בריוון פונעם ראש ישיבה שליט"א

#175 - רבונו של עולם, דו ווייסט אלעס
לימוד התורה, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת וישלח, י"ד כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, קרית ברסלב


מאך זיך א קביעות יעדן טאג פאר א שטיק צייט, אפילו נאר אפאר מינוט – צו רעדן צום אייבערשטן. זוך דיר א שטילע פלאץ, לעש אויס דיין טעלעפאן און שמועס זיך אויס דיין הארץ צום אייבערשטן, און אפילו דו וועסט נישט האבן קיין דיבורים – זאלסטו זיצן און בענקען צום אייבערשטן, און זאגן: "אייבערשטער דו ווייסט אלעס"; זאג איבער נאר די ווארט 'אייבערשטער דו ווייסט אלעס'.


דאס איז מרומז אין פסוק (תהילים קלט, ד): "כִּי אֵין מִלָּה בִּלְשׁוֹנִי", ווען איך האב נישט קיין ווערטער וואס צו רעדן ביי התבודדות, די מויל איז פארמאכט, פארשלאסן, זאל מען זאגן די ווערטער: "הֵן ה' יָדַעְתָּ כֻלָּהּ, רבונו של עולם דו ווייסט אלעס", און אז מען זאגט איבער פעמים אין מספר, וועט דער אייבערשטער העלפן, עס וועט אריינקומען גוטע דיבורים, "ויפתח פיו, ויוכל לפרש שיחתו" (לקוטי מוהר"ן חלק ב', סימן צו).


מיר האבן געעפנט א כולל בוקר אין שטעטל צו לערנען א שעה פארן דאווענען, פון זעקס אינדערפרי ביז זיבן – ח"י פרקים משניות, יום תהילים און חומש רש"י איינגעטיילט לויט די טעג פון די וואך. וואויל איז דער וואס הייבט אן די טאג מיט אזעלכע ליכטיגקייטן.

#174 - כאפ זיך אן אין צוויי שטריקן נישט אראפצופאלן
שמחה, חינוך הילדים, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת וישב, י"ז כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


כאפ זיך אן אין די צוויי שטריקן וואס דער רבי געבט אונז נישט אראפצופאלן פונעם שמאלן בריק. דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב', סימן מח): "דַע, שֶׁהָאָדָם צָרִיךְ לַעֲבֹר עַל גֶּשֶׁר צַר מְאֹד מְאֹד", די וועלט איז ווי א שמאלער בריק, מען דארף אריבער גיין זייער א שמאלער בריק, "וְהַכְּלָל וְהָעִקָּר שֶׁלֹּא יִתְפַּחֵד כְּלָל", דער עיקר איז מען זאל נישט מורא האבן; און מוהרא"ש זאגט, אז אנשי שלומינו זאגן, דער רבי געבט אונז צוויי שטריקן אין וואס זיך אנצוכאפן נישט אראפצופאלן פונעם שמאלן בריק.


די צוויי שטריקן זענען 'שמחה' און 'התבודדות'; און נאר אז מען כאפט זיך אן אין די שטריק - פאלט מען נישט. אז מען איז פרייליך, מען פאלגט דעם רבי'ן וואס האט אונז געזאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב', סימן כד): "מִצְוָה גְּדוֹלָה לִהְיוֹת בְּשִׂמְחָה תָּמִיד", עס איז א גרויסע מצוה צו זיין שטענדיג פרייליך, "וּלְהִתְגַּבֵּר לְהַרְחִיק הָעַצְבוּת וְהַמָּרָה שְׁחֹרָה בְּכָל כֹּחוֹ", און זיך שטארקן מיט אלע כוחות נישט צו זיין דעפרעסט. און אויך אז מען פאלגט דעם רבי'ן, מען גייט יעדן טאג אביסל שמועסן מיטן אייבערשטן.


געב אכטונג אויף די איידלקייט פון דיין שטוב, זע אז דיין ווייב און דיינע טעכטער זאלן גיין אנגעטון צניעות'דיג, איידעלע קליידער און איידל זיך אויפפירן, זיי זאלן האבן נאר די איידלסטע חבר'טעס, ווייל חברים האבן זייער א שטארקע השפעה. אויך דו זאלסט האבן איידעלע חברים; ווייל אפילו א רשע, אויב וועט ער האבן גוטע חברים, ערליכע חברים - וועט ער ווערן אויס רשע. און אויך א צדיק, אויב וועט ער זיך דרייען מיט נישט ערליכע מענטשן - וועט ער מיט די צייט ווערן נאכגעשלעפט נאך זיי.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#173 - פארמאך דיין טעלעפאן, און עפן דיין הארץ
צדקה, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת ויצא, ד' כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, קרית יואל מאנרא


איך קוק זייער ארויס אויף דעם וואס דו האסט אנגעהויבן צו גיין נאך געלט, דו נעמסט צאם צדקה פאר די מוסדות היכל הקודש, צו קענען באצאלן די מלמדים און טיטשערס, דער אייבערשטער זאל דיר געבן חן און סייעתא דשמיא זאלסט קענען טון דיין ארבעט בנאמנות מיט גרויס הצלחה.


זיי זיך קובע יעדן טאג צו גיין התבודדות, זוך דיר א שטילע פלאץ וואו דו וועסט נישט ווערן געשטערט פון קיין שום זאך, פארמאך דיין טעלעפאן. דארט זאלסטו זיך אויסגיסן דיין הארץ צום אייבערשטן, בעט אים ער זאל דיך מקרב זיין צו אים, ער זאל רחמנות האבן אויף דיר, זאלסט אים קענען דינען מיט תורה ותפילה.


אויך זאלסטו נישט גיין אין אפיס נאר נאך מקוה, נאך שחרית, און נאך עפעס עסן פאר די נשמה, עפעס שיעורי תורה; אזוי וועסטו מצליח זיין.

#172 - טו נישט קיין ווילדע זאכן, רוף יענעם צו דין תורה
בית דין, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת חיי שרה, כ"ב מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, קרית ברסלב


אויף דיין פראגע וואס צו טון מיט די משפחה ... וואס איז אריין אין איינע פון דיינע דירות אן רשות, אן א ליעס און אן צאלן; איך בעט דיר, טו נישט קיין ווילדע זאכן, טו נאר וואס א איד דארף טון, רוף יענעם צו דין תורה, חס ושלום טון ווילדע זאכן, ווייל מען קען אמאל ליידן צוליב וואס מען האט פארשעמט אדער דערשראקן א פרוי מיט קינדער, זאלסט נאר טון וואס בית דין זאגט.


טו זיך אן דיין ווארעמע מאנטל, דיין קוטשמע, דיינע הענטשיך און שאל, און גיי אין פעלד הינטער דיין שטוב; עס איז טאקע קאלט, עס איז שוין פרעסטיג; דאך זאלסטו גיין שרייען צום אייבערשטן יעדן אינדערפרי און יעדע נאכט: "רבונו של עולם העלף מיך איך זאל נישט ארויפקומען מיט מיינע פראבלעמען און דארפן ליידן די גרויסע בושה".

#171 - מיטהאלטן אין ישיבה
בחור, ישיבה, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת חיי שרה, כ"ב מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


טייערער ליבער ... נרו יאיר, קרית ברסלב


איך הער זייער גוטע גריסן אויף דיר פון די מגידי שיעורים און פונעם מנהל, דו פירסט זיך מיט יראת שמים און מידות טובות.


שטארק זיך טייערער ..., דער אייבערשטער איז מיט דיר, ביי דיר און נעבן דיר, וואס דו דארפסט זאלסט זיך נאר צו אים ווענדן, גיי מיט די עצה פון רבי'ן, די עצה פון התבודדות. גיי אין וואלד רעדן צום אייבערשטן, בעט אים ער זאל דיך מקרב זיין צו אים, בעט אים דו זאלסט זיין א צדיק; אלע צדיקים האבן זוכה געווען צו קומען צו זייער גרויסע מדריגה דורך די פשוט'ע וועג פון רעדן צום אייבערשטן אויף פראסט אידיש, אויף די מאמע לשון, איך וויל זייער זיין דיין שדכן, און זיין דיין באגלייטער אין דיין לעבן, מיר איז נישט אינטערעסאנט עס זאל שטיין אויפן וואנט פון די ישיבה בנשיאות מיין נאמען און שוין, איך וויל זיין דיין ראש ישיבה, דיך העלפן מיט אויסלערנען וואס איך האב געהאט די זכי' צו לערנען ביי מוהרא"ש.


קום צייטליך אין ישיבה, דאווען מיט די בחורים, און זיץ ביי די שיעורים פון די מגידי שיעור. מיר האבן גאר גוטע מגידי שיעור וואס לערנען חומש רש"י, גמרא מיט הלכה; איך וויל זייער דו זאלסט זיין ביי די שיעורים. אז דו וועסט מיך פאלגן וועסטו ביז א קורצע צייט זיין א חתן און חתונה האבן מיט גאר א גוטע שידוך.


אויך וויל איך דיר בעטן זאלסט מיר שרייבן א בריוו מפעם לפעם, איך וויל זיין נאנט מיט דיר.


דיין ראש ישיבה וואס האט דיך זייער ליב.

#170 - קיינמאל האב איך דאס אפילו נישט געטראכט אויף דיר
לשון הרע, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת וירא, י"ב מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


איך בין אהיים געפארן מוצאי שמחת תורה פון שטעטל מיט האברך ... נרו יאיר. ער האט מיר דערציילט אויפן וועג אהיים אז דו האסט זיך אויסגערעדט דיין הארץ, אז מען האט מיר געברענגט לשון הרע אויף דיר, אז די האסט גע'גנב'עט פון ישיבה געלט וכו'; וויל איך דיר זאגן אז עס איז נישט אמת, קיינער האט מיר דאס נישט געזאגט און אפילו פאר א ווערטל איז דאס נישט גוט; קיינמאל האב איך דאס אפילו נישט געטראכט אויף דיר.


מען דארף אסאך שמועסן מיטן אייבערשטן, אים דערציילן אלע ווייטאג וואס ליגט באהאלטן אינעם מענטש, ווייל נאר דורך התבודדות און דורך לערנען על פי סדר דרך הלימוד פון רבי'ן גייען ארויס אלע חכמות המדומות און אלע בלבולים וכו'.


איך האב דיך זייער ליב און אויך בין איך דיר זייער מכיר טובה פאר אלעס וואס דו העלפסט מיר.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#169 - אלץ זיין אין א גוטע גוסטע
משניות, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת וירא, י"ד מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


טייערער ... נרו יאיר


שרייב מיר בריוו, איך וויל זיין נאנט מיט דיר, שרייב מיר פון דיין עבודת השם, פון דיינע שיעורים, איך וויל זיין בקשר מיט דיר.


שטארק זיך מיט לערנען יעדן טאג אכצן פרקים משניות, דאס וועט דיר רייניגן דיין נשמה, עס וועט דיר ברענגען אלעס גוטס.


אויך זאלסטו גיין יעדן טאג התבודדות, מאך זיך א קביעות צו רעדן צום אייבערשטן אפאר מינוט יעדן טאג, דערצייל דעם אייבערשטן וואס באדערט דיך, וואס שטערט דיך, שמועס מיט אים אזוי ווי מען שמועסט מיט א גוטע פריינד; וועסטו זיך שפירן פרייליך און צופרידן, וועסט אלץ זיין אין א גוטע גוסטע.


איך האף צו זיין דיין שדכן בקרוב.

#168 - שוין א געהאלפענער
התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת וירא, י"ד מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


וואס וואלטן מיר געטון אנעם רבי'ן? אן די עצה פון התבודדות? דאס וואס דער רבי האט געזאגט פאר מוהרנ"ת ביים שפאצירן מיט אים, ווען מוהרנ"ת האט זיך אויסגעגאסן זיין הארץ ווי שטארק ער וויל זיין אן ערליכער איד, האט אים דער רבי ארומגענומען אויף זיין אקסל און אים געזאגט: "עס איז גוט דאס אלעס צו דערציילן דעם אייבערשטן", דער רבי האט אים געזאגט ער זאל זיך צוגעוואוינען צו שמועסן מיטן אייבערשטן אזוי ווי מען רעדט צו א גוטער פריינד, מוהרנ"ת האט שפעטער דערציילט אז ער האט דעמאלט געשפירט ווי ער איז שוין א געהאלפענער, מיט די עצה וועט ער יא מצליח זיין.


טייערער ליבער ברודער, מיר דארפן זיך זייער פרייען אז מיר זענען מקורב צום רבי'ן, און אז מיר האבן אזעלכע זיסע עצות ווי אזוי זיך מחזק צו זיין.


שטארק זיך צו לערנען ששה סדרי משנה, תיקונים און ספר ליקוטי מוהר"ן; זיי זיך משתדל דאס צו ענדיגן יעדן חודש.

#167 - רעד צום אייבערשטן, לכל הפחות דריי פיר מינוט
שלום בית, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת נח, כ"ח תשרי, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, קרית ברסלב


פאר דו הייבסט אן דיין טאג, פאר דו לויפסט צו דיין ארבעט, פאר וואס, ווען און ווי – זאלסטו זיך ארויסזעצן הינטער דיין שטוב, (האסט דאך א שיינע גרויסע פארט"ש, פריוואט) – און רעד צום אייבערשטן, לכל הפחות דריי פיר מינוט.


ערשט זאלסטו אים דאנקען פאר אלע חסדים, צווייטנס טו תשובה, טו וידוי דברים, דערצייל נאכאמאל און נאכאמאל יעדן טאג זאכן וואס איז נישט גוט, זאכן וואס דער יצר הרע האט דיך צוגערעדט, דערציילט די נסיונות וואס דו האסט, און די דריטע מינוט זאלסט אוועק געבן צו בעטן אויף ווייטער, בעיקר אויף דעם אז דו זאלסט זיין ערליך, לערנען און דאווענען.


אויך זאלסטו האלטן שיין און טייער די מתנה פונעם אייבערשטן – דיין ווייב; דו האסט אן אשת חיל, דארפסט איר נאר געבן אסאך גוטע ווערטער, און חס ושלום אריינגיין אין טענות און ויכוחים.

#166 - תשובה איז צו גיין מיט'ן שולחן ערוך
חומרות, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת לך לך, ז' מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


ברודער, אז עס גייט אריבער אויף דיר וכו' - זאלסטו זיך באהאלטן ביים אייבערשטן; גיי אין א ווינקל, אין א ליידיגע פלאץ און שמועס אויס דיין הארץ, דערצייל דעם אייבערשטן וואס גייט אריבער אויף דיר. חכמינו זכרונם לברכה דערציילן (שמות רבה כז, ג), עס איז דא א פייגל וואס ווען מען וויל איר כאפן באהאלט זי זיך אינעם פאלאץ פונעם קעניג, זי זאגט אז ביים קעניג אין פאלאץ וועט קיינער נישט קומען שיסן אויף איר, די זעלבע איז ווען א מענטש האט צרות, זאל ער זיך באהאלטן ביים אייבערשטן.


זוך דיר א שטילע ווינקל, א ליידיגע פלאץ און דארט זאלסטו זיך אויסרעדן דיין הארץ צום אייבערשטן, מיט דעם וועסטו בייקומען אלע דיינע שוועריקייטן. דער רבי זאגט (קצור לקוטי מוהר"ן חלק א, סימן ב): "עקר הכלי זין של איש הישראלי הוא התפילה", דער בעסטער און שטערקסטע געווער פונעם איד איז תפילה, "וכל המלחמות שצריך האדם לכבוש", און וואס פאר א מלחמות מען דארף איינעמען, "הן מלחמות היצר הרע", סיי די מלחמה מיטן יצר הרע, "הן שארי מלחמות עם המונעים והחלקים", און די מלחמה מיט די אלע וואס שטערן און האלטן צוריק דעם מענטש פון דינען דעם אייבערשטן און פון זיין נאנט צום צדיק - "הכל על ידי תפילה", אלעס קען מען בייקומען מיט די געווער פון תפילה, "ומשם כל חיותו", און פון תפילה באקומט מען לעבן, "על כן מי שרוצה לזכות לקדשת ישראל באמת", און דערפאר ווער עס וויל זיין באמת א איד, "צריך להרבות בתפילות ובקשות ושיחות בינו לבין קונו", דארף אסאך רעדן און שמועסן מיטן אייבערשטן אויף זיין אייגענע שפראך, בעטן און דאווענען צום אייבערשטן ער זאל אים מקרב זיין צו אים מיט אן אמת, "כי זה עקר הכלי זין לנצח המלחמה", ווייל תפילה דאס איז די בעסטע און שטערקסטע געווער צו געווינען די מלחמה פון די שווערע נסיונות.


אויך וויל איך דיר בעטן זאלסט נישט לויפן צו חומרות ופרישות, נישט דאס איז תשובה; זיך אפשיידן און אפלאזן די וועלט, תשובה איז גיין מיט די שולחן ערוך, נישט אייגענע אויסגעטראכטע וכו', מיר דארפן נישט קיין חומרות ופרישות וכו', מיר דארפן נאר די הייליגע תורה, די הייליגע שלחן ערוך. אזוי ווי מוהרא"ש דערציילט, אנשי שלומינו פלעגן פרעגן דעם הייליגן צדיק רבי אברהם - א זון פון רבי נחמן טולטשינער זכותו יגן עלינו - הנהגות אויף בינו לבינה, פלעגט דער הייליגער צדיק זאגן: "קינדערלעך היט אייך פון כריתות"; דאס הייסט מען דארף נישט מער ווי היטן די תורה, מען דארף נישט מער ווי מקיים זיין וואס שטייט אין שלחן ערוך.


שוין אזא לאנגע צייט נישט געווען קיין ליל שישי שיעורים, פון פאר ראש השנה; די וואך וועט אם ירצה ה' זיין די שיעור אין ישיבה אין וויליאמסבורג, איך וויל זייער דו זאלסט קומען זיך מחזק זיין, זיך שטארקן מיט די עצות פון רבי'ן.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#165 - הייליגער באשעפער, איך וויל שלום אין שטוב
תפילות אויף אידיש, שלום בית, שבת קודש, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת האזינו, י"א תשרי, מחרת יום הכיפורים, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


שבת זאלסטו נאר זיין בשמחה און נישט מאכן קיין עסק אויב די שטוב איז נישט מסודר אדער די עסן איז נישט לויט דיין טעם; פארגעס נישט אז ערב שבת ווילן די קליפות נאר איין זאך, עס זאל ווערן א קריגעריי צווישן מאן און ווייב; זאלסט דאס זיי נישט נאכגעבן.


איך האב דיר שוין אסאך געשריבן, דאך שרייב איך דיר נאכאמאל, איך וויל דו זאלסט וויסן אז מען מוז האבן שלום בית, נאר מיט שלום בית האט מען ריינע מוחין, נאר מיט שלום בית קען מען זיין הייליג, און דער סמ"ך מ"ם טוט אלעס אבי עס זאל ווערן א ריס צווישן מאן און ווייב, בפרט ווען עס קומט די הייליגע טעג.


גיי אביסל התבודדות, בעט דעם אייבערשטן: "הייליגער באשעפער איך וויל שלום אין שטוב, איך וויל רעדן שיין אין שטוב, איך וויל זען דאס גוטס אין שטוב, ראטעווע מיך פון די קליפות וואס מאכן מיך נערוונדיג און גערעגט, העלף אונז מיר זאלן זיך ליב האבן, מיר זאלן לעבן בשלום".


גיי התבודדות, גיי שריי אויס דיין הארץ, דער רבי האט אונז געגעבן א מתנה, רעדן צום אייבערשטן אזוי ווי מען רעדט צו א פריינד, וואויל איז דער וואס לעבט מיט דעם און פאלגט דעם רבי'ן; גייט התבודדות, שמועסן מיטן אייבערשטן.


א פרייליכן שבת.



 

#164 - זייער אכטונג געבן אויף די געפילן פון אנדערע
גבאי, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת כי תצא, י"ב אלול, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


טייערער ... נרו יאיר, גבאי בית המדרש היכל הקודש דחסידי ברסלב


דער הייליגער רבי ר' אלימלך זכותו יגן עלינו זאגט אין די תפילה קודם התפילה: "וְשֶׁנְּדַבֵּר כָּל אֶחָד אֶת חֲבֵרוֹ בַּדֶּרֶךְ הַיָּשָׁר וְהָרָצוּי לְפָנֶיךָ", הייליגער באשעפער העלף מיר איך זאל רעדן צו אנדערע שיין, הארציג, געפיליש; דאס איז א שיינע תפילה אויף וואס מיר דארפן אסאך בעטן ביים אייבערשטן.


ווער רעדט נאך א גבאי, א מנהל, א חבר הנהלה, און זיכער א רב, ראש ישיבה; דארף זייער אסאך בעטן דעם אייבערשטן ער זאל רעדן שיין, ווייך און הארציג; מען זאל אכטונג געבן אויף די געפילן פון אנדערע, און אפילו אן כוונה, בשוגג ובאונס – זאל קיינער נישט ווערן וויי געטון.


איך ווייס עס איז נישט גרינג, א גבאי דארף האלטן סדר, א מנהל דארף פירן די חדר, א חבר הנהלה דארף אכטונג געבן די קהילה זאל זיך פירן ריכטיג וכו' וכו', אבער עס איז נישט קיין תירוץ צו רעדן אן געפילן, מענטשן ווערן זייער וויי געטון.


וואס וואלטן מיר געטון אנעם רבי'ן, אנעם רבי'ן זענען מיר פארלוירן, אבער מיט די עצה פון רבי'ן, פון זיך מתבודד זיין, בעטן דעם אייבערשטן אן אויפהער.


דער בריוו האב איך געשריבן פאר מיר, איך טראכט אז דו וועסט ווערן מחוזק פון דעם, שיק איך דיר דאס.

#163 - שמועס אויס אלע ספיקות און אלע צדדים
שטעטל, דירה, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת שופטים, ג' אלול, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


... נרו יאיר


ווער קען זאגן פאר א צווייטן וואו צו וואוינען... איך וועל ענק נישט זאגן זיך אריבער צו ציען אין שטעטל, דאס איז ענקער החלטה.


גיי התבודדות, שמועס עס אויס מיטן אייבערשטן, שמועס אויס אלע צדדים; דיין פרנסה, די חינוך הבנים והבנות וכו', און דאס וואס עס וועט אריינקומען אין מחשבה, דאס זאלן ענק טון.


אזוי זאלסטו טון ביי יעדע ספק, און ביי יעדע זאך. גיי אין א שטילע פלאץ, אין דיין קאר אדער א פארמאכטע שטוב, און שמועס אויס מיטן אייבערשטן, זאג אים אלע ספיקות, אלע צדדים, און בעט אים ער זאל דיר ווייזן די ריכטיגע און אמת'ע וועג.

#162 - מאך דיין התבודדות ווי א סענדוויטש
שלאפן, קאמפלימענטס, סגולות, גאווה, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת עקב, ט"ז מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ... נרו יאיר


אויף דיין פראגע אויב זיך קאמפלימענטן איז גאווה וכו'; גאוה איז מבטל זיין א צווייטן, אוועק מאכן א צווייטן, שפעטן פון אנדערע.


זיך געבן גוטע ווערטער – איז א גוטע זאך. דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב', סימן קכה), דוד המלך האט זיך געגעבן גוטע ווערטער, ער האט געזוכט אין זיך גוטע נקודות און זיך דן געווען לכף זכות; ווייל דער יצר הרע וויל נאר איין זאך, צעברעכן און צעהאקן דעם מענטש, ביז ער זאל שוין אפילו נישט וועלן מער זיין גוט, ער זאל ביי זיך זיין אפגע'פסקנ'ט אז ער וועט שוין נישט זיין א צדיק, און אזוי ווארפט ער אים אראפ אין עבירות.


בנוגע אז דו קענסט נישט איינשלאפן וכו'; דער רבי געבט א גוטע עצה, מען זאל טראכטן פון תחיית המתים.


בנוגע התבודדות וכו'; מאך דיין התבודדות ווי א סענדוויטש, הויב אן מיט הודאה און ענדיג מיט הודאה, און אינמיטן לייג אריין דיינע בקשות, אבער הויב אן און ענדיג מיט דאנקען און לויבן.

#161 - לערנען יעדן טאג א שיעור מיט דיין טאטע
תודה והודאה, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת ואתחנן, י"ב מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ... נרו יאיר, קרית ברסלב


דאנק און לויב דעם אייבערשטן פאר די גרויסע חסדים וואס ער טוט מיט דיר, און אז ענק ווארטן שוין א שמחה, ווייל מוהרא"ש זאגט פון רבי נתן, ווי מער מען דאנקט דעם אייבערשטן – אלץ מער ישועות קומט צום מענטש.


מאך זיך א קביעות, יעדן אינדערפרי זאלסט גיין א שפאציר צווישן די גראז ביי דיין שטוב, דאנק דעם אייבערשטן פאר דיין לעבן, פאר אלעס גוטס וואס דו האסט.


מאך זיך א שיעור צו לערנען יעדן טאג מיט דיין טאטע אדער גמרא אדער הלכה, דאס זאל זיין אויסער דיינע שיעורים כסדרן.

#160 - אלעס וואס דער אייבערשטער טוט איז גוט
התחזקות, דרך ארץ, בית המדרש, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת ואתחנן, י"ג מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


קום אין שול דאווענען די דריי תפילות, קום אין שול מיט דרך ארץ, קום אנגעטון מיט א הוט און רעקל. דער שול איז די הויז פונעם אייבערשטן, און אז עס גייט אריבער אויף דיר וואס גייט אריבער - זאלסטו נאך ווייטער קומען אין שול, ווייל דער הייליגער רבי האט געזאגט פאר רבי נתן (חיי מוהר"ן, סימן תקנה): "דו ווייסט וועם דער אייבערשטער האט ליב? דער אייבערשטער האט ליב א געפרעגלטן איד"; א מענטש וואס עס גייט אריבער אויף אים ביטערע שווערע נסיונות און ער דערהאלט זיך, ער קומט ווייטער אין שול דאווענען און לערנט ווייטער די הייליגע תורה - אים האט דער אייבערשטער ליב.


דראפע זיך און דערהאלט זיך, און אז עס איז דיר גאר ביטער - זאלסטו זיך דערהאטלן, דער הייליגער רבי זאגט: "דער עיקר איז זיך דערהאלטן", דאס איז די שענסטע זאך, ווייל דאס חשיבות פונעם מענטש זעט מען ווען עס גייט אריבער אויף אים שווערע ביטערע צרות און דאך דערהאלט ער זיך, ער האט נישט קיין קשיות און קיין תרעומות אויף די אמונה.


גיי א שפאציר און רעד זיך אויס דיין הארץ צום אייבערשטן. בעט אים ער זאל דיר העלפן און רחמנות האבן אויף דיר, און זיי זיך מבטל צום אייבערשטן. אזוי ווי דער רבי האט אמאל געזאגט פאר רבי נתן (שיחות הר"ן, סימן רעט): "אז עס איז גאר ביטער איז מען זיך אינגאנצן מבטל", און רבי נתן האט געפרעגט דעם רבי'ן: "אֵיךְ מְבַטְּלִין עַצְמוֹ", ווי אזוי איז מען זיך מבטל, וואס טוט מען ווען מען איז אין א שווערע מצב אין מען שפירט ווי מען פאלט אינגאצן אוועק? האט אים דער רבי געזאגט: "מען פארמאכט זיך די מויל און די אויגן – דאס איז ביטול", מען פרעגט נישט קיין קשיות.


צדיקים האבן געזאגט אויפן פסוק (תהלים עט, י): "לָמָּה יֹאמְרוּ הַגּוֹיִם", א גוי זאגט "לָמָּה – פארוואס?" אבער א איד זאגט: "אלעס וואס דער אייבערשטער טוט האט א חשבון", מען פארמאכט זיך דאס מויל און מען פרעגט נישט: "פארוואס?" "פאר ווען?" ווייל מען ווייסט אז אלעס וואס דער אייבערשטער טוט איז גוט, מען פארמאכט די אויגן און מען וויל גארנישט פארשטיין, מען גלייבט אז אלעס איז לטובה.


חכמינו זכרונם לברכה זאגן (ברכות ס:): "לְעוֹלָם יְּהֵא אָדָם רָגִיל לּוֹמַר", א מענטש זאל זיך צוגעוואוינען צו זאגן שטענדיג: "כָּל דְּעָבִיד רַחְמָנָא לְטַב עָבִיד", אלעס וואס דער אייבערשטער טוט איז גוט; ווען א מענטש נעמט דאס אריין אין זיך, ער לעבט מיט אמונה אינעם אייבערשטן אז אלעס וואס גייט אריבער אויף אים קומט פונעם אייבערשטן און דאס איז נאר פאר זיין אייביגע טובה, דאן לעבט ער שוין יעצט אין 'גן עדן'. אזא איינער טראכט נישט פון אוועק פאלן אדער אנדערע שלעכטע מחשבות פון זיך נעמען דאס לעבן רחמנא לצלן, אזא איינער ווען עס גייט אריבער אויף אים א שווערע צייט ווערט ער נענטער און נענטער צום אייבערשטן.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#159 - אוועקגעבן א ניר פאר א טאטע
כיבוד אב ואם, רפואה, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת מטות-מסעי, כ"ד תמוז, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


טייערער ...


אויף דיין פראגע אויב דו זאלסט אוועק געבן א ניר פאר דיין טאטע; מוהרא"ש זכותו יגן עלינו שרייבט אז מען דארף נישט געבן א ניר פאר א פרעמדער מענטש, אבער פאר א טאטע איז זיכער גוט צו געבן, און אז דו האסט זיך בודק געווען און דו קענסט געבן לעבן פאר דיין טאטע זאל זיין געזונט – איז זיכער א גוטע זאך דו זאלסט עס טון.


גנב'ע אראפ יעדן טאג אפאר מינוט פאר התבודדות, שמועס זיך אויס דיין הארץ מיטן אייבערשטן, דערצייל אים אלעס וואס גייט אריבער אויף דיר, בעט אים ער זאל רחמנות האבן אויף דיר, ער זאל דיך מקרב זיין צו אים, דו זאלסט זוכה זיין צו לערנען און טון מצוות, בעט אים פאר דיין לעבן, פאר דיין ווייב, פאר דיין משפחה, שמועס מיט אים אין דיין שפראך, אזוי ווי מען רעדט צו א גוטער פריינד, דער רבי זאגט דורך התבודדות קומט מען צו ווערן צוגעקלעבט צום אייבערשטן, צו דביקות להשם יתברך.

#158 - קויף זיך א קאר
הכנסת אורחים, קאר, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת בלק, י"א תמוז, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


קויף זיך א קאר, דער רבי האלט געוואלט מען זאל האבן א קאר (דעמאלט איז דאס געווען א פערד און וואגן), אזוי קען מען ארויספארן זיך מתבודד זיין צווישן די וועלדער און פעלדער (חיי מוהר"ן, סימן ר"ל), איז דאך זיכער אז א קאר וואס איז גרינגער זיך צו פארענען ווי א פערד און וואגן איז וויכטיג.


אויך קען מען מאכן די מצוה פון הכנסת אורחים מיט א קאר, מען קען מחי' זיין א אידן מיטן געבן א היטש, אויך קען מען טון אסאך חסד, העלפן, טראגן וכדומה.


הויב אן דיין טאג מיט רעדן צום אייבערשטן, גיי א שפאציר אינדערפרי, שמועס מיטן אייבערשטן, דאנק און לויב אים פאר אלע חסדים וואס ער טוט מיט דיר.

#157 - זיך נישט אפקילן און נישט אפלאזן דעם רבי'ן
היכל הקודש, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת חקת, ג' תמוז, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


טייערער ליבער ... נרו יאיר


איך בעט דיר זייער זאלסט זיך צוקניפן צום הייליגן רבי'ן, זאלסט גיין התבודדות און שרייען צום אייבערשטן: "הייליגער באשעפער, העלף מיר איך זאל נישט אפלאזן דעם רבי'ן, איך זאל בלייבן מיט א געפיל צום רבי'ן", און אז דו האסט אפגעלאזט די מלמדות זאלסטו נישט אפלאזן דעם רבי'ן, קיל זיך נישט אפ.


מוהרא"ש האט מיר יארן צוריק געשריבן איך זאל יעדן טאג בעטן אויף דעם, זיך נישט אפקילן און נישט אפלאזן דעם רבי'ן.


איך האב דיך ווייטער ליב, און איך האף דו וועסט מצליח זיין, און איך וועל דיך ווייטער מקרב זיין.

#156 - גיין יעדן אינדערפרי א שפאציר מיט'ן אייבערשטן
התבודדות, חיזוק פאר מלמדים

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת שלח, כ"ב סיון, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ... נרו יאיר


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


מאך זיך א קביעות יעדן אינדערפרי צו גיין א שפאציר מיטן אייבערשטן, דאס הייסט גיין שפאצירן און שמועסן מיטן אייבערשטן פאר צען מינוט.


איידער דו גייסט אין חדר זאלסטו גיין א שפאציר און שמועס זיך אויס מיטן אייבערשטן, בעט אים ער זאל דיר מקרב זיין צו אים, דערצייל אים ווי שטארק דו ווילסט זיין אן ערליכער איד און ווי דער יצר הרע שטערט דיר.


איך זאג דיר דיין לעבן וועט זיך טוישן צום גוטן, וועסט ווערן א גרויסער צדיק, וועסט באקומען א קלארע אמונה, וועסט ווערן א פרייליכער וכו'.


שרייב מיר יעדע וואך, דאס וועט אויפבויען א שטארקע קשר צווישן אונז.

#155 - ווען ס'איז נישטא קיין עצה ארויס פון די צרה
תפילות אויף אידיש, משלי, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת שלח, כ"א סיון, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד מיין ליבער ... נרו יאיר


שלמה המלך זאגט (משלי כא, ל): "אֵין חָכְמָה", עס קען נישט העלפן קיין קלוגשאפט, "וְאֵין תְּבוּנָה", און עס קען נישט העלפן קיין פארשטאנד, "וְאֵין עֵצָה", און עס קען נישט העלפן קיין עצה, "לְנֶגֶד ה'", קעגן דעם אייבערשטן.


מיט די הקדמות פון הייליגן רבי'ן קען זיין נאך א פשט, 'אֵין חָכְמָה', ווען מען האט נישט קיין קלוגשאפט, 'וְאֵין תְּבוּנָה, וְאֵין עֵצָה', ווען מען האט נישט קיין עצה און פארשטאנד, דאס הייסט ווען א מענטש געפינט זיך אין א צרה און ער ווייסט נישט קיין עצה, ער ווייסט נישט וואס צו טון, ווי אזוי זיך צו פירן, ער שפירט זיך פארלוירן, זאגט אים די פסוק: "לְנֶגֶד ה'", שטעל זיך אנטקעגן דעם אייבערשטן. אזוי ווי עס שטייט (תהילים טז, ח): "שִׁוִּיתִי ה'", איך לייג דעם אייבערשטן – "לְנֶגְדִּי תָמִיד", אנטקעגן מיר, און רעד זיך אויס דיין הארץ אזוי ווי מען רעדט צו א גוטער פריינד, און ווי א קינד רעדט זיך אויס צו זיין טאטע, בעט אים אין דיין אייגענע שפראך: "רבונו של עולם, אין חכמה, איך האב נישט קיין קלוגשאפט, ואין תבונה, און איך האב נישט קיין פארשטאנד, ואין עצה, און איך האב נישט קיין עצה, דערפאר קום איך לנגד ה', צו דיר אייבערשטער".


והבן למעשה.

#154 - ווען מען פארט מיט א פליגער דארף מען דאך רחמי שמים
ארץ ישראל, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת אמור, י"ד אייר, פסח שני, כ"ח לעומר, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער זון הרב ר' ... נרו יאיר


חסדי השם יתברך איך האב זוכה געווען צו קומען קיין ארץ ישראל מיט מאמי תחי'. מיר זענען ארויסגעפארן נעכטן נאכט און אנגעקומען מאנטאג נאכמיטאג, פסח שני. פון עירפארט זענען מיר געפארן קיין ירושלים. אויפן וועג האבן מיר זיך אפגעשטעלט אין הר המנוחות, מיר זענען געגאנגען מתפלל זיין ביי קברי אבות, ביים זיידן הרב החסיד ר' יצחק דוד פרידמאן עליו השלום, און די באבע רחל פריעדמאן עליה השלום, בת הרב החסיד ר' שלמה גפן עליו השלום. איך האב געבעטן פאר דיר און דיין משפחה. אויך בין איך אריין מתפלל זיין ביים קבר פון הייליגן חיד"א זכותו יגן עלינו, איך האב זיך אביסל אויסגעגאסן דאס הארץ און געוויינט צום אייבערשטן.


פון דארט בין איך געפארן קיין ירושלים צו אונזער שול דאווענען מנחה. ערשט האב איך געכאפט א טבילה, ווען מען פארט אין עירפארט, מען פארט מיט א פליגער דארף מען דאך רחמי שמים, עס איז געפערליך די שמירת עיניים, מען שפירט נישט זיך ביז מען טובל'ט זיך.


מיין ליבער זון, גיי יעדן טאג זיך מתבודד זיין, גיי צווישן די ביימער און גראז און שריי צום אייבערשטן ער זאל דיך מקרב זיין צו אים, דאס שרייען דארף נישט זיין בקול, דער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן טז), מען קען שרייען שטילערהייט.


איך בין זייער אפגעמאטערט פון די וועג, איך דארף מקצר זיין.



 

#153 - וויפיל מאל האסטו שוין געמיינט אז עס איז עק וועלט
התחזקות, פרנסה, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת בהר-בחוקותי, כ' אייר, ל"ה לעומר, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ... נרו יאיר


איך בין יעצט אנגעקומען קיין ירושלים, איך גיי יעצט געבן א שיעור אין אונזער שול.


היינט אינדערפרי בין איך געווען אין טברי', געדאווענט שחרית ביים ציון פון רבי מאיר בעל הנס, און נאכדעם געפארן קיין יבנאל צום ציון פון מוהרא"ש זכותו יגן עלינו, איך האב געבעטן פאר דיר, איך האב דערמאנט אלע חסדים וואס דו טוסט פאר די קהילה, קהילות היכל הקודש, וויפיל דו געבסט זיך אוועק בטירחא, ברצון ובממון.


שטארק זיך, ווער נישט פארלוירן, און ווען דו זעסט אז עס ווערט דיר ענג – זאלסטו קוקן אויף צוריק און זיך דערמאנען וויפיל מאל דו האסט געמיינט אז עס איז עק וועלט און אלעס איז געענדיגט, און פלוצלונג איז געווארן ליכטיג און זיס.


גיי יעדן טאג התבודדות אין פעלד, הינטער דיין שטוב, גיי ארום די פעלד און זאג אפאר ווערטער פארן אייבערשטן. בעט אים דו זאלסט געדענקען אז נאך אביסל וועט מען דארפן צוריק גיין, און נאר די גוטס וועט מען מיט נעמען, און אלע ווייטאג וועט דא בלייבן.

#152 - ווי אזוי קען מען סורווייווען מיט די שווערע נסיונות
התבודדות, שיעור

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת תזריע מצורע, ג' אייר, י"ח לעומר, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


מיין טייערער ... נרו יאיר, קרית ברסלב


שטארק זיך אין לערנען און דאווענען, גיי אן מיט דיינע שיעורים כסדרן, לערן יעדן טאג מקרא, משנה, גמרא און הלכה, אויך זאג יעדן טאג תהלים און זיי זיך מתבודד; גיי א שפאציר צווישן די ביימער פאר דריי מינוט, איין מינוט זאלסטו דאנקען, די צווייטע מינוט זאלסטו איבערבעטן, תשובה טון אויף אלעס וואס דו דארפסט תשובה טון, און די דריטע מינוט זאלסטו בעטן אויף ווייטער, אז דער אייבערשטער זאל רחמנות האבן אויף דיר און דיך מקרב זיין צו אים.


איך וועל זיך זייער פרייען אז דו וועסט האבן שייכות מיטן דיין שליט"א, דו וועסט גיין צו זיין שיעור וואס ער געבט יעדע נאכט אין גמרא, עס איז גאר אנדערש ווען מען האט א שיעור, מען לערנט תורה.


אויך וויל איך זייער זאלסט זיך מאכן א שיעור מיט א חברותא אינדערפרי איידער דו גייסט ארבעטן, מען מוז זיין צוגעבינדן צו די תורה, נאר אזוי קען מען סורווייווען מיט די שווערע נסיונות, נאר מיט תורה און מיט תפילה קען מען זיך ראטעווען פון די מבול פון שטורעמישע וואסערן.


הלואי וואלסטו מיר געשריבן איין מאל א וואך א בריוו, איך וויל זיין מיט דיר נאנט.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#151 - געב זיך אכטונג פון זיין פארמישט מיט שלום בית
שלום בית, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת תזריע מצורע, ב' דראש חודש אייר, ט"ז לעומר, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


מיין טייערער ... נרו יאיר


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


געב זיך אכטונג פון זיין פארמישט מיט שלום בית, רעד נישט מיט קיין פרויען, עס קען זיך ענדיגן זייער נישט גוט השם ישמרינו.


דאס וואס איך בין יא פארמישט מיט שלום בית - ווייל איך האב באקומען א קלארע באפעל פון מוהרא"ש דאס צו טון, און דאס באגלייט מיך און היט מיך, און אז די פרוי פון דיין חבר רופט דיך וויינען אז איר מאן קומט נישט אהיים, זאלסטו איר זאגן זי זאל שרייבן פאר איר מאן'ס מורה דרך, און אויך זאלסטו מחזק זיין דיין חבר ער זאל זיין מקושר מיט אן ערליכער איד, ער זאל האבן א מורה דרך אין לעבן, אבער דו זאלסט נישט ווערן פארמישט, ווייל עס קען זיך ענדיגן זייער נישט גוט.


די יאר האב איך געהערט מעשיות וואס שלום בית מאכערס זענען נעבעך אראפגעפאלן אין ביטערע מעשים השם ישמרינו, אפילו גאר חשובע וכו'. אזוי ווי דער רמב"ם פסק'נט (פרק כב מהלכות ביאה, הלכה טו), מען זאל נישט שטעלן אפילו אן ערליכער באגלייבטער מענטש זאל זיין א שומר ביי א חצר פון פרויען, "שאין אפוטרופוס לעריות", עס איז נישטא קיין שמירה פאר דעם.


שטארק זיך מיט דיין עבודת השם, הויב אן דיין טאג מיט התבודדות, און נאכדעם גיי דאווענען, און נאכדעם אז דו האסט נאך צייט זאלסטו לערנען מקרא, משנה, גמרא, און נאכדעם גיי צו די טייערע קינדער, לייג אריין אין זיי יראת שמים, אהבת התורה, אהבת הבורא. נאכדעם גיי אהיים צו דיין ווייב און קינדער און מיט דעם זאל אריבערגיין דיינע יארן און טעג.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א גוטן חודש.