בריוון פונעם ראש ישיבה שליט"א

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת בשלח, י"א שבט, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

אז מען האט קשיות און בלבולים אויף צדיקים דארף מען טון וואס דער הייליגער רבי ר' אלימלך זכותו יגן עלינו זאגט (הנהגות אדם, סימן א), מען זאל זיך מתבודד זיין און וויינען צום אייבערשטן אויף אלע מעשים וואס מען דארף פאררעכטן, "וְאָז יִרְאֶה בְּעַצְמוֹ שֶׁעָמְדוּ עֲוֹנוֹתָיו נֶגֶד עֵינָיו, וְיִזְכֹּר אֶת חֲטֹּאתָיו וַעֲווֹנוֹתָיו וּפְשָׁעָיו כֶּהָרִים וּגְבָעוֹת", דעמאלט וועט מען זען די עבירות וואס גרייכט אזויפיל ווי ריזיגע בערג, "אֲשֶׁר מֵעוֹלָם לֹא זָכַר אוֹתָם אִם עָשָׂה כָּכָה", וואס פארן זיך מתבודד זיין האט ער בכלל נישט געוואוסט אז ער דארף תשובה טון אויף דעם, "כָּכָה יַעֲשֶׂה לֹא פַּעַם וְלֹא שְׁתַּיִם וְלֹא מֵאָה פְּעָמִים, עַד אֲשֶׁר יְרַחֲמוּ עָלָיו מִן הַשָׁמַיִם", אזוי זאל ער טון נישט איין מאל, נישט צוויי מאל, נישט הונדערט מאל; ער זאל זיך אזוי פירן ביז דער אייבערשטער וועט רחמנות האבן אויף אים און אים פירן אויפן ריכטיגן וועג, "וְיִתְפַּלֵּל לְהַשֵּׁם יִתְבָּרַךְ שֶׁיַּדְרִיכֵהוּ בַּדֶּרֶךְ וְיוֹרֵהוּ דַּרְכּוֹ שֶׁלֹא יְבַלֶּה חַיֵּי חַיָּיו", ער זאל בעטן דעם אייבערשטן ער זאל וויסן ווי אזוי זיך צו פירן, ער זאל נישט פארברענגען זיינע יארן און טעג מיט נארישקייטן, ביז דער אייבערשטער וועט אים העלפן ער וועט וויסן ווי אזוי זיך צו פירן.

געב זיך אכטונג פון ליצנות, מיין נישט אז דיר קען עס נישט שאטן, זאל זיין דער גרעסטער מענטש, קען ער ווערן פארשוועמט דורך ליצנות. מוהרנ"ת האט געזאגט פאר זיין באליבטער תלמיד רבי נחמן טולטשינער זכרונו לברכה ווען ער האט אים געזען רעדן מיט איינעם וואס האט זיך געדרייט אין ברסלב'ע קלויז, יענער איז געווען א תלמיד חכם אבער ער איז געווען פול מיט ליצנות, האט ער אים געזאגט: "איך קען דיר נישט זאגן זאלסט נישט גיין צו יענעם, איך קען דיר אבער זאגן אז אויב דו גייסט צו יענעם קום נישט צו מיר"; ווייל ליצנות איז אזוי געפערליך, עס איז ווי א פאנצער נישט צו קענען מקבל זיין ווערטער פון קדושה.

וואס דארפסטו מער ווי אריינקוקן די וואך אין די פרשה, די תורה זאגט (שמות יג, יז): "וְלֹא נָחָם אֱלֹקִים דֶּרֶךְ אֶרֶץ פְּלִשְׁתִּים כִּי קָרוֹב הוּא", דער אייבערשטער האט נישט געוואלט אריינטראגן די אידן קיין ארץ ישראל דורך די לאנד פלשתים, ווייל עס קען זיין אז די אידן וועלן צוריקגיין קיין מצרים; ווי קען זיין אזא זאך? ווי קען זיין די אידן זאלן וועלן צוריקגיין קיין מצרים? נאכן כאפן קלעפ פון די מצריים, נאכן ווערן געפייניגט מיט ביטערע גזירות, נאכן וויינען און שרייען צום אייבערשטן ער זאל זיי אויסלייזן, ווי קען זיין א הוה אמינא מען זאל וועלן צוריקגיין קיין מצרים צו כאפן שלעק? ווער זאל וועלן מען זאל אריינווארפן זיינע קינדער אין וואסער? מען זאל שלאגן מיט מכות רצח?!

מוהרא"ש פלעגט רעדן אלע יארן ביי די פרשה, ביי די ליל שישי שיעורים, אז די פלשתים זענען געווען גרויסע לצים, און דאס איז די גרעסטע סכנה, ווייל ליצנות איז א שרעקליכע קליפה, עס איז אן קיין שכל, אן קיין טעם, ווייל דו קענסט אריינברענגען אינעם מענטש גילוי אלקות, קענסט אים העלפן, קענסט אים ראטעווען וכו', און מיט ליצנות איז אלעס אויס, ליצנות איז שטערקער פון אלעמען, און דערפאר האט דער אייבערשטער נישט געוואלט טראגן די אידן קיין ארץ ישראל דורך די פלשתים, ווייל מיט לצנות וועלן זיי חוזק מאכן פון משה רבינו און פונעם אייבערשטן, און ווי דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א', סימן לג): "שָׁמַעְתִּי בְּשֵׁם הַבַּעַל שֵׁם טוֹב, שֶׁאָמַר, אוֹי וַאֲבוֹי, כִּי הָעוֹלָם מָלֵא מְאוֹרוֹת וְסוֹדוֹת נִפְלָאִים וְנוֹרָאִים, וְהַיָּד הַקְּטַנָּה עוֹמֶדֶת בִּפְנֵי הָעֵינַיִם, וּמְעַכֶּבֶת מִלִּרְאוֹת אוֹרוֹת גְּדוֹלִים", איך האב געהערט נאכזאגן פון הייליגן בעל שם טוב זכותו יגן עלינו, וואס ער האט געזאגט: "גיוואלד! די וועלט איז פול מיט ליכט, פול מיט וואונדערליכע סודות, און דער קליינער האנט פארשטעלט אלעס"; מוהרא"ש פלעגט דאס שטענדיג חזר'ן מיט אונז, ווען מען ווערט מקורב צום רבי'ן, מען הייבט אן לעבן, מען הערט די וואונדערליכע עצות פון רבי'ן, מען האט חיזוק אנצוגיין אין לעבן, מען האט כח אריבערצוגיין אלע שוועריקייטן, שוועריקייטן פון פרנסה, שוועריקייטן מיט א ווייב, מיט קינדער, שוועריקייטן פון וכו' וכו', - ביז עס קומט דער קליינער הענטעלע און פארשטעלט אלעס, מען טרעפט א לץ, ער פרעגט: "וואו דרייסטו זיך?" נאכן ענטפערן: "איך דריי זיך אין היכל הקודש", מאכט דער לץ מיט די האנט אזא תנועה פון ביטול, דער מענטש באקומט פון דעם חלישות הדעת, דער קליינער מאך מיט די האנט פארשטעלט אלעס, אויף דעם האט דער הייליגער בעל שם טוב געשריגן: "געוואלד!" און אויף דעם דארף מען טאקע שרייען: "געוואלד!"

מוהרא"ש פלעגט זיך וואונדערן, ווי קען זיין א מענטש זאל אפלאזן די הערליכע לעבן וואס ער האט געפונען ביים רבי'ן צוליב א שמייכל פון א חבר? צוליב א קרום מיט די נאז, ווי קען זיין אזא זאך?! עס האט דאך נישט קיין שכל! פרעג דעם מענטש, געדענקסט נישט ווי אזוי דו האסט אויסגעקוקט איידער דיין התקרבות? דיין שלום בית? דיין כיבוד אב ואם? דיינע מחשבות דיבורים ומעשים וכו', ווי קען זיין אזא זאך אז צוליב א ווערטל, צוליב א לשון הרע, א ליצנות – זאל מען אלעס אפלאזן?

טאקע דערפאר וואס ליצנות איז אזוי שרעקעדיג האט רבי נתן געזאגט פשט אויף וואס חכמינו זכרונם לברכה זאגן (יומא פו:): "הַבָּא לִיטַּמֵא פּוֹתְחִין לוֹ", איינער וויל גיין צו די טומאה, העלפט מען פון הימל ער זאל אוועקגיין, "שֶׁנֶּאֱמַר", אזוי ווי עס שטייט (משלי ג, לד): "אִם לַלֵּצִים הוּא יָלִיץ", זאגט רבי נתן, וואס האט מען אנגעכאפט דוקא דעם פסוק? ווייל אז א מענטש וויל טון עבירות, ברענגט מען אים א לץ און ער לאכט אפ פון אלעס וואס צדיקים זאגן, אזוי פאלט ער ממילא אראפ רחמנא לצלן.

היינט נאכט וועט אם ירצה ה' זיין די וועכנטליכע שיעור, מיר וועלן זיך מחזק זיין מיט די זיסע ווערטער פון רבי'ן וואס איז אזוי מחי' ומחזק דעם מענטש נישט אויפצוגעבן, און אם ירצה ה' די אנדערע וואך וועט זיין די יארצייט פון מוהרא"ש, וועלן מיר זיך צאמקומען אין מאנסי דינסטאג נאכט, מיר וועלן דאנקען דעם אייבערשטן אויף די מתנה און מיר וועלן זיך מחזק זיין צו נעמען א חלק אין די ירושה פון העלפן דרוקן די ספרים און קונטרסים פון מוהרא"ש זכותו יגן עלינו און דאס פארשפרייטן פאר די גאנצע וועלט.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת בשלח, י' שבט, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

גיי נישט אין קיין ויכוחים מיט קיינעם, בפרט מיט לצים וואס דרייען זיך אין ברסלב און פאררופן זיך חסידי ברסלב; זיי וועלן דיך אפקילן פון לערנען די הייליגע תורה, זיי וועלן דיר פארדרייען דעם קאפ מיט ליצנות, נאכדעם וועסטו גארנישט האבן.

מוהרא"ש זכותו יגן עלינו האט אונז געלאזט צוואה מיר זאלן נישט טענה'ן מיט קיינעם בענין דעם רבינ'ס דרך הלימוד (המבואר בשיחות הר"ן, סימן עו), מוהרא"ש זאגט, אויבן אין הימל וועט מען זען דאס ווארהייט פון לערנען תורה אפילו אן פארשטיין, מוהרא"ש זאגט (צוואת מוהרא"ש, אינמיטן אות יג): וֶוען אִיר וֶועט אָנְקוּמֶען אוֹיפְן עוֹלָם הָאֱמֶת דַאן וֶועט אִיר זִיךְ אַלֵיין אִיבֶּערְצַייגְן אִין דִי רִיכְטִיגְקַייט פוּן דֶעם "סֵדֶר דֶרֶךְ הַלִימוּד" וָואס דֶער רֶבִּי הָאט אוּנְז גֶעגֶעבְּן. עֶס אִיז אַ שָׁאד דִי צַייט זִיךְ צוּ טַעֲנָה'עֶן מִיט מֶענְטְשְׁן אִיבֶּערְן "סֵדֶר דֶרֶךְ הַלִימוּד". "טַעֲמוּ וּרְאוּ כִּי טוֹב ה'" - פְּרוּבִּירְט עֶס אַלֵיין אוֹיס, וֶועט אִיר זֶען וִוי גֶעשְׁמַאק אוּן זִיס דָאס אִיז. וֶוען אִיר וֶועט זִיךְ צוּגֶעוואוֹינֶען צוּ לֶערְנֶען אוֹיפְן "סֵדֶר דֶרֶךְ הַלִימוּד" וֶועט אִיר שְׁפִּירְן אַלֶע גוּטֶע טַעֲמִים דֶערִין, דָאס וֶועט אַייךְ גֶעבְּן אַ חִיוֹת אוֹיף דִי וֶועלְט אוּן אוֹיף יֶענֶע וֶועלְט.

וואוֹיל אִיז דֶעם וָואס לָאזְט זִיךְ נִישְׁט נַארְן, עֶר וֵוייסְט אַז דֶער עִיקָר פַארְוָואס מֶען לֶערְנְט תּוֹרָה אִיז נָאר צוּ טוּן דִי וִוילְן פוּנֶעם אֵייבֶּערְשְׁטְן, מֶען לֶערְנְט כְּדֵי מְקַיֵים צוּ זַיין דִי מִצְוֹת פוּנֶעם אֵייבֶּערְשְׁטְן, צוּ מַאכְן אַ נַחַת רוּחַ פַארְן אֵייבֶּערְשְׁטְן. אוּן דַאן אִיז דָאס גַאנְצֶע לֶערְנֶען מַמָשׁ "תּוֹרָה לִשְׁמָהּ" מֶען לֶערְנְט נָאר פַארְן אֵייבֶּערְשְׁטְן אוּן נִישְׁט אוֹיף צוּ בַּאקוּמֶען כָּבוֹד פוּן מֶענְטְשְׁן, צוּ הֵייסְן אַ רָב, אַ לַמְדָן, אַ צַדִיק אָדֶער אַ בַּעַל מְקוּבָּל, מֶען לֶערְנְט נָאר פָּשׁוּט פַארְן אֵייבֶּערְשְׁטְנְ'ס וֶועגְן, עֶס אִיז נִישְׁטָא קַיין גְרֶעסֶערֶע זַאךְ פוּן דֶעם. אוֹיבּ וֶועט אִיר מִיר פָאלְגְן מִיט דֶעם וֶועט אִיר בִּכְלַל נִישְׁט חֲרָטָה הָאבְּן, נִישְׁט אוֹיף דִי וֶועלְט אוּן נִישְׁט אוֹיף יֶענֶע וֶועלְט.

דו האסט דאך שוין טועם געווען די טעם פון רבי'ן, האסט שוין זוכה געווען צו שפירן די טעם פון סדר דרך הלימוד, פארוואס זאלסטו דאס אפלאזן? פארוואס זאלסטו נישט רחמנות האבן אויף דיר? אויף דיין נשמה? עס וועט דאך קומען א טאג וואס מען וועט מוזן צוריק געבן די נשמה צום אייבערשטן, און דארט וועט מען אפיר נעמען אלע פרקים משניות, אלע בלעטער גמרא, אלע ווערטער פון די תורה וואס מען האט זוכה געווען צו לערנען, וואס וועט דעמאלט זיין? עס וועט דאך זיין א גרויסע רחמנות, אזוי ווי דער הייליגער רבי האט געזאגט (חיי מוהר"ן, סימן שנד): "עַל שְׁנֵי כִּתּוֹת אֲנָשִׁים יֵשׁ לִי רַחֲמָנוּת גָּדוֹל עֲלֵיהֶם", אויף צוויי גרופעס מענטשן האב איך גרויס רחמנות, "עַל אֵלּוּ אֲנָשִׁים שֶׁהָיוּ יְכוֹלִים לְהִתְקָרֵב אֵלַי וְאֵינָם מִתְקָרְבִים", אויף די מענטשן וואס האבן געקענט מקורב ווערן צו מיר און זיי זענען נישט מקורב געווארן, "וְעַל אֵלּוּ הַמְקֹרָבִים אֵלַי וְאֵינָם מְקַיְּמִים אֶת דְּבָרַי", און אויף די וואס זענען מקורב צו מיר און פאלגן מיך נישט; "כִּי אֲנִי יוֹדֵעַ, שֶׁיִּהְיֶה עֵת, בְּעֵת שֶׁיִּהְיֶה הָאָדָם מֻנָּח עַל הָאָרֶץ עִם רַגְלָיו אֶל הַדֶּלֶת, אָז יִסְתַּכֵּל עַל עַצְמוֹ הֵיטֵב, וְיִתְחָרֵט מְאֹד מְאֹד עַל שֶׁלּא זָכָה לְהִתְקָרֵב אֵלַי, אוֹ שֶׁלֹּא קִיֵּם אֶת דְּבָרַי. כִּי אָז יֵדְעוּ שֶׁאִם הָיוּ מְקֹרָבִים אֵלַי וּמְקַיְּמִים אֶת דְּבָרַי, לֹא הָיָה שׁוּם דַּרְגָּא בָּעוֹלָם שֶׁלֹּא הָיִיתִי מְבִיאָם לְאוֹתָהּ הַמַּדְרֵגָה, אֲבָל לֹא יוֹעִיל אָז", ווייל עס וועט קומען די צייט וואס דער מענטש וועט ליגן מיט די פיס צום טיר, דאס מיינט ווען מען וועט שטארבן - וואס דעמאלט לייגט מען אראפ דעם מענטש אויף דער ערד מיט די פיס אויסגעדרייט צום טיר, און דער מענטש וועט זיך דעמאלט אנקוקן ווי אזוי ער זעט אויס, און ער וועט חרטה האבן: 'פארוואס האב איך נישט געפאלגט דעם רבי'ן? ווען איך וואלט ווען געפאלגט דעם רבי'ן וואלט איך זוכה געווען צוצוקומען צו די גרעסטע מדריגות אויף די וועלט', אבער עס וועט שוין זיין צו שפעט.

לאכן לאכט דער וואס לאכט ביים סוף, די אלע וואס האבן אנגענומען דעם רבינ'ס "סדר דרך הלימוד", זיי האבן געלערנט יעדן טאג אביסל חומש רש"י, פרקים משניות און דפים גמרא וכו' וכו', די אלע וועלן צוריק גיין צום אייבערשטן אנגעפילט מיט כל התורה כולה - צענדליגער מאל מסיים געווען ששה סדרי משנה; בבלי; ירושלמי; תוספתא; רמב"ם; טור; שלחן ערוך; זוהר; תיקוני זוהר און אלע מדרשים, זיי וועלן זיך נישט דארפן שעמען, דעמאלט וועט מען שוין זען ווער איז דער געלעכטער, ווייל דער וואס האט אפגעלאכט פון רבינ'ס דרך הלימוד ביי אים וועט נעבעך מקוים ווערן וואס שטייט (רות א, כא): "אֲנִי מְלֵאָה הָלַכְתִּי, וְרֵיקָם הֱשִׁיבַנִי", זאגט אויף דעם דער זוהר הקדוש (זוהר חדש, רות), אז דאס גייט ארויף אויף א מענטש וואס האט נישט אויסגעניצט זיינע יארן, זיין נשמה קלאגט: "אֲנִי מְלֵאָה הָלַכְתִּי", איך בין אראפגעקומען אנגעפילט מיט כל התורה כולה, אבער: "וְרֵיקָם הֱשִׁיבַנִי", איך גיי צוריק ליידיג.

למען טובתך זאלסטו נישט מאכן מיט קיינעם קיין ויכוחים, דו כאפ אריין גוטס, לערן און דאווען, דין דעם אייבערשטן און זיי משונה פרייליך.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת חיי שרה, כ"ב מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן

... נרו יאיר, קרית ברסלב

וואס מאכסטו עפעס? שוין לאנג נישט געהערט פון דיר, איך האף צום אייבערשטן אז אלעס איז גוט ביי דיר און מיט דיין משפחה.

איך האף דו ברענסט נאך צום רבי'ן, איך געדענק דיין התקרבות, דעמאלט ביסטו געווען א פלאם פייער, האסט געלעבט מיט א ברען, דיין ליבשאפט צום רבי'ן, דיין דאווענען, דיין לערנען; איך האף אז דו ביסט נאך אזוי. געב זיך אכטונג פון ליצנות וכדומה, פארגעס נישט וואס דער רבי האט געטון מיט דיר, ביסט געווען א פארלוירענער בחור, און וואס איז אלץ אריבער אויף דיר, און דער רבי האט דיך אזוי שיין אנגעטון מיט שיינע לבושים, דיך א חתן געמאכט, אזוי שיין חתונה געהאט, אזא שיינע משפחה האסטו היינט. מוהרא"ש זאגט, די מעשה פון אליעזר איז געווען, ווען מען האט אים געזאגט: "דַּבֵּר", האט ער אנגעהויבן רעדן מיט אן אמת, ער האט דערציילט: "עֶבֶד אַבְרָהָם אָנֹכִי", איך בין אברהם אבינו'ס קנעכט, אלעס וואס איך האב, אלעס וואס איך בין – איז פון מיין רבי, והבן למעשה.

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת וירא, ט"ו מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

וואס האסטו מיט א צווייטן? וואס קוקסטו אויף א צווייטן? אודאי אז מען קוקט אויף דעם און יענעם האט מען חלישות הדעת, יעדן טאג א פרישע בלבול, פרישע מעשיות; אבער דער וואס קוקט אויף זיך, ער קוקט 'וואס באקום איך ביים רבי'ן? וואס קויף איך דא איין?' - דער ווערט נישט צעטומלט.

דערמאן זיך פארוואס דו ביסטו געקומען צום רבי'ן, דערמאן זיך די סיבה; האסט געזוכט א וועג ווי צו זיין א איד, א וועג ווי צו קענען לערנען תורה, א וועג ווי צו קענען האבן שלום בית, און דאס האסטו געפונען, איז וואס דארף דיך שטערן דאס און יענץ? פארגעס נישט פארוואס דו ביסט בכלל געקומען צום רבי'ן, פארגעס נישט ווי אזוי דו ביסט געקומען, ביי דיין התקרבות האט דיר גארנישט אינטערעסירט, נישט יענקל, נישט געצל, נישט גרונם, האסט נאר געוואלט הערן נאך א שיחה, נאך א דיבור, נאך א ווארט, נאך אן אטעם פון רבי'ן, איז וואס איז יעצט געשען מיט דיר?

געדענק וואס דער רבי האט אונז געבעטן (שיחות הר"ן, סימן נא): "אֶת זֶה תְּקַבְּלוּ מִמֶּנִּי שֶׁלֹּא יַטְעֶה אֶתְכֶם הָעוֹלָם", דאס זאלט איר מקבל זיין פון מיר, די וועלט זאל אייך נישט אפנארן, "כִּי הָעוֹלָם מַטְעֶה מְּאֹד", ווייל די וועלט נארט זייער; נאך האט דער רבי אונז געזאגט (חיי מוהר"ן, סימן שנד), אויף צוויי כיתות מענטשן האב איך גרויס רחמנות, אויף די מענטשן וואס זענען נישט מקורב געווארן צו מיר, און אויף די מענטשן וואס האבן יא געוואוסט פון מיר אבער האבן מיך נישט געפאלגט, ווייל איך ווייס אז עס וועט קומען א צייט ווען מען וועט ליגן מיט די פיס צום טיר, דעמאלט וועט דער מענטש גרויס חרטה האבן פארוואס ער איז נישט מקורב געווארן צו מיר און פארוואס ער האט מיך נישט געפאלגט, ווייל אויב וואלט ער געווען מקורב צו מיר און מיך געפאלגט, וואלט נישט געווען קיין דרגא אויף די וועלט וואס ער וואלט נישט צוגעקומען דערצו, אבער דעמאלט וועט שוין גארנישט ניצן, עס וועט שוין זיין צו שפעט.

געב זיך אכטונג פון לצים, אפילו בתוכינו. בעט דעם אייבערשטן זאלסט נישט האבן מיט אפגעקילטע מקורבים, דער רבי האט געזאגט אז דער אפגעקילטער מקורב איז זייער א גרויסע סכנה, מען כאפט זיך נישט אז מען דארף זיך היטן, און מען שמועסט, מען לאכט, מען הערט ווערטלעך, און די ווערטל קילט אפ אז מען קען מער נישט הערן די חיזוק און די הדרכה וכו'.

היינט נאכט וועט זיין די שיעור אין ישיבה אין וויליאמסבורג.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת שופטים, ב' אלול, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

דער הייליגער רבי האט געזאגט פאר רבי נתן (חיי מוהר"ן, סימן לט) אום ראש חודש אלול: "היינט האב איך זיך זייער דערשראקן ווען איך האב געהערט בלאזן שופר; שפעטער איז צוגעקומען צו מיר מיין טאכטער אדל און מיר געזאגט: 'טאטע, היינט האב איך זיך זייער דערשראקן, איך האב תשובה געטון ווען איך האב געהערט בלאזן שופר'", האט דער רבי דעמאלט מגלה געווען דעם תורה (לקוטי מוהר"ן חלק א', סימן קמא) אויף די ווערטער פונעם פסוק (דברים ל, ו): "אֶ'ת לְ'בָבְךָ וְ'אֶת לְ'בַב", וואס איז נוטריקון די ווארט 'אלול'; ווען א מענטש איז זוכה און ער שפירט זיינע זינד, ער כאפט וואס ער האט אלץ געטון און ער טוט תשובה דערויף, דעמאלט טוען זיינע קינדער - סיי די קינדער, און סיי די קינדער וואס זענען נעבעך באשאפן געווארן פון זינד - פגמי הברית; אלע טוען תשובה.

מיר גרייטן זיך שוין צו אונזער נסיעה קיין אומאן, זיין ביים רבי'ן ראש השנה, אין דריי און צוואנציג טעג פארן מיר קיין אומאן; בעט דעם אייבערשטן זאלסט האבן אין דיר תמימות, זוך אויף צווישן אנשי שלומינו גוטע חברים וואס האבן תמימות, וואס האבן נישט אין זיך קיין ליצנות, ווייל אין דעם איז אלעס אנגעהאנגען. ווייל דער הייליגער רבי זאגט (ספר המדות אות צדיק, סימן קלד): "הַלֵּיצָנוּת אֵינוֹ מַנִּיחַ אֶת הָאָדָם לֵילֵךְ לְצַּדִּיקִים", ליצנות האלט צוריק דעם מענטש פון גיין צום צדיק, מען קען זיין ביים צדיק און מען קען נישט מקבל זיין די קדושה וטהרה, ווייל מען האט אין זיך ליצנות השם ישמרינו.

איך בעט דיך זייער, אדער לאז אפ די ליצנות אדער קום נישט אין אונזערע ד' אמות. מוהרנ"ת האט אמאל געזאגט פאר איינעם וואס פלעגט קומען שטענדיג נעמען חיזוק, יענער האט זיך אויך געדרייט ביי א צווייטער מפורסם וואס איז געווען פול מיט ליצנות, האט אים רבי נתן אזוי געזאגט: "איך קען דיר נישט זאגן זאלסט נישט גיין צו יענעם מפורסם, אבער דאס קען איך דיר יא זאגן, אז דו גייסט צו יענעם - קום נישט צי מיר, ווייל איך קען נישט ליידן קיין ליצנות"; איך וויל דיין גוטס, איך וויל דו זאלסט האבן נחת; וועסט זען, אז דו וועסט ליב האבן ערליכע אידן, דו וועסט ארויפקוקן ערליכע אידן - וועלן דיינע קינדער זיין ערליכע אידן, אז דיין שבת טיש איז ליצנות - וואס קען מען ערווארטן פון די קינדער...?

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

א כתיבה וחתימה טובה, א גוט געבענטשט יאר.

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת ראה, כ"ה מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד מיין ליבער ... נרו יאיר, מנהל מוסדות היכל הקודש בארץ הקודש

בנוגע וכו'; זייער גוט האסטו געטון אז דו האסט אויסגערופן אין חדר און אין ישיבה פאר אלע תלמידים נישט צו גיין צו די מושב לצים, די פלעי וואס איז היינט פארגעקומען אין אלעד; אזוי ווייסן אלע מיינע תלמידים אז דאס איז נישט לפי רוחי.

נעם זיך נישט צום הארצן די וואס האבן געזאגט ליגנט אז זיי דארפן אהיים גיין צום דאקטער וכו' און למעשה זענען זיי געגאנגען צו די פלעי. דאס יא, לערן זיי אויס נישט צו זאגן ליגנט, אבער דארפסט דאס נישט נעמען פערזענליך, מען דארף זיי דן זיין לכף זכות, זיי גרייטן זיך שוין וואכן און חדשים צו גיין צו די פלעי, און אז מען זאגט זיי די לעצטע מינוט נישט צו גיין - איז זיי שווער געווען צו אויספאלגן.

דער עיקר זאלסטו זיך שטארקן צו געבן ווארעמקייט פאר יעדן איינציגסטן תלמיד, גיי התבודדות, בעט פאר יעדן תלמיד, געב ווארעמקייט פאר די מלמדים. פון איין זייט, וואס מען דארף פאררעכטן - זאלסטו זיי פאררעכטן, אבער דאס מוז גיין מיט א שטארקע ליבשאפט.

א באזונדערע יישר כח פאר יעדע מאל דו גייסט אין יבנאל צום ציון פון מוהרא"ש און דו וויינסט דארט פאר מיר איך זאל האבן כח אויסצופירן די שליחות פון מוהרא"ש, און פאר די תפילות וואס דו בעטסט אין יבנאל ביי מוהרא"ש פאר די מוסדות, מיר זאלן קענען ווייטער אנגיין, אלע תלמידים ותלמידות זאלן אויסוואקסן ערליכע אידן און אויפשטעלן ערליכע דורות, מיר זאלן קענען אנטקעגן גיין משיח צדקינו במהרה בימינו.

בנוגע וכו'; א שאד איך האב נישט זומער קיין וועג צו קענען רעדן צו די בחורים אין ישיבה, איך בענק זיך אזוי שטארק צו זיי, איך ווארט זיי שוין צו טרעפן אין אומאן.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

א כתיבה וחתימה טובה, א גוט געבענטשט יאר.

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת ראה, כ"ה מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

אז מען איז שוין געקומען אין היכל הקודש, מען איז אריבער די מניעות פון די משפחה וכו', די מניעות פון חברים וכו' - הויבט זיך אן פרישע מניעות פון מענטשן בתוכינו, און דאס איז די שווערסטע מניעות; ווייל דער הייליגער רבי נתן זאגט (לקוטי הלכות נזיקין הלכה ד', אות כה): "שמעתי מאדמו"ר", איך האב געהערט פון רבי'ן, "חסיד שנפל גרוע ממשומד", אז א חסיד וואס האט זיך אפגעקילט - איז ערגער פון איינער וואס האט זיך גע'שמד'ט; ווייל איינער וואס האט זיך גע'שמד'ט וועט קיינער נישט אויסהערן, אבער איינער וואס זעט אויס ווי א חסיד און פון אינעווייניג איז ער פארלאשן, פול מיט ליצנות - אזא איינעם הערט מען אויס און מען קען אלעס פארלירן.

דערפאר בעט איך דיר, אז דו ביסט שוין אריבער וואס דו ביסט אריבער - זאלסטו זיך אכטונג געבן נישט צו האבן מיט מענטשן וואס רעדן ליצנות אויף צדיקים. שלמה המלך זאגט (משלי יז, יב): "פָּגוֹשׁ דֹּב שַׁכּוּל בְּאִישׁ", עס איז בעסער זיך צו באגעגענען מיט א פארציקנדער בער, "וְאַל כְּסִיל, בְּאִוַּלְתּוֹ", ווי צו באגעגענען א נאר, א לץ, וואס שפעט און מאכט חוזק; ווייל ליצנות איז אבי אבות הטומאה, נישטא נאך אזא טומאה וואס פארשטעלט דעם אייבערשטן - ווי די טומאה פון ליצנות.

מוהרא"ש זאגט, ווען צוויי מענטשן רעדן פון א דריטן - דאס איז שוין ליצנות, פון דארט דארף מען שוין אנטלויפן. אזוי ווי חכמינו זכרונם לברכה זאגן (אבות ג, ב): "שְׁנַיִם שֶׁיּוֹשְׁבִים וְאֵין בֵּינֵיהֶן דִּבְרֵי תוֹרָה, הֲרֵי זֶה מוֹשַׁב לֵצִים", מוהרא"ש זאגט, דאס איז כפשוטו, וואס איז דאס רעדן פון א דריטן? וואס איז דאס בארעדן אנדערע? דעריבער וויל איך דיר בעטן, מיר קומען שוין נאנט צו חודש אלול, די וואך שבת בענטשט מען שוין ראש חודש אלול; זאלסטו פון פריש מקורב ווערן, גיין התבודדות, און בעטן דעם אייבערשטן: "הייליגער באשעפער העלף מיר איך זאל האבן גוטע חברים און איך זאל געדענקען וואס איז היכל הקודש"; ווייל היכל הקודש איז נישט דער און נישט יענער, היכל הקודש זענען די ספרים פון מוהרא"ש, די שכל פון מוהרא"ש, די עצות און חיזוק פון מוהרא"ש. אז מען לערנט יעדן טאג די בריוו, די קונטרסים און מען האט גוטע חברים מיט וועם מען איז זיך מחזק - אזא איינער פאלט נישט, אויב מען לערנט נישט די ספרים, די בריוו און קונטרסים, מען קוקט אויף דעם און מען קוקט אויף יענעם - אזא איינער קען אלעס אפלאזן.

מיר גרייטן זיך שוין צו אונזער נסיעה קיין אומאן, זיין ביים רבי'ן ראש השנה, אין איין און דרייסיג טעג פארן מיר קיין אומאן; מען דארף אין אומאן אויך רחמי שמים צו אויסניצן די פלאץ ריכטיג, נישט האבן מיט לצים וואס פאררופן זיך 'ברסלב'ער חסידים וכו'. חכמינו זכרונם לברכה זאגן (יומא לח:): "הַבָּא לְטַמֵּא פּוֹתְחִין לוֹ", ווער עס וויל אוועק גיין פונעם אייבערשטן - העלפט מען אים צו פון הימל ער זאל אוועק גיין, אזוי ווי עס שטייט (משלי ג, לד): "אִם לַלֵּצִים הוּא יָלִיץ"; פרעגט דער הייליגער רבי נתן, פארוואס האט מען אנגעכאפט דוקא דעם פסוק "אִם לַלֵּצִים הוּא יָלִיץ"? זאגט דער הייליגער רבי נתן זכרונו לברכה, אז א מענטש וויל זיך מטמא זיין - ברענגט מען אים א לץ, וואס יענער לאכט אפ פון אלעס וואס צדיקים זאגן, אזוי פאלט ער ממילא אראפ רחמנא לצלן.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

א כתיבה וחתימה טובה, א גוט געבענטשט יאר.

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת עקב, י"ז מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

געב גוטע ווערטער אין שטוב, לויב אויס דיין ווייב, אויך זאלסטו איר אויסרימען מיט איר איידלקייט, מיט איר צניעות, און חס ושלום איר אראפרייסן מיט איר ערליכע לבוש, און זיכער ווען עס קומט צו די הייליגע זאך פון זיך אפשערן - זאלסטו איר שעצן און איר אויסלויבן. ווייל דער זוהר הקדוש זאגט (נשא קכה:): "תּוּנְבָא לֵיתֵי" א קללה זאל קומען, "עַל הַהוּא בַּר נָשׁ" אויף דעם מענטש, "דְּשָׁבַק לְאִנְתְּתֵיהּ" וואס לאזט זיין ווייב, "דְּתִתְחַזֵי מִשַׂעֲרָא דְּרֵישָׁה לְבַר" אז איר האר פון קאפ זאל זיך ארויסזען, "וְאִתְּתָא דַּאֲפִּיקַת מִשַׂעֲרָא דְּרֵישָׁה לְבַר" און א פרוי וואס גייט מיט אויפגעדעקטע האר, "לְאִתְתַּקְּנָא בֵּיהּ" זיך שיין צו מאכן, "גָּרִים מִסְכְּנוּתָא לְבֵיתָא" איז זי גורם אז עס זאל הערשן ארעמקייט אין שטוב, "וְגָרִים לִבְנָהָא דְּלָא יִתְחַשְּׁבוּן בְּדָרָא" און זי איז גורם אז אירע קינדער וועלן נישט מצליח זיין און זיי וועלן נישט זיין חשוב, "וְגָרִים מִלָּה אַחֲרָא דְּשַׁרְיָא בְּבֵיתָא" אויך איז זי גורם אז דער סמ"ך מ"ם און די נישט גוטע זאלן זיין אין איר שטוב; זאלסטו איר אויסלויבן און אויסרימען.

אנטלויף פון חכמות, פיר זיך מיט תמימות, זע אז דיין שטוב זאל זיין געבויט אויף צדיקים, דיין שטוב זאל זיין געבויט אויף תמימות, טרעט נישט איין טריט אוועק פון די צדיקים. ווייל דער הייליגער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב, סימן יב): "וְעִקָּר הַיַּהֲדוּת הוּא רַק לֵילֵךְ בִּתְמִימוּת וּבִפְשִׁיטוּת, בְּלִי שׁוּם חָכְמוֹת", דער עיקר אידישקייט איז ווען מען פירט זיך פשוט אן קיין חכמות; "וְיֵשׁ שֶׁקִּלְקְלוּ הַרְבֵּה, כְּגוֹן הָרְשָׁעִים הַגְּדוֹלִים מְאֹד הַמְפֻרְסָמִים, שֶׁהִטְעוּ אֶת הָעוֹלָם, וְהַכֹּל הָיָה עַל יְדֵי חָכְמָתָם וְשִׂכְלָם", אסאך רשעים וואס האבן פארדרייט די וועלט מיט זייערע טעותים איז אלעס געקומען ווייל זיי האבן גענוצט זייער חכמה; קודם רעדט מען אויף צדיקים, נאכדעם גייט מען ארויף צו די פריערדיגע דורות, מען לאכט אפ פון זיי, מען מיינט אז מען פארשטייט בעסער, מען האלט זיך קלוגער, אבער ביים סוף זעט מען דעם חילוק פון דער וואס האט געפאלגט וואס צדיקים זאגן און דער וואס איז געגאנגען מיטן אייגענעם שכל.

מיר גרייטן זיך שוין צו אונזער נסיעה קיין אומאן, זיין ביים רבי'ן ראש השנה; אין אכט אין דרייסיג טעג פארן מיר קיין אומאן, אז דו ווילסט דיין ווייב זאל דיך נישט שטערן פון קומען ראש השנה צום רבי'ן - זאלסטו איר מכבד זיין און זיך אויפפירן ווי א ברסלב'ער חסיד פירט זיך אויף, מיט דרך ארץ, רעד צו איר שיין, טשעפע איר נישט, וועט זי דיר נישט אפהאלטן פון קומען צום רבי'ן. מוהרא"ש זאגט, דער שופר בלאזט ראש השנה גוט ווייל א גאנץ יאר ליגט זי אין ארון הקודש, אזוי אויך אז א גאנץ יאר רעדט מען שיין צו די ווייב, מען קריגט זיך נישט מיט איר און מיט די שווער און שוויגער - וועט מען נישט מאכן קיין סקאנדאל ווען דו וועסט פארן קיין אומאן.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

א כתיבה וחתימה טובה, א גוט געבענטשט יאר.

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת ואתחנן, י' מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

מאך זיך א קביעות צו לערנען יעדן טאג אכצן פרקים משניות. מוהרא"ש זאגט, משניות נעמט אראפ אלע פלעקן פון די נשמה, אפילו די גאר שטארקע איינגעגעסענע פלעקן וואס זעט אויס עס וועט שוין בלייבן, דורך משניות קומען זיי ארויס, און אפילו דו פארשטייסט נישט – זאלסטו זאגן די ווערטער. דער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן עו), מען דארף נישט ביים לערנען נאר זאגן די ווערטער, און ביים סוף וועט מען פארשטיין.

טענה נישט מיט קיינעם, רעד נישט מיט די לצים וואס דרייען זיך צווישן אונז און פאררופן זיך ברסלב'ע..., זיי זענען טאקע ברסלב'ע, זיי זענען ברסלב'ע לצים... ברסלב'ע געפאלענע.

עס דערמאנט מיר א מעשה, מוהרא"ש איז געווען אין ברסלב ביים ציון פון מוהרנ"ת, און א הונט האט דארט געבילט, האט מוהרא"ש געזאגט: "קוקט אן עכטע ברסלב'ע הונט בילט", אויך האבן זיי דארט געזען אן עכטע ברסלב'ע גוי, אז ער וואוינט אין ברסלב איז ער א ברסלב'ער, אזוי אויך די לצים וואס דרייען זיך בתוכינו זענען ברסלב'ער, ווייל זיי דרייען זיך דא.

טייערער ברודער, זיי שטארק מיט לערנען ח"י פרקים משניות מיט שיעורים כסדרן בכל התורה כולה על פי סדר דרך הלימוד מרבינו – וועסטו אלעס פאררעכטן און אראפנעמען אלע פלעקן און זוכה זיין צו ווערן א גרויסער צדיק.

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת דברים, ב' מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן

טייערער ... נרו יאיר

שטארק זיך מיט דיין בארד און פיאות, און אז דיין בעל הבית מיט די אנדערע ארבעטער שערן די בארד און פיאות און זיי מאכן א געשפעט, זיי ציען דיין בארד מיט חוזק און זאגן: "ווען שניידסטו דאס?" זאלסטו זיך נישט טענה'ען, דריי אוועק די שמועס און טראכט פון רבי'ן, טראכט פון די צדיקים וואס זיי זענען שוין נסתלק געווארן הונדערטער יארן צוריק און זיי זענען נאך אזוי ווי לעבעדיג, נאר זיי און כל הנלווים אליהם, בלייבן, און די משכילים, די לצים וואס מאכן חוזק – פון זיי בלייבט גארנישט, מען ווייסט נישט פון זיי.

למען השם פלאג און ריר נישט אן דיין בארד און פיאות, דיין בארד וועט דיך מזכה זיין פאר עשירות, און דיינע פיאות וועט דיר מזכה זיין פאר א תיקון פון רבי'ן, וואס וועט אונז ארויסשלעפן פון אלעם שלעכטס, פון שאול תחתית ומתחתיו.

הויב נאכאמאל אן דיין שיעור משניות, אנשטאט די טעלעפאן וואס גנב'עט דיר אוועק דיינע שענסטע טעג, אנשטאט דעם האלט א משניות און זאג א פרק נאך א פרק.

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת קרח, ב' דראש חודש תמוז, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

די וואך שבת זאלסטו שמועסן מיט דיינע קינדער פון דאס גרויסקייט פון גיין מיט צדיקים. דערצייל זיי וואס דער הייליגער צדיק דער ישמח משה זכותו יגן עלינו האט געזאגט פאר זיין אייניקל דער הייליגער ייטב לב זכותו יגן עלינו ווען ער האט אים געפרעגט מיט וועם ער איז געווען ביי די מחלוקת אויף משה רבינו, ווען ער האט דערציילט אלע זיינע גלגולים, אז ער איז געווען אין די צייט פון מדבר. האט אים זיין אייניקל, דער הייליגער ייטב לב זכותו יגן עלינו - געפרעגט: "זיידע, אויף וועמענ'ס זייט ביסטו געווען ביי די מחלוקת פון קרח ועדתו?" האט דער הייליגער ישמח משה געזאגט: "איך בין געשטאנען אין דער זייט, איך האב נישט גענומען קיין צד", האט דער ייטב לב געפרעגט: "ווי אזוי קען זיין אז דו ביסט נישט געשטאנען מיט משה רבינו?!" האט ער אים געענטפערט: "דו קענסט זיך נישט פארשטעלן ווי גרויס דער נסיון איז געווען; קרח האט געהאט מיט זיך אלע רבי'ס מיט אלע שיינע אידן, עס איז געווען זייער שווער צו וויסן וואס מען האט צו טון, ווייל קרח האט זיך אהערגעשטעלט ווי אן עובד ה', ווען ער איז געווען אן אפיקורס".

דערצייל פאר דיינע קינדער ווי מען דארף אכטונג געבן זיך צו האלטן ביי צדיקים, און אפילו גרויסע מענטשן מאכן טעותים מיטן רעדן אויף צדיקים. מוהרא"ש דערציילט (פעולת הצדיק, סימן תכא), דער שווער פון הייליגן רבי נתן זכר צדיק וקדוש לברכה, הרב הגאון המפורסם רבי דוד צבי אויערבאך זכר צדיק לברכה פלעגט פארן צו צדיקים, קודם איז ער געווען ביים הייליגן צדיק רבי פנחס קאריצער זכותו יגן עלינו, עס איז אים זייער געפאלן די הנהגה פון דעם צדיק, אבער עס האט אים געשטערט פארוואס די חסידים דארט רעדן קעגן דעם צדיק רבי מיכל זלאטשובער זכותו יגן עלינו, עס האט אים זייער געשטערט. האט ער געטראכט אז ער וויל גיין צום צדיק רבי מיכל זלאטשובער זכותו יגן עלינו, ער וויל זען וואס דארט טוט זיך. ווען ער איז אנגעקומען צו רבי מיכל זלאטשובער זכותו יגן עלינו און צוגעזען זיין עבודה איז אים זייער געפאלן זיין התנהגות, אבער עס האט אים זייער געשטערט צו הערן פון זיינע חסידים ליצנות אויף רבי פנחס קאריצער זכותו יגן עלינו; ער האט געזען אז דער איז אפגע'פסק'נט מיט זיינע מענטשן וכו' און דער איז אפגע'פסק'נט מיט זיינע מענטשן, האט ער אויפגעהערט צו גיין צו צדיקים און ער האט אנגעהויבן רעדן קעגן אלע צדיקים. ער פלעגט יעדן טאג מאכן א סעודה מיט זיינע קינדער און זיי אנווארענען זיי זאלן נישט האבן צוטון מיט צדיקים, און ווען רבי נתן האט חתונה געהאט פלעגט ער אויך מיט האלטן די סעודות און הערן פעך און שוועבל אויף צדיקים.

דאס האט זייער שטארק געשטערט פאר רבי נתן, פארוואס רעדט מען אויף צדיקים? וואס איז די מחלוקת, וואס פעלט דאס אויס? און ווען ער איז געקומען דעם ערשטן ראש השנה צום רבי'ן, האט ער געהערט די תורה וואס דער רבי האט געזאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א', סימן ה), דעמאלט איז אים פארענטפערט געווארן די שטארקע קשיא וואס האט אים לאנגע יארן געשטערט, דער רבי זאגט דארט: "וְתַאֲמִין, כִּי כָּל מַצּוּתָא וּמְרִיבָה שֶׁיֵּשׁ בֵּין הַצַּדִּיקִים הַשְּׁלֵמִים אֵין זֶה אֶלָּא כְּדֵי שֶׁיְּגָרְשׁוּ סִטְרִין אָחֳרָנִין", דו דארפסט גלייבן אז אלע מחלוקת וואס איז דא צווישן די צדיקים איז נאר ווייל מען וויל דיך פארטרייבן פון זיי, "כְּשֶׁאַתָּה שׁוֹמֵעַ מְרִיבוֹת שֶׁבֵּין הַצַּדִּיקִים תֵּדַע, שֶׁזֶּה מַשְׁמִיעִין אוֹתְךָ תּוֹכָחָה עַל שֶׁפָּגַמְתָּ בְּטִפֵּי מֹחֲךָ", ווען דו הערסט רעדן אויף צדיקים זאלסטו וויסן אז דאס איז נאר ווייל מען וויל דו זאלסט תשובה טון אויף וואס דו האסט פוגם געווען; רבי נתן האט געזאגט: "ווען איך האב געהערט די תורה פון רבי'ן איז מיר גלייך פארענטפערט געווארן פארוואס מען רעדט אויף צדיקים און מען קריגט זיך השם ישמרינו, נאר מיך צו פארטרייבן, אז איך בין נישט ראוי צו זיין צווישן זיי".

ביי דיין שבת טיש זאל מען רעדן שטענדיג פון אמונת חכמים, באק אריין אין דיינע קינדער אז מען לעבט מיט צדיקים איז גוט, און אז מען מאכט חוזק פון צדיקים - איז זייער ביטער.

א פרייליכן שבת, א גוטן חודש.

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת שלח, כ"ג סיון, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

היינט ענדיגן מיר אינאיינעם מסכת שבועות און מארגן הויבן מיר אן מסכת עבודה זרה. איך וויל דיך מחזק זיין זאלסט לערנען יעדן טאג דעם בלאט גמרא, און אז דו קענסט נישט לערנען דעם בלאט גמרא - זאלסטו זאגן די ווערטער, גורס זיין די הייליגע אותיות התורה. די תורה וועט דיר געבן רוח חיים, דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א', סימן ח), אין די תורה ליגט באהאלטן די רוח חיים פונעם אייבערשטן, און דורך לערנען תורה באקומט מען א לעבעדיגע גייסט, מען הויבט אן לעבן, מען הויבט אן הנאה האבן פון די לעבן.

איך ווייס נאכנישט וועגן די שיעור היינט נאכט, היות עס איז דא א חתונה אין ישיבה און איך ווייס נאכנישט אויב איך וועל דארפן אונטערפירן די חתן וכו', וועט נישט זיין קיין שיעור; אויב זאכן וועלן זיך טוישן - וועט מען שפעטער מודיע זיין וואו די שיעור וועט זיין.

וואס זאל איך דיר זאגן, וואס דארפסטו מער ווי די וואכעדיגע סדרה, ווען די תורה זאגט אויף די מרגלים (במדבר יג, ג): "אֲנָשִׁים רָאשֵׁי בְנֵי יִשְׂרָאֵל", און רש"י זאגט: "וְאוֹתָהּ שָׁעָה כְּשֵׁרִים הָיוּ", זיי זענען געווען ערליכע אידן דעמאלט, און וואס האט זיך אזוי שלעכט געענדיגט, מיט רעדן קעגן דעם אייבערשטן און קעגן משה רבינו; עס כאפט א שרעק ווען מען לערנט די פרשיות, ווי גרויסע מענטשן וואס די תורה איז מעיד אז זיי זענען געווען ערליכע, זענען אויך אזוי אוועק געפאלן, צו אוועק פירן גאנץ כלל ישראל פונעם אייבערשטן און צו מאכן א בכי' לדורות, איז דאך זיכער אז אונז קליינע מענטשלעך דארפן זיך זייער אכטונג געבן נישט צו גיין קעגן צדיקים.

איין עצה איז דא, די וואך זעט מען אין די פרשה איין עצה, רש"י זאגט (שם, טז): "הִתְפַּלֵּל עָלָיו, קָהּ יוֹשִׁיעֲךָ מֵעֲצַת מְרַגְּלִים", משה רבינו האט געדאווענט צום אייבערשטן אז זיין תלמיד יהושע זאל נישט אנקומען צו די עצה פון די מרגלים, און אויך כלב בן יפונה איז געלאפן צו קברי אבות מתפלל זיין (רש"י שם, כב), דארפן מיר אויך דאס טון, בעטן דעם אייבערשטן נישט צו הערן לשון הרע און נישט צו האבן מיט מחלוקת אויף קיינעם נישט, און אודאי און אודאי נישט אויף צדיקים.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת קרח, כ"ח סיון, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

מען דארף אסאך חיזוק נישט אפצולאזן דעם הייליגן רבי'ן. דער סמ"ך מ"ם האט זייער מורא ווען מען ווערט מקורב צום רבי'ן, ער וויל נישט מען זאל זיין ביים רבי'ן, ער טוט אלעס אוועק צו נעמען דעם מענטש פון רבי'ן; פאר איינעם מאכט ער בלבולים, פאר א צווייטן א חלישות הדעת, און אזוי קומט ער צו יעדן איינעם מיט א טעכניק ווי אזוי אים אוועק צו שלעפן פון רבי'ן.

עס איז געווען ביים רבי'ן א איד ר' ליפא, א גרויסער סוחר, אן ערליכער איד. אמאל איז ער געפארן אויף א גרויסער יריד צו מאכן געשעפטן, ער איז קודם געפארן צום רבי'ן נעמען א ברכה, ער איז געווען שבת ביים רבי'ן. ביי שלש סעודות האט אים שוין די הויט געברענט אז דער רבי זאל שוין ענדיגן די תורה כדי ער זאל שוין קענען פארן צום יריד פארדינען געלט, און אזוי ווי דער הייליגער רבי האט דאך אלעס געזען, האט ער אים מרמז געווען אינמיטן די תורה אז עס שטייט אין תקוני זוהר (תיקון ג' מהתיקונים האחרונים): "חֲיֵיכִת בְּהוֹן בְּעוּתְרָא בְּהַאי עָלְמָא, וּלְּבָתַר, קְטִילַת בְּהוֹן", געלט לאכט צום מענטש אין די יונגע יארן און שפעטער הרג'עט עס דעם מענטש; דער רבי האט געוואלט מיט דעם מרמז זיין פאר ר' ליפא אז נישט אלעס איז געלט וכו', ר' ליפא האט זיך אבער פון דעם באליידיגט, ער איז אוועק געגאנגען פון רבי'ן און ער איז מער נישט געקומען.

ווען רבי נתן האט אים געטראפן, האט ער אים געפרעגט: "ליפא, וואו ביסטו אנטלאפן? עמנו הייתם!" האט אים ר' ליפא געזאגט: "דער רבי האט מיך פארשעמט", מיינענדיג די תורה וואס דער רבי האט דעמאלט געזאגט און אים מרמז געווען אין די תורה, זאגט אים רבי נתן: "ליפא! פון אזא רבי גייט מען אוועק?! זאל דער רבי נעמען א דראנג (א דיקע האלץ) און מיך שלאגן - וועל איך אויך נישט אוועק גיין!"

באניי זיך אין לערנען משניות. ווען דו זאגסט משניות זאלסטו נישט צוהערן קיין אינטערוויאס מיט פאדקעסט, עס איז א סתירה; די משניות דארף רייניגן, און די אינטערוויאס מיט פאדקעסט, דרשות - דאס שלעפט אוועק פונעם אייבערשטן; עס קען זיין איין קליפ, איין טראפ ליצנות - וועט דיר אוועקשלעפן פון רבי'ן, פון דיין יראת שמים.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת קרח, כ"ז סיון, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

איך וויל דיר נאכאמאל בעטן, קוק נישט קיין שום קליפס פון קיינעם, קוק נישט קיין פאדקעסט, און זיכער נישט פון מינים און אפיקורסים; דו וועסט פארלירן דיין אמונה, דו וועסט פארוואגלט ווערן, ווייל נאר מיט אמונה קען מען לעבן, אן אמונה איז מען א טויטער.

אז דו האסט קשיות אויף די אמונה זאלסטו גיין וויינען און שרייען צום אייבערשטן ער זאל דיך ראטעווען. דער הייליגער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב', סימן מו), ווען מען האט קשיות אויפן אייבערשטן, "אֲזַי צָרִיךְ לִצְעֹק לְאָבִיו שֶׁבַּשָּׁמַיִם בְּקוֹל חָזָק מֵעִמְקֵי הַלֵּב, וַאֲזַי הַשֵּׁם יִתְבָּרַךְ שׁוֹמֵעַ קוֹלוֹ וּפוֹנֶה לְצַעֲקָתוֹ", ווען מען האט קשיות דארף מען שרייען צום אייבערשטן, ביז דער אייבערשטער העלפט, מען באקומט א שטארקע אמונה, "קֻשְׁיָא, רָאשֵׁי תֵבוֹת שְׁ'מַע יְ'יָ ק'וֹלִי אֶ'קְרָא", די אותיות פון "קשיא" איז די ראשי תיבות פון די ווערטער (תהלים כז, ז): "שְׁ'מַע יְ'יָ ק'וֹלִי אֶ'קְרָא"; אז מען האט קשיות אויפן אייבערשטן דארף מען שרייען צום אייבערשטן.

גיי שרייען אין פעלד: "רבונו של עולם, העלף מיר איך זאל האבן אמונה אין דיר, איך זאל שפירן ווי דו ביסט מיט מיר; הייליגער באשעפער איך האב אזויפיל בלבולים, איך האב ספיקות אין די אמונה, העלף מיר איך זאל נישט האבן קיין ספיקות און קשיות אויף די אמונה, איך זאל וויסן אז אלעס ביסטו, עס איז גארנישט דא אויף די וועלט אויסער דיר, העלף מיר איך זאל האבן הייליגע אויגן און א הייליגע מח, הייליגע מחשבות, העלף מיר איך זאל נישט אויסהערן מינים ואפיקורסים, ליצנות אויף די תורה און אויף די הייליגע חכמים".

טייערער ברודער איך האב געזען מיט מיינע אויגן ווי טייערע בחורים, טייערע אינגעלייט און אזוי אויך ווייבער - זענען צוגרינד געגאנגען, זיי האבן פארלוירן זייער יראת שמים, זייער אמונה, זייער חן, זייער הייליגקייט - ווייל זיי האבן געטראכט אז מען מעג האבן א האלבע טעלעפאן, א פערטל טעלעפאן, אהער מיט אהין, מיט די קלוגשאפט האבן זיי אלעס פארלוירן. אזוי ווי מוהרא"ש זאגט אין די פרשה, "וקרח שפיקח היה" (במדבר רבה יח, ח), וויבאלד קרח איז געווען קלוג איז ער נעבעך אראפגעפאלן און געווארן א מין, אן אפיקורס.

איך בעט דיר זייער, שוין גענוג ליצנות איינגעזאפט, שוין צייט תשובה צו טון און אנהויבן לעבן מיט אמונת חכמים, אן א טעלעפאן, אן קליפס, אן פאדקעסט. אדרבה, איך וויל וויסן ווער איז דיין גוטער איד וועם דו פרעגסט דיינע שאלות? ווער איז דיין ערליכער איד וועם דו בעטסט ברכות איידער דו גייסט אריין אין א געשעפט? פרעג אים אויב מען מעג קוקן ליצנות, אויב מען מעג קוקן אויף פרעמדע פרויען; נישטא קיין ערליכער איד וואס וועט דיר זאגן אז מען מעג.

איך מוז מקצר זיין, עס טרעט מיר צו צום הארצן.

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת שלח, כ"ב סיון, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

"אִם חָכַמְתָּ", אויב ביסטו קלוג, דו לערנסט, דו דאווענסט – "חָכַמְתָּ לָּךְ", ביסטו קלוג פאר דיר, דו וועסט הנאה האבן פון דעם, דו וועסט זוכה זיין צו באקומען לעבן פון דעם. "וְלַצְתָּ", און דער וואס מאכט ליצנות פון די ווערטער פון צדיק – "לְבַדְּךָ תִשָּׂא", וועט ער אליין ליידן (משלי ט, יב); איז נישט כדאי צו האבן צוטון מיט לצים, מיט די וואס שפעטן און מאכן וויכוחים; ענדערש זיץ אין דיין ווינקל מיט א הויפן ספרים, א חומש, א משניות, א גמרא און אזוי ווייטער, און לערנען אין א סדר, קוק נישט אויף קיינעם, און אויך זאלסטו זיך שטילערהייט ארויסכאפן און זיך אויסשמועסען און אויסגיסן דיין הארץ, מען קען זוכה זיין צו וואס דער רבי זאגט אין די מעשה פון די פארלוירענע בת מלך (ספורי מעשיות, מעשה א), דער שני למלכות האט זיך געזעצט אין א ווינקעלע, איז געקומען די פארלוירענע בת מלך צו אים; מען איז זוכה אז די שכינה הקדושה קומט צום מענטש, די שכינה רוט אויף אים.

אז דו גייסט אריבער בלבולים מיט חלישות הדעת וכו' זאלסטו זיך באהאלטן ערגעץ וואו און דאס דערציילן דעם אייבערשטן, שמועס מיטן אייבערשטן אויף דיין שפראך, נאר דאס וועט אוועק נעמען אלע בלבולים און אלע חלישות הדעת, נאר דאס העלפט.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת במדבר, כ"ח אייר, מ"ג לעומר, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

מיר קומען שוין נענטער און נענטער צו קבלת התורה. ביים הייליגן רבי'ן איז יום טוב שבועות געווען איינע פון די דריי צייטן וואס מען איז זיך צאמגעקומען ביים רבי'ן. מוהרא"ש זאגט, דאס איז נישט דווקא אין אומאן, דאס איז וואו עס קומען זיך צאם א מנין ברסלב'ער חסידים וואס גלייבן אין רבי'ן און פאלגן דעם רבי'ן, איז דארט מסוגל צו זיין כדי צו ווערן געראטעוועט פון עולם התוהו און צו זוכה זיין צו קבלת התורה.

איך וויל דיר בעטן זאלסט אנהויבן צוריק לערנען די הייליגע תורה, דאס וועט דיך באשיצן פון אלע צרות, דו וועסט האבן א גוטע בונקער וואו זיך צו אויסבאהאלטן. עס איז נישטא קיין בעסערע פלאץ וואו צו אנטלויפן ווען מען האט א צרה - ווי צו די הייליגע תורה. אזוי ווי חכמינו זכרונם לברכה זאגן (תנא דבי אליהו רבא, פרק ו): "אִם רָאִיתָ שֶׁהַיִּסּוּרִין מְמַשְׁמְשִׁין וּבָאוֹת עָלֶיךָ, רוּץ לְחַדְרֵי דִּבְרֵי תּוֹרָה, וּמִיָּד הַיִּסּוּרִין בּוֹרְחִין מִמְךָ", אויב דו זעסט אז עס קומען אויף דיר צרות און יסורים, אנטלויף צו די הייליגע תורה, וועסטו ווערן געראטעוועט.

ווער נישט צעפאלן פון לצים, מתנגדים, וואס שפעטן פון רבי'ן און פון זיינע הייליגע תלמידים. דער רבי האט אונז פאראויס געזאגט אז אזוי וועט זיין, מען וועט לאכן, מען וועט שפעטן, מען וועט אוועק מאכן, און נאר אזוי האט זיין הייליגע נשמה געקענט אראפקומען. ענטפער נישט קיינעם, טענה נישט מיט קיינעם, זיכער נישט מיט עלטערן; וואס קען מען טון אז די לשון הרע ווערט אנגענומען און עלטערן האבן שרעק ווען זיי הערן אז זייערע קינדער זענען אנגעקומען צום רבי'ן, זיי מיינען אז דאס איז משוגעים וכו' וכו'.

באהאלט זיך אין די תורה, נעם א משניות און זאג א פרק נאך א פרק, א בלאט גמרא נאך א בלאט גמרא, און שפרינג אריבער דיינע נסיונות, שפרינג ארויס פון בעט, קום אין שול דאווענען די דריי תפילות מיט מנין.

דעם קומענדיגן יום טוב שבועות וועל איך אם ירצה ה' זיין מיט אנשי שלומינו אין שטעטל, מיר וועלן מאכן די חנוכת הבית פארן נייעם גרויסן שול. חכמינו זכרונם לברכה זאגן (מגילה כז.) וואס מיינט א גרויסע הויז? "מקום שמגדלין בו תורה, ומקום שמגדלין בו תפלה", א פלאץ וואו מען וועט לערנען און דאווענען, און מוצאי יום טוב וועלן מיר טאנצן אינאיינעם, דאנקען און לויבן דעם אייבערשטן אז מיר זענען מקורב צום הייליגן רבי'ן, מיר זענען נישט פארלוירן, מיר האבן א רבי וואס גייט פאר אונז, מיר דארפן נישט זארגן.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת בהר-בחוקותי, כ"ד אייר, ל"ט לעומר, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

איך האב געזען אין די בלעטל ביי די אפטיילונג "ברסלב'ע חידות", פון פרשת אמור, ווי מען פארהערט די קינדער. "דער רבי האט געזאגט שיסן מיט א פייל און בויגן איז א סגולה פאר?" און ביי די ענטפערס ווי די קינדער דארפן צוטרעפן די ענטפערס געבסטו פיר ענטפערס: קינדער, אסאך קינדער, קענען צילן, און די פערטע ענטפער וויל איך נישט שרייבן, ווייל איך האלט אז דאס איז ליצנות, מען לייגט נישט ארויף ליצנות אויפן רבינ'ס ווערטער, ובכן וויל איך דיר זאגן אז דו זאלסט אכטונג געבן נישט צו גרינגשעצן אין די זאך, בפרט ווען דאס איז פאר קינדער און מיר ווילן מיט אונזער צייטונג אריינברענגען יראת שמים אין אונזערע דורות.

בעט דעם אייבערשטן זאלסט נישט האבן מיט קיין ליצנות, בעט דעם אייבערשטן זאלסט האבן תמימות, ווייל דורך תמימות קען מען ווערן זייער א גרויסער צדיק, מען קען צוקומען צו די העכסטע מדריגות, און פארקערט, דורך ליצנות קען מען פאלן אין א טיפע גרוב השם ישמרינו.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת תזריע מצורע, ב' דראש חודש אייר, ט"ז לעומר, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

די וואך גייט צוויי פרשיות תזריע און מצורע, הויב אן מעביר סדרה זיין יעדן טאג אביסל. אויך זאלסטו לערנען משניות, גמרא, הלכה און דעם רבינ'ס ספרים. לערן אביסל פון אלעס, מעט גם כן טוב, אביסל איז אויך גוט, און אז מען לערנט אביסל מיט נאך אביסל - פילט זיך אן א שיסל, און איך האב געהערט פון איינעם פון אנשי שלומינו ערב פסח ביים פארלערנען דעם בלאט גמרא (מכות ט:): "אין מיעוט אחר מיעוט אלא לרבות", אביסל מיט נאך אביסל - ווערט אסאך.

אנטלויף פון די וואס רעדן אויף צדיקים, דער וואס רעדט אויף צדיקים איז א סימן אז ער איז א בעל עבירה. אפילו פון אינדרויסן זעט ער אויס ווי א שיינער איד וכו' וכו', און אפילו עס איז דיין משפחה וכו'. חכמינו זכרונם לברכה זאגן (תענית ז:): "כָּל אָדָם שֶׁיֵּשׁ לוֹ עַזוּת פָּנִים, בְּיָדוּעַ שֶׁנִּכְשַׁל בַּעֲבֵרָה", ווער עס איז אן עזות פנים איז א סימן אז ער איז א בעל עבירה; ווי איז דא א גרעסערער עזות פנים ווי איינער וואס וואגט זיך צו רעדן אויף צדיקי אמת?! ווי שעמט זיך נישט א מענטש צו רעדן אויף צדיקים וואס זענען זיך מוסר נפש פארן אייבערשטן, פאר נשמות ישראל, פאר משיח צדיקינו?! עס איז נאר ווייל די מענטשן זענען פגום בברית, אזוי ווי עס שטייט אין פסוק (תהלים נה, כא): "שָׁלַח יָדָיו בִּשְׁלֹמָיו חִלֵּל בְּרִיתוֹ", ווען א מענטש רעדט אויף ערליכע אידן, צדיקי אמת, איז עס ווייל "חִלֵּל בְּרִיתוֹ", דער מענטש זינדיגט אין הארבע עבירות; אפילו פון אינדרויסן קען מען דאס נישט זען, פארקערט נאך, די וואס רעדן אויף צדיקי אמת זעען אויס פון אינדרויסן ווי כלומר'ישע פרומע מענטשן וכו', דאך זענען זיי פארפוילט פון אינעווייניג.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

א גוטן חודש.

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת ויקהל, י"ח אדר, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

טייערער ברודער, דער רבי האט פאר דיר אן עצה ווי אזוי דו קענסט זיך אפוואשן פון דיינע עבירות, דורך לערנען יעדן טאג משניות אפילו אן פארשטיין. דער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן יט): "שֶׁאֲפִילּוּ אוֹתָן הָאֲנָשִׁים הָרְחוֹקִים מִן הַקְּדֻשָּׁה מְאֹד, שֶׁנִּלְכְּדוּ בִּמְצוּדָה רָעָה, עַד שֶׁרְגִילִין בַּעֲבֵרוֹת חַס וְשָׁלוֹם רַחֲמָנָא לִצְלָן", אפילו א מענטש וואס איז זייער ווייט פון די קדושה - ער טוט עבירות רחמנא לצלן און ער איז שוין אראפגעפאלן אין שאול תחתית, "אַף עַל פִּי כֵן, הַכֹּחַ שֶׁל הַתּוֹרָה גָּדוֹל כָּל כָּךְ, עַד שֶׁיְּכוֹלָה לְהוֹצִיא אוֹתָם מִן הָעֲבֵרוֹת שֶׁרְגִילִין בָּהֶם חַס וְשָׁלוֹם", אפילו אזא מענטש קען די תורה אויך העלפן, די תורה האט אזא כח אז עס קען אים ארויסנעמען פון די עבירות, "וְאִם יַעֲשׂוּ לָהֶם חֹק קָבוּעַ וְחִיּוּב חָזָק לִלְמֹד בְּכָל יוֹם וָיוֹם כָּךְ וְכָךְ, יִהְיֶה אֵיךְ שֶׁיִּהְיֶה; בְּוַדַּאי יִזְכּוּ לָצֵאת מִמְּצוּדָתָם הָרָעָה עַל יְדֵי הַתּוֹרָה", אויב וועט ער זיך מאכן א קביעות צו לערנען יעדן טאג 'כך וכך', וועט ער סוף כל סוף ארויסגיין פון זיין בלאטע, "כִּי כֹּחַ הַתּוֹרָה גָּדוֹל מְאֹד", ווייל די כח פון תורה איז אזוי גרויס אז עס נעמט ארויס דעם מענטש פון זיין שלעכטס.

אפילו דו ביסט אזוי אין א טיפע בלאטע, ביסט אין א בלאטע פון פגם הברית רחמנא לצלן, זאלסטו וויסן אז אויב דו וועסט לערנען בקביעות יעדן טאג משניות - וועסטו ארויסקריכן פון די בלאטע. ווייל רבי נתן זאגט (חיי מוהר"ן, סימן תקעג): "ווען דער רבי האט געזאגט די שיחה פון פריער, אז די תורה איז אן עצה ארויס צו שלעפן דעם מענטש פון עבירות, האב איך געפרעגט דעם רבי'ן 'אויב תורה קען אויך העלפן אזא איינעם וואס איז אראפגעפאלן אין די עבירה פון פגם הברית, הוצאת זרע לבטלה רחמנא לצלן?' האט דער רבי געשריגן אויף מיר און געזאגט: 'דו ווייסט ווי גרויס די כח פון תורה איז?! תורה איז העכער פון אלעס!" אפילו א מענטש וואס ליגט אין די נעגל פונעם סמ"ך מ"ם, ער זינדיגט אין די עבירה פון פגם הברית, הוצאת זרע לבטלה רחמנא לצלן, אויב וועט ער לערנען יעדן טאג תורה וועט ער ארויסקריכן פון אלעם שלעכטס און ווערן אן ערליכער איד.

הער נישט אויס קיין שמועסן פון פרעמדע, און זיכער נישט פון לצים וואס האבן נישט מיט די תורה און מיט צדיקים. יעצט ווען עס פארמערן זיך די אינטערוויאס, פאדקעסטס וכדומה - זאלסטו נישט אויסהערן די זאכן, עס שוואכט אפ די אמונה און די אמונת חכמים. עס זעט אויס ווי א נישט קיין געפערליכע זאך, אבער די ענדע פון דעם איז זייער ביטער. אזוי ווי דער רבי זאגט (ספר המדות אות ליצנות, סימן י): "קָשָׁה לֵיצָנוּת" ליצנות איז אזוי געפערליך, "שֶׁתְּחִלָּתוֹ יִסּוּרִין", אין אנהויב ליידט מען, "וְסוֹפוֹ כְּלָיָה", און ביים סוף פארלענדט עס השם ישמרינו. אויך פארלירט מען די פרנסה (שם, סימן א), "עַל יְדֵי לֵיצָנוּת יִהְיֶה לוֹ נוֹשִׁים הַרְבֵּה", מען האט אסאך חובות.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת ויחי, ט' טבת, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

האסט מיך אזוי מחי' געווען מיט דיין בריוו, איך האב געמיינט אז שוין פארגעסן פון רבי'ן און פון די שיינע לימודים, יעצט זע איך אז דו שרייבסט מיר ווי דו לערנסט משניות, דו לערנסט דיינע שיעורים כסדרן, און אז דו ביסט זיך מתבודד - בין איך זייער פרייליך.

שטארק זיך, לאך זיך אויס פון די ליצנות און פון די געשפעט וואס מען שפעט פון דיר. עס איז דא א שיינע בריוו פון הייליגן רבי'ן וואס שרייבט פאר זיין ברודער, דער צדיק רבי יחיאל - א מורא'דיגע בריוו. דער רבי שרייבט אים (חיי מוהר"ן, סימן קסה): "הִגִּיעַנִי מִכְתָּבוֹ פֹּה זַאסְלַאב", איך האב ערהאלטן דיין בריוו, "וְהָיָה לִי צַעַר גָּדוֹל מִזֶּה", איך האב זייער אסאך ווייטאג, "אֵיךְ מָלְאוּ לִבָּם הָאֲנָשִׁים הָרְשָׁעִים הָאֵלֶּה וְהֵעִזּוּ פְּנֵיהֶם כָּל כָּךְ נֶגְדְּךָ", ווי קען זיין מען זאל זיך צו דיר אויפפירן מיט אזא עזות, "וְתָמֵהַּ אֲנִי אֵיךְ לֹא נִמְצָא טוֹב לְעֻמַּת רַע כְּנֶגְדָּם לְבַעֵר הָרַע", און איך וואונדער זיך, ווי קען זיין עס זאל נישט זיין מענטשן וואס זאלן זיך אננעמען פאר דיר? "אֲהוּבִי אָחִי נַפְשִׁי וּלְבָבִי", מיין ליבער ברודער, "אַל תִּירָא וְאַל תֵּחַת מִפְּנֵיהֶם", האב נישט מורא פון זיי, "רַק חֲזַק וֶאֱמַץ בַּתּוֹרָה וּבְיִרְאַת ה' כָּל הַיּוֹם, כַּמְדֻבָּר בֵּין שְׁנֵינוּ", שטארק זיך אין תורה און אין יראת ה', "וּזְכוּת אֲבוֹתֶיךָ מְסַיַּעְתְּךָ, כִּי כָּל זֶה לְגַדֵּל אוֹתְךָ וּלְהַרְבּוֹת כְּבוֹדְךָ וּלְגַדֵּל שִׂכְלְךָ", ווייל דאס אלעס וואס דו גייסט אריבער איז נאר פאר דיין טובה, דיך ברענגען נענטער צום אייבערשטן, "כִּי כְּמוֹ שֶׁאִי אֶפְשָׁר לְכָל מִינֵי זֵרְעוֹנִים לָבוֹא לְתַכְלִית גִּדּוּלָם אֶלָּא עַד שֶׁנּוֹתְנִין מִתְּחִלָּה הַגַּרְעִין בֶּעָפָר וְאַחַר כָּךְ הַגַּרְעִין נִתְבַּלֶּה וְאַחַר בְּלוֹתוֹ יִפְרַח וְיָצִיץ וְנַעֲשֶׂה אִילָן גָּדוֹל", אזוי ווי אלע פרוכט און אלע גרינצייג, אלעס וואס וואקסט - קען נאר וואקסן נאכדעם וואס מען דעקט צו די זומען, די קערל - אונטער די ערד, און די קערל ווערט פארפוילט, "כֵּן הַדָּבָר הַזֶּה שֶׁעַל יְדֵי זֶה שֶׁמַּשְׁפִּילִין אוֹתְךָ עַד עָפָר, עַל יְדֵי זֶה תִּתְגַּדֵּל וְתָצִיץ וְתִפְרַח בָּעוֹלָם", אזוי אויך מיט דיר, דורכדעם וואס מען פארשעמט דיך און מען דערנידערט דיך, דורכדעם וועסטו וואקסן און גרויס ווערן אויף דער וועלט; "אִלּוּ הָיוּ יוֹדְעִין אֵלּוּ הָרְשָׁעִים מִזֶּה", ווען די שלעכטע מענטשן וואלטן ווען געוויסט וואס פאר א טובה זיי טוען דיר מיט דעם וואס זיי רודפ'ן דיך, "בְּוַדַּאי לֹא הָיוּ מְבַזִּין אוֹתְךָ", וואלטן זיי דיך זיכער נישט געפייניגט, "כִּי כָּל כַּוָּנָתָם לְרַע", ווייל זייער גאנצע כוונה איז נאר דיר שלעכטס צו טון.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת ויחי, ז' טבת, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

די וואך וועלן מיר אינאיינעם אויסשרייען: "חזק, חזק ונתחזק!" איך האף דו לערנסט יעדן טאג חומש, דו ביסט מעביר סדרה יעדן טאג, און דו ענדיגסט אויך ספר בראשית די וואך; עס איז גאר אנדערש די וואך, די טאג, די לעבן - ווען מען לערנט תורה, מען לערנט אביסל חומש, תרגום מיט רש"י יעדן טאג, עס נעמט אינגאנצן אפאר מינוט, און אלעס גייט אנדערש.

ביים רבי'ן איז דער עיקר תמימות ופשיטות, אן קיין חכמות, אן קיין דריידלעך; און ווי מער מען קען פטור ווערן פון די ליצנות, חכמות וכו' - אלץ מער איז מען זוכה צו נעמען פון רבי'ן. דער הייליגער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן לג): "אֵצֶל הָעוֹלָם אֱמוּנָה הוּא דָּבָר קָטָן, וְאֶצְלִי אֱמוּנָה הוּא דָּבָר גָּדוֹל מְאֹד", ביי די וועלט איז אמונה א קלייניקייט, אבער ביי מיר איז דער עיקר אמונה, "וְעִקַּר הָאֱמוּנָה הִיא בְּלִי שׁוּם חָכְמוֹת וַחֲקִירוֹת כְּלָל", דער עיקר אמונה איז אן קיין חקירות און אן קיין חכמות, "רַק בִּפְשִׁיטוּת גָּמוּר כְּמוֹ שֶׁהַנָּשִׁים וְהַהֲמוֹן עַם הַכְּשֵׁרִים מַאֲמִינִים", נאר אזוי ווי פרויען און פשוט'ע מענטשן וואס לעבן בתמימות ובפשיטות, מיט אמונה - גלייבן אינעם אייבערשטן און גייען אין די וועגן פון די תורה.

זוך אויף צווישן אנשי שלומינו א גוטער חבר צו שמועסן שיחות און התחזקות פון הייליגן רבי'ן, און אנטלויף פון לצים, מען קען נישט זיין מקורב צום רבי'ן אויב מען האט אין זיך ליצנות. דער הייליגער רבי זאגט (ספר המדות אות צדיק, סימן קלד): "הַלֵּיצָנוּת אֵינוֹ מַנִּיחַ אֶת הָאָדָם לֵילֵךְ לְצַּדִּיקִים", ליצנות האלט צוריק דעם מענטש פון גיין צום צדיק, און פון פאלגן די עצות פון צדיק.

אויך זאלסטו אכטונג געבן אויף דיינע קינדער זיי זאלן נישט האבן מיט חברים וואס האבן אין זיך ליצנות, אפילו קליינע קינדער דארף מען אכטונג געבן זיי זאלן האבן גוטע חברים און זיך שפילן נאר אין שטובער וואס איז ריין פון ליצנות.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - מוצאי שבת קודש פרשת וישלח, י"ד כסליו, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד מיין טייערער ... נרו יאיר, מאנסי

איך האב ערהאלטן דיין בריוו.

מאך זיך נישט צוטון פון דעם רב וואס האט גערעדט צו דיר קעגן היכל הקודש, ווער עס רעדט אויף צדיקים - דארף תשובה טון, און ווער עס רעדט אויף צדיקים וואס זענען מגלה דעם אייבערשטן מיט מסירות נפש - איז דאס א סימן אויף נישט גוטע זאכן השם ישמרינו. מאך זיך נישט צו טון פון אים, זיין טאטע האט ארויסגעגעבן א ספר קעגן דעם הייליגן רבי'ן, און קעגן דעם הייליגן רבי נתן מיט מוהרא"ש, פיל מיט ליצנות רחמנא לצלן.

אז דו האסט געהערט לשון הרע אויף היכל הקודש, האסט געהערט ליצנות - זאלסטו זיך גוט אויסוויינען צום אייבערשטן, זאלסט טון וואס דער שני למלכות האט געטון ווען מען האט גערעדט צו אים קעגן דעם גאלדענעם בארג מיטן פערלנעם שלאס, דער רבי זאגט (ספורי מעשיות, מעשה א' מאבדת בת מלך) ער האט זייער שטארק געוויינט; אזוי זאלסטו טון, ווייל אפילו איין טראפ ליצנות פארשטעלט שוין דעם מענטש פון קענען מקבל זיין אפי שכינתא. אזוי ווי דער הייליגער אריז"ל זאגט (שער מאמרי רז"ל, מסכת סוטה): "דע כי בעולם האצילות יש חמישה פרצופים", אין עולם אצילות איז דא פינף מדריגות, "אריך אנפין, אבא ואמא", און "זעיר ונוקבא", און עס איז דא פינף עבירות וואס פארשטעלט דעם מענטש פון קענען אנקומען צו דעם; די וואס מאכן ליצנות איז פון זיי פארשטעלט די מדריגה 'אריך אנפין', די וואס חנפה'נען איז פון זיי פארשטעלט די מדריגה 'אבא', די וואס זאגן לינגנט איז פון זיי פארשטעלט די מדריגה 'אמא', און די וואס רעדן לשון הרע איז פון זיי פארשטעלט די מדריגה 'זעיר ונוקבא'; עיין שם.

טו תשובה פארן אויסהערן ליצנות אויף היכל הקודש, וואלסט זיך געדארפט אויפשטעלן ווען ער האט אנגעהויבן רעדן קעגן די פלאץ - וואס נאר דו און דער אייבערשטער ווייסן וואס היכל הקודש האט געטון מיט דיר - און ארויסגיין. ליצנות איז אזוי שעדליך, חכמינו זכרונם לברכה זאגן (יומא לח:): "הַבָּא לְטַמֵּא פּוֹתְחִין לוֹ", ווער עס וויל אוועק גיין פונעם אייבערשטן העלפט מען אים צו פון הימל ער זאל אוועק גיין, אזוי ווי עס שטייט (משלי ג, לד): "אִם לַלֵּצִים הוּא יָלִיץ"; זאגט דער הייליגער רבי נתן, פארוואס האט מען אנגעכאפט דוקא דעם פסוק "אִם לַלֵּצִים הוּא יָלִיץ"? ווייל אז א מענטש וויל זיך מטמא זיין ברענגט מען אים א לץ וואס יענער לאכט אפ פון אלעס וואס צדיקים זאגן, אזוי פאלט ער ממילא אראפ רחמנא לצלן. אזוי ווי מיר זעען, רבינו הקדוש האט אנגעזאגט זיינע קינדער (פסחים קיב:): "אַל תָּדוּרוּ בִּשְׁכֶנְצִיב", איר זאלט נישט וואוינען אין די שטאט שכנציב, ווייל זיי זענען זייער גרויסע לצים און איר וועט ווערן נאכגעשלעפט נאך זיי; זעט מען פון דעם ווי הארב ליצנות איז און ווי ווייט א מענטש דארף אכטונג געבן וואו ער וואוינט און מיט וועם ער חבר'ט זיך וכו' וכו'.

דעם הייליגן רבינ'ס זאך איז תמימות ופשיטות, אן קיין חכמות אן קיין ליצנות, מען קען נישט זוכה זיין צו טון די עצות פון רבי'ן פון זיך מתבודד זיין, דערציילן דעם אייבערשטן אלעס וואס ליגט אפן הארץ, נאר דער וואס האט נישט אין זיך קיין איין טראפ ליצנות, נאר דער וואס פירט זיך בתמימות ופשיטות.

דער רבי האט געזאגט (שיחות הר"ן, סימן קנד), ווי אזוי האט ער זוכה געווען צו קומען צו זיינע מדריגות? נאר דורך תמימות ופשיטות, ער פלעגט אסאך רעדן צום אייבערשטן און זאגן אסאך תהילים. דער רבי האט געזאגט: "וואלט איך געוואוסט וואס דער אייבערשטער וועט פון מיר מאכן, צו וואס מען קען זוכה זיין דורכדעם - וואלט איך געטון אין איין טאג וואס איך האב געטון א גאנץ יאר", דער רבי האט זיך געבענקט צו דעם און געזאגט: "איי איי פראסטאק, ווי וואויל און ווי גרויס איז דאס רעדן און שמועסן מיטן אייבערשטן".

וואויל איז דער וואס ווארפט אוועק אלע ליצנות, אלע חכמות און פאלגט דעם רבי'ן מיט תמימות ופשיטות און אנטלויפט פון לצים, וועט אים זיין גוט בזה ובבא.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת חיי שרה, ט"ז מר-חשון, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד מיין טייערער ליבער ... נרו יאיר

איך האב ערהאלטן דיין בריוועלע.

לכבוד דיין יום הולדת זאלסטו זיך פארנעמען צו אויסהערן חזרת הש"ץ אין סידור און נישט טון אנדערע זאכן.

בנוגע וכו'; גיי נישט ארויס ביינאכט פון שטוב, גיי שלאפן צייטליך, און אויב דו ביסט נישט מיד – זאלסטו לערנען אין שטוב.

בנוגע וכו'; הער נישט אויס די לצים, עס וועט דיר נאר צעשטורעמען דיין מח. דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א', סימן לח), "רוח סערה עושה דברו", דורך רעדן און הערן שטותים והבלים – ווערט א שטורעם ווינט, מען פארלירט די ישוב הדעת.

זע צו צאלן רענט אין צייט, און אז דו האסט נישט – זאלסטו גיין אויף די הייזער צאמנעמען צדקה, און באצאלן יעדן ערשטן למספרם.

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת לך לך, ב' מר-חשון, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

מיר האבן געהאט א הערליכע שבת אין ישיבה. שבת אינדערפרי נאכן דאווענען האבן מיר געלערנט די מעשה פון חכם און תם (סיפורי מעשיות, מעשה ט), ווי דער תם האט זיך געפירט בתמימות, און ווען מענטשן זענען געקומען צו אים שפעטן האט ער זיי געזאגט: "נאר אן ליצנות", און ווען זיי האבן געענטפערט "מיר מיינען נישט קיין ליצנות", האט ער גלייך אנגעהויבן רעדן מיט זיי, ער האט נישט געוואלט איבערטראכטן אפשר מיינען זיי יא ליצנות נאר זיי זאגן אז זיי מיינען נישט צו טשעפען, ווייל דאס אליין איז ליצנות, דער תם האט זיך געפירט זייער גראד, און ווען ער האט געזען אז זיי שפעטן פון אים האט ער זיי געענטפערט: "וואס וועט זיין אויב ענק וועלן זיין קליגער פון מיר? וועלן ענק ערשט זיין נאראנים, ווייל וואס בין איך דען?"

מיר האבן גערעדט פון שלום בית, אז מען זאל נישט שפעטן איינער פון צווייטן, און אויב מען האלט זיך קליגער איינער פון צווייטן איז מען דאך ערשט א נאר, אזוי ווי דער תם האט געזאגט.

ביי שלש סעודת האבן מיר גערעדט פון דאס גרויסקייט פון דינען דעם אייבערשטן מיט תמימות. דער פסוק זאגט (בראשית ו, ט): "נֹחַ אִישׁ צַדִּיק", נח איז געווען א צדיק; ווי אזוי איז ער צוגעקומען צו זיין א צדיק אין אזא געפאלענע דור ווי די דור המבול? זאגט דער פסוק (שם): "תָּמִים הָיָה בְּדֹרֹתָיו",  ער האט געדינט דעם אייבערשטן מיט תמימות; דאס איז דער וועג צו ווערן א צדיק, ווער עס גייט בתמימות ופשיטות; ער גייט אין שול דריי מאל א טאג דאווענען די דריי תפילות און טוט בתמימות די מצוות וואס דער אייבערשטער האט אונז באפוילן, און ועל כולם ער איז זיך מתבודד, ער רעדט ארויס אפאר ווערטער צום אייבערשטן – דער קען זוכה זיין צו ווערן אן איש צדיק.

מיר האבן געלערנט ספר חיי מוהר"ן, סימן תלט, ווען דער רבי איז שוין געווען זייער נישט געזונט, דעם לעצטן ראש השנה פון רבינ'ס לעבן, שנת תקע"א, איז געווען ביים רבי'ן אן אייניקל - ישראל'יק, א זון פון שרה דעם רבינ'ס טאכטער; דער אייניקל איז אריין צום רבי'ן אין שטוב און דער רבי האט אים געבעטן: "דאווען פאר מיר איך זאל זיין געזונט", האט ער געפרעגט דעם רבי'ן: "וואס וועל איך באקומען דערפאר?" האט דער רבי געשמייכלט און געזאגט פאר די תלמידים: "ער פירט זיך שוין ווי א גוטער איד", (אזוי פלעגט מען דעמאלט רופן א רבי - 'א גוטער איד'), האט אים דער רבי געגעבן זיין גאלדענעם זייגער. ישראל'יק האט גענומען דעם זייגער און געזאגט הויך אויפן קול: "גאט גאט! לאז מיין זיידע זיין געזונט", און אלע וואס זענען געווען אנוועזנד האבן זיך צעלאכט, האט זיך דער רבי אנגערופן צו זיי און געזאגט: "וואס לאכט איר, וואס דען איז תפילה?!" זיי האבן געלאכט מיינענדיג צו זאגן, ווי איינער פרעגט: 'דאס מיינט תפילה? אויף דעם האסטו באקומען א זייגער?!' האט דער רבי זיי געזאגט: "וואס דען איז תפילה?!" דאס איז תפילה! פשוט'ע ווערטער פארן אייבערשטן, אן קיין שום צוגעלייגטע זאכן וכו'.

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת לך לך, ה' מר-חשון, שנת תשפ"ה לפרט קטן

לכבוד ... נרו יאיר

געב זיך אכטונג נישט צו הערן קיין ליצנות, קיין לשון הרע; מען קען שוין זיין אין היכל הקודש, קודש קדשים, און דארט באגעגענען דעם נחש הקדמוני וואס רעדט צו מען זאל עסן פון די עץ הדעת, און אז מען הערט אים אויס - ווערט מען פארטריבן פון גן עדן.

ווען איך בין געקומען קיין יבנאל צו זיין ביי מוהרא"ש אויף א שבת, עס האט זיך געשפירט ווי אין גן עדן - זענען צו מיר געקומען אינגעלייט און געזאגט: "מיין נישט אז אלעס איז גוט דא, עס איז דא אזויפיל פראבלעמען", זיי האבן מיר געוואלט אויפהעצן אויף מוהרא"ש.

איך האב דעמאלט געטראכט צו מיר 'אוי וויי, מען קען זיין ביים צדיק, מען קען זיין אין קודש הקדשים - און מען דארף רחמי שמים נישט צו הערן לשון הרע, נישט צו פארגעסן פון תכלית, פארוואס בין איך געקומען צום רבי'ן, פארוואס בין איך אין היכל הקודש, און וואס גייט מיר אן דאס און יענץ? ממש ווי מוהרא"ש זאגט, מען קען זיצן איינער נעבן צווייטן, איינער איז אין גן עדן, ער שפירט אלע ש"י עולמות, און נעבן אים זיצט איינער אין גיהנום, אין חושך ענן וערפל, אין די גרעסטע טונקלקייט.

ווען דו הערסט רעדן אויף צדיקים זאלסטו גיין אין א זייט און וויינען צום אייבערשטן: "הייליגער באשעפער וואס טו איך דא, איך בין אזוי פארלוירן, דא האב איך געטראפן א צדיק וואס ברענגט מיך צו דיר, ער ברענגט מיר צו לערנען און דאווענען און צו דביקות אין דיר, און דא הער איך רעדן כל דבר אסור, איך בעט דיר אייבערשטער העלף מיר איך זאל נישט הערן קיין לשון הרע און איך זאל גיין אויפן אמת'ן וועג".

אזוי מוז זיין, און אזוי וועט זיין, און דאס גייען אלע אריבער, אפילו גרויסע מענטשן דארפן דאס אויך אריבערגיין; הערן לשון הרע וכו'. מוהרא"ש דערציילט (פעולת הצדיק, סימן תכא), דער הייליגער רבי נתן זכר צדיק וקדוש לברכה איז געווען אן איידעם ביי הרב הגאון המפורסם רבי דוד צבי אויערבאך זכר צדיק לברכה. רבי דוד צבי איז געווען רב אין דריי גרויסע שטעט אין אוקריינא: שאריגראד, קרעמניץ און מאהליב. ער איז געווען זייער א גרויסער מענטש, דער רבי האט אמאל געזאגט פאר רבי נתן: "דיין שווער איז א צדיק", אזוי אויך האט דער הייליגער רבי ברוכ'ל פון מעזיבוזש זכותו יגן עלינו געזאגט אויף אים: "וואו ער גייט, גייט אליהו הנביא מיט מיט אים"; דער רבי דוד צבי האט נישט ליב געהאט חסידים, ער האט געהאקט טאג און נאכט אויף חסידים.

אין אנהויב איז רבי דוד צבי געפארן צום הייליגן צדיק רבי פנחס קאריצער זכותו יגן עלינו, עס איז אים זייער געפאלן די הנהגה פון דעם צדיק, אבער עס האט אים געשטערט פארוואס זיינע חסידים רעדן קעגן דעם צדיק רבי מיכל זלאטשובער זכותו יגן עלינו, האט רבי דוד צבי געטראכט אז ער גייט פארן צו דעם צדיק רבי מיכל זלאטשובער זכותו יגן עלינו, ער וויל זען וואס דארט טוט זיך. ווען ער איז אנגעקומען צי רבי מיכל זלאטשובער זכותו יגן עלינו און צוגעזען זיין עבודה איז אים זייער געפאלן זיין התנהגות, אבער עס האט אים זייער געשטערט צו הערן פון זיינע חסידים ליצנות אויף רבי פנחס קאריצער זכותו יגן עלינו, ער האט געזען אז דער איז אפגע'פסק'נט מיט זיינע מענטשן וכו' און דער איז אפגע'פסק'נט מיט זיינע מענטשן וכו'. עס האט אים זייער וויי געטון די מחלוקות און פירוד לבבות צווישן די גרויסע צדיקים ביז ער האט מחליט געווען און געזאגט: "איך גלייב אז ביידע זענען אמת, וואס זיי רעדן אויף אים און וואס זיי רעדן אויף אים"; דאס האט אים געמאכט ער זאל פיינט האבן חסידים. פון דעמאלט האט ער יעדן טאג געמאכט א שיעור מיט זיינע קינדער און איידעמער ווי ער פלעגט רעדן צו זיי קעגן חסידים.

דאס האט זייער געשטערט פאר רבי נתן, פארוואס פעלט אויס די אלע מחלוקות און קריגערייען; ווען רבי נתן איז געקומען דעם ערשטן ראש השנה צום רבי'ן, אום שנת תקס"ג און ער האט געהערט די תורה וואס דער רבי האט געזאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א', סימן ה), איז אים פארענטפערט געווארן די שטארקע קשיא וואס האט אים לאנגע יארן געשטערט, א קשיא וואס זיין שווער האט מיט אים געלערנט אלע יארן, דער רבי זאגט דארט: "וְתַאֲמִין, כִּי כָּל מַצּוּתָא וּמְרִיבָה שֶׁיֵּשׁ בֵּין הַצַּדִּיקִים הַשְּׁלֵמִים אֵין זֶה אֶלָּא כְּדֵי שֶׁיְּגָרְשׁוּ סִטְרִין אָחֳרָנִין", דו דארפסט גלייבן אז די אלע מחלוקות וואס איז דא צווישן די צדיקים דאס איז נאר ווייל מען וויל דיך פארטרייבן פון זיי, "כְּשֶׁאַתָּה שׁוֹמֵעַ מְרִיבוֹת שֶׁבֵּין הַצַּדִּיקִים תֵּדַע, שֶׁזֶּה מַשְׁמִיעִין אוֹתְךָ תּוֹכָחָה עַל שֶׁפָּגַמְתָּ בְּטִפֵּי מֹחֲךָ", ווען דו הערסט רעדן אויף צדיקים זאלסטו וויסן אז דאס איז נאר ווייל מען וויל דו זאלסט תשובה טון אויף וואס דו האסט פוגם געווען; רבי נתן האט געזאגט: "ווען איך האב געהערט די תורה פון רבי'ן איז מיר גלייך פארענטפערט געווארן פארוואס מען רעדט אויף צדיקים און מען קריגט זיך השם ישמרינו, נאר מיך צו פארטרייבן, אז איך בין נישט ראוי צו זיין צווישן זיי".

דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.