בריוון פונעם ראש ישיבה שליט"א

#275 - נישטא קיין רעדן ניבול פה
ישיבה, הדרכות, ניבול פה

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת ויקהל-פקודי, כ"ב אדר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


משה שמואל שטעסל נרו יאיר, מגיד שיעור ישיבת היכל הקודש ירושלים


איך האב געהערט אז דו האסט גערעדט זייער א שטארקע שיעור פאר די בחורים פון זיך אכטונג געבן פון ניבול פה, איך הער אז דו האסט גערעדט זייער שארף; אז אויב דו וועסט הערן א בחור רעדן ניבול פה - וועסטו אים ארויסווארפן פון ישיבה. איך וויל דיר זאגן אז דו זאלסט רעדן נאך מער שארף, איך מאך דיך א שליח דו זאלסט האלטן אונזערע ד' אמות ריין, איך וויל נישט עס זאלן זיין אין ישיבה בחורים וואס רעדן ניבול פה.


קוק נישט אויף קיינעם, האב נישט מורא פון קיינעם, זאל זיין ווער זאל זיין, נישטא קיין רעדן ניבול פה, אפילו מיר וועלן בלייבן מיט א קליינע צאל תלמידים, אפילו ווייניגער פון מנין; ווייל אז מען רעדט ניבול פה פארטרייבט מען די שכינה הקדושה, מען איז גורם אז עס זאלן פאלן באמבעס פון די רוצחים אויף אידישע שטיבער און אידישע קינדער זאלן געשעדיגט ווערן, חכמינו זכרונם לברכה זאגן (שבת לג:): "בַּעֲווֹן נִבוּל פֶּה צָרוֹת וּגְזֵרוֹת מִתְחַדְּשׁוֹת", צוליב די עבירה פון ניבול פה קומען אסאך צרות און נייע גזירות אויף די וועלט, "וּבַחוּרֵי יִשְׂרָאֵל מֵתִים, חַס וְשָׁלוֹם", יונגע מענטשן שטארבן, "וִיתוֹמִים וְאַלְמָנוֹת צוֹעֲקִים וְאֵינָם נַעֲנִין" יתומים און אלמנות שרייען פאר הילף און זיי ווערן נישט געענטפערט; דורכדעם וואס בחורים רעדן ניבול פה קומען די באמבעס השם ישמרינו.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#274 - מחזק זיין די פרוי אויף שלום בית אינדערהיים
שלום בית, חיזוק פאר פרויען, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת ויקהל-פקודי, כ"א אדר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


מרת ... תחי'


וואויל איז אייך אז איר זענט באשעפטיגט מיט מחזק זיין אידישע קינדער, זיי פרייליך מאכן און זיי ברענגען צו זיין נאנט צום אייבערשטן.


ביטע אויב איר קענט מחזק זיין די תלמידה ... תחי', זי זאל זיך נישט נאכלאזן אין שטוב פארן מאן, זי זאל זיך שיין מאכן פארן מאן; דאס דארף מען לערנען מיט אידישע טעכטער, זיי זאלן וויסן דאס גרויסקייט פון גיין אנגעטון אין שטוב פארן מאן שיין, ריין, מיט טעם און חן; "אַל תִּהְיוּ כְּסוּס" (תהלים לב, ט), א איד איז נישט ווי א פערד; א פערד - אין גאס באצירט מען איר, און אין שטאל ליגט זי שמוציג; א איד איז פארקערט, אין גאס זוכט מען נישט צו ציען פרעמדע אויגן און אין שטוב איז מען שיין באצירט.


עס איז א גרויסע מצוה איר צו מחזק זיין, ווייל זי מיט איר מאן זענען צוויי טייערע מענטשן, און ער באקלאגט זיך אז זי שטעלט זיך נישט אהער וכו' וכו'.


נאכאמאל, איר דארפט זיך זייער פרייען אז אייער לעבן גייט אריבער מיט זאכן וואס וועלן בלייבן אויף אייביג, מיט מחזק זיין אידישע טעכטער.


דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#273 - מענטשן ווילן הערן חיזוק, א גוט ווארט, און א גלעט
הפצה, הדרכות, גבאי

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת ויקרא, כ"ו אדר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, בית שמש רמה ד'


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


איך פריי זיך זייער צו באקומען א באריכט פון יעדן פרט ביי ענק אין שול, בעיקר פריי איך זיך צו הערן אז עס איז דא ביי ענק שלום און ליבשאפט, דאס איז דער עיקר, דאס איז די הצלחה פון א שול.


בנוגע פארלערנען ביי שלש סעודות; עס פעלט נישט אויס פאר צו לערנען דוקא אין א סדר, עס איז דא לענגערע שיחות, און מענטשן ווילן הערן חיזוק, מענטשן ווילן א גוט ווארט, א גלעט; אזוי טוט מען ביי אונז אין ישיבה, מען לערנט פאר גרינגע שיחות פון רבי'ן, וואס מען קען ארויסנעמען גרינג אויף למעשה.


שטארקטס ענק, און הלואי זאלן ענק זיך שטארקן אין הפצה, זיך איינטיילן מיטן לייגן די גליונות אין אלע שולן. (לייגט נישט אין שולן וואו מען צערייסט די גליונות, לייגט אין די שולן וואס זענען זיך מחי' דערמיט). אנשי שלומינו מוזן האבן א חלק אין הפצה, עס איז נישט שייך צו זיין א ברסלב'ער חסיד אן הפצה, דער רבי וויל דאס פון אונז אלע, מיר אלע זאלן עוסק זיין אין הפצה.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#272 - די קינדער זאלן טאנצן און זיך אויסגעבן
שמחה, מוסדות, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת כי תשא, ט"ז אדר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


לכבוד מרדכי אינדיג נרו יאיר, מנהל תלמוד תורה היכל הקודש קרית ברסלב ליבערטי


ווען איך בין געווען אין חדר א וואך פאר פורים האב איך מיטגעהאלטן ווי אזוי די קינדער טאנצן, עס איז געווען אזוי פרייליך, אזוי לוסטיג; א שאד אז מען טוט דאס נישט יעדן טאג. אין בית פיגא איז דאס א חלק פון די לימודים, די קינדער פון אלע כיתות טאנצן יעדן טאג. עס איז גוט מען זאל דאס איינפירן אין תלמוד תורה, די קינדער זאלן טאנצן אפאר מינוט איידער מען גייט עסן מיטאג. עס איז זייער וויכטיג אז עס זאל זיין זייער פרייליך, ווייל אז קינדער טאנצן, זיי געבן זיך אויס - פארשפאָרט מען אסאך פראבלעמען.


איך וויל דיר נאכאמאל דערמאנען וואס איז די פליכט פון זיין א מנהל, א מנהל איז דא פאר איין זאך, ער זאל מחזק זיין די מלמדים, געבן גוטע ווערטער פאר די מלמדים, שמייכלען צו יעדן מלמד און העלפן די מלמדים. מען דארף נישט קיין מנהל פאר טעכנישע זאכן, אלע זאכן וואס זענען טעכניש - דאס קען טון דער מענעדזשער, דער סגן מנהל וכו', דער מנהל דארף מען פאר איין זאך - פאר די נשמה, פאר די חיות; יעדער מלמד זאל שפירן ווי ער האט א פלאץ ביים מנהל אין הארץ און ער האט איינער וואס שטארקט אים, דאס איז סיי פאר א מנהל און סיי פאר א מנהלת.


אויך וויל איך דיר בעטן זאלסט שוין אנגרייטן די פלענער פאר זומער, רעד מיט האברך יודל נרו יאיר אויב ער וויל נאכאמאל זיין מיט די קינדער וכו', און אויך אנגרייטן די גאנצע סטעף פארן זומער.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#271 - זיך האלטן צוזאמען און דאווענען צוזאמען
הפצה, בית המדרש, היכל הקודש, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת תצוה, ט' אדר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


לכבוד מיינע טייערע ליבע אנשי שלומינו פון בני ברק, ה' עליהם יחיו


איך בין זייער פרייליך אז מיר האבן צוריק אונזער ד' אמות, אונזער בית המדרש - וואו מיר וועלן זיך קענען שטארקן אינאיינעם מיט אחדות, מיט ליבשאפט; די גאנצע מעשה וואס איז געווען ביז אהער זאל ענק נישט מבלבל זיין, דאס זאל ענק מחזק זיין און ענק אויפפרישן.


איך וויל ענק בעטן, אלע אן אויסנאם - אלע חברים זאלן אינאיינעם זיך איינטיילן צו גיין פארשפרייטן די שיינע גליונות אין אלע שולן אין בני ברק, אלע זאלן עוסק זיין אין הפצה.


אויך וויל איך ענק בעטן, אזוי ווי מיר זענען צוריק אין אונזערע ד' אמות - זאל מען זיך פארנעמען נישט צו שמועסן ביים דאווענען; אויב איינער וויל רעדן - זאל ער מוחל זיין ארויסגיין אינדרויסן פון שול, אבער אין שול זאל מען נישט רעדן.


אויך זאל מען זיך מחזק זיין נישט רעדן אויף אנדערע אידן, נישט אויף אנדערע קהילות און אויך נישט אויף אנדערע כיתות אין ברסלב; מיר דארפן נאר עוסק זיין אין פאלגן די עצות פון רבי'ן מיט לערנען שיעורים כסדרן בכל התורה כולה און מיט גיין יעדן טאג התבודדדות און מיט זיין פרייליך.


אויך בעט איך מען זאל זיך פירן מיט דרך ארץ, פאלגן די גבאים, און הלואי זאל ביי ענקער חבורה מקוים ווערן וואס דער רבי האט געזאגט (חיי מוהר"ן, סימן רצב): "הָעוֹלָם רָאוּי שֶׁיִּתְמְהוּ עַצְמָן עַל הָאַהֲבָה שֶׁבֵּינֵינוּ", די וועלט וועט זיך וואונדערן אויף די גרויסע ליבשאפט וואס וועט זיין צווישן אייך; מוהרא"ש פלעגט זאגן, ליידער ליידער איז דער שיחה נאכנישט מקוים געווארן, הלואי זאל דאס מקוים ווערן ביי אייך, ענק זאלן זיך ליב האבן איינער דעם צווייטן, אזוי וועט דער רבי זיין ביי ענק, און מוהרנ"ת מיט מוהרא"ש, מיט אלע צדיקים; ווייל דער רבי האט געזאגט ביים אוועק גיין פון ברסלב קיין אומאן (שם, סימן קפז): "תִּרְאוּ לְהִתְקַבֵּץ יַחַד, וּלְהִתְפַּלֵּל יַחַד", איר זאלט זיך האלטן צוזאמען און דאווענען צוזאמען, "כִּי אִם תִּתְפַּלְּלוּ בְּכַוָּנָה, אוּלַי תּוּכְלוּ לְהַמְשִׁיךְ אוֹתִי לְכָאן עוֹד הַפָּעַם", ווייל אויב איר וועט זיך האלטן צוזאמען און דאווענען צוזאמען, וועט איר מיך קענען ממשיך זיין צו אייך.


דער אייבערשטער זאל העלפן ענק זאלן האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#270 - שפילן פאר די קינדער נאר ניגונים פון היכל הקודש
ניגונים, מוסדות, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת תצוה, ו' אדר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


אברהם אליהו זעלקאוויטש נרו יאיר, סגן מנהל קרית ברסלב ליבערטי


איך וויל דיר בעטן דו זאלסט צושטעלן פאר אלע באס דרייווערס ביי אונז אין מוסד די ניגונים פון היכל הקודש, און 'נאר' דאס זאל שפילן פאר די קינדער ביים ברענגען און טראגן פון חדר, סקול און אהיים, און אויך ווען מען טאנצט אין חדר זאל מען טאנצן מיט די ניגונים, און אויך זאל דאס שפילן פאר די קינדער; אזוי וועט אריינגיין אין זייערע ביינער און אין זייער מארעך אמונה פשוטה, אמונה טהורה ברורה ומזוככת, אז אין יארן ארום, יארן שפעטער, ווען עס וועט איבערגיין וואס עס וועט איבערגיין – וועט זיי שפילן אין מח: "אלעס וואס דער אייבערשטער טוט – איז גוט", און: "בעט דעם באשעפער אלעס וואס דו דארפסט", און: "אויף אמונה שטייט די וועלט" וכו'.


איך האב א פלאן אויפצושטעלן א דור פון צדיקים, א דור פון אידן מאמינים בה'; די אלע קינדער וואס לערנען ביי אונז אין חדר און הערן טויזנטער מאל און הונדערטער טויזנטער מאל אז דער אייבערשטער פירט אלעס, ער מאכט און טוט אלעס, זיי הערן דאס בייטאג און ביינאכט, ביים עסן און ביים איינשלאפן (מיט קול ברסלב - מעשה'לעך), ביים פארן אין חדר, ביים זיין אין חדר, ביי ריסעס, ביי הפסקה, ביי מיטאג, ביים שפילן, ביים שווימען, ביים טאנצן און שפרינגען, אז דאס ווערט א חלק פון זיי.


איך האף דו וועסט טון מיין ווילן.

#269 - מחנך זיין די קינדער מיט סבלנות, תפלה, און שמחה
חינוך הילדים, דרך ארץ, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת תצוה, ו' אדר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, קרית ברסלב


בנוגע וואס מיר האבן שוין גערעדט פנים בפנים וכו'; לערן אויס דיינע קינדער דורכאויס די וואך, טאג נאך טאג – זיך צו פירן מיט דרך ארץ, ובפרט דרך ארץ ביים עסן; זיי זאלן עסן מיט עסצייג, און זיצן און עסן איידל, נישט ווי א פרעסער און א זויפער, און אז עס שטעלט זיך מער ארויס ביי איין קינד דאס צעפלויגנקייט און פאר'חלומ'קייט – זאלסטו מיט דעם קינד גיין מער שטייטליך. עס שטייט (משלי כב, ו): "חַנוֹךְ לְנַעַר עַל פִּי דַרְכּוֹ", יעדע קינד איז א באזונדערע מסכתא; איינער איז מער זריז, איינער איז פארקערט, און עלטערן דארפן מיט סבלנות מחזק זיין די קינדער זיי זאלן זיך פירן איידל און אויסוואקסן ערליך.


בנוגע וואס די צוויי עלטסטע קריגן זיך וכו'; דער הייליגער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן נט): "מְסֻגָּל יוֹתֵר לַבָּנִים לִהְיוֹת רָחוֹק מֵהֶם, לִבְלִי לִהְיוֹת דָּבוּק בָּהֶם, לְשַׁעֲשֵׁעַ בָּהֶם בְּכָל פַּעַם, רַק לִבְלִי לְהִסְתַּכֵּל עֲלֵיהֶם כְּלָל", עס איז מסוגל פאר עלטערן נישט צו זיין צוגעקלעבט צו די קינדער, דאס הייסט מען זאל זיי נישט נאכגיין טריט אויף טריט; נישט אלעס דארף מען באמערקן (אויסער סכנה'דיגע זאכן).


דער עיקר זאל זיין אין שטוב פרייליך, געב פאר אלע גוטע ווערטער, רים אויס יעדן קינד מיט זיינע מעלות און מידות טובות, און והעיקר תפילה; גיי יעדן טאג א שפאציר און שמועס אויס דיין הארץ מיטן אייבערשטן, בעט אים אויף יעדע קינד באזונדער.

#268 - די קינדער זאלן ליב האבן פסח
חינוך הילדים, הדרכות, פסח, סדר נאכט

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת צו, ד' ניסן, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


איך האב ערהאלטן דיינע פראגעס וכו'.


דו פרעגסט ווי לאנג בערך זאל געדויערן א סדר; טייערער ברודער דאס איז נישט אויף וואס מען דארף קוקן, ביי יעדן איינעם גייט עס אנדערש, איינער איז מער א זריז - נעמט אלעס שנעלער, און ביי א צווייטן - נעמט אלעס לענגער; דאס איז נישט אויף וואס מען דארף קוקן, דער עיקר דארף מען זען עס זאל זיין געשמאק מיט א חיות און א טעם.


ווען מען ברענגט אריין די הייליגע יום טוב פסח - דארף מען דאס מאכן מיט ליבשאפט און געשמאק, אז די קינדער זאלן דאס ליב האבן; ווייל אויב די קינדער באקומען די מצוות מיט אנגעצויגנקייט און מיט נערוועזקייט - איז דאס גורם זיי צו דערווייטערן פון אידישקייט.


אלעס וואס דו טוסט; אלע מנהגים, אלעס אלעס - זאל געטון ווערן מיט געשמאק און מיט פרייד, די סדר נאכט, די הגדה, אפגערעדט דאס הכנה פאר פסח, דאס אויסרוימען די חמץ, דאס כשר'ן, דאס בודק חמץ זיין וכו' וכו'; אלעס זאל געטון ווערן מיט געשמאק און מיט טעם, אז די קינדער זאלן ווארטן אויף דעם, זיי זאלן ארויסקוקן און פרעגן: 'ווען קומט שוין פסח? ווען גייט מען שוין כשר'ן? ווען גייט זיין די סדר נאכט', אז נישט לויפן די קינדער אוועק, זיי ווילן נישט הערן פון אידישקייט רחמנא לצלן.


די נסיונות זענען זייער גרויס, די צד הטומאה לאקערט זייער אויף די יוגענט, זיי שטעלן א פנים ווי זיי האבן ליבשאפט, זיי קומען מיט א פנים אז ביי זיי איז דא ווארעמקייט און געפיל, און די יוגענט ווערט צו זיי צוגעשלעפט השם ירחם; דארפן מיר זיך זייער אנשטרענגען אז אין שטוב זאל זיין ווארעם, די קינדער זאלן זען א שיינע שטוב, די קינדער זאלן זען ווי טאטע מאמע לעבן בשלום; אזוי וועלן זיי קיינמאל נישט אוועקגיין פון שטוב, זיי וועלן גיין אין די וועג פון די עלטערן.


דער אייבערשטער זאל העלפן מיר זאלן זוכה זיין צו (פסחים קטז:): "וְנֹאכַל שָׁם מִן הַזְּבָחִים וּמִן הַפְּסָחִים"; און צו (מיכה ז, טו): "כִּימֵי צֵאתְךָ מֵאֶרֶץ מִצְרָיִם אַרְאֶנּוּ נִפְלָאוֹת", אמן.

#267 - דריי זיך נישט אין גאס
חברים, הדרכות, בין הזמנים

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת ויקהל-פקודי, שבת החודש, מברכין ניסן, כ"ד אדר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, מאנסי


טייערער ליבער תלמיד, פיר זיך מיט יראת שמים, דריי זיך צווישן די פיר ווענט פון ישיבה, און אויך יעצט 'בין הזמנים' זאלסטו זיך דרייען נאר אין שול, דארט איז די בעסטע פלאץ; די אלע וואס האבן אויסגעניצט זייערע יונגע יארן מיט לערנען אין ישיבה - די האבן זייער מצליח געווען אין לעבן, און נעבעך די אלע בחורים וואס האבן זיך געלאזט איבער רעדן פון נישט גוטע חברים איבער צו לאזן די פיר ווענט פון ישיבה און גיין זוכן אזוי גערופענע גליקן - די אלע האבן נישט מצליח געווען. ווייל אין ישיבה און אין שול - דארט געפינט זיך דער אייבערשטער, די הייליגע חכמים זאגן (שיר השירים רבה ה, ב), אויפן פסוק (שיר השירים ה, ב): "'אֲנִי יְשֵׁנָה וְלִבִּי עֵר', אני ישנה מבית המקדש", אבער "ולבי ער לבתי כנסיות ובתי מדרשות", אפילו מיר האבן נישט היינט קיין בית המקדש איז אונז געבליבן די ישיבה, די שולן; דארט קען מען געפינען דעם אייבערשטן.


איך בעט דיר ליבער תלמיד, אויך יעצט אין די 'בין הזמנים' טעג זאלסטו זיך נאר דרייען אין שול, חכמינו זכרונם לברכה זאגן (ברכות טז.): "מַה נְּחָלִים מַעֲלִין אֶת הָאָדָם מִטֻּמְאָה לְטָהֳרָה", אזוי ווי מען גייט אין טייך ווערט מען אויס טמא, מען ווערט טהור, "אַף אֹהָלִים מַעֲלִין אֶת הָאָדָם מִכַּף חוֹבָה לְכַף זְכוּת", אזוי אויך אז מען גייט אין שול, אפיו מען איז פארשמירט מיט נארישקייטן, די קאפ ליגט אין שלעכטע זאכן - ווערט מען ריין, מען ווערט מלאים מצוות, אנגעפילט מיט מצוות; און טאקע ווייל מען קען זוכה זיין אין שול, אין ישיבה, אין כולל - צו ווערן אנגעפילט מיט מצות - פארלייגט זיך דער יצר הרע אויף בחורים און אינגעלייט זיי אוועק צו שלעפן פון ישיבה, פון כולל - און זיי אריינווארפן אין עבירות, זיי זאלן איבערלאזן די שול, איבערלאזן די ישיבה.


איך בעט דיר זייער, דריי זיך נישט אין גאס, דריי זיך נישט אין נישט גוטע פלעצער, דריי זיך נאר אין ישיבה, און יעצט 'בין הזמנים' ווען עס איז נישטא ישיבה - זאלסטו זוכן א שול וואו דו קענסט לערנען אן ווערן געשטערט. מאך זיך א הויפן ספרים, נעם א חומש, משניות, גמרא, שלחן ערוך, תהלים, און נאך - און לערן מיט א ניגון אויפן קול, און אפילו דו וועסט נישט פארשטיין אלעס אין אנהייב - זאלסטו ווייטער לערנען; ווייל אזוי גייט עס, אין אנהייב איז שווער צו פארשטיין, אבער ביים סוף עפנט זיך אויף די קאפ און מען הייבט אן פארשטיין.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#266 - א שטילע פלאץ זיך אויסצושמועסן מיט'ן אייבערשטן
בחור, משמש דעם רבי'ן, הדרכות, קליידער, בין הזמנים

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת ויקהל-פקודי, שבת החודש, מברכין ניסן, כ"ד אדר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, תלמיד ישיבת היכל הקודש קרית ברסלב ליבערטי


יישר כח פארן העלפן רייניגן די מקוה אין שטעטל, עס איז אזא הייליגע זאך צו העלפן אין א שול, מען האט א חלק אין אלע תורה און תפילה און גוטע זאכן וואס ווערן געטון אין דעם שול.


גיי מיט חסידי'שע קליידער און חסידי'שע שיך, און אפילו עס איז דא בלאטעס ביי די ישיבה אין שטעטל - זאלסטו נאכאלץ בלייבן אנגעטון חסידי'ש, און אז עס איז דא קאלטע טעג זאלסטו אנטון א חסידי'שע מאנטל, א חסידי'שע סוועטער, מאך נישט נאך וואס דו זעסט ביי דעם און יענעם. איך דארף אלע מקרב זיין, איך נעם אלע וואס ווילן זיין אין ישיבה, אבער דו דארפסט האבן די שטארקקייט נישט זיך צו רירן פון די לבוש וואס דיינע טייערע עלטערן גייען.


ניץ אויס די טעג פון 'בין הזמנים' אויף נאנט ווערן צום אייבערשטן, מאך זיך א קביעות יעדן טאג צו גיין אביסל רעדן מיטן אייבערשטן. דער רבי האט דערציילט (שבחי הר"ן, סימן י), אלס קינד פלעגט ער זוכן א שטילע פלאץ וואו צו קענען רעדן און שמועסן מיטן אייבערשטן, ער פלעגט ארויפגיין אין בוידעם, (ביי זיין טאטע אין שטוב איז געווען א בוידעם, דארט האט מען געהאלטן די האלץ פאר א גאנץ יאר, און די עסן פאר די פערד), דארט האט ער זיך אויסגעוויינט צום אייבערשטן אז ער וויל זיין אן ערליכער איד, ער פלעגט מיט נעמען א תהלים און ער האט אריינגעפלאכטן זיינע אייגענע תפילות, אזוי האט ער געטון טאג טעגליך, און דאס האט אים געברעגט צו וואס ער האט זוכה געווען, און אזוי אויך אלע צדיקים האבן זוכה געווען צו קומען צו זייערע מדריגות דורך די עבודה פון רעדן און שמועסן מיטן אייבערשטן.


על כן טייערער ליבער תלמיד, מאך עס נאך, זוך אויף א שטילע פלאץ און דארט זאלסטו זיך אויסשמועסן דיין הארץ מיטן אייבערשטן, בעט אים: "הייליגער באשעפער זיי מיך מקרב צו דיר... העלף מיך... ראטעווע מיך פונעם יצר הרע...", אזוי זאלסטו טון טאג נאך טאג, וואך נאך וואך, ביז דער אייבערשטער וועט רחמנות האבן אויף דיר.


אויך זאלסטו נישט ווערן צעבראכן ווען דו וועסט שפירן ווי קיינער הערט דיך נישט אויס, ווען דו וועסט זען ווי עס גייען אריבער טעג און וואכן וואס דו בעטסט און בעטסט און עס זעט אויס ווי גארנישט פאסירט; וויסן זאלסטו אז אלע צדיקים גייען דאס אריבער, אויך דער רבי איז דאס אריבער. דער רבי האט דערציילט (שבחי הר"ן, סימן יב), ווען ער פלעגט רעדן צום אייבערשטן האט זיך אים שטענדיג געדאכט אז מען הערט נישט אויס וואס ער בעט, און קיינער קוקט נישט אויף אים, פארקערט, ווי מער ער פלעגט רעדן צום אייבערשטן האט זיך אים אלץ מער געדאכט ווי מען דארף אים נישט, ווייל ער האט געזען אז עס גייען אריבער אסאך יארן און ער האט נאכאלץ נישט זוכה געווען צו ווערן נאנט צום אייבערשטן, האט זיך אים געדאכט אז קיינער הערט אים נישט אויס, אדרבה עס האט אים אויסגעזען ווי מען שטופט אים אוועק פון די קדושה, מיט דעם אלעם האט זיך דער רבי זייער געשטארקט און נישט אויפגעהערט מיט זיין עבודת השם יתברך.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#265 - ווען מען דאווענט, דאווענט מען
בחור, משמש דעם רבי'ן, הדרכות, דאווענען, בין הזמנים

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת ויקהל-פקודי, שבת החודש, מברכין ניסן, כ"ד אדר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, קרית ברסלב


איך הער אז דו העלפסט דיין טאטע רייניגן די מקוה אין שטעטל, איך בין דיר זייער דאנקבאר. ביי דיר איז דאס צוויי זכותים, איינס העלפן א טאטע - דאס איז זייער הייליג; צווייטנס - משמש זיין דעם רבי'ן, וואס מען טוט אין רבינ'ס שול, חדר, סקול, ישיבה וכו' - איז א זכות און א תיקון.


יעצט אין די טעג פון 'בין הזמנים' - זאלסטו זיך שטארקן צו דאווענען די דריי תפילות אין שול מיט מנין, זאלסט דאווענען מיט א סידור און זיך נישט ארומדרייען אהער און אהין.


אויך זאלסטו נישט לערנען ביים דאווענען, די הייליגע חכמים זאגן (שבת, י.): "זמן תורה לחוד וזמן תפילה לחוד", ווען מען דאווענט - דאווענט מען, ווען מען דאווענט - רעדט מען צום אייבערשטן, און אזוי ווי ווען מען וואלט ווען גערעדט מיט א צווייטן וואלט מען נישט אריינגעקוקט אין ספרים, און זיכער נישט ווען מען רעדט מיט א קעניג; מען וואלט געשטאנען מיט דרך ארץ פארן קעניג, איז דאך זיכער ווען מען דאווענט - דארף מען דאווענען מיט הכנעה, מיט יראה; גארנישט טון, נאר דאווענען, אריינקוקן אין סידור.


געוואוין זיך צו צו דאווענען אויף איין פלאץ, דריי זיך נישט ארום ביים דאווענען, טרעף זיך דיין ווינקל און דארט זאלסטו דאווענען מיט א זיסקייט, און וויסן זאלסטו, אין די צייט וואס מען דאווענט די דריי תפילות מיט מנין - דעמאלט איז די הימל אפן, און דער אייבערשטער איז מוחל פאר די גאנצע מנין אלע עבירות, עס איז דעמאלט אן עת רצון (ברכות ז:); זאלסטו זיך נישט ארומדרייען אהער און אהין, און זיכער נישט שמועסן און רעדן מיט חברים; ביים דאווענען זאלסטו נאר אריינקוקן אין סידור.


אויך זאלסטו זיך צוגעוואוינען ביים דאווענען שמונה עשרה, ביים סוף, פאר די צווייטע 'יהיו לרצון אמרי פי' - צו מאכן א סטאנציע און זיך דארט אויסגיסן דיין הארץ צום אייבערשטן אין דיין שפראך, אים בעטן אויף אלעס; אויף א גוטע שידוך, אויף ערליכע דורות, אויף פרנסה, און אויף זוכה זיין צו תשובה שלימה, בעט אין דיין שפראך, אויף דיין מאמע לשון, אין אידיש: "הייליגער באשעפער העלף מיך, איך וויל זיין אן ערליכער איד, איך וויל זיין אפגעהיטן פון שלעכטס, וואס קען איך טון, דער יצר הרע ווארפט מיך אראפ אין נישט גוטע זאכן"... אזוי זאלסטו טון ביי אלע דריי תפילות; יאג זיך נישט אויס צו טרעטן שמונה עשרה, בלייב שטיין מיטן סידור אויפן פנים און רעד צום אייבערשטן, רעד זיך אויס דיין הארץ; דאס וועט דיך ברענגען צו הויכע מדריגות, ווייל אלע צדיקים זענען צוגעקומען צו זייערע הויכע מדריגות דורך די עבודה פון תפילה והתבודדות, רעדן צום אייבערשטן כידבר איש אל רעהו.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#264 - גוטע חברים דארף מען האבן אויך בין הזמנים
בחור, הדרכות, בין הזמנים

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת ויקהל-פקודי, שבת החודש, מברכין ניסן, כ"ד אדר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


מיין טייערער ... נרו יאיר


יעצט אין די טעג פון 'בין הזמנים' ווען די ישיבות און די כוללים זענען פארמאכט - זאלסטו זיך ווייטער נאר חבר'ן מיט ערליכע חברים, ווייל אפילו א גוטער בחור און א גוטער אינגערמאן, אויב וועט ער זיך דרייען מיט בחורים אן יראת שמים - וועט ער נאכגעשלעפט ווערן נאך זיי. אזוי ווי עס שטייט אין פסוק (משלי יג, כ): "וְרֹעֶה כְסִילִים יֵרוֹעַ", אז מען דרייט זיך מיט נישט ערליכע חברים ווערט מען נאכגעשלעפט; חכמינו זכרונם לברכה זאגן (ילקוט משלי, רמז תתקנ), אז א מענטש גייט אריין אין א געשעפט פון גוטע בשמים, אפילו ער קויפט נישט קיין בשמים - גייט אריין אין זיינע קליידער א גוטע שמעק.


ספעציעל זאלסטו זיך זייער היטן פון די וואס גייען ארום צו טישן פון רבי'ס מיט די כוונה צו מאכן ליצנות, און זיי רעדן שלעכטס אויף רבנים, ראשי ישיבות; פון די זאלסטו זיך זייער היטן. ווייל חכמינו זכרונם לברכה זאגן (יומא לח:): "הַבָּא לְטַמֵּא פּוֹתְחִין לוֹ", ווער עס וויל אוועקגיין פונעם אייבערשטן העלפט מען אים צו פון הימל ער זאל אוועק גיין, אזוי ווי עס שטייט (משלי ג, לד): אִם לַלֵּצִים הוּא יָלִיץ"; זאגט דער הייליגער מוהרנ"ת, מען כאפט אן דוקא דעם פסוק: "אִם לַלֵּצִים הוּא יָלִיץ", ווייל אז א מענטש וויל זיך מטמא זיין - ברענגט מען אים א לץ וואס לאכט אפ פון צדיקים, פון רבנים און ראשי ישיבות, ביז מען פאלט אראפ רחמנא לצלן אין די טומאה השם ישמרינו.


'בין בזמנים' איז גארנישט אנדערש ווי א גאנץ יאר, גוטע חברים דארף מען האבן אויך 'בין הזמנים'. האלט אויפן דיינע אויערן, אז דו הערסט פון די גרופע בחורים אדער אינגעלייט ווערטלעך פון ניבול פה - זאלסטו זיך נישט חבר'ן מיט זיי, און אז זיי ווייזן דיר אין טעלעפאן אדער זיי שיקן דיר נישט גוטע זאכן - זאלסטו זיך נעמען אנדערע חברים, ווייל מען קען אינגאנצן אוועק פאלן און מען פארלירט אלעס.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#263 - סיי גיין צו עלטערן, און סיי אהיימגיין
כיבוד אב ואם, שלום בית, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת תרומה, א' דראש חודש אדר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


בנוגע וואס מיר האבן נעכטן געשמועסט וכו'; עס איז א שווערע מעשה, ווייל כיבוד אב ואם איז העכער אלעס, אבער אז דיין שלום בית צעפאלט – איז אויך נישט קיין עסק; און אז דיינע עלטערן ווילן דו זאלסט קומען טאג איין טאג אויס, זיצן דארט אן קיין זייגער, און וויפיל דו גייסט צו זיי ווילן זיי נאך און נאך, און דיין ווייב וויל זיין אין שטוב מיט דיר פריוואט; דארפסטו מיט חכמה מאכן ביידע, סיי גיין צו זיי און סיי אהיים גיין.


איך טראכט אז דו זאלסט גיין איין מאל א וואך צו זיי מיט דיין ווייב פאר נאכטמאל, אדער פאר שבת, און די איבריגע נעכט זאלסטו עסן אין שטוב, זיין מיט דיין ווייב.


אויך קענסטו אויסארבעטן צו גיין צו זיי אינמיטן טאג, נישט אויפן חשבון פון דיין ווייב, דעמאלט קענסטו זיי העלפן, פאררעכטן וואס מען דארף פאררעכטן, און שמועסן וכו' וכו'.


זיי נזהר צו גיין יעדן טאג אין מקוה, דער הייליגער רבי זאגט (ספר המדות אות המתקת הדינים, סימן פא): "הַמִּקְוֶה מַמְתִּיק הַדִּין", מקוה איז ממתיק די דינים, און זיי נזהר צו דאווענען די דריי תפילות מיט מנין.

#262 - ענדערש לערן מיט א פרישער אינגערמאן וואס קען נאכנישט
כולל, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת משפטים, כ"ה שבט, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, קרית ברסלב


בנוגע מיט וועם איז ענדערש צו לערנען בחברותא, א פרישער אינגערמאן וואס האט נאכנישט די צוגאנג צום טור שלחן ערוך, און אים העלפן, אדער ענדערש איינער וואס לערנט שוין אפאר יאר וכו'.


אוודאי און אוודאי איז בעסער צו נעמען א אינגערמאן וואס האט נאכנישט ערפארונג וכו', דאס איז (משלי לא, כו): "'תוֹרַת חֶסֶד' עַל לְשׁוֹנָהּ", וואס די הייליגע חכמים זכרונם לברכה זאגן (סוכה מט:): "תּוֹרָה לְלַמְּדָהּ, זוֹ הִיא תּוֹרָה שֶׁל חֶסֶד"; און אלע גדולים האבן דאס געטון, זיי האבן אוועק געגעבן זייער צייט צו לערנען מיט בחורים און אינגעלייט וואס האבן געקענט ניצן הילף ביים לערנען.


ובכן איז זייער כדאי צו לערנען מיט פרישע אברכים וואס נפשם חשקה בתורה, אבער זיי ווייסן נאכנישט וואס און ווען און ווי וכו', זיי העלפן אריינקומען בבית ה', לחזות בנועם ה' ולבקר בהיכלו, בד' אמות של הלכה.


בזכות וואס מען העלפט אנדערע – באקומט מען א סייעתא דשמיא, מען איז זוכה צו הצלחה ביים לערנען.

#261 - מאך געשמאק די לופט, וועט ארויסגיין די קטנות המוחין
חינוך הילדים, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת משפטים, כ"ה שבט, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


בנוגע דיין זון וואס וויל נאר גיין מיט שמאלע הויזן מיט א הארטע קאפל און זיך מאכן דינע פיאות וכו' וכו', און דו מיט דיין ווייב ווייסן נישט וואס איז די ריכטיגע צוגאנג.


דער עיקר דארפן ענק זען עס זאל זיין זייער פרייליך אין שטוב, און נישט מאכן קיין עסק פון די זאכן, און אמאל לויט ארויס צו לאזן די לופט פון די רעדער און אזוי גייט מען ארויס פון די קטנות הדעת.


דער עיקר זאלסטו זען עס זאל זיין א געשמאקע לופט אין שטוב, א פרייליכע לופט, טאנץ יעדע פארנאכטס פאר אפאר מינוט א קאדאטשקע מיט די קליינע קינדער, אזוי וועט אוועק גיין אלע קטנות הדעת, מען וועט קומען צו גדלות המוחין, צו שפירן דעם אייבערשטן, טראכטן פונעם אייבערשטן, לעבן מיטן אייבערשטן.

#260 - נאר אויב דו האסט אים ליב, קענסטו זאגן מוסר
חינוך הילדים, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת משפטים, כ"ה שבט, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


נאר אז דו האסט ליב דיין בחור – מעגסטו אים מוסר'ן, אבער איך בין דיר חושד אז א פיינטשאפט און א כעס איז אריין אין דיר אויף אים, דו הערסט נישט אויף אים זאגן מוסר וכו', און דאס העלפט נישט, ווייל עס פעלט ליבשאפט.


בעט דעם אייבערשטן יעדן טאג פאר אלע דיינע קינדער, בעט פאר יעדן קינד באזונדער; בעט דעם אייבערשטן דו זאלסט זיי אלע ליבן, דו זאלסט זען דאס גוטס ביי זיי, און בעט זיי זאלן אויסוואקסן ערליכע אידן, ווייל דאס איז די איינציגסטע עצה; מען קען זיין דער גרעסטער חכם, דער גרעסטער בעל מחנך, און מיט די אייגענע קינדער קען מען זיך נישט קיין עצה געבן; דערפאר זאלסטו גיין יעדן אינדערפרי א שפאציר, זיך מתבודד זיין מיטן אייבערשטן, געב אוועק אפאר מינוט פון די התבודדות נאר פאר דיינע קינדער, וועסטו זוכה זיין צו זען נחת ביי זיי אלע.

#259 - באגלייטן די פרישע אינגעלייט אין כולל
כולל, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת משפטים, כ"ג שבט, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


לכבוד הרב הגאון ר' יונה שליט"א, דומ"ץ וראש הכולל דקהילתינו


איך שיק דיר די געהאלט פאר די כולל אינגעלייט, איך וויל דו זאלסט עס אויסטיילן און די אינגעלייט וואס קומען נישט צייטליך זאלסטו זיי זאגן זיי זאלן ברענגען א צעטל זיך צייכענען ווען זיי קומען, איך פלאג זיך זייער צו שאפן געלט צו קענען באצאלן די אינגעלייט און עס טוט מיר וויי אז מען האלט נישט קיין זמנים.


אויך איז וויכטיג צו באגלייטן די פרישע אינגעלייט, זיי געבן צו טועם זיין פון די טעם פון לערנען טור בית יוסף וכו', עס איז וויכטיג דו זאלסט געבן צוויי מאל א וואך א שמועס אויף די הלכות וואס מען לערנט, און זען אז אלע זאלן מיט האלטן, אלע זאלן אריין פרעגן.


אויך האב איך הנאה אז מען קאכט זיך אין לערנען, מען טענה'ט זיך, מען שרייט וכו'; אזוי איז די וועג פון לערנען, אזוי ווי חכמינו זכרונם לברכה זאגן (קדושין ל:), תלמידי חכמים וואס קריגן זיך אין לערנען, "את והב בסופה", און ביים סוף האבן זיי זיך ליב.

#258 - זאל מען פארשפארן די מקוה נאכמיטאג?
מקוה, בית המדרש, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת משפטים, כ"ג שבט, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, קרית ברסלב


איך האב ערהאלטן די הודעה.


אויב איז דאס א מעסעדזש אז אזוי האבן ענק מחליט געווען, אז ענק גייען פון היינט אן פארשפארן די מקוה פון איינס אזייגער – זאג איך גארנישט, אבער אויב מען פרעגט מיך וואלט איך געזאגט אז עס איז נישט ריכטיג, ווייל עס איז דא נאר איין מקוה אין שטעטל, איז וואס זאלן טון די וואס דארפן נאך איינס אזייגער א מקוה? און אז עס זענען דא בחורים און אינגעלייט וואס פירן זיך נישט אויף איידל, דארף מען זיי זאגן. אינטערעסאנט, איך האב גארנישט געהערט פונעם שמש אדער פון די גבאים אז די בחורים זיצן אין מקוה וכו', פארוואס ווענדט מען זיך נישט צו די מגידי שיעורים, מנהלים אדער גאר צו זייער ראש ישיבה?


נאכאמאל, אויב מען פרעגט מיר, וואלט איך נישט געראטן צו פארמאכן די מקוה, עס איז די איינציגסטע מקוה אין די גאנצע געגנט, און מיר ברסלב'ע חסידים וואס דער רבי האט אונז געזאגט צו זיין נזהר צו גיין אין מקוה – דארפן מיר האבן א מקוה, און אז עס זענען דא וואס פירן זיך נישט איידל – קען דער שמש זיי זאגן מיט שיינעם זיך צו פירן איידל, און אז מען רעדט שיין – פועל'ט מען.


דאך וויל איך קלאר שטעלן פאר אלעמען, אז אויב וועט נאכאלץ זיין ענקער החלטה פאר קדושת המקום יא צו פארמאכן די מקוה איינס אזייגער – וועל איך דאס אננעמען און פאלגן, ווייל א בית המדרש דארף געפירט ווערן דורך די גבאים און וואס די גבאים זענען מחליט – אזוי דארף זיין.

#257 - מיט תפילה און סבלנות, און מיט אסאך ליבשאפט
שלום בית, הדרכות, נעגל

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת משפטים, כ"א שבט, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


בנוגע וכו'; וויסן זאלסטו, מען קען נישט באצווינגען א ווייב, סך הכל וואס מען קען – מען קען רעדן שיין, מען קען בעטן שיין, מען קען איר אויסלויבן מיט גוטע ווערטער און איר בעטן מיט שיינעם: "די זאך וואס דו טוסט שטערט מיך", מען קען זאגן: "אז דו וועסט נישט מאכן די נעגל וכו' – וועל איך דיך זייער מכיר טובה זיין", אבער צווינגען קען מען נישט.


שמירן נעגל, אפילו נאר אויף די פיס – איז נישט קיין זאך וואס איז גוט, עס ברענגט טומאה, עס ברענגט דינים, עס איז זייער א גרויסע סכנה; דאס זאג איך דיר.


רעד שיין צו דיין ווייב און העלף איר מיט די קינדער, העלף אין שטוב, און אז זי וועט יא וועלן שמירן וכו' – זאלסטו חס ושלום נישט וויי טון, נאר ווייטער ליב האבן, און ווייטער זיין בשלום און מיט ליבשאפט, נאר איין זאך, בעט דעם אייבערשטן: "הייליגער באשעפער העלף אונזער שטוב זאל זיין געבויט אויף די צדיקים, איך און מיין ווייב זאלן ביידע טון וואס צדיקים זאגן און זיך פירן אין די וועג פון צדיקים"; מיט תפילה און סבלנות און מיט אסאך ליבשאפט קען מען אלעס פועל'ן.


דיין ציל אין שטוב זאל זיין איין זאך, שלום און אהבה.

#256 - א שיכור נעמט ארום א חבר מיט ליבשאפט
הדרכות, פורים

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת תצוה, ה' אדר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


אויב דו ווילסט וויסן ווער עס איז אן אמת'ער שיכור, קוק זיך ארום פורים; די אלע וואס זענען פרייליך צו א צווייטן איד די זענען אמת'ע שיכורים, אבער די וואס שלאגן און טוען וויי אנדערע – די זענען נישט שיכור, די זענען געמאכטע שיכורים, ווייל דער וואס שלאגט – איז נישט קיין שיכור, דער וואס שלאגט איז א שגץ, חכמינו זכרונם לברכה זאגן (סנהדרין נח:): "הסוטר לועו של ישראל כאילו סוטר לועו של שכינה", דער וואס שלאגט א צווייטן איד, איז דאס כאילו ער שלאגט כביכול דעם אייבערשטן; א שיכור שלאגט נישט, א שיכור נעמט ארום א חבר מיט ליבשאפט, ער פריידט זיך צו א צווייטן איד, אדער וויינט ער זיך אויס צום אייבערשטן אז ער וויל זיין אן ערליכער איד וכו', אבער די וואס שלאגן און ווילדעווען – די זענען בדרך כלל נישט שיכור, זיי האבן חשבונות מיט דעם און מיט יענעם, זיי וואלטן א גאנץ יאר געוואלט שלאגן, זיי האבן מורא אז מען וועט זיי צוריק טון, ווארטן זיי אויף א צייט וואס זיי וועלן זיך מאכן שיכור.


דערפאר זאלסטו זיך אכטונג געבן אין אזא הייליגע טאג ווי פורים נישט צו האבן צוטון מיט ווילדע זאכן; דו זאלסט נאר זען ווי דו קענסט פרייליך מאכן א צווייטן איד און טון א טובה פאר א איד.

#255 - א קלוגע ברסלב'ע ווייב
שלום בית, חיזוק פאר פרויען, אידישע שטוב, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת יתרו, י"ח שבט, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


מרת ... תחי'


איך האב ערהאלטן אייער בריוו.


איך פארשטיי זייער גוט אייער ווייטאג, איר האט אזוי שטארק געוואלט חתונה האבן, אויפבויען א ריינע הייליגע שטוב, און למעשה האט אייער מאן אין שטוב די כלים וואס טויגן נישט; א טעלעפאן, טעבלעט, לעפטאפ, און נישט נאר פאר זיך, פאר זיין ארבעט קוקט ער וכו', ער נעמט די קינדער און ווייזט זיי זאכן, נייעס, און דזשאוקס, און אייער הארץ פלאצט פון ווייטאג, איר שרייבט אז איר קענט מער נישט, איר שפירט ווי איר ברעכט אונטער.


איך בעט אייך זייער, חס ושלום אונטערברעכן, דער אייבערשטער שיקט נישט קיין נסיון נאר פאר די וואס קענען דאס ביישטיין, און אז מען האט אייך געברענגט די שידוך, מוז זיין אז איר האט די כוחות צו האבן א שיינע איידעלע שטוב.


לדעתי זאלט איר נישט רעדן מיט אייער מאן פון די נושא, זייט אים געטריי, פירט זיך מיט אים מיט ווארעמקייט און מיט ליבשאפט, נאר שטילערהייט ווען קיינער זעט נישט זאלט איר זיך אויסגיסן אייער הארץ צום אייבערשטן, און אים בעטן א מתנת חנם עס זאל אריינגיין א רוח טהרה אין אייער מאן, און ביידע פון ענק זאלן אינאיינעם אויפשטעלן די שטוב מיט יראת שמים.


איך ווייס זייער אסאך מעשיות פון אנשי שלומינו, מעשיות ווי ביי אייך, מעשיות וואס דער מאן האט געכאפט א שטיקל גליטש, און נאר בזכות די קלוגע ברסלב'ע ווייב וואס האט שטילערהייט געבעטן דעם אייבערשטן פאר אן ערליכע שטוב, עס זאל אריינגיין א רוח טהרה אין אים, און מיט סבלנות, מיט ווארעמקייט, מיט דן זיין לכף זכות – זענען זיי געווארן ערליכע אידן, גרויסע צדיקים.


(אגב, אז מען רעדט פון דן זיין לכף זכות, וואס איז די ווארט 'לכף'? כף איז טייטש א לעפל, איך האב געזען פון איינע פון די גורע רבי'ס, עס איז דא א שיך לעפל, אמאל ווען מען קען נישט אנטון א שוך, עס איז צו קליין, באניצט מען זיך מיט דעם, מען קוועטשט אריין די פוס אין די שוך, זאגט ער, דאס מיינט דן זיין לכף זכות, מען זאגט נישט דן זיין לזכות, ווייל אמאל קען מען ממש נישט דן זיין לזכות, עס שטומט נישט, דארף מען דן זיין לכף, מען דארף נעמען א שיך לעפל אריינצוקוועטשן לזכות).


איך בעט אייך בכל לשון של בקשה, קוקט גוט אויף אייער מאן, ער איז ליכטיג, ער איז טייער, עס גייט אריבער יעצט וואס גייט אריבער, און אז איר וועט אים שטיין צו די רעכטע האנט, איר וועט אים נאר זיין ווארעם און ליבליך, נישט זיין דער משגיח, נישט זיין ווי א מאמע, נאר ווי א ווארעמע ליכטיגע ווייב, וועט ער צוריק קומען, ער וועט אלעס אפלאזן, ער וועט נאך ווערן מער ערנסט ווי אייך.


הערט פרייליכע ניגונים, פרייליך מוזיק, זינגט און טאנצט, די קינדער זאלן גארנישט וויסן און גארנישט מיט האלטן, זיי זאלן נישט ווערן דערשראקן און אומזיכער, (איר זאלט היטן אלע הלכות מיט די גרעסטע מאס יראת שמים).


איך קען קוים ווארטן צו באקומען די בריוו וואו עס שטייט ברוך מתיר אסורים, ווי איר זענט אויסגעלייזט, ווי אלעס איז צוריק אין פלאץ; נאר מיט דעם רבינ'ס עצות מיט תפילה, אמונה, סבלנות – איז מען זוכה צו די ישועה.

#254 - די בחורים זאלן גיין נאך געלט פאר די ישיבה
הכרת הטוב, ישיבה, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת יתרו, ט"ז שבט, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, ירושלים


א גרוס פון מיין שווער און שוויגער, זיי קענען זיך נישט גענוג באדאנקען אויף וואס דו און דיין ווייב האבן זיי געהאלפן, די וואך צייט וואס זיי זענען געווען אין ארץ ישראל סיי מיט די הכנסת אורחים, סיי מיט די וועגן, און אזוי ווייטער.


איך פערזענליך טו דיך אויך דאנקען פארן העלפן מיין שווער און שוויגער, איך האב אזויפיל הכרת הטוב פאר זיי, אלע יארן פון ווען מיר האבן געעפנט די ישיבה, תלמוד תורה, בית פיגא וכו', זענען זיי אלץ געשטאנען און מחזק געווען מיך און מיין ווייב מיט די גאנצע הארץ, מיט אזויפיל ליבשאפט און ווארעמקייט.


דו וועסט עס נישט פארשטיין, ווייל דו ביסט אריין אין א ברסלב'ע שטוב, דיין שווער זכרונו לברכה איז דאך ברסלב, אבער לויט ווי מען זעט ביי חברים, ביי אנשי שלומינו, ווי זיי גייען אריבער יסורים און שפיכות דמים פון א שווער און שוויגער, ווי מען נעמט זיך אויף זייערע ביינער פארן איינציגסטן חטא פון פארן קיין אומאן אויף ראש השנה, ווי מען טרינקט זיי אויס די בלוט השם ישמרינו; דארף איך זיי אזוי דאנקען און מכיר טובה זיין פארן זיין אזוי ליבליך און ווארעם ביים מקורב ווערן צום רבי'ן.


שטארק זיך, גיי אן מיט די ישיבה, די גריסן זענען זייער גוטע, רעד צו די בחורים פון אמונה און פון יראת שמים, גלייב אז יעדע ווארט גייט אריין אין זייערע הערצער; נישט אלץ זעט מען גלייך וואס עס טוט אויף, אבער דאס איז זיכער, אז יעדע ווארט פון תורה און פון חיזוק אויף תורה ויראת שמים – גייט אריין אין די הערצער פון די תלמידים, מען דארף נאר אויסווארטן ביז מען זעט וואס עס האט אויפגעטון.


זיי מחזק די בחורים זיי זאלן גיין נאך געלט פאר די ישיבה און פאר אונזערע מוסדות בארץ הקודש, זאג זיי אז איך פארלאנג פון יעדן בחור אן אויסנאם צו גיין נאך געלט, אחד המרבה ואחד הממעיט אבער אלע דארפן גיין נאך געלט; מוהרא"ש זאגט, דאס גיין נאך געלט איז מתקן כרת וד' מיתות בית דין, עס איז מזכך ומטהר את הנפש. איך האף צום אייבערשטן אז אלע וועלן פאלגן, ווייל איך האב אזא שווערע לאסט אויף מיר, די מוסדות דריקט, דאס דארפן אויפקומען יעדע חודש מיט שווערע צענדליגער טויזנטער דאלער דריקט מיר, און אז די בחורים וועלן גיין נאך געלט וועלן זיי אראפנעמען די שווערע לאסט.

#253 - זיך נישט קריגן צו באקומען א דזשאב
אמונה, פרנסה, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת יתרו, חמשה עשר בשבט, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


איך האב דיך נישט געוואלט וויי טון, איך האב נאר געוואלט דיך פאררעכטן אז דו זאלסט זיך נישט קריגן צו באקומען א דזשאב; ווייל א פרוטה וואס איז אנגעשריבן אז עס דארף אנקומען צו דיר – קען קיינער נישט צו נעמען פון דיר, און א פרוטה וואס דארף נישט אנקומען צו דיר, אפילו דו וועסט עס נאכלויפן – וועט עס דיר גארנישט העלפן, דו וועסט נאר ארבעטן אומזיסט ה' ירחם.


איך בין דיר זייער דאנקבאר פאר אלעס וואס דו טוסט פאר אונזער קהילה און פאר אונזערע מוסדות, נאר דאס וועט בלייבן פון די גאנצע ביזנעס; די צדקה וואס מען געבט צו בויען מוסדות.


זיי נישט באליידיגט פון מיר, איך וויל נישט דיין שלעכטס, איך וויל נאר דיין גוטס, דעריבער זאג איך דיר, קריג זיך נישט מיט קיינעם, און אז מען קריגט זיך מיט דיר – זאלסטו זיך נישט צוריק קריגן, דו זאלסט אפשווייגן אויף אלע בזיונות, נעם דאס פאר כפרת עוונות, דאס איז אונזער זאך, א מתנה פון רבי'ן, בזיונות; און אז מען שווייגט אפ, מען נעמט דאס נישט אריין אין זיך איז מען זוכה צו כתר, צו תשובה, צו די גרעסטע מדריגות.


שטארק זיך מיט אמונה, חזר אמונה, חזר זיך אז אלעס איז אייבערשטער, דומם צומח חי מדבר, אלעס איז עצם עצמיות חיות אלקותו יתברך, אלעס איז נאר א לבוש, א פארשטעלאכטס, אלעס איז דער אייבערשטער, ער איז ממלא כל עלמין וסובב כל עלמין.


ליבער ברודער, שטארק זיך מיט דאווענען און לערנען, גנב'ע ארויס אביסל צייט פאר לערנען תורה, דאס איז אונזער אייביגע עשירות, דאס ביסל תורה וואס מיר לערנען – דאס בלייבט לנצח נצחים.

#252 - פארגעס נישט די ציל פון די ישיבה
ישיבה, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת בשלח, ז' שבט, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


ישראל יוסף נרו יאיר


ווען דו רעדסט מיט די בחורים זאלסטו שטענדיג האלטן פאר דיינע אויגן די ציל אריינצולייגן אין זיי אמונה, זיי זאלן געדענקען צו רעדן און שמועסן מיטן אייבערשטן, און אפילו עס קומט דיר אויס צו רעדן פון דאס און יענץ, בחורים האבן ליב צו רעדן פון אלעס, איז ווען דו רעדסט מיט זיי זאלסטו אלץ האלטן פאר דיינע אויגן די אמונה, תפילה, התבודדות וכו'.


מוהרא"ש זאגט, עס שטייט אין מדרש אויפן פסוק (תהלים פט, כז): "הוּא יִקְרָאֵנִי אָבִי אָתָּה", ווען די סנהדרין האבן זיך צאמגעזעצט דן זיין דוד המלך אז ער איז נישט ראוי לבא בקהל, איז ארויס א בת קול פון אונטער זייערע שטולן: "הוּא יִקְרָאֵנִי אָבִי אָתָּה", ווי שעמען ענק זיך נישט צו פסל'ן מיין דוד פון לבוא בקהל, אמער, ער רופט מיך טאטע, שטענדיג רופט ער מיך טאטע, יעדע זאך וואס באדערט אים און יעדע זאך וואס שטערט אים – קומט ער צו מיר און רופט מיך טאטע...


פארגעס נישט די ציל פון די ישיבה, וואס מיר ווילן פון די תלמידים, נאר דאס און נאכאמאל נאר דאס, זיי זאלן שרייען 'אָבִי אָתָּה'.


אוודאי דארף זיין סדר, זמנים, דרך ארץ וכו' וכו', אבער העיקר איז "הוּא יִקְרָאֵנִי אָבִי אָתָּה", אלע בחורים זאלן דערהערן אז זיי קענען זיך שטענדיג ווענדן צום אייבערשטן.

#251 - ס'איז נישט גוט צו זיצן אפגעזינדערט
בחור, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת בא, ד' שבט, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


דאס וואס דו טראכסט אז דו קענסט זיך זיצן אין א שול און לערנען סדר דרך הלימוד, און וואס פעלט אויס צו קומען אין ישיבה און דארפן מיט האלטן די שיעורים פון די מגידי שיעור.


דאס איז א סקע"ם (שווינדל) פונעם יצר הרע, א פאסטקע דיך אריינצוכאפן און דיך אוועקנעמען פון רבי'ן, לדעתי זאלסטו יא קומען אין ישיבה און מיטהאלטן די שיעורים פון די מגידי שיעור, (ביי אונז לערנען די מגידי שיעורים נישט קיין לאנגע שיעורים, יעדע שיעור איז א דריי פערטל שעה), די מגידי שיעורים וועלן דיר איבערגעבן אזויפיל שכל און פארשטאנד וואס פעלט אויס צו וויסן פאר די לעבן.


קום צוריק אין ישיבה, עס איז דא גענוג צייט אין ישיבה פאר סדר דרך הלימוד און אויך פאר די שיעורים פון די מגידי שיעורים, בפרט די שיעור הלכה, די שיעור חומש רש"י און גמרא.


אויך איז וויכטיג צו זיין צווישן אנשי שלומינו, ווייל די אלע וואס זיצן אפגעזינדערט, רעדן נישט מיט קיינעם - קען ווערן א שבירת כלים, ה' ישמרינו.