בריוון פונעם ראש ישיבה שליט"א

#242 - הצלחה פון א מלמד איז ליב צו האבן די קינדער
הדרכות, חיזוק פאר מלמדים

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת מקץ, כ"ו כסליו, ב' דחנוכה, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


ביסט א מלמד, דארפסטו וויסן אז די הצלחה ווענדט זיך אין דיר; אז דו וועסט ליב האבן דיינע תלמידים וועסטו האבן אן אויסטערלישע הצלחה, און איז נישט - וועסטו ארבעטן ביטער שווער מיט זיי.


איך געדענק ווען איך בין געווען א מלמד, האב איך געזען די חילוק פון די מלמדים וואס האבן ליב געהאט די קינדער, די האבן גרינג געארבעט, און די מלמדים וואס האבן פיינט געהאט די קינדער - אוי ווי שווער און ביטער איז זיי געווען.


איך געדענק א מלמד וואס פלעגט רעדן אין חדר המלמדים מיט אזא פראסטקייט, מיאוס'ע ווערטער אויף די קינדער, דער אינגל איז א שוטה, דער איז אן אקס, דער איז אן אייזל און דער איז א פטר חמור. דער מלמד איז געזיצן אין חדר המלמדים ווי א ציגיינער מיט די פיס אויסגעשפרייט אויפן טיש ווי א חולה נפש, און די תלמידים האט ער געהאקט, געשטופט און געציפט אויב איינער האט זיך אביסל אנגעלאנט וכו'.


איך האב רחמנות אויף דיר אז דו קרעכצט, א שאד פאר דיר, א שאד אז דו ארבעטסט אזוי שווער, וואלסטו ליב גהאט די קינדער וואלסטו נישט אזוי שווער געארבעט; אדער אפשר דארפסטו זיך אליין ליב האבן, ליב האבן דיין ווייב, דיינע אייגענע קינדער, אדער אפשר פעלט דיר התבודדות; גיי אינדערפרי א שפאציר מיטן אייבערשטן, אויסשמועסן דאס אלעס וואס שטייט אינעם בריוו.

#241 - נישט רעדן אויף די ווייב'ס משפחה
שלום בית, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת מקץ, כ"ד כסליו, ערב חנוכה, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, מאנסי


איך פריי זיך זייער צו הערן אז עס האט דיר זייער געהאלפן אין דיין לעבן וכו' די נייע שיעורים פון "התאחדות האברכים דחסידי ברסלב", עס האט דיר געהאלפן אין דברים שבינו לבינה וכו'; איך האף צום אייבערשטן ווייטער ממשיך זיין גלייך נאך חנוכה מיט מאכן חבורות פון אינגעלייט, תלמידים פון ישיבה, איינגעטיילט לויט די עלטער.


פאר דיין ווייב זאלסטו אויסלויבן איר משפחה, נישט מאכן ווערטלעך אויף אירע עלטערן, און אפילו זי וועט זיך אמאל צורעדן אויף זיי זאלסטו נישט מיט רעדן, נאר איר אויסהערן; ווייל ווען א פרעמדער רעדט אויף עלטערן – טוט דאס וויי.


לערן יעדן טאג ח"י פרקים משניות, דאס וועט דיר מזכך זיין דיין נשמה.

#240 - באגלייטן די תלמידים נאך די חתונה
שלום בית, ראש ישיבה, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת וישב, מברכין החודש, כ"ב כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, מגיד שיעור ישיבת היכל הקודש ירושלים


איך וויל דו זאלסט אנהאלטן א קשר מיט דיינע תלמידים נאך די חתונה, זיי לערנען ווי אזוי מוהרא"ש האט אונז געלערנט ווי אזוי צו לעבן מיט א ווייב.


עס איז מיר שווער צו שרייבן מפני הצניעות, איך וויל דו זאלסט מיך רופן, איך וויל איבערגיין מיט דיר ווי אזוי דו זאלסט מדריך זיין די תלמידים נאך די חתונה. אמאל איז געווען צייט פאר מיר צו טון דאס אלעס אליינס, היינט ווען די קהילה ווערט גרעסער און גרעסער - דארף איך תלמידים זאלן מיר העלפן טון די ארבעט.


איך וויל דו זאלסט מיר העלפן מיט דעם פרט, באגלייטן די תלמידים נאך די חתונה זיי זאלן לעבן א זיסע לעבן מיט די תורה, מיטן אייבערשטן.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#239 - אויב א חבר, איז דאס די ווייב
חברים, שלום בית, הדרכות, ניבול פה

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת מקץ, כ"ו כסליו, ב' דחנוכה, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


זיי מכבד דיין ווייב, דער רבי האט אונז זייער געווארנט מיר זאלן מכבד זיין די ווייב. דער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן רסד): "הֲלֹא הַנָּשִׁים הֵם סוֹבְלִים צַעַר וְיִסּוּרִים גְּדוֹלִים מְאֹד מְאֹד מִיַּלְדֵיהֶם, צַעַר הָעִבּוּר וְהַלֵּדָה וְהַגִּדּוּל, כַּאֲשֶׁר יָדוּעַ לַכֹּל עֹצֶם מַכְאוֹבָם וְצַעֲרָם וְיִסּוּרֵיהֶם", דער רבי האט געזאגט מען דארף זייער אכטונג געבן אויף די ווייב, ווייל זיי גייען אריבער זייער אסאך ווייטאג פון צער גידול בנים, צער לידה וכו', און רבי נתן שרייבט (שם, סימן רסג): "סִפֵּר לִי אֶחָד שֶׁהָיָה מֵשִׂיחַ עִמּוֹ זִכְרוֹנוֹ לִבְרָכָה מֵעִנְיַן בְּנֵי הַנְּעוּרִים, שֶׁשָּׁכִיחַ מְאֹד שֶׁנַּעֲשֶׂה קִלְקוּל בֵּינֵיהֶם וּבֵין נְשׁוֹתֵיהֶם, וְנִפְרָדִים זֶה מִזֶּה אֵיזֶה זְמַן, וְלִפְעָמִים נַעֲשֶׂה מִזֶּה פֵּרוּד לְגַמְרֵי חַס וְשָׁלוֹם", איינער האט מיר דערציילט אז ער האט געהאט א שמועס מיטן רבי'ן איבער דעם וואס מען זעט אינגעלייט צעטיילן זיך פאר א שטיק צייט און אסאך מאל ווערט נאכדעם א גט חס ושלום, "אָמַר, שֶׁזֶּה מַעֲשֶׂה בַּעַל דָּבָר, שֶׁמַּנִּיחַ אֶת עַצְמוֹ עַל זֶה מְאֹד, לְקַלְקֵל הַשָּׁלוֹם שֶׁל בְּנֵי הַנְּעוּרִים, כְּדֵי שֶׁיִּתָּפְסוּ בִּמְצוּדָתוֹ חַס וְשָׁלוֹם עַל יְדֵי זֶה", דער רבי האט געזאגט אז דאס איז מעשה בעל דבר, דער יצר הרע מאכט מען זאל זיך צעטיילן, ווייל אז מען איז אן א ווייב כאפט ער אריין דעם מענטש ביי אים אין זאק אריין, "כִּי הוּא אוֹרֵב עַל זֶה מְאֹד, לְתָפְסָם בִּנְעוּרֵיהֶם עַל יְדֵי קִלְקוּל הַשְּׁלוֹם בַּיִת חַס וְשָׁלוֹם, שֶׁגּוֹרֵם בְּעַרְמוּמִיּוּתוֹ לְקַלְקֵל הַשָּׁלוֹם שֶׁבֵּינֵיהֶם", ווייל דער יצר הרע לאקערט אויף יונגע פארפעלקער זיי צו צעטיילן און אזוי כאפט ער זיי אריין אין שמוציגע עבירות.


לאז זיך אפ פון די קטנות הדעת פון לויפן מיט חברים וכו', גיין ביינאכט מיט חברים, אנטלויפן פון שטוב מיט חברים וכו' וכו'; די ווארט חבר אין די דיקשענערי ביי מוהרא"ש - איז ווייב, מוהרא"ש פלעגט אונז כסדר זאגן נישטא קיין חבר, אויב א חבר איז דאס די ווייב; זי וועט דיך נישט אפלאזן, זי וועט בלייבן מיט דיר דיין גאנץ לעבן.


געב זיך אכטונג פון מניוולים, קיינער זאל נישט רעדן צו דיר פון פריוואטע זאכן, און אז א אינגערמאן פרובירט דיר צו זאגן הער אויס דאס, הער אויס יענץ - זאלסטו זיך אכטונג געבן פון אים. איך זאג פאר די חתנים, דו וועסט זען א טאג נאך די חתונה אין שול, די וואס קומען דיר פרעגן פריוואטע זאכן - פון די זאלסטו אנטלויפן, די זענען מניוולים, און אפילו זיי גייען אנגעטון אזוי ווי חסידי'שע קליידער; דער רבי האט שוין געזאגט אויף די ברייטע ארבל אז עס גיסט זיך פון דעם טומאה, כפירות ואפיקורסות.


געב זיך אכטונג פון דער וואס רעדט מיט דיר פריוואטע זאכן פון בינה לבינה, דאס איז נישט קיין זאכן וואס מען רעדט צווישן חברים, און אפילו עס זעט אויס ווי איינער וויל דיר העלפן וכו' - זאלסטו זיך אכטונג געבן; דו גיי צו די תורה, גיי צו דיין דַיָין, גיי צו דיין מורה דרך; אים זאלסטו פרעגן. בפרט לעצטנס איז געווארן א נייע אנשיקעניש, יעדער נאַר געבט עצות און האט דעות ווי אזוי מען דארף האבן שלום בית, און אינגעלייט אן שכל לויפן זיי נאך ביזן שאול תחתית; זאל דיר קיינער נישט זאגן 'הער אויס דעם און יענעם'; געדענק איך האב דיך געווארענט.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א פרייליכן חנוכה.

#238 - אריינפרעגלען אמונה אין די פיצלעך קינדער
חנוכה, מוסדות, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת וישב, י"ח כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


מרת ... תחי'


מוהרא"ש זאגט פשט אין וואס חכמינו זכרונם לברכה זאגן (בראשית רבה ב, ד), די יוונים האבן גוזר געווען אז מען זאל איינקריצן אין די הארן פונעם אקס "שֶּׁאֵין לָכֶם חֵלֶק בֶּאֱלֹקֵי יִשְׂרָאֵל"; וואס עפעס אויפן הארן פונעם אקס? נאר מען פלעגט ניצן א קרן, א הארן – צו מאכן א באטל פאר קינדער צו טרינקען, די יוונים האבן געוואלט אז די קליינע פיצלעך קינדער זאל אויפוואקסן מיט כפירה רחמנא לצלן, און אונזער ארבעט איז – אריינפרעגלען אין די פיצלעך קינדער אז עס איז דא א באשעפער אויף די וועלט.


איך הער זייער גוטע גריסן ווי איר לייגט אריין פיל ווארעמקייט אין די קינדער, בפרט אין די קליינע; ווי איר מאכט הערליכע ניגונים וואס פילט אן די קינדער מיט אזויפיל תוכן. איך וויל בעטן אז אין יעדע ניגון און אין יעדע זאך וואס ווערט געטון אין בית פיגא זאל מען אריינלייגן די אמונה, ווייל לויט וואס טוט זיך יעצט אין די וועלט, די גרויסע ביטערע שווערע נסיונות פון מינות וכפירה, דארף מען בראקן און פרעגלען אמונה; יעדן טאג דארף מען זינגען מיט די תלמידות ניגוני אמונה, אז אלעס איז דער אייבערשטער און פון בעטן דעם אייבערשטן, און פון דאנקען דעם אייבערשטן, אויך אלע סיינס (טאוולען) דארפן אויסשרייען 'עס איז דא א באשעפער'; ווייל נאר דאס דארפן נשמות ישראל, נאר אמונה, צדיק, תפילה וכו'.

#237 - רעד נאטירליך ביי דיינע אינטערוויוס, מאך נישט נאך יענעם
חנוכה, הדרכות, האטליין

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת וישב, י"ז כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, קרית ברסלב ליבערטי


עס איז זייער גוט די שמועסן וואס דו מאכסט אויפן האט-ליין "קול ברסלב", וואו דו ברענגסט ארויף אינגעלייט זאלן דערציילן זייער סיפור התקרבות; איך וויל אבער באמערקן א קלייניקייט, עס איז שענער ווען מען רעדט נאטירליך, זוך נישט נאכצומאכן די וועג ווי אנדערע געבן אינטערוויוס, נאכמאכן האט נישט קיין טעם, און דאס אריינהאקן מיט קינדערישע אויסדרוקן, און דאס רעדן צו עלטערע כאילו זיי זענען יונגער וכו' – איז נישט ריכטיג; ענדערש רעדט נאטירליך, זיי 'דו' ביים רעדן, און די אנדערע וואס געבן שמועסן זאלן אויך זיין נאטירליך.


אזוי ווי א מלמד פאר קליינע קינדער דארף בלייבן רעדן זיין וועג און נישט נאכמאכן די טעותים ווי אזוי די קליינע זאגן, ביז מיט די צייט הייבן די קינדער אן רעדן דערוואקסן, נישט דער מלמד הייבט אן רעדן ווי זיי.


יעצט קומט חנוכה, די יום טוב פון דאנקען דעם אייבערשטן אז מיר ווייסן פון רבי'ן, פון גיין התבודדות און וויינען צום אייבערשטן: "טאטע איך וויל זיין ערליך, איך וויל דיך דינען, איך גיי שוין זיין גוט"; וויפיל דארפן מיר לויבן און דאנקען אז מיר האבן א רבי וואס ברענגט אונז צום אייבערשטן, א רבי וואס שטארקט אונז און מוטיגט אונז נישט אויפצוגעבן.


איך האב דיך זייער ליב.

#236 - דערמאנען די מלמדים וואס אונזער ציל איז
חנוכה, צדקה, מוסדות, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת וישב, י"ז כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, מנהל תלמוד תורה היכל הקודש דחסידי ברסלב, קרית ברסלב ליבערטי


קומענדיגע וואך זונטאג נאכט איז די הייליגע יום טוב חנוכה, חכמינו זכרונם לברכה זאגן (ראש השנה יח:), די יוונים האבן געוואלט אויסרייסן די אמונה, מען זאל נישט דערמאנען שם השם, און – כשגברו בית חשמונאים, האבן זיי מתקן געווען מען זאל שרייבן אויף יעדע שטר דעם אייבערשטנ'ס נאמען; איז יעצט חנוכה א צייט צאמצונעמען אלע מלמדים און זיי מחזק זיין און זיי דערמאנען מען זאל אריינלייגן אין די קינדער אמונה ברורה וטהורה, אויסשרייען "מי לה' אלי", די קינדער זאלן לעבן מיטן אייבערשטן.


דערמאן די מלמדים וואס אונזער עיקר איז, און וואס די ציל איז, מען זאל נישט פארלירן און פארגעסן וואס מיר ווילן, נאר איין זאך: די קינדער זאלן וויסן אז דער אייבערשטער פירט די גאנצע וועלט, גארנישט פאסירט פון זיך אליין, און וואס מען דארף און וואס מען וויל – דארף מען פון אים בעטן.


איך וויל דיך דערמאנען מען זאל אנגרייטן פושקעס און אויסטיילן פאר יעדן קינד און אנרייצן די קינדער זאלן גיין נאך געלט, פאר צוויי סיבות, איינס זיי זאלן ברענגען צדקה פאר די מוסד, און והעיקר – זיי אויסלערנען צו גיין נאך געלט, אלע קינדער אן אויסנאם מוזן צוריק ברענגען א פושקע וכו'.


אויך אז די בחורים וואס קומען העלפן אין חדר קענען נישט קומען מיט קיין כלים, מאשינקעלעך – וואס מען שפילט געימס וכו', בשום אין אופן, איך וועל נאך רעדן מיט דיר פנים בפנים.

#235 - ווען דער בעל הבית שרייט
פרנסה, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת ויצא, ג' כסליו, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר, קרית ברסלב ליבערטי


נעם נישט צום הארצן אז דיין בעל הבית האט געשריגן אויף דיר אז ער גייט דיך ארויסווארפן וכו', אויב וועט ער נאכאמאל שרייען זאלסטו אים זאגן מיט א שמייכל מיט דרך ארץ: "איך בין דא צו טון וואס דו זאגסט, און אז דו ווילסט מיך פארשיקן דארפסטו נישט שרייען, קענסט מיך אוועק שיקן, און אז דו ווילסט מיר געבן ארבעט – וועל איך זיך זייער פרייען צו טון די ארבעט, און איך וועל דיר זייער דאנקבאר זיין אויף דעם", און אז ער פארשיקט דיך זאלסטו נישט ווערן צעפאלן, גלייב באמונה שלימה אז פרנסה קומט פונעם אייבערשטן, זאלסט גיין אין שול דאווענען די דריי תפילות, און ביי שמונה עשרה, ביי די ברכה פון ברך עלינו את השנה הזאת – זאלסטו זיך אויסוויינען, בעט דעם אייבערשטן: "הייליגער באשעפער איך האב א משפחה, איך דארף זיי מפרנס זיין, זיי מיר מוחל אויף וואס איך האב געטון און געב מיר פרנסה וכו'".


נישטא וואו צו גיין, נישטא עפעס אויסער תפילה. איך דארף אויך גרויסע ניסים, איך בין זייער צעבראכן, איך דארף א גרויסער נס, איך בין שולדיג פאר די איינגעשטעלטע אין די מוסד, שוין וואכן לאנג וואס איך האב נישט קיין געלט צו באצאלן די איינגעשטעלטע; וואלט עס געווען א ביזנעס – וואלט איך פארמאכט די ביזנעס, אבער היות עס איז די חדר און ישיבה, און בית פיגא פאר אנשי שלומינו – איז נישט שייך צו פארמאכן; קוקן מיינע אויגן צום אייבערשטן, איך וויין צום אייבערשטן ער זאל מיך נישט פארשעמען, איך זאל קענען באצאלן מיינע מלמדים און טיטשערס.

#234 - רעדט נישט אויס דיינע בלבולים צו דיין ווייב
שלום בית, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת תולדות, כ"ח מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


נעם דיר א גוטער חבר; צו קענען בלייבן ביים רבי'ן דארף מען א גוטע חבר, רעדט זיך נישט אויס דיינע בלבולים צו דיין ווייב, און אז זאכן שטערן דיר זאלסטו נעמען א גוטער חבר דאס אויסצושמועסן, אבער נישט דיין ווייב, ווייל אז דו ביסט צעמישט וואס פעלט אויס איר צו צעמישן.


נעם דיר א גוטער חבר וואס מען רעדט פון רבי'ן און מען שטארקט זיך, נישט סתם שמועסן און סתם ארויסגיין פארברענגען און פארוויילן, דאס איז נישט חברים, דאס איז וואס מוהרא"ש האט אונז אזויפיל געווארנט און געלערנט אז א מענטש איז אליין, א מענטש האט נישט קיינעם, נישטא קיין חברים, און אז מען רעדט זיך איין מען האט חברים ווערט מען נאכדעם אנטוישט, מען כאפט אזעלכע פראסקעס; נעם זיך א חבר וואס מען רעדט און מען לערנט פון רבינ'ס עצות, און דאס חברותא'שאפט זאל בלייבן געזונט, נישט אנהייבן מאכן פארטיס יעדע שני וחמישי און זיך צאמטרעפן מיט די בני בית; א חברותא אין שול, אדער אויפן טעלעפאן, אדער אמאל א שפאציר וכו'.


נאך א גוטע עצה ארויסצוגיין פון אלע בלבולים איז זאגן משניות, זאגן אכצן פרקים משניות און דאס מאכט רואיג, עס טרייבט ארויס דעם משוגע'נער פון מח, אזוי וווי דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א', סימן א): "כִּי הַתּוֹרָה הַקְדוֹשָׁה מַכְנִיעַ אֶת הַיֵּצֶר הָרָע שֶׁרוֹצֶה לַעֲשׂוֹת אֶת הָאָדָם מְשׁוּגָע מַמָּשׁ חַס וְשָׁלוֹם", די תורה איז צוגעגליכן צו א שטעקן, און פינקט ווי מיט א משוגע'נער קען מען נישט רעדן און אים נארמאל מאכן, ער פארשטייט נאר ווען מען שלאגט אים מיט א שטעקן, אזוי אויך דער מענטש וואס זינדיגט, וואס ער איז א ריכטיגער משוגע'נער - פארשטייט אויך נאר ווען מען שלאגט אים מיט די תורה, נאר די תורה וועט אים מאכן אויפהערן, "וְהַתּוֹרָה הִיא בְּחִינַת וָי"ו", די תורה איז אזוי ווי די אויסזען פונעם אות ו', ווייל די לוחות איז געווען ברייט זעקס טפחים און לאנג זעקס טפחים, "וְהַוָי"ו הוּא צוּרַת מַקֵּל", די אות ו' זעט אויס ווי א שטעקן, דאס איז די ששה סדרי משנה, דאס איז די ו' פון וואס דער רבי רעדט.


נאכאמאל, דיינע ספיקות זאלסטו נישט אויסגעבן אין שטוב, עס איז נישט גוט דיין ווייב זאל דיך זען טאג און נאכט אין ספיקות, זי דארף דיך ארויפקוקן און שעצן; זאלסטו זיך נישט אליינס מבזה זיין.


מארגן איז ערב ראש חודש, מען זאגט יום כיפור קטן.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#233 - ברעך דורך די קאלטקייט און באבלאזנקייט
שלום בית, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת תולדות, כ"ז מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


אז דיין ווייב שרייט אויף דיר און זי באזידלט דיר - איז דאס ווייל עפעס טוט איר וויי, על פי רוב איז זי באליידיגט און נישט באקוועם צו זאגן וואס עס שטערט איר, דעריבער שרייט זי, און אז דו וועסט אריינטראכטן און מאכן א חשבון הנפש - וועסטו זען וואס שטערט איר און אויף וואס דו דארפסט איבערבעטן.


בעט איר איבער, ברעך דורך די אייז, ברעך דורך די קאלטקייט און באבלאזנקייט, זיי דו דער קלוגער וואס בייגט זיך איין די קאפ, און אפילו דו האלסט אז מען דארף דיך איבערבעטן - זיי דו דער וואס בעט איבער, זיי נישט דער גערעכטער, זוך נישט אויסצופירן, זוך צו ברענגען שלום אין שטוב.


בעט דעם אייבערשטן דו זאלסט זען נאר דאס גוטס אין איר, עס זאל זיין חן צווישן ענק. די הייליגע חכמים דערציילן א מעשה (שבת נג:), איינער האט חתונה געהאט מיט א געלעמטע פרוי, און ער האט נישט געוואוסט אז זי איז געלעמט, ביז זי איז אוועק פון די וועלט. האט רבי חייא געזאגט: "כַּמָּה צָנוּעַ אָדָם זֶה שֶׁלֹא הִכִּיר בְּאִשְׁתּוֹ", עס מוז זיין אז דער מענטש איז געווען זייער איידל אז ער האט נישט געקוקט אויף זיין ווייב איר גאנץ לעבן, אנשי שלומינו זאגן פשט, ווי קען זיין א מענטש זאל נישט זען און וויסן אז זיין ווייב איז א געלעמטע? און וואס איז די מעלה פון נישט קוקן אויף די אייגענע ווייב? נאר פשט איז, ער האט נישט געזען אירע חסרונות, ער האט נאר געזען אירע מעלות; די הייליגע חכמים רימען אויס דעם מענטש וואס זוכט נישט חסרונות אין די ווייב, ווי גליקליך איז דער מענטש, "כַּמָּה צָנוּעַ אָדָם זֶה" - וואס לויבט און דאנקט דעם אייבערשטן פאר די ווייב וואס ער האט, והבן למעשה.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#232 - דער מאן איז פארקלאפט און פארמאכט
שלום בית, חיזוק פאר פרויען, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת חיי שרה, י"ט מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


מרת ... תחי', ירושלים


איך האב ערהאלטן אייער בריוו.


שוין אזויפיל מאל גערעדט פון דעם אז ווען דער מאן איז פארקלאפט און פארמאכט און רעדט נישט גוטע ווערטער - איז דאס פון פארקלעמטקייט, דאס טאר נישט אויפרעגן די ווייב, דאס טאר נישט מאכן קיין קאלטע באציאונג צווישן מאן און ווייב.


איר האט א טייערער מאן, ער איז גאר טייער, נאר איין זאך, אים איז נישט אזוי באקוועם דאס זאגן און געבן גוטע ווערטער, ער איז ביי זיך נישט זיכער אז זיינע ווערטער זענען חשוב, און אז איר וועט אים זאגן אן א שיעור מאל אז איר האט אים ליב, מיט דער צייט וועט ער אייך צוריק געבן גוטע ווערטער, און ביז דערווייל זאלט איר גלייבן אז יעדע מאל איר געבט אים א גוט ווארט, טוט ער ביים שווייגן אייך צוריק געבן א גוט ווארט.


קומען קומט אז דער מאן זאל אויפבויען די ווייב, איר מאכן פאר א כלי, איר מאכן פאר א יש, און אז די פרוי זעט אז דער מאן איז א שברי כלי דארף זי מיט איר חכמה אים אויפבויען, אים מאכן פאר א כלי, און אז מען לעבט מיט שלום קומט די שכינה הקדושה אין שטוב, און עס פעלט מער גארנישט.


דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן הצלחה אין אלע ענינים.



 

#231 - א מלמד מיט זעלבסטזיכערקייט, דיסציפלין, און פרייליכקייט
שמחה, הדרכות, זעלבס זיכערקייט, חיזוק פאר מלמדים

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת חיי שרה, כ"ב מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


וואויל איז דיר און וואויל איז דיין חלק אז דו ביסט א מלמד פאר קינדער, דו האסט די זכי' צו זיצן מיט ריינע הייליגע נשמות, זיי לערנען תורת משה רבינו און תורה שבעל פה, עס איז נישטא גרעסערס פון זיין א מלמד.


דער עיקר הצלחה פון א מלמד איז דאס זעלבסטזיכערקייט, נישט ווערן פארלוירן ווען א קינד פאלגט נישט, בלייבן רואיג און באהאנדלען די מצב מיט מח, נישט מיט געפיל, נישט אריינגיין אין א כעס פון פארלוירנקייט, ווי מער מען האט אמונה אין זיך – אלץ מער דיסציפלין האט מען.


נאך אן עיקר אין הצלחה מיט תלמידים – עס זאל זיין א געשמאקע פרייליכע גיסטע אין כתה. אזוי ווי די הייליגע חכמים זכרונם לברכה זאגן (שבת ל:), אז די הייליגע תנאים און אמוראים האבן געמאכט מילי דבדיחותא קודם הלימוד, זיי האבן געמאכט פרייליך איידער זיי האבן אנגעהויבן לערנען, ווייל נאר אזוי עפנט זיך די מח און הארץ צו מקבל זיין וואס מען לערנט, און אזוי ווי מיר זעען קלאר, די אלע קינדער פון פרייליכע שטובער זענען קלוג און שארף, און פארקערט, די אלע וואס מען איז צו ערנסט – זענען פארקלאפט און פאר'תמ'ט.

#230 - די שוועריקייט צו זיין א גבאי אין שול
הדרכות, גבאי

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת וירא, י"ג מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


איך פארשטיי דיך זייער גוט אז דו האסט מער נישט קיין כח צו זיין גבאי ביי אונז אין שול, דו קענסט נישט נעמען די וועג ווי אזוי מען רעדט וכו' וכו'; דאך וויל איך דיר בעטן זאלסט קוקן מיט רחמנות אויף אנשי שלומינו, דן זיין יעדן איינעם לכף זכות. למשל דער אינגערמאן וואס האט דיך אפגעזידלט וכו'; וואלסטו געוואוסט וואס אויף אים גייט אריבער, ווי ער ליידט, זאכן וואס איך קען נישט דערציילן השם ירחם - וואלסטו גאר אנדערש געטראכט און געקוקט אויף אים, און אזוי אויך דער אינגערמאן וואס האט וכו' וכו'; וואלסטו געוואוסט זיין עבר פון וואו ער קומט און וואס איז אויף אים אריבער אין זיינע יונגע יארן - וואלסטו אים נאר געשוינט, עס וואלט דיר נישט געשטערט די גאנצע מעשה. נישט אז דאס בארעכטיגט זיי חס ושלום, מיר טוט וויי די מעשיות, מיר שטעכט די מעשיות אין הארץ.


וואס זאל איך זאגן, ווי אזוי איך בין דא אריינגעדרייט געווארן אין מיין גבאות; איך בין בכלל נישט געקומען קיין ברסלב צו זיין א גבאי, צו זיין א מאן דאמר, איך בין געקומען קיין ברסלב ווייל איך האב זייער געוואלט זיין אן ערליכער איד, און איך וויל נאכאלץ זיין אן ערליכער איד. נאכדעם בין איך געווארן א מלמד, נאכדעם א מנהל אין א ישיבה, שפעטער האט מיר מוהרא"ש געזאגט איך זאל רעדן צו מיינע תלמידים פון תכלית, פון סדר דרך הלימוד, און פארשטייט זיך מען האט מיך ארויסגעווארפן פון דארט. דעמאלט האט מוהרא"ש מיר געזאגט עפן אליין א ישיבה, און שפעטער האט מוהרא"ש געזאגט לערן מיט חתנים, און נאכדעם לערן מיט אינגעלייט, און אזוי טרעף איך מיך זיין פארנומען מיט קהל, און איך זאג דעם אייבערשטן אז אוועקגיין קומט נישט אין באטראכט, ווייל איך וועל אנהאלטן וואס מוהרא"ש האט מיר געבעטן.


איך זאג דיר נישט וואס צו טון, בפרט ווען עס טרעט דיר צו צום געזונט; דו ביסט אן איידעלער, דו קענסט נישט נעמען די פראסטע וועג ווי מען רעדט און מען שרייט וכו' וכו', (איך קען עס נאך מער נישט נעמען), אפשר זאלסטו יא אפלאזן, איך זאג דיר נאר א וועג ווי אזוי מען דארף קוקן אויף מענטשן, מען דארף קוקן מיט רחמנות, מיט די אויגן וואס צדיקים האבן, און פון די אנדערע זייט דארף מען זיין זייער שטארק, מען דארף פירן די שול אויף די ריכטיגע וועג, נאר נישט ווערן אויס ווען איינער זאגט עפעס וכו'.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#229 - היכל הקודש זיך פירן ווי די צוויי צדיקים
צדיקים, היכל הקודש, ישיבה, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת וירא, י"ג מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


דאנערשטאג נאכט פרשת בראשית, כ"ה תשרי - איז מיר געבוירן געווארן מיין זון עמרם נרו יאיר. אין שפיטאל ביינאכט האב איך זיך געכאפט אז דער טאג איז א גרויסער טאג, די יארצייט פון הייליגן קדושת לוי זכותו יגן עלינו און פון הייליגן חתם סופר זכותו יגן עלינו, די צוויי הייליגע צדיקים האבן געהאט זייערע וועגן אין עבודת השם; דער הייליגער קדושת לוי האט גענומען די וועג פון מלמד זכות זיין אויף יעדן איד, און דער הייליגער חתם סופר האט אוועקגעשטעלט די וועג פון התבדלות, זיך אפטיילן פון מינים און אפיקורסים.


איך האב זיך דערמאנט וואס מוהרא"ש זאגט, אויף די צוויי וועגן האט ער אוועקגעשטעלט קהילות היכל הקודש, מען זאל זיך פירן ווי ביידע צדיקים. די ערשטע זאך איז הלכה, זיך נישט אוועק רירן פון הלכה, שיטת חתם סופר, נישט משנה זיין קיין ריר פון מסורת אבות, יש לנו אב זקן הוא לא נשתנה. און די צווייטע זאך איז, קוקן גוט אויף אנדערע, זוכן דאס גוטס אין אלעמען, אזוי ווי דער הייליגער קדושת לוי זכותו יגן עלינו האט אלץ דערציילט פארן אייבערשטן דאס שיינקייט פון אידן, ער האט שטענדיג אויפגעזוכט דאס גוטס אין אנדערע, אזוי זאל זיך פירן די קהילה; מען זאל אויפזוכן דאס גוטס אין יעדן איינעם.


איך האב אנגעהויבן דאנקען דעם אייבערשטן אז ער האט אויף מיר רחמנות געהאט און מיך געברענגט צום הייליגן רבי'ן, איך בין אנגעקומען צו מוהרא"ש וואס מאכט אונזער מח זאל זיין באלאנצירט; פון איין זייט פארלאנגט מען דאס מערסטע, און פון די אנדערע זייט זיך פרייען מיט יעדע פינטעלע וואס מען האט יא.


איך שרייב דיר דאס ווייל איך וויל דו זאלסט אזוי פירן די ישיבה.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#228 - נישט אריינמישן די עלטערן אין שלום בית פראבלעמען
שלום בית, הדרכות, גט

בעזרת ה' יתברך - מוצאי שבת קודש פרשת לך לך, י"א מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


מוהרא"ש זאגט, רוב גיטין קומען פון דעם וואס די עלטערן מישן זיך אריין אין די לעבן פון די פארפאלק, עלטערן מיינען זיי טוען גוטס ווען זיי זאגן: "מיר האבן ליב אונזער קינד, מיר וועלן נישט לאזן אונזער קינד זאל ליידן", און זיי אליין באגראבן זייער קינד.


זיי מחזק די פארפאלק, געב זיי צו פארשטיין אז ווען זיי גייען אריבער אמפערייען צווישן זיך וכו' - זאלן זיי רעדן צו זייער רב, זייער מורה דרך; די ווייבל זאל זיך פארבינדן מיט איר כלה טיטשער, מנהלת, אדער א ווארעמע קלוגע טיטשער וואס וועט נישט אויפהעצן השם ישמרינו; אבער נישט לויפן צו די עלטערן, ווייל אפילו קלוגע עלטערן וואס העלפן אנדערע וכו', ווען עס קומט צו די אייגענע קינדער פארלירט מען די שכל, מען ניצט די געפיל און עס קען ארויסקומען א חורבן.


יישר כח פאר אלעס וואס ענק טוען פאר אנשי שלומנו, און פארן משמש זיין דעם רבי'ן; וויסן זאלט איר, משמש זיין דעם רבי'ן איז זייער א גרויסע זאך.


דער אייבערשטער זאל העלפן ענק זאלן האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#227 - לייג אריין אלע זיינע טאלאנטן אין דיין מלמדות
הדרכות, חיזוק פאר מלמדים

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת נח, כ"ט תשרי, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


גרעסערס פון זיין א מלמד – איז נישטא, און אז דער אייבערשטער האט דיר געגעבן די זכי' צו זיין א מלמד – זאלסטו אויסניצן אלע דיינע כוחות און אלע דיינע טאלאנטן פאר די זאך; אריינצובלאזן חיות אין די קינדער, פרייליך מאכן די קינדער מיט אמונה, מיט תורה, מיט תפילה און מצוות און מעשים טובים.


זוך דיר נישט קיין שום מצוות צו טון אין די זייטיגע צייטן, זוך נישט צו גיין צו שיעורים, געבן שיעורים וכו' וכו', גיי שלאפן פרי, שטיי אויף פרי, לערן דיינע שיעורים כסדרן, און קוק זיך פאר וואס דו דארפסט לערנען מיט די קינדער. טראכט אויס משלים, גרייט אן מעשיות פון צדיקים, מעשיות פון מידות טובות, הער אויס טעיפס פון מלמדים וואס דערציילן די פרשה מיט מדרשי חז"ל, גוט אראפגעלייגט, אינטערעסאנט פאר קינדער, און דריי עס איבער אויף אונזער מסורה, ווי דער הייליגער רבי האט אונז געלערנט, אלע מעשיות זאלן זיין געפלאכטן מיט תפילה, והעיקר לעובדא ולמעשה.


די שעות וואס דו זיצט מיט די קינדער זאלסטו אנקוקן ווי דו דאווענסט שמונה עשרה, וואס עס איז אסור להפסיק אפילו למלך ישראל.

#226 - ווי אזוי צו לערנען שלחן ערוך
כולל, הדרכות, הלכה

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת נח, כ"ח תשרי, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער, הרב ... נרו יאיר, קרית ברסלב


איך פריי זיך זייער אז דו האסט דורך געלערנט הלכות שבת, ראשונים מיט אחרונים, און עס איבערגע'חזר'ט און זיך פארהערט און גוט געקענט, דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט מצליח זיין ווייטער אין לערנען, לברר שמעתתא אליבא דהלכתא.


יעצט ווען מען הייבט אן לערנען הלכות בשר בחלב זאלסטו געדענקען די דרך הלימוד וואס איך האב דיר געזאגט, ווי אזוי צו לערנען. זאלסט לערנען דעם טור בית יוסף מיטן ב"ח, אויך דעם דרישה ופרישה מיטן דרכי משה; לערן דאס נאכאמאל און נאכאמאל ביז דו ביסט קלאר מיט אלע שיטות ראשונים ואחרונים. נאכדעם לענען דעם מחבר רמ"א טורי זהב מיטן ש"ך, אויף דעם זאלסטו לערנען חוות דעת מיט פרי מגדים מיט יעדן נקודות הכסף. איך האף אז ביז סוף זמן וועסטו קענען גוט גאנץ הלכות בשר וחלב.


לייג זיך שלאפן פרי, נאך מעריב רעד נישט מיט קיינעם, נאר מיט דיין ווייב און קינדער. שטיי אויף פארטאגס, לערן דיינע שיעורים כסדרן, ח"י פרקים משניות, בבלי, ירושלמי, תוספתא, מדרש און זוהר מיט ספרי רבינו.


אויך זאלסטו גיין התבודדות יעדן פארטאגס צווישן די ביימער, וויין זיך אויס צום אייבערשטן דו זאלסט זוכה זיין נאר צו טראכטן פון אים, נישט מסיח דעת זיין פון אים.

#225 - נישטא העכערס ווי זיין גרייט צו טראגן די קינדער אין חדר
ישיבה, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת נח, ב' מרחשון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר, מנהל ישיבת היכל הקודש קרית ברסלב


איך בעט דיר נאכאמאל דו זאלסט שטיין אויף דעם אז אפילו די בחורים וואס העלפן דורכן טאג אין די מוסד, אין שול, אין די קהלה וכו' וכו' - אלע בחורים זאלן קומען אין ישיבה, סיי הערן די שיעור התחזקות, און סיי לערנען הלכה. דער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן כט), מען מוז לערנען הלכה, און מען מוז זיך מתבודד זיין; וויל איך אז אלע בחורים זאלן לערנען הלכה און הערן יעדן טאג א שיעור התחזקות.


עס איז כדאי דו זאלסט רעדן צו ר' ... אז דאווענען ותיקין איז טאקע זייער א גרויסע זאך, אבער נאר אויב דאס איז נישט אויפן חשבון פון די חינוך הבנים והבנות; נישטא עפעס העכער'ס ווי זיין גרייט צו ברענגען די קינדער און די בחורים אין חדר, אין ישיבה - לערנען תורה. די הייליגע חכמים זכרונם לברכה דערציילן (קידושין ל.), רבי חייא בר אבא האט געזען רבי יהושע בן לוי גיין אין גאס נישט אנגעטון געהעריג, עס האט אויסגעקוקט אביסל אינטערסאנט, ער האט נישט אן געהאט זיין הוט, נאר אן אינטערעסאנטע צודעק, האט רבי חייא בר אבא אים געפרעגט: "וואס איז מיט דיר? פארוואס גייסטו אזוי אין גאס, וואו איז דיין הוט?" האט רבי יהושע בן לוי אים געענטפערט: "איך יאג זיך צו טראגן מיין קינד אין חדר, און אז דו וואונדערסט זיך וואס איז די יאגעניש? וועל איך דיר זאגן, עס שטייט (דברים ד, ט): 'וְהוֹדַעְתָּם לְבָנֶיךָ', און עס שטייט אין די קומענדיגע פסוק 'יוֹם אֲשֶׁר עָמַדְתָּ לִפְנֵי ה' אֱלֹקֶיךָ בְּחֹרֵב', וואס האבן די צוויי פסוקים פון לערנען תורה מיט קינדער א שייכות מיט די פסוק פון מתן תורה? נאר די תורה לערנט אונז, אז ווער עס לערנט תורה מיט זיין קינד איז דאס אזוי ווי ער לערנט תורה ביים בארג סיני, איך לייג אוועק מיין עבודת השם אבי צו לויפן אין חדר מיט מיין זון"; זעט מען פון דעם אז עס איז נישטא קיין גרעסערע זאך ווי טראגן און ברענגען די קינדער און די בחורים אין חדר און אין ישיבה.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#224 - צעברעך דיינע קרעדיט קארטלעך
חובות, הדרכות, קרעדיט קארד

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת נח, כ"ז תשרי, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


... נרו יאיר


היט זיך פון די קליפת אמעריקע, טומאת אמעריקע, וואס איז קרעדיט קארדס; עס זעט אויס א גוטע גלאנציגע זאך, מען פאלט אריין אין דעם און דאס פירט צום שאול תחתית, מען ווערט א בעל חוב, מען צאלט שווערע ציפעדיגע אינטערעסט און מען קען זיך נישט ארויסזען דערפון.


טייערער ברודער, טו אלעס אויף דער וועלט פטור צו ווערן פון די טומאה, צעברעך די קארטלעך, ווארף אוועק די טומאה און ניץ נאר דעביט קארדס; דאס מעג מען, דאס קען מען ניצן נאר אז מען האט דעקונג, מה שאין כן קרעדיט קארדס איז א גרויסע סכנה.


הלוואי וואלטן מיר אלע תלמידים געטראסט און נישט געדארפט צוקומען צו זען מיט די אויגן אז איך בין גערעכט נאכן ליגן אין טיפע חובות ה' ירחם.


גיי נאך געלט, טו יעדע ארבעט וואס קומט נאר אונטער, אבי ארויס צו גיין פון די בלאטע.

#223 - שעצן דעם מאן, נישט קיין חילוק וואס ער איז
שלום בית, חיזוק פאר פרויען, חסידות ברסלב, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - תשרי, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


מרת ... תחי', קרית יואל


נאכדעם וואס ענק זענען געווען ביי מיר און איך האב געזען אז די מצב אין שטוב איז נישט גוט, ענקער שלום בית איז זייער זייער נישט גוט. איך האב שפעטער גערעדט מיט אייער מאן, ער האט געוויינט צו מיר אז ער וויל אזוי שטארק האלטן די שטוב מיט די זיסע ליכטיגע קינדער, זיי זאלן נישט ווערן פארוואגלט; וויל איך אייך זייער בעטן איר זאלט פרובירן צו טוישן איין זאך פון אייך, די וועג ווי אזוי איר רעדט צו אים, און אפילו ער טוט געפערליכע זאכן - זאלט איר רעדן בדרך כבוד, אזוי וועט מען קענען ראטעווען די שטוב.


איך האב ביי מיר אפאר בריוו פון אונזער זיידע ר' חיים מענדל כהן עליו השלום, ווי ער שרייבט פאר איינע פון די טעכטער (קען זיין גאר פאר ...): "עס איז דא א פאלשע טעות ביי פרויען, אז דאס ענין פון האלטן בכבוד דעם מאן - איז שייך נאר ווען ער איז א באוואוסטער תלמיד חכם און אן אנגעזעענער פערזאן אין גאס, וואס מענטשן געבן אים כבוד, אבער אז איר גורל איז צו האבן א מאן אן איש פשוט וכו', פאר אזא מאן האלט נישט די פרוי וויכטיג אים צו געבן א געהעריגן כבוד, אדער ווי דער רמב"ם הייסט, ער זאל זיין חשוב ביי איר ווי א שר אדער א מלך אין שטוב.


אזא השקפה איז פאלש, די פרוי דארף פארשטיין אז דעם כבוד וואס די תורה פארלאנגט פון איר זי זאל געבן איר מאן - ווערט נישט געמאסטן לויט די חשיבות פון איר מאן, קען ער זיין סיי וואס א נידריגע מדריגה ער איז, ליגט אויף די פרוי דער פליכט אים מכבד זיין און אים שעצן - נישט וועגן קיין שום זאך - נאר ווייל ער איז איר מאן, און די פרוי פון אזא מאן וועט זוכה זיין צו די זעלבע שכר וואס א פרוי וואס האט א צדיק מפורסם פאר א מאן, ווייל די פרוי דארף וויסן און זיין קלאר אז דאס חשיבות פון די פרוי מעסט זיך נאר לויט ווי זי האלט בכבוד איר מאן; מעג די פרוי זיך האלטן פאר א צדיקת, פאר א קלוגע, א געבילדעטע, א מיוחסת; אויב זי איז נישט נוהג כבוד פאר איר מאן, סיי וואס א נידריגע מדריגה ער איז קעגן איר - איז די פרוי אפגעזען ביי יעדן, און אלע אירע צדקות און פעיגקייטן גייט אין רויעך וכו'".


איך שיק אייך א קאפי פונעם בריוו פון אונזערע זיידע ר' חיים מענדל, איך האף צום אייבערשטן עס וועט זיין פאר אייך א חיזוק.


איך וועל רעדן מיט אייער מאן, איך וועל אים מחזק זיין ער זאל גארנישט טוישן פון די מסורה, ער זאל נישט אוועק גיין קיין ריר פון וואס מען האט זיך געפירט ביי אונזערע עלטערן, ער זאל נאר נעמען פון ברסלב די חיזוק און שכל, איך וועל אים זאגן ער זאל זינגען שלום עליכם שטייעדיג נישט זיצעדיג, און זיצן ביי די סעודה מיט א שטריימל, און אזוי ווייטער.


דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#222 - פאלג אלעס די ישיבה
בחור, ישיבה, הדרכות, ציצית

בעזרת ה' יתברך - יום א' לסדר כי תבוא לאומאן, י"ד אלול, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


טייערער ... נרו יאיר


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


איך פריי זיך זייער צו הערן אז דו נעמסט התחזקות פון הייליגן רבי'ן.


בנוגע קומען לערנען אין ברסלב וכו'; עקשן דיך נישט, פאלג דיינע עלטערן, גיי אין די ישיבה וואו זיי ווילן דו זאלסט גיין.


בנוגע וכו'; פאלג אלעס די ישיבה, סיי מיט נעמען מעדעצין און סיי מיט רעדן מיט די איינגעשטעלטע. אויך זאלסטו זיך קובע זיין א צייט יעדן טאג צו רעדן מיטן אייבערשטן, בעט אים ער זאל רחמנות האבן אויף דיר און דיך מקרב זיין צו אים.


בנוגע גיין תכלת וכו'; נישט דאס איז ברסלב, מאך נישט פון טפל עיקר. אז דיינע עלטערן ווילן נישט דו זאלסט גיין מיט דעם - זאלסטו נישט גיין מיט דעם, דער עיקר פון ברסלב'ע חסידות איז צוויי זאכן, איינס דאס רעדן צום אייבערשטן, זיך אויסשמועסן מיטן אייבערשטן אזוי ווי מען רעדט מיט א גוטע פריינד, און די צווייטע זאך איז זיין פרייליך; זיך פרייען מיט דעם אז מען איז א איד.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א כתיבה וחתימה טובה, א גוט געבענטשט יאר.

#221 - לערנען מיט די בחורים, און שפילן מיט זיי
בריוו, ישיבה, הדרכות, חיזוק פאר מחנכים

בעזרת ה' יתברך - יום ג' לסדר כי תבוא לאומאן, ט"ז אלול, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


טייערער ... נרו יאיר


ביים לערנען גמרא האב איך געטראכט א שיינע זאך וואס קען זיין א גוטע חיזוק והדרכה פאר מלמדים.


די גמרא דערציילט (עבודה זרה ג:) דעם אייבערשטנ'ס סדר היום, די ערשטע דריי שעה פון טאג לערנט דער אייבערשטער תורה, די צווייטע דריי שעה איז דער אייבערשטער דן די וועלט מיט גרויס רחמנות, די דריטע דריי שעה שפייזט ער די גאנצע וועלט, און די לעצטע דריי שעה "יושב ומשחק עם לויתן", כביכול ער האט א שפיל מיט די לויתן; פרעגט די גמרא, אין א צווייטע פלאץ זעען מיר אז די לעצטע דריי שעה – "יושב ומלמד", לערנט דער אייבערשטער תורה מיט תינוקות של בית רבן?! די גמרא ענטפערט צוויי תירוצים, די צווייטע תירוץ איז: "הא והא עביד", ער טוט ביידע אינאיינעם; דאס לערנט אונז אז דאס לערנען תורה מיט קינדער דארף צו גיין אויף די וועג פון "הא והא עביד", דער מלמד דארף זיך אויך שפילן מיט זיי, אזוי ווי כביכול דער אייבערשטער טוט, "יושב ומלמד תינוקות של בית רבן, ויושב ומשחק עם לויתן".


איך בעט דיר זייער זאלסט נעמען דעם בריוו אויף למעשה, סיי לערנען מיט די בחורים גמרא, און סיי גיין מיט זיי שפילן. מוהרא"ש אמר לי בפירוש, די בחורים זאלן שפילן, די בחורים זאלן זיך אויסגעבן, אבער נאכדעם און פארדעם זאלן זיי לערנען פלייסיג שיעורים כסדרן, משניות, גמרא והלכה.


אויך האב איך דיר געשריבן זייער אסאך בריוו, מאך זיך א קביעות דאס צו איבערגיין און איבערליינען כאילו עס איז א נייע בריוו, און בעט דעם אייבערשטן זאלסט דאס קענען מקיים זיין.

#220 - נאך ארבעט וועט גייט אויפ'ן חשבון פון די קינדער
שמחה, מלמדים, שטעטל, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת כי תצא, ח' אלול, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


... נרו יאיר, גבאי פון שטעטל


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


עס איז נישט ריכטיג דאס וואס דו ווילסט נעמען דעם מנהל ר' ... זאל פארלערנען דעם דף גמרא אינדערפרי אין שול, דער מנהל איז פארנומען מיט אונזערע קינדער, זיי מחנך זיין מיט תורה ויראת שמים, און אז דו וועסט אים געבן נאך זאכן צו טון - וועט דאס גיין אויף די חשבון פון אונזערע קינדער.


אזוי אויך זע איך אז דו האסט גענומען דעם מלמד ר' ... זאל העלפן מיט צושטעלן אכסניא'ס פאר אלע געסט וואס קומען אין שטעטל אויף שמחת תורה; עס איז דא גענוג און נאך אינגעלייט וואס ווילן העלפן בויען דעם שטעטל, דער מלמד טוט פאר אונזערע קינדער, סיי ער איז מלמד און סיי ער גרייט אן די לימודים פאר אלע כיתות פאר די קומענדיגע יאר, עס לוינט נישט זיי צו נעמען, עס וועט גיין אויפן חשבון פון אונזערע קינדער.


זע אין שטעטל זאל זיין פרייליך, מען זאל רעדן שיין איינער צום צווייטן, ווייל דאס איז אונזער הצלחה, נאר אז עס וועט זיין ליבשאפט צווישן אנשי שלומינו וועט זיין הצלחה, וועלן אלע האבן ברייט פרנסה און מען וועט קענען באצאלן די מלמדים און אלע איינגעשטעלטע; אלעס ווענדט זיך אין די ליבשאפט צווישן אונז.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א כתיבה וחתימה טובה, א גוט געבענטשט יאר.

#219 - מיטהאלטן אלע שיעורים פון ישיבה
בחור, ישיבה, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת כי תצא, י"א אלול, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


צו מיין טייערער ליבער ... נרו יאיר, קרית ברסלב


איך וויל נאר דיין טובה, און איך האף צום אייבערשטן דו וועסט אננעמען מיינע ווערטער פון מיין הארץ.


איך וויל דו זאלסט מיט האלטן אלע שיעורים פון ישיבה, סיי פארמיטאג און סיי נאכמיטאג. מיר האבן געמאכט קורצע זמנים, די שיעורים זענען מערסטנס א שעה. מען לערנט חומש רש"י אנגעפילט מיט יראת שמים, אויך די גמרא שיעור און די הלכה שיעור.


איך זאג דיר, אין אפאר יאר ארום וועסטו מיך דאנקען פארן דאס פארלאנגען פון דיר, איך בעט דיר זייער, האלט מיט די סדרי הישיבה, זיץ ביי די שיעורים, לויף נישט אין וואלד. איך וויל דיך שוין א חתן מאכן, איך וויל דו זאלסט האבן א חיים טובים, טראסט מיך, איך מאך דיר נישט קיין שלעכטס.


עס איז דא גענוג צייט אין טאג פאר שיעורים כסדרן על פי סדר דרך הלימוד פון רבי'ן (המבואר בשיחות הר"ן, סימן עו), עס איז דא צייט צו שמועסן, צייט זיך אויסצולופטערן, איך וויל דו זאלסט זיין ביי די שיעורים פון די מגידי שיעורים.


איך האב דיך זייער ליב, איך בעט פאר דיר.

#218 - העלפן די מוסדות נאר אז מען קומט אין ישיבה
ישיבה, ראש ישיבה, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת כי תצא, י"א אלול, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


צו מיין טייערער ... נרו יאיר, קרית ברסלב


א גרויסן דאנק פאר אלעס וואס דו העלפסט אין די מוסדות, דו פירסט די קאך, שוין איבער א יאר וואס דו קאכסט יעדן טאג פרישטאג און מיטאג, און זומער אויך נאכטמאל פאר אפאר הונדערט קינדער כן ירבו; וואויל איז דיר אז דו העלפסט מיט אזא געטריישאפט.


אבער איך וויל דיר זאגן, איך וויל דו זאלסט זיין די איבריגע חלק טאג אין ישיבה ביי די שיעורים פון ישיבה. עס איז מיר נישט ווערד דאס וואס בחורים העלפן די ישיבה נאר אויב א חלק טאג איז מען אין ישיבה. ווייל דו ביסט נאך יונג און דו דארפסט נאך לערנען ווי צו פירן א לעבן, ובכן בעט איך דיר, דו קענסט ווייטער העלפן די מוסדות נאר בתנאי אז דו קומסט צו די שיעורים אין ישיבה.


אז דו וועסט פאלגן דעם ראש ישיבה – וועסטו נישט דערלייגן, קיינער האט נאכנישט דערלייגט פון פאלגן דעם ראש ישיבה.


ווייז דעם בריוו פארן מנהל שליט"א, און פאר די מגידי שיעורים, ווייל איך וויל זיי זאלן לערנען מיט דיר, און נישט טראכטן אז דו ביסט אנדערש, דו קענסט טון וואס דו ווילסט ווייל דו העלפסט, איך וויל דו זאלסט זיין א בחור אין ישיבה ווי אלע בחורים.