך געגאנגען אפרוען נאכן האבן די קינד, איך דארף זיין מיט די קינדער.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום א', י"ג תשרי, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

האסט געקויפט עפעס א שיינע מתנה פאר דיין ווייב? קויף א שיינע זאך פאר דיין ווייב לכבוד יום טוב, און געב איר אפאר דאלער זי זאל זיך קענען קויפן קליידער וכדומה, און בעיקר זאלסט העלפן אין שטוב מיט די קינדער; ווארט נישט עס זאל זיך צערייסן חס ושלום אירע נערוון, איינמאל נערוון צערייסן זיך - איז שוין ביטער, העלף איר מיט די קינדער, מאך עס מיט שמחה.

אויך וויל איך דיר בעטן זאלסט נישט קארגן אויף מצוות, קויף די שענסטע ד' מינים און קויף פאר דיינע קינדער ד' מינים; קרעכץ נישט ווען עס קומט צו טון מצוות, עס זאל דיר נישט באנק טון אז די יום טוב קאסט געלט, פאר אלעס איז דא געלט; פאר א קאר, פאר א הויז, פאר מעבל, פאר שיינע זאכן, און אז מיר האבן די זכיה צו קענען טון די מצוות פונעם אייבערשטן - דארף מען זיך פרייען און מיט די גאנצע הארץ אויסגעבן געלט.

מען קען זען אין די בריוו ווי מוהרא"ש שרייבט פאר די וואס ברענגען אים אן אתרוג, מען האט געוואלט ברענגען מתנות, שרייבט מוהרא"ש אז פאר א מצוה דארף מען באצאלן. אזוי ווי עס שטייט אין זוהר הקדוש (שמות, קכח.) אויפן פסוק (שמות כה, ב): "'וְיִקְחוּ לִי תְּרוּמָה מֵאֵת כָּל אִישׁ אֲשֶׁר יִדְּבֶנּוּ לִבּוֹ תִּקְחוּ אֶת תְּרוּמָתִי', הַאי מַאן דְּבָעֵי לְאִשְׁתַּדְּלָא בְּמִצְוָה, וּלְאִשְׁתַּדְּלָא בֵּיהּ בְּקוּדְשָׁא בְּרִיךְ הוּא, אִצְטְרִיךְ דְּלָא יִשְׁתָּדַּל בֵּיהּ בְּרֵיקָנַיָּיא וּבְמַגָּנָא, אֶלָּא אִצְטְרִיךְ לֵיהּ לְבַר נָשׁ לְאִשְׁתַּדְּלָא בֵּיהּ כַּדְקָא יֵאוֹת כְּפוּם חֵילֵיהּ", ווען א מענטש טוט א מצוה דארף מען באצאלן געלט פאר די מצוה, דורכדעם איז מען זוכה צו ווערן נאנט צום אייבערשטן, עיין שם.

מאך א שיינע סוכה, באציר עס מיט די שענסטע נוי סוכה, לייג אריין דיין הארץ אין די מצוות; דיינע קינדער וועלן דאס נאכמאכן, זיי וועלן אויך מאכן שיינע סוכות. טראכט וואס וועט זיין אין יאר תת"ו, אין צוואנציג יאר ארום ווען עס וועלן זיין שווערע נסיונות. געב א גוטע חינוך פאר דיינע קינדער, ווייז זיי אז יום טוב איז די שענסטע זאך פאר דיר, וועלן זיי זיין גוטע ערליכע פרומע אידן.

והעיקר זאלסטו בעטן דעם אייבערשטן: "הטעימנו נא טעם סוכה, רבונו של עולם געב מיר א טעם אין די סוכה. רבונו של עולם, העלף מיר אז די הייליגע אושפיזין זאלן קומען צו מיר אין די סוכה, רבונו של עולם העלף מיר, איך וויל זיין א גאנץ יאר ארומגענומען מיט די שכינה הקדושה".דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ג' לסדר כי תבוא לאומאן, ט"ז אלול, שנת תשפ"ה לפרט קטן

טייערער ... נרו יאיר וזוג' תחי', קרית ברסלב

אז דיין ווילן און דיין ווייב'ס ווילן איז צו זיין גוט – וועלן מיר אננעמען דיינע קינדער אין אונזערע מוסדות, ווייל אויב מען וויל זיין גוט, עס איז נאר שווער זיך צו טוישן וכו' וכו' – איז גוט, ביים סוף וועט מען זיין גוט און אויך די קינדער וועלן זיין גוט.

אפלאכן – דאס איז נישט גוט, שפעטן פון וואס מען רעדט אין די מוסד – דאס איז זייער שעדליך.

לכבוד די נייע יאר – זאלסטו זיך שטארקן אין קומען דאווענען אין שול אלע דריי תפילות מיט מנין, און אז דו ביסט פארשלאפן, עס איז שוין נישטא קיין מנין – זאלסטו נאכאלץ גיין אין שול דאווענען.

אויך איז גוט זאלסט האבן א שיעור מיט א חברותא, אדער גמרא אדער הלכה, עס דארף נישט זיין לאנג, אפילו נאר פאר צען פופצן מינוט.

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש לסדר כי תבוא לאומאן, י"ט אלול, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

די וואך שבת איז פאר אונז די לעצטע שבת פון תשפ"ה וואס מיר זיצן מיט די קינדער, מיט די משפחה, קומענדיגע וואך שבת וועלן מיר שוין זיין מיטן אייבערשטנ'ס הילף ביים הייליגן רבי'ן אין אומאן. זאלסטו פרובירן מיט אלע כוחות צו זיין פרייליך, מאך פרייליך דיין ווייב מיט די קינדער, טאנץ מיט די קינדער: "אוי ווי גוט איז צו זיין א איד, אוי ווי גוט איז צו זיין א איד"; מוהרא"ש זאגט, מיט איין שבת וואס מען איז פרייליך - פאררעכט מען אלעס.

מוצאי שבת זאגן מיר סליחות, איך וועל אם ירצה ה' זאגן סליחות אין שטעטל. די ספרדי'שע טייערע אידן זאגן שוין א גאנץ חודש אלול סליחות, מיר אשכנז'ישע אידן גייען אנהייבן זאגן סליחות מוצאי שבת, מיר גייען וויינען צום אייבערשטן ער זאל צערייסן אלע גזירות, די ביטערע גזירות וואס די מקטריגים ווילן גוזר זיין אויף די הייליגע פאלק. מיר גייען שרייען: "זוֹחֲלִים וְרוֹעֲדִים" מיר זענען אזוי דערשראקן און מיר ציטערן, "מִיּוֹם בּוֹאֶךָ" פון ראש השנה וואס קומט, "חָלִים כְּמַבְכִּירָה" מיר ציטערן אזוי שטארק, אזוי ווי א פרוי גייט צום ערשטן געבורט, מיר בעטן דיר, "טִנּוּפָם מְחֵה נָא" מעק אויס אונזערע זינד, זיי אונז מוחל אויף אלעס וואס מיר האבן געטון, "וְיוֹדוּ פִלְאֶךָ" און מיר וועלן דיך נאר לויבן.

איך וויל דיר בעטן נאכאמאל זאלסט שבת זיין נאר פרייליך, גיי אין שול, נעם דיינע קינדער מיט דיר, דיינע קינדער זאלן זיין דיינע חברים אין שול, זיץ מיט זיי, לויף נישט צו חברים, געב זיך מיט זיי אפ. מוהרא"ש האט אונז גוט געלערנט וואס חברים מיינען, מען שמייכלט אין פנים און הינטערן רוקן שטעכט מען מיט א מעסער. זיץ מיט דיינע קינדער, ווייז זיי ווי מען דאווענט, מיט שמחה, מיט געשמאק. נאכן דאווענען גיי אהיים צו דיין ווייב, צו דיין משפחה, בלייב נישט רעדן נארישקייטן, די מלאכים ווארטן אויף דיר, זיי ווילן זען דיין זמירות שבת.

גרייט אן די לעכט, ברען אפ די קנויטן און זיי זיך מתבודד, בעט פאר דיינע קינדער. בעט דעם אייבערשטן פאר הייליגע דורות, זיי זאלן שיינען אין תורה. בלייב אין שטוב ווען דיין ווייב צינדט לעכט, לויף נישט ארויס, גיי אין מקוה פרי, ביים לעכט צינדן זאלסטו זיצן מיט א סידור זאגן שיר השירים. בוי דיין שטוב געזונט, מיט יראת שמים. מאך נישט נאך די פליטעס וואס דערמאנען זיך ביים זמן אז מען דארף גיין אין מקוה און זיך אפבאדן לכבוד שבת, בוי דיין שטוב ריכטיג.

מיר זאגן סליחות ביינאכט ביי חצות מיט די בגדי שבת.

א פרייליכן שבת, א כתיבה וחתימה טובה, א גוט געבענטשט יאר.

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת שופטים, ג' אלול, שנת תשפ"ה לפרט קטן

מרת ... תחי'

איך פריי זיך זייער אז איר גייט זיין א לערערין אין בית פיגא, דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן גרויס הצלחה.

לייגט אריין אין די בית פיגא תלמידות אמונה, יראת שמים מיט מידות טובות, אויך זאלט איר האבן איין ציל פאר אייך – אויפצובויען די קינדער, זיי זאלן נישט זיין צעקלאפטע.

זיין א טיטשער איז א חכמה, נישט קיין מלאכה, מען דארף קענען זיין שטארק מיט וואס מען איז מחנך און אין די זעלבע צייט זיין גוט און הארציג.

אויך זאלט איר בעטן יעדן אינדערפרי פאר אלע תלמידות זיי זאלן מצליח זיין.

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת ראה, כ"ה מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד מיין ליבער ... נרו יאיר, מנהל מוסדות היכל הקודש בארץ הקודש

בנוגע וכו'; זייער גוט האסטו געטון אז דו האסט אויסגערופן אין חדר און אין ישיבה פאר אלע תלמידים נישט צו גיין צו די מושב לצים, די פלעי וואס איז היינט פארגעקומען אין אלעד; אזוי ווייסן אלע מיינע תלמידים אז דאס איז נישט לפי רוחי.

נעם זיך נישט צום הארצן די וואס האבן געזאגט ליגנט אז זיי דארפן אהיים גיין צום דאקטער וכו' און למעשה זענען זיי געגאנגען צו די פלעי. דאס יא, לערן זיי אויס נישט צו זאגן ליגנט, אבער דארפסט דאס נישט נעמען פערזענליך, מען דארף זיי דן זיין לכף זכות, זיי גרייטן זיך שוין וואכן און חדשים צו גיין צו די פלעי, און אז מען זאגט זיי די לעצטע מינוט נישט צו גיין - איז זיי שווער געווען צו אויספאלגן.

דער עיקר זאלסטו זיך שטארקן צו געבן ווארעמקייט פאר יעדן איינציגסטן תלמיד, גיי התבודדות, בעט פאר יעדן תלמיד, געב ווארעמקייט פאר די מלמדים. פון איין זייט, וואס מען דארף פאררעכטן - זאלסטו זיי פאררעכטן, אבער דאס מוז גיין מיט א שטארקע ליבשאפט.

א באזונדערע יישר כח פאר יעדע מאל דו גייסט אין יבנאל צום ציון פון מוהרא"ש און דו וויינסט דארט פאר מיר איך זאל האבן כח אויסצופירן די שליחות פון מוהרא"ש, און פאר די תפילות וואס דו בעטסט אין יבנאל ביי מוהרא"ש פאר די מוסדות, מיר זאלן קענען ווייטער אנגיין, אלע תלמידים ותלמידות זאלן אויסוואקסן ערליכע אידן און אויפשטעלן ערליכע דורות, מיר זאלן קענען אנטקעגן גיין משיח צדקינו במהרה בימינו.

בנוגע וכו'; א שאד איך האב נישט זומער קיין וועג צו קענען רעדן צו די בחורים אין ישיבה, איך בענק זיך אזוי שטארק צו זיי, איך ווארט זיי שוין צו טרעפן אין אומאן.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

א כתיבה וחתימה טובה, א גוט געבענטשט יאר.