בריוון פונעם ראש ישיבה שליט"א

#98 - א בחור מיט יראת שמים און אמונת חכמים
שידוכים, חיזוק פאר מיידלעך, אמונת חכמים

בעזרת ה' יתברך


יום ב' פרשת משפטים, כ"ב שבט, שנת תש"פ לפרט קטן


 


... תחי'.


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


עס מוז זיין אז דו ביסט א קלוגע מיידל, אז דו פארשטייסט וואס צו זוכן ביי א שידוך; אנדערע מיידלעך קוקן אויף געלט, אויף כבוד וכו', וכו' און דו שרייבסט אז דו ווילסט א בחור מיט צוויי זאכן: יראת שמים און אמונת חכמים, וואס דאס איז דער עיקר פונעם מענטש. אזוי ווי דער רבי זאגט (ליקוטי מוהר"ן, חלק א', סימן קכג): דער עיקר און דער יסוד וואס אלעס ווענדט זיך נאר אין דעם - איז זיך מקשר צו זיין צום צדיק הדור און אננעמען אלעס וואס ער זאגט, סיי א קליינע זאך און סיי א גרויסע זאך, און חס ושלום זיך נישט אוועקרירן פון זיינע ווערטער, אזוי ווי חכמינו זכרונם לברכה זאגן (ספרי, שופטים): "אֲפִילוּ אוֹמֵר לְּךָ עַל יְמִין שֶׁהוּא שְׂמֹאל, וְעַל שְׂמֹאל שֶׁהוּא יְמִין"; דאס הייסט, אז דער מענטש דארף אינגאנצן אוועק ווארפן זיין אייגן שכל, אזוי ווי ער האט בכלל נישט קיין שכל, נאר דאס וואס ער באקומט פונעם צדיק, און ווי לאנג א מענטש האלט זיך נאך מיט זיין אייגענעם שכל, האט ער נאכנישט קיין שלימות און ער איז נאכנישט אמת'דיג מקורב צום צדיק.


זיי שטארק מיט תפילה והתבודדות; בעט דעם אייבערשטן יעדן טאג אויף דיין שפראך אז דו זאלסט טרעפן א בחור מיט יראת שמים און אמונת חכמים וועסטו טרעפן אן ערליכער בחור און אויפשטעלן א שיינע שטוב, ווייל מיט די צוויי זאכן האט מען אלעס; אז דער מענטש האט יראת שמים און איז מקושר צום צדיק ווייזט אים דער צדיק א וועג ווי אזוי צו לעבן א חיים טובים.


זיי פרייליך.

#97 - קיינער אויף דער וועלט פארשטייט נישט די צער פון א בחור
בחור, שידוכים, התחזקות, תפלות אויף אידיש

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת יתרו, ט"ז שבט, שנת תש"פ לפרט קטן


 


לכבוד הבחור ... נרו יאיר, תלמיד ישיבת תפארת התורה.


איך האב יעצט געליינט דיין בריוו.


איך בעט דיר זייער טייערער ליבער ברודער, זיי נישט געפאלן ביי דיר ווען דו זעסט אז עס גייט אריבער נאך א יאר און נאך א יאר און דו האסט נאך נישט דיין שידוך; דו פארשטייסט נישט וואס עס גייט פאר, פארוואס דו האסט נאך נישט דיין שידוך בשעת וואס דו ביסט אזוי ערליך, דו האסט נישט קיין סעלפאון, דו זיצט אין ישיבה, דו לערנסט אזוי פלייסיג וכו' וכו', דו פרעגסט זיך: 'פארוואס האב איך נישט קיין שידוך?'


וויסן זאלסטו טייערער ליבער ברודער אז מיר ווייסן גארנישט, מיר ווייסן נישט די וועגן פונעם אייבערשטן, מיר ווייסן נישט פארוואס דער אייבערשטער געבט פאר איינעם שנעלער און פאר א צווייטן נעמט עס לענגער, מיר ווייסן נישט די וועגן פונעם אייבערשטן, מיר קענען נישט פארשטיין די וועגן פונעם אייבערשטן, מיר דארפן גלייבן אז דער אייבערשטער פירט די וועלט מיט א פונקטליכע חשבון, איינער האט עשירות, דער צווייטער מוטשעט זיך מיט דחקות און עניות, איינער האט קינדער א צווייטער האט נישט, איינער באקומט זיין שידוך בשעת דער צווייטער דארף שטיין און ווארטן, מיר ווייסן נישט די וועגן פונעם אייבערשטן.


מיר ווייסן גארנישט און מיר פארשטייען גארנישט, איין זאך דארפן מיר וויסן, אז דער אייבערשטער פירט די וועלט און וואס ער טוט איז נאר גוט; דער רבי זאגט (ליקוטי מוהר"ן, חלק ב', סימן נב): "כָּךְ רָאוּי לִהְיוֹת דַּיְקָא, שֶׁיִּהְיוּ קֻשְׁיוֹת עַל הַשֵּׁם יִתְבָּרַךְ וְכָךְ נָאֶה וְיָפֶה לוֹ יִתְבָּרַךְ", אזוי דארף זיין, אזוי קומט עס זאל זיין און עס איז שיין עס זאל זיין קשיות אויפ'ן אייבערשטן, דער רבי זאגט ווייטער: "אִם הָיָה הַנְהָגָתוֹ כְּפִי חִיּוּב דַּעְתֵּנוּ אִם כֵּן הָיָה, חַס וְשָׁלוֹם, דַּעְתּוֹ כְּדַעְתֵּנוּ". ווייל אויב וואלט מען ווען פארשטאנען יעדע זאך וואס דער אייבערשטער טוט, וואלט דאך חס ושלום געווען אונזער שכל אזוי ווי דעם אייבערשטנ'ס פארשטאנד. אבער - האט דער רבי אויסגעפירט - וואויל איז דעם מענטש וואס האט נישט קיין שום קשיות אויפ'ן אייבערשטן, ער גלייבט אז אלעס וואס גייט אריבער אויף אים איז נאר פאר זיין טובה.


איך בעט דיר זייער מיין טייערער ליבער ברודער, דראפע זיך און דערהאלט זיך; זיי ממשיך מיט דיינע גוטע מעשים, מיט דיין התמדת התורה און מיט דיין יראת שמים, וועסטו זוכה זיין צו טרעפן דיין שידוך. אפילו עס גייט אויף דיר אריבער שווערע טונקעלע טעג, דער יצר הרע ברענט אין דיר, דו פאלסט אראפ וכו' וכו', נעם די עצה פון הייליגן רבי'ן, זיי זיך מתבודד; גיי אין א שטילע פלאץ און וויין צום אייבערשטן, בעט אים: "הייליגע באשעפער איך קען שוין נישט מער, איך האלט נישט אויס! עס גייט אריבער א טאג נאך א טאג, א וואך נאך א וואך, א יאר נאך א יאר, ווען? ווען אייבערשטער וועל איך זוכה זיין צו חתונה האבן און אנהויבן א הייליגע לעבן, א ריינע לעבן? איך בעט דיר אייבערשטער, געב מיר כח איך זאל זיך קענען דערהאלטן, איך זאל נישט האבן חס ושלום קיין קשיות אויף דיר, איך זאל נישט האבן קיין קשיות אויף די צדיקים, איך זאל ווייטער טון די סגולות וואס זיי האבן אונז געגעבן, אן קיין חכמות, אן קיין בלבולים".


וואס זאל איך דיר זאגן טייערער ברודער: "קיינער אויף דער וועלט פארשטייט נישט די צער פון א בחור"; מוהרא"ש זכרונו לברכה פלעגט דאס שטענדיג חזר'ן: "קיינער אויף דער וועלט פארשטייט נישט די צער פון א בחור", נאר די צדיקים, זיי ווייסן וואס גייט אריבער אויף בחורים און מיידלעך. מוהרא"ש האט געוויינט זיין גאנץ לעבן צום אייבערשטן ער זאל רחמנות האבן אויף בחורים און מיידלעך - זיי זאלן חתונה האבן ווי יונגער. אזוי קען מען זיי ראטעווען.


דער אייבערשטער ווארט צו הערן ווי דו בעסט אים און ווי דו מוטשעסט אים.


איך בעט דיר זייער דערהאלט זיך.

#96 - מיט'ן זאגן תהלים און זיך פירן מיט דרך ארץ, וועסטו באקומען א גוטע שידוך
שידוכים, חיזוק פאר מיידלעך, תהלים, דרך ארץ

בעזרת ה' יתברך


יום ד' פרשת יתרו, י"ז שבט, שנת תש"פ לפרט קטן


 


... תחי', תלמידה בית פיגא ברסלב.


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


איך האב זייער הנאה צו הערן אז דו זאגסט יעדן טאג תהלים; דו פרובירסט צו זאגן דעם "יום תהלים", אז דו האסט נישט קיין צייט זאגסטו וויפיל דו קענסט און יעצט האסטו געענדיגט די עלפטע מאל תהלים.


אז דו וועסט ווייטער זאגן תהלים און דו וועסט זיך פירן איידל מיט דרך ארץ וועסטו באקומען א גוטע שידוך, אן ערליכער מאן וואס וועט דיר מכבד זיין דיין גאנץ לעבן.


די בילדער וואס דו מאלסט אויפ'ן בריוו איז זייער שיין; יעדעס מאל דו ענדיגסט נאך אמאל תהלים, שרייב מיר א בריוו מיט שיינע בילדער.

#95 - בעטן דעם אייבערשטן פאר אן ערליכן חתן
תפילה והתבודדות, שידוכים, חיזוק פאר מיידלעך, תפלות אויף אידיש

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת בא, ב' שבט, שנת תש"פ לפרט קטן


 


... תחי'.


איך האב ערהאלטן אייער בריוו.


פארוואס זאלט איר זיך עקשנ'ען פאר א בחור פון ישיבה? עס איז נישט גוט זיך צו עקשנ'ען ווען עס קומט צו א שידוך - אויף קיין שום זאך, מען דארף זיך עקשנ'ען נאר אויף איין זאך, בעטן דעם אייבערשטן: "רבונו של עולם איך וויל חתונה האבן מיט אן ערליכער בחור, וואס מיר וועלן קענען אינאיינעם אויפשטעלן ערליכע אידישע דורות".


חכמינו זכרונם לברכה דערציילן (מועד קטן יח:) רבא האט אמאל געהערט ווי איינער דאווענט פאר א געוויסע שידוך, האט אים רבא געזאגט: "נישט אזוי בעט מען דעם אייבערשטן, דו בעט דעם אייבערשטן אז דו זאלסט טרעפן א גוטע שידוך; זאלסט האבן א גוט לעבן, אן ערליכער מאן וואס מיט אים וועסטו קענען אויפשטעלן א ערליכע שטוב".


היינטיגע צייטן איז זייער שרעקעדיג, מען ווייסט נישט פון אינדרויסן וואס דער מענטש איז, אסאך מענטשן שפילן א טאפלטע לעבן; מען קען אויסקוקן אינדרויסן א וואוילער בחור און קיינער קען נישט חלומ'ן וואס ליגט אונטערן שיינע רעקל, אונטערן שיינעם היט, מען איז אייגעטונקען אין עבירות וואס דאס ברענגט צו כפירה רחמנא לצלן, מען קען אריינפאלן מיט איינעם וואס וויל נישט לעבן א אידישע לעבן.


דערפאר דארף א מיידל בעטן איר גאנץ לעבן: "הייליגער באשעפער געב מיר א מאן וואס איז ערליך, א מאן מיט אמונה, א מאן וואס וועט זיין גוט צו מיר, מיר וועלן לעבן א גוט לעבן, א זיס לעבן, א אידישע לעבן; א מאן מיט וועם איך וועל קענען אויפשטעלן א ערליכע שטוב, בנים ובני בנים עוסקים בתורה ובמצוות".


מיינטס נישט אז יעדער בחור וואס דריידט זיך אין ישיבה האט א שייכות מיט'ן רבי'ן, נישט יעדער וואס דריידט זיך אין ברסלב איז ברסלב; מען קען זיין ביים צדיק און אלעס איז פארלאשן. דער רבי ברענגט (ליקוטי מוהר"ן, חלק א', סימן יז) דעם זוהר (פרשת חיי שרה, דף קכח.) אז עפרון האט געהאט די מערת המכפלה, פאר אים איז דאס געווען א טונקעלע פלאץ, ער האט דאס אנגעקוקט ווי א שלעכטע פלאץ, ער האט געוואלט פטור ווערן פון דעם, ווידער אברהם אבינו האט געזען דאס ליכטיגקייט דערפון, ער האט געזען די שיין וואס קומט ארויס פון דעם פלאץ, אז דאס איז דער טויער פון גן עדן, האט ער דאס אפגעקויפט; זעט מען פון דעם אז א מענטש קען זיין ביים צדיק און פאר אים איז דאס א טונקעלע פלאץ.


עקשנ'ט זיך נישט פאר א בחור פון אונזער ישיבה, עקשנ'ט זיך נאר אויף איין זאך: נישט אפלאזן דעם אייבערשטן, נישט אפלאזן דעם צדיק - דער הייליגער רבי; אויף דעם דארף מען זיין פאר'עקשנ'ט, אז דער רבי זאל בלייבן אונזער רבי אויף די וועלט און אויף יענע וועלט.

#94 - געב קארטלעך נאר פאר מיידלעך און פרויען
קדושה, כיבוד אב ואם, שידוכים, חברים, אמונה, צניעות, הפצה, חיזוק פאר מיידלעך

בעזרת ה' יתברך


יום ב' פרשת בא, ראש חודש שבט, שנת תש"פ לפרט קטן


 


... תחי', תלמידה בית פיגא.


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


מיט'ן אייבערשטנ'ס הילף וועל איך פרובירן צו ענטפערן אויף אלע פראגעס.


צום ערשט בעט איך דיר זייער זאלסט זיך שטארקן מיט אלע דיינע כוחות, חזר'ט דיך די אמונה ווייל אמונה מאכט שטארק; ווי מער מען האט אמונה אלץ מער שטערקער איז מען.


דער הייליגער רבי איז דאס מסביר מיט א שיינע משל (ליקוטי מוהר"ן, חלק א', סימן קנה) אזוי ווי ווען מען פלאנצט איין א ווייצל אין ערד, אויב מען פלאנצט עס אין א גוטע ערד דעמאלט וואקסט עס זייער שיין, עס ווערט נישט געשטערט פון קיין שום ווינט, דינערן און בליצן, "מֵחֲמַת שֶׁיֵּשׁ כֹּחַ הַצּוֹמֵחַ וְכֹחַ הַגּוֹדֵל, עַל כֵּן אֵינוֹ מַזִּיק לוֹ שׁוּם דָּבָר", ווייל עס האט א כח וואס מאכט איר וואקסן, קיין שום זאך קען דאס נישט אפשטעלן, אבער אז מען לייגט דאס ווייצל אין ערד וואס איז נישט גוט צו וואקסן, ווערט דאס קערענדל פארפוילט. "וֶאֱמוּנָה הִיא בְּחִינַת כֹּחַ הַגּוֹדֵל וְכֹחַ הַצּוֹמֵחַ", אזוי איז מיט אמונה, אמונה איז א זאך וואס געבט כח פאר'ן מענטש אנצוגיין אין לעבן, עס מאכט דעם מענטש זאל וועלן וואקסן. אזוי ווי עס שטייט (אסתר ב, ז): "וַיְהִי אוֹמֵן אֶת הֲדַסָּה", זאגן חכמינו זכרונם לברכה (מדרש תהלים כב, כג): מרדכי האט אויפגעצויגן אסתר המלכה; דער פסוק באציט זיך מיט דאס ווארט 'אמונה' פאר די ווארט 'אויפברענגען'.


נאך זאגן חז"ל (שבת לא.): "אֱמוּנָה זֶה סֵדֶר זְרָעִים", זאגט דער רבי, ווען א מענטש האט אמונה האט ער א כח פון וואקסן און ווערן גרעסער, "אֲזַי אֵין מַזִּיק לוֹ שׁוּם דָּבָר", קיין שום זאך קען אים נישט שטערן, "וְאֵינוֹ יָרֵא מִשּׁוּם אָדָם", ער האט נישט קיין שרעק פון קיין שום מענטש, "וְשׁוּם דָּבָר", און פון קיין שום זאך. "וּמִתְפַּלֵּל בַּחִיּוּת", אז מען האט אמונה דאווענט מען מיט א געשמאק, "כָּרָאוּי", אזוי ווי מען דארף דאווענען. "וְנוֹסֵעַ לְהַצַּדִּיק", מיט אמונה פארט מען צום צדיק, "כִּי אֵינוֹ מִתְיָרֵא וּמִתְפַּחֵד מִשּׁוּם עִנְיָן שֶׁבָּעוֹלָם", ווייל מען האט נישט מורא פון קיין שום זאך און קיין שום מענטש אויף די וועלט, "אֲבָל כְּשֶׁיֵּשׁ חִסָּרוֹן בָּאֱמוּנָה אֲזַי אֵין לוֹ כֹּחַ הַגּוֹדֵל וְכֹחַ הַצּוֹמֵחַ וַאֲזַי הוּא נִרְקָב מַמָּשׁ, כְּמוֹ הַחִטָּה הַנַּ"ל", אבער ווען מען האט נישט קיין אמונה דעמאלט האט מען נישט קיין כוח אנצוגיין, מען וואקסט נישט, מען ווערט פארפוילט ממש אזוי ווי א קערענדל וואס פוילט אין נישט גוטע ערד.


זאלסטו זיך חזר'ן אמונה, זינג זיך דעם ניגון: "מְמַלֵּא כָּל עַלְמִין, וְסוֹבֵב כָּל עַלְמִין, אֵין שׁוּם מְצִיאוּת בִּלְעָדָיו יִתְבָּרַך כְּלָל, וּבְכָל תְּנוּעָה וּתְּנוּעָה שָׁם אֲלוּפוֹ שֶׁל עוֹלָם, - דער אייבערשטער איז איבעראל און אלעס איז דער אייבערשטער, עס איז נישט דא קיין שום מציאות אויסער דעם אייבערשטן, אין יעדע איינציגסטע תנועה געפונט זיך דער אלופו של עולם"; דורכדעם וועסטו זיין שטארק און מצליח זיין אין לעבן.


בנוגע הפצה וכו', זיי ממשיך צו געבן קארטלעך פאר אלעמען; פארשטייט זיך נאר פאר מיידלעך און פרויען. אזוי ווי חכמינו זכרונם לברכה זאגן אונז (בראשית רבה פד, ד): "אַבְרָהָם הָיָה מְגַיֵּר אֶת הָאֲנָשִׁים וְשָׂרָה מְגַיֶּרֶת אֶת הַנָּשִׁים", אברהם אבינו האט מגייר געווען מענער און שרה אמינו האט מגייר געווען פרויען.


בנוגע בלייבן שבת אין שטוב וכו'; בלייב אין שטוב העלפן דיין מאמע, אין דעם זכות וועלן דיינע קינדער דיך מכבד זיין. טראכט אריין אביסל טיפער, ווילסטו דען נישט אז אין יארן ארום ווען דו וועסט האבן גרויסע קינדער אז זיי זאלן בלייבן מיט דיר אין שטוב דיר העלפן? איז דאך זיכער אז דו זאלסט זיין אין שטוב העלפן דיין מאמע, אפילו עס איז דיר שווער.


בנוגע רעדן מיט מרת ... תחי'; עס איז זייער גוט זאלסט זיך מחזק זיין מיט איר, א גוטע חבר איז פון די זאכן וואס חז"ל זאגן אז מען דארף דאס האבן אין לעבן צו קענען זיין א איד. די הייליגע חכמים זאגן (אבות ב, ט): "אֵיזוֹהִי דֶרֶךְ יְשָׁרָה שֶׁיִּדְבַּק בָּהּ הָאָדָם?" וואס איז די ריכטיגע וועג ווי אזוי א מענטש זאל זיך פירן, "רַבִּי יְהוֹשֻׁעַ אוֹמֵר, חָבֵר טוֹב", רבי יהושע זאגט ער זאל זיך נעמען א גוטער חבר; ווייל אז מען האט א גוטער חבר קען מען זיך מחזק זיין איינער דעם צווייטן, דו דארפסט נישט מורא האבן אז זי וועט דערציילן פאר אנדערע דיינע מיטמאכענישן, זי איז א וואוילע פרוי.


בנוגע גיין צו די פאליציי וכו'; איך האב דיר שוין פון לאנג געשריבן וואס צו טון, פון דעסטוועגן וועל איך נאכאמאל ענטפערן אז אנדערע זאלן אויך וויסן ווי אזוי זיך צי פירן אין אזא פאל השם ישמרינו. אויב מען ווערט באצוואונגען פון א מניוול רחמנא לצלן דארף מען גיין צו די פאליציי דאס דערציילן און יענעם איינשפארן אין תפיסה אן קיין רחמנות; אפילו אלע שרייען אז מען טאר נישט דארף מען דאס טון. אין אייער פאל, ווי איר שרייבט אז דאס איז נאר א חשש בעלמא וכו', יענער האט אייך בחסדי השם נישט געטשעפעט, ער האט זיך טאקע אויפגעפירט נישט שיין וכו' אבער בחמלת השם האט ער נישט אויסגעפירט זיינע שלעכטע מחשבות, זאלט איר אפלאזן די מעשה.


זאג פאר די פרוי וואס לויפט דיך נאך וכו' אז זי זאל זיך אפטשעפען פון דיר; זי האט מיר אויך געשריבן א גאנצע מגילה, סך הכל וויל זי אייך נוצן פאר איר אייגענע אינטערעסע, זי וויל אים איינשפארן וכו'; דאס האט נישט מיט אייך.


בנוגע וואס נאך דו קענסט טון צו צואיילן דיין שידוך; העלף דיין מאמע, האב רחמנות אויף איר; העלף איר מיט שמחה, העלף איר מיט חיות, וועסטו צוריק באקומען שכר אויף די וועלט און אויף יענע וועלט, אזוי ווי חז"ל זאגן (פאה א, א): "אֵלּוּ דְבָרִים שֶׁאָדָם אוֹכֵל פֵּרוֹתֵיהֶם בָּעוֹלָם הַזֶּה, וְהַקֶּרֶן קַיֶּמֶת לוֹ לָעוֹלָם הַבָּא; כִּבּוּד אָב וָאֵם", אויף כיבוד אב ואם באצאלט דער אייבערשטער שכר נישט נאר אויף יענע וועלט, נאר אויך אויף דער וועלט.


זיי ממשיך מיט'ן זאגן תהילים; יעדע קאפיטל תהילים וואס דו זאגסט געבט צו פאר דיין שידוך.


נאכאמאל בעט איך דיר, שטארק זיך מיט אמונה וועט דיר אלעס גיין גרינגער.

#93 - מזל טוב פאר דיין שידוך!
שידוכים, הפצה

בעזרת ה' יתברך


יום ד' פרשת וארא, כ"ה טבת, שנת תש"פ לפרט קטן


 


לכבוד החתן ... נרו יאיר, תלמיד ישיבת תפארת התורה.


מזל טוב פאר דיין שידוך! דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט אויפשטעלן א בית נאמן בישראל צוזאמען מיט דיין כלה תחי'; עס זאל ארויסקומען פון אייך בנים צדיקים, קינדער וואס וועלן ליכטיג מאכן די וועלט.


פון יעצט זאלסטו זיך שטארקן אין הפצה; יעדן טאג זאלסטו גיין הפצה, אזוי וועסטו העלפן דיין טאטע דעקן די הוצאות החתונה, אויך וועסטו האבן פאר דיר נאך די חתונה ברויט און פרנסה.


א שאד צו גיין ארבעטן צוואנציג שעה א טאג ווען מען קען מאכן די זעלבע געלט און נאך מער – דורך הפצה.

#92 - אויב ווילסטו חתונה האבן, זאלסטו וויינען צום אייבערשטן
תפילה והתבודדות, שידוכים, תפלות אויף אידיש

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת וארא, כ"ד טבת, שנת תש"פ לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ליבער ... נרו יאיר.


אז דו ווילסט שוין אזוי שטארק חתונה האבן, דו ווילסט זוכה זיין צו טרעפן דיין שידוך - זאלסטו נעמען די עצה פון הייליגן רבי'ן, די עצה פון התבודדות; גיי אין א פלאץ וואו קיינער געפונט זיך נישט און וויין זיך אויס צום אייבערשטן.


עס שטייט אין זוהר הקדוש (תיקוני זוהר חד סר, כו:): "וַתִּפְתַּח, כַּד יִשְׂרָאֵל פָּתְחִין בִּתְיוּבְתָּא בְּבִכְיָה", ווען אידישע קינדער וויינען זיך אויס צום אייבערשטן, "מִיָּד וַתַּחְמֹל עָלָיו", האט דער אייבערשטער רחמנות און ער העלפט דעם מענטש, אזוי ווי עס שטייט (ירמיה לא ח): "'בִּבְכִי יָבֹאוּ', בִּזְכוּת בִּכְיָה", בזכות די טרערן, "יִתְכַּנְשׁוּן מִן גָּלוּתָא", גייט מען ארויס פון אלע צרות.


טייערער ליבער ..., זאג פאר'ן אייבערשטן: "הייליגער באשעפער איך האב דיר ליב, איך האב נישט קיין קשיות און תרעומות, איך בעט דיר העלף מיר שוין טרעפן מיין שידוך; איך וויל זיין ערליך, איך וויל זיין פרייליך".


זיי מיר מוחל אז איך ענטפער נישט דיינע צענדליגער בריוו, איך בין זייער פארנומען.

#91 - יעדע שידוך וואס מ'רעדט, ברענגט נענטער דיין ריכטיגע שידוך
שידוכים

בעזרת ה' יתברך


יום ד' פרשת שמות, י"ח טבת, שנת תש"פ לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ליבער ... נרו יאיר.


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


ווער נישט צעבראכן פון דעם וואס דו האסט נאך נישט געטראפן דיין שידוך, און אז פון אלע שידוכים וואס מען רעדט וכו' און מען טרעפט זיך וכו' - ענדיגט זיך מיט א 'ניין', ביים סוף ווערט נישט דער שידוך.


וויסן זאלסטו אז דאס איז אויך א שידוך, דאס דערנענטערט דיין שידוך. דער רבי זאגט (ספר המידות, אות חתון, סימן ז): "הַשִּׁדּוּךְ שֶׁדּוֹבְרִים", ווען מען רעדט א שידוך, "אַף-עַל-פִּי שֶׁאֵינוֹ נִגְמָר הַשִּׁדּוּךְ בְּעַצְמוֹ", דאס איז אויך א שידוך, "גַּם זֶה מִן הַשָּׁמַיִם", דאס איז פון הימל, "וְהַשִּׁדּוּךְ לְחוּד עוֹשֶׂה רשֶׁם בּוֹ וּבָהּ".


ווען דעם רבינ'ס ווייב איז נפטר געווארן און דער רבי איז געווען אין ראדוויל בעפאר'ן א שידוך טון מיט זיין צווייטע ווייב, זענען געקומען אסאך פרויען זיך משדך זיין מיט אים, האט דער רבי געזאגט (חיי מוהר"ן, סימן תקצה): "אלע זענען מיינע שידוכים, און יעדער מענטש האט כמה וכמה זיווגים, ביי יעדן איינעם גייט עס אנדערש", אלע שידוכים וואס מען רעדט איז שוין אויך א בחינה פון שידוך, אפילו עס ווערט נישט אויסגעפירט, און עס דערנענטערט צום ריכטיגער שידוך, עיין שם.


איך בעט דיר זייער טייערער ..., דראפע זיך און דערהאלט זיך, דו וועסט שיין חתונה האבן און האבן שיינע דורות; דאס וואס דו גייסט אריבער יעצט איז א שטארקע נסיון פאר דיר, צי דו וועסט בלייבן שטארק און זיך נישט פארלירן.

#90 - ווער עס העלפט דעם רבי'ן איז זוכה צו שיינע זאכן
חסידות ברסלב, שידוכים, מוסדות

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת שמות, י"ז טבת, שנת תש"פ לפרט קטן


 


... תחי', תלמידה בית פיגא ברסלב.


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


ווער עס העלפט דעם רבי'ן איז זוכה צו שיינע זאכן. דער רבי האט געזאגט: "ביי ווען איך נעם - געב איך"; ווער עס העלפט דעם רבי'ן באקומט שיינע מתנות אין לעבן.


דעריבער בעט איך איך דיר זייער, אז דו האסט זוכה געווען אין די מצוה פון רייניגן די סקול זאלסטו דאס טון מיט דיין גאנצע הארץ; טו עס מיט א שמחה און נעם נאך מיידלעך זאלן העלפן רייניגן די סקול. איך וויל נישט ברענגען א גוי טמא זאל זיך דרייען צווישן די הייליגע קינדער, ריינע מיידלעך - ער זאל דארפן רייניגן די סקול. נאר מיידלעך זאלן רייניגן, מיידלעך זאלן האבן די אחריות צו האלטן ריין דאס פלאץ, נישט איבערלאזן קיין עסן.


במשך אלע יארן אין ישיבה, די אלע תלמידים וואס האבן געהאלפן די ישיבה, זיי האבן געהאלפן מיט'ן רייניגן וכדומה – די האבן זייער מצליח געווען אין לעבן, און דאס זעלבע מיט די מיידלעך, די אלע תלמידות וואס האבן געהאלפן די סקול האבן שיין חתונה געהאט און לעבן א גוטע זיסע לעבן. בעט איך דיר זייער דו זאלסט ווייטער אנהאלטן די זכות פון העלפן די סקול, עס זאל זיין זויבער און ציכטיג, וועסטו טרעפן א גוטע שידוך און האבן ערליכע דורות.


דו קענסט ווייזן די בריוו פאר דיינע חבר'טעס, זיי זאלן אויך העלפן רייניגן די סקול און זיין אחריות'דיג.

#89 - גיי אנגעטון איידל וועסטו באקומען אן ערליכער בחור
שידוכים, צניעות, חיזוק פאר מיידלעך, תהלים

בעזרת ה' יתברך


יום ב' פרשת ויחי, ט' טבת, שנת תש"פ לפרט קטן


 


... תחי', תלמידה בית פיגא ברסלב.


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


איך פריי זיך זייער פאר דיין בריוו און איך פריי זיך אז דו האסט געענדיגט תהילים די ערשטע מאל אין דיין לעבן.


הייב אן נאכאמאל תהילים, זאג יעדן טאג תהילים; אין תהילים ליגן אלע ישועות און אלע ברכות.


וואס דו דארפסט זאלסטו בעטן דעם אייבערשטן; רעד צום אייבערשטן אויף דיין אייגענע שפראך, וועסטו זען גרויסע ניסים.


זע צו גיין אנגעטון איידל וועסטו באקומען אן ערליכער בחור, א בחור מיט יראת שמים. אז דו וועסט אכטונג געבן צו גיין אנגעטון צניעות'דיג און צו רעדן צניעות'דיג  - וועט דער אייבערשטער מאכן מיט דיר גרויסע ניסים.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#88 - עס איז זייער א גרויסע מצוה צו מאכן שידוכים
שידוכים, שדכנים

בעזרת ה' יתברך


יום ה' פרשת וישב, כ"א כסליו, שנת תש"פ לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר.


זיי מחזק דיין ווייב תחי' זי זאל ווייטער עוסק זיין אין מאכן שידוכים, עס איז זייער א גרויסע מצוה צו מאכן שידוכים; די מצוה איז א בחינה פון מת מצוה, ווייל עס זענען נישט דא צופיל וואס זענען עוסק אין דעם, אפילו די וואס זענען עוסק אין דעם דארפן זייער אסאך חיזוק, ווייל מען ווערט פארשעמט, מען כאפט אריין זאפטיגע בזיונות וכו', וכו'.


פרעג איר אויב זי קען אנטראגן דעם שידוך פון ... פאר ...; לדעתי איז א שאד אז עס זאל זיך אפהאלטן צוליב די לבוש. איינמאל ער וועט רעדן מיט איר וועט ער מסכים זיין צו גיין ווייטער, ער איז זייער א וואוילער און א קלוגער. דער זוהר הקדוש זאגט (תיקוני  זוהר, תיקון כא, דף ס:) אז א טיפש קוקט אויפ'ן קלייד, אבער א חכם קוקט וואס ליגט אונטער'ן לבוש; איינמאל ער וועט זיך טרעפן און רעדן וועט ער ארויסגיין פון זיין קטנות, ער וועט מסכים זיין חתונה צו האבן לשם שמים און אויפשטעלן אידישע דורות.


שטארק זיך, זיי ממשיך מיט'ן מפיץ זיין דעם רבינ'ס ליכט פאר אנדערע, בעיקר פאר בני הנעורים, בחורים און מיידלעך; ווייל אויף זיי גייט אריבער ביטערע נסיונות וכו', און נאר דער רבי האט א שפראך צו זיי.

#87 - דו העלפסט מיר אזוי געטריי
שידוכים, משניות, מוסדות

בעזרת ה' יתברך


יום ה' פרשת וישלח, י"ד כסליו, שנת תש"פ לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ליבער ... נרו יאיר.


איך באקום כסדר א באריכט פונעם מוסד, סיי פון חדר און סיי פון סקול – ווי געטריי דו העלפסט ארויס מיט יעדן פרט וואס מען דארף.


יעדע חסד וואס א מענטש טוט מיט א צווייטן איז זייער חשוב, אבער ווען מען טוט חסד מיט א מוסד, מען בויט מוסדות וואס פארשפרייטן די הייליגע עצות פון רבי'ן פאר די גאנצע וועלט, דאס איז נאך מער חשוב ביים אייבערשטן.


שטארק זיך; נאך אביסל וועסטו שוין טרעפן דיין שידוך; "ווען?" ווייס איך נישט, "מיט וועם?" ווייס איך אויך נישט, אבער דאס ווייס איך זיכער, אז דו וועסט זוכה זיין אויפצושטעלן א שיינע שטוב בזכות וואס דו העלפסט מיר אזוי געטריי; דו ווארסט נישט אויף קיין כבוד וכו', דו העלפסט מיר אפילו איך ווייס נישט דערפון; וואס דער מנהל בעט דיר, וואס די מנהלת בעט – ווערט געטון גלייך, דורכדעם וועסטו זיכער זוכה זיין צו אלעס גוטס.


זע צו זאגן משניות; פרוביר צו זאגן ח"י פרקים יעדן טאג, אויב דו קומסט נישט אן צו זאגן אכצן פרקים זאג וויפיל דו קענסט.

#86 - מען נוצט נישט אויס קיין זכותים ווען מען בעט דעם אייבערשטן
תפילה והתבודדות, שידוכים

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת וישלח, י"ב כסליו, שנת תש"פ לפרט קטן


 


... תחי'.


איך האב ערהאלט אייער בריוו.


יעדע זאך וואס איר דארפט זאלט איר בעטן דעם אייבערשטן; מען נוצט נישט אויס קיין זכותים ווען מען בעט דעם אייבערשטן זאכן, פארקערט מען באקומט מער און מער זכותים.


ווי מער מען רעדט צום אייבערשטן, ווי מער מען בעט דעם אייבערשטן ווערט מען נענטער צו אים; דער הייליגער רבי זאגט (ליקוטי מוהר"ן, חלק ב', סימן פד): "דַּע, שֶׁעִקָּר הִתְחַבְּרוּת וּדְבֵקוּת לְהַשֵּׁם יִתְבָּרַךְ הוּא עַל יְדֵי הַתְּפִילָּה", דורך תפילה ווערט מען איינס מיט'ן אייבערשטן, "כִּי הַתְּפִילָּה הוּא שַׁעַר, שֶׁדֶּרֶךְ שָׁם נִכְנָסִין לְהַשֵּׁם יִתְבָּרַךְ", תפילה והתבודדות איז די טויער אריין צו קומען צום אייבערשטן.


בנוגע אייער שידוך וכו', וויסן זאלט איר אז א שידוך האט נאר מיט'ן אייבערשטן, חכמינו זכרונם לברכה זאגן (בראשית רבה סח, ג): "מָצִינוּ בַּתּוֹרָה בַּנְּבִיאִים וּבַכְּתוּבִים שֶׁאֵין זִוּוּגוֹ שֶׁל אִישׁ אֶלָּא מִן הַקָדוֹשׁ בָּרוּךְ הוּא", מיר געפונען אין די תורה, נביאים און אין כתובים אז א שידוך האט נאר מיט'ן אייבערשטן. אין די תורה שטייט (בראשית כד, נ): "וַיַּעַן לָבָן וּבְתוּאֵל, וַיֹּאמְרוּ, מֵה' יָצָא הַדָּבָר", אין נביאים שטייט (שופטים יד, ד): "וְאָבִיו וְאִמּוֹ לֹא יָדְעוּ כִּי מֵה' הִיא", און אין כתובים שטייט (משלי יט, יד): "בַּיִת וָהוֹן נַחֲלַת אָבוֹת, וּמֵה' אִשָּׁה מַשְׂכָּלֶת", זעען מיר איבעראל אז נאר דער אייבערשטער געבט שידוכים.


אז איר ווילט א בחור וואס האט די לימודים פון הייליגן רבי'ן, זאלט איר דאווענען און בעטן דעם אייבערשטן אויף דעם, ווייל מיט תפילה קען מען אלעס באקומען; דער רבי זאגט (ספר המידות, אות תפלה, חלק ב', סימן י): "עַל יְדֵי תְּפִלָּה יָכוֹל לְשַׁנּוֹת זִוּוּגוֹ הַנִּכְרַז בַּשָׁמַיִם", דורך תפילה קען מען טוישן אפילו די שידוך וואס מען האט אויסגערופן אין הימל; אזוי ווי מיר זעען אז לאה האט געדארפט חתונה האבן מיט עשו הרשע, אבער זי האט נישט געוואלט חתונה האבן צו אזא רשע, האט זי געוויינט, אזוי ווי עס שטייט (בראשית כט, יז): "וְעֵינֵי לֵאָה רַכּוֹת" - פון אסאך וויינען, אז זי זאל נישט אנקומען צו עשו; זי האט געבעטן דעם אייבערשטן אז זי וויל חתונה האבן צו א צדיק, צו יעקב אבינו, ביז דער אייבערשטער האט אויסגעהערט איר תפלה, זי האט חתונה געהאט מיט יעקב אבינו און זוכה געווען אויפצושטעלן די הייליגע שבטים.


דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים

#85 - יישר כח פאר'ן מיר העלפן באצאלן די חובות
חסידות ברסלב, שידוכים, אמונה, מוסדות

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת ויצא, ה' כסליו, שנת תש"פ לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ליבער ... נרו יאיר.


איך דאנק דיר פאר'ן מיר העלפן באצאלן די חובות אין וואס איך בין אריינגעפאלן; איך דארף יעצט באצאלן ניינציג טויזנט דאללער, איך ווייס נישט פון וואו איך וועל עס באצאלן ווען עס איז הכיס ריק ואין בו.


מיין גאנצע נחמה איז "כי אליך עינינו", מיינע אויגן קוקן צום אייבערשטן; ווען איך קוק אויף צוריק זע איך אז עס איז א שאד צו זארגן, דער אייבערשטער וואס האט מיר געהאלפן ביז אהער וועט מיר זיכער העלפן ווייטער. אז דו וועסט זיין דער גוטער שליח וועסטו זוכה זיין, און איז נישט וועט א צווייטער זוכה זיין, נאר שענער און בעסער וועט זיין אז דו וועסט מיר העלפן.


שטארק זיך, האב נישט מורא, דו וועסט טרעפן דיין זיווג. דער אייבערשטער ווארט צו הערן א תפלה פון דיר, ער וויל הערן דיין קול, אזוי ווי עס שטייט (שיר השירים ב, יד): "הַרְאִינִי אֶת מַרְאַיִךְ, הַשְׁמִיעִינִי אֶת קוֹלֵךְ כִּי קוֹלֵךְ עָרֵב וּמַרְאֵיךְ נָאוֶה", דיין קול איז זיס.


פאלג דעם רבי'ן; גיי אין א ווינקל וואו קיינער איז נישט דארט און בעט: "רבונו של עולם, איך וויל זיין א איד, איך וועל חתונה האבן און זיין אן אדם השלם"; זאג עס איבער אן א שיעור מאל.

#84 - וויפיל מאל דו פאלסט נאר, הויב זיך צוריק אויף
קדושה, בחור, שידוכים, תפלות אויף אידיש

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת ויצא, ה' כסליו, שנת תש"פ לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ליבער ... נרו יאיר.


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


קודם כל בעט איך דיר זאלסט נישט זיין ברוגז אויף מיר אז עס נעמט אזוי לאנג ביז איך שרייב דיר צוריק אויף דיין בריוו, זיי מיר דן לכף זכות, איך בין זייער פארנומען, איך קום פשוט נישט אן צו ענטפערן אויף אלע בריוון.


איך בעט דיר טייערער ..., שטארק זיך מיט אלע דיינע כחות נישט צו ווערן צעפאלן, אפילו דער יצר הרע האלט דיר אין איין אראפ ווארפן, ער ווארפט דיר אראפ אין פגם הברית, אין הוצאת זרע לבטלה רחמנא לצלן – איין מאל און נאכאמאל און אן א שיעור מאל, דאך זאלסטו צוריק קומען צום אייבערשטן און אים בעטן ער זאל רחמנות האבן אויף דיר, וועט דער אייבערשטער רחמנות האבן אויף דיר און דיר מקרב זיין צו אים.


מוהרא"ש שרייבט (ארך אפים פרק ד', סבלנות לבחור): עס איז דא א מלאך הקדוש "עזריאל" וואס ער איז געשטעלט אין הימל ארויפצוטראגן די תפילות פון בחורים און מיידלעך וואס וויינען און שרייען און בעטן דעם אייבערשטן זיי זאלן זוכה זיין חתונה צו האבן און אזוי ארום ניצול ווערן פון עבירות. עס איז דא אין דעם גרויסע סודות וואס מען קען נישט אנטפלעקן, ווער דער מלאך איז און וואס זיין זאך איז (קוק עס נאך).


בעט איך דיר טייערער ליבער ..., זיי זיך נישט מייאש, הייב אן פונדאסניי, הייב אן נאכאמאל זיין אן ערליכער איד, און אפילו דו וועסט דארפן אנהייבן טויזנט מאל זאלסטו מאכן טויזנט התחלות, דער רבי האט דערציילט אז אין זיינע יונגע יארן האט ער געמאכט טויזנט התחלות אין איין טאג.


איך שרייב דיר דא א קליינע תפילה וואס דו זאלסט זיך יעדן טאג מתבודד זיין מיט דעם:


"רבונו של עולם האב רחמנות אויף מיר, ראטעווע מיר פונעם יצר הרע וואס לאזט מיר נישט אפ, ער ווארפט מיר כסדר אראפ אין די עבירה פון פגם הברית – הוצאת זרע לבטלה רחמנא לצלן, וויפיל איך פרוביר צו זיין גוט ווער איך נאר מער און מער דערווייטער פון דיר. טאטע זיסער, איך בין אזוי צעבראכן, איך בין אזוי ווייט פארקראכן פון דיר, העלף מיר איך זאל אפלאזן מיינע שלעכטע מעשים.


הייליגער באשעפער, איך האב א שטיקל לימוד זכות אויף מיר, נישט חס ושלום א תירוץ אויף וואס איך טו, נאר א שטיקל לימוד זכות. עס איז מיר זייער שווער צו זיין ערליך און ריין ווילאנג איך בין אליין. איך וויל חתונה האבן, איך וויל א ווייב וואס זאל מיר אפהיטן פון שלעכטס, עס איז מיר זייער שווער צו זיין אזוי לאנג אליינס, נישט אז דאס איז א תירוץ אויף מיינע מעשים. איך ווייס אז איך בין שולדיג, איך זאג דיר צו טאטע זיסער אז איך גיי מער נישט טון קיין שלעכטס, איך בעט דיר העלף מיר".


אזוי און נאך מער זאלסטו טענה'ן מיט'ן אייבערשטן, וועט קומען דער הייליגער מלאך און ארויף נעמען דיינע תפילות, און דו וועסט זוכה זיין צו טרעפן דיין שידוך בקרוב.


דיין ראש ישיבה.

#83 - פאר עלטערן דערציילט מען נאר גוטס
שלום בית, שידוכים, חתן

בעזרת ה' יתברך


ערב שבת קודש פרשת תולדות, ב' דראש חודש כסליו, שנת תש"פ לפרט קטן


 


לכבוד די חשוב'ע טייערע כלה ... תחי'.


מזל טוב פאר אייער שידוך! דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט אויפשטעלן א שיינע אידישע שטוב מיט אהבה, אחוה, שלום וריעות. דער אייבערשטער זאל רוען צווישן אייך.


בנוגע אויב חתן כלה זאלן רעדן צווישן זיך; מוהרא"ש האט געהאלטן אז חתן כלה קענען רעדן אויפ'ן טעלעפאן צווישן זיך, און אז די עלטערן זענען נישט מסכים דארף מען דאס מאכן מיט חכמה וד"ל.


מוהרא"ש זכרונו לברכה פלעגט זאגן דאס פאלגענדע פאר אלע חתנים און כלות. די תורה זאגט (בראשית ב, כד): "עַל כֵּן יַעֲזָב אִישׁ אֶת אָבִיו וְאֶת אִמּוֹ וְדָבַק בְּאִשְׁתּוֹ", לכאורה איז שווער, ווי קען מען זאגן פאר חתן כלה זיי זאלן אפלאזן זייערע עלטערן ווען די גרעסטע מצוה איז כיבוד אב ואם?! חכמינו זכרונם לברכה רופן אן די מצוה פון כיבוד אב ואם (ירושלמי פאה א, א): "חֲמוּרָה שֶׁבַּחֲמוּרוֹת", וואס איז פשט אז מען זאגט פאר חתן כלה: "לאזט אפ אייערע עלטערן?" נאר דאס מיינט מען צו זאגן מען זאל נישט אריין מישן די עלטערן אינעם לעבן.


א פאר-פאלק דארף וויסן: "עַל כֵּן יַעֲזָב אִישׁ אֶת אָבִיו וְאֶת אִמּוֹ" - מישט נישט אריין אייערע עלטערן אין ענקער לעבן און קיינמאל זיך נישט אפרעדן פאר זיי. אמת, זאכן דארפן זיך מסדר זיין וכו', אבער מישט נישט אריין די עלטערן און קרעכצט נישט צו זיי, פאר עלטערן דערציילט מען נאר גוטס און מען ברענגט זיי נאר נחת.


דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט מצליח זיין אין אלע אייערע וועגן.


 

#82 - קענסט זיך נישט פארשטעלן וואס הייסט מחי' זיין א איד
כיבוד אב ואם, שידוכים, חיזוק פאר מיידלעך, תהלים, ריינקייט

בעזרת ה' יתברך


יום ד' פרשת תולדות, כ"ט חשון, שנת תש"פ לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער טאכטער ... תחי', תלמידה בית פיגא ברסלב.


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


בנוגע זאגן קרבנות הנשיאים וכו'; דער עיקר זאלסטו זאגן תהילים, ווען דו האסט איבעריגע צייט זאלסטו זאגן אביסל תהילים. דו דארפסט נאך נישט זאגן "מציאות הזיווג", יעצט זאלסטו זאגן תהילים. פרוביר צו זאגן יעדן טאג דעם גאנצן יום תהילים אזוי וועסטו ענדיגן יעדע וואך דעם גאנצן ספר תהילים, און אז דו קענסט נישט זאגן יעדן טאג דעם גאנצן יום תהילים זאלסטו זאגן אין א סדר וויפיל דו קענסט.


אז דו זעסט א מיידל איז שטיל, זי רעדט נישט מיט אנדערע און זי האט נישט מיט קיינעם - זאלסטו זיין איר חבר'טע, זאלסט רעדן מיט איר, שפאצירן מיט איר און גיין מיט איר. זאלסט שטענדיג זוכן וועם דו קענסט אויפלעבן, געב א שמייכל פאר יעדן איינעם.


דו קענסט זיך נישט פארשטעלן וואס הייסט מחי' זיין א איד; דער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן מג): "וּלְהַחֲיוֹת אָדָם אֵינוֹ דָּבָר רֵק, כִּי הוּא דָּבָר גָּדוֹל מְאֹד", מחי' זיין א מענטש איז נישט קיין קלייניקייט, עס איז זייער א גרויסע זאך. אזוי ווי חכמינו זכרונם לברכה דערציילן (תענית כב.): אליהו הנביא האט אמאל באגעגנט רבי ברוקא אויפ'ן גאס און ער האט אים געוויזן אויף צוויי מענטשן אז זיי זענען בני עולם הבא, ווייל זיי גייען ארום פרייליך מאכן אידישע קינדער, זיי שמייכלען צו יעדן איינעם. און ווען זיי זעען ווי צוויי מענטשן קריגן זיך מאכן זיי דארט פרייליך ביז זיי בעטן זיך איבער.


איך בעט דיר זייער זאלסט העלפן רייניגן די סקול; דו קענסט זיך נישט פארשטעלן דאס גרויסקייט פון העלפן דעם רבי'ן, בפרט מיט'ן רייניגן די סקול, אן ארבעט וואס קיינער וויל נישט טון. בעט איך דיר זאלסט מיר העלפן מיט'ן רייניגן די סקול און זאלסט איבער געבן פאר די אנדערע מיידלעך וואס העלפן רייניגן אז זיי טוען זייער א הייליגע ארבעט. איך וויל זייער שטארק נישט האבן קיין גוים אין סקול, און דער לענדלער שרייט אז אויב עס וועט נישט זיין ריין וועלן מיר מוזן נעמען א גוי טמא זאל זיך דרייען צווישן די מיידלעך.


יישר כח פאר'ן העלפן מאמי; מאמי זאגט מיר אלץ אז דו העלפסט איר ווי א מלאך פון הימל.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#81 - רבונו של עולם, איך וויל שוין אזוי שטארק חתונה האבן
בחור, שידוכים, תפלות אויף אידיש

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת חיי שרה, כ"ב חשון, שנת תש"פ לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ליבער תלמיד ... נרו יאיר, תלמיד ישיבת תפארת התורה ברסלב.


אז דו ווילסט א שידוך זאלסטו יעדן טאג גיין אביסל התבודדות; זיך אויסגיסן דיין הארץ צום אייבערשטן.


אין אנהייב וועט דיר דאס זיין שווער, בפרט ווען איינער איז א פארמאכטער מענטש בטבע, אים איז שווער זיך צו עפענען. דאך זאלסטו דאס טון מיט עקשנות יעדן טאג, ביז דו וועסט זוכה זיין צו טרעפן דיין שידוך.


איך שרייב דיר א קליינע תפלה אז עס זאל דיר זיין גרינגער אנצוהייבן רעדן צום אייבערשטן, אבער בעיקר זאלסטו רעדן דיינע אייגענע דיבורים:


"רבונו של עולם, האב רחמנות אויף מיר, איך וויל שוין אזוי שטארק חתונה האבן, איך וויל טרעפן מיין זיווג און אנהייבן לעבן א הייליגע ריינע לעבן.


הייליגער באשעפער, איך בין צעבראכן אויף פיצ-פיצליך, איך בין א שברי כלי; איך האב קיינעם נישט אויף די וועלט, איך בין איינער אליינס. איך האב נישט קיין משפחה, איך האב גארנישט. אייך זאך האב איך, נאר דיר אייבערשטער און דיין תורה; אנא ה' הושיעה נא, איך בעט דיר אייבערשטער העלף מיר".


טייערער ליבער ... נרו יאיר, גיי אביסל שפאצירן צווישן די ביימער, צווישן די פעלדער, וועסטו זוכה זיין צו טרעפן דיין זיווג בקרוב.


איך בעט און איך דאוון פאר דיר יעדן איינציגסטן טאג, בפרט ביי פתיחת הארון; דעמאלט בעט איך זייער אסאך פאר דיר און פאר אלע תלמידים.


...

#80 - שטארקטס אייך צו פארשפרייטן דעם הייליגן רבינ'ס עצות פאר נשמות ישראל
שידוכים, הפצה

בעזרת ה' יתברך


יום ב' פרשת חיי שרה, כ' חשון, שנת תש"פ לפרט קטן


 


לכבוד די חשוב'ע מרת ... תחי'.


איך האב יעצט א שליח וואס פארט קיין ארץ ישראל, שרייב איך אייך אפאר ווערטער.


שטארקטס אייך און זייטס ממשיך מיט אייער עבודת הקודש, פארשפרייטן דעם הייליגן רבינ'ס עצות פאר נשמות ישראל. דאס דארף זיין אונזער גאנצע מח מחשבה, אונזער גאנצע שטרעבן – אז מיר קענען משמש דעם הייליגן רבי'ן מיט'ן פארשפרייטן פאר נאך אידן זיינע לימודים, עצות, חיזוק און הדרכה.


ווער עס לערנט אשר בנחל, די בריוון וואס מוהרא"ש האט געשריבן וועט זען ווי מוהרא"ש שרייבט הונדערטער טויזנטער מאל: "מיין גאנצע לעבן איז איין זאך: משמש זיין דעם רבי'ן, פארשפרייטן דעם רבי'ן פאר די גאנצע וועלט".


געבטס א גרוס פאר אייער זון הילד הנחמד ... נרו יאיר.


בנוגע די כלה ... תחי', לדעתי איז זי אין א גרויסע סכנה, זי זאגט אז זי וויל זיך נעמען דאס לעבן. זאלט איר רעדן מיט איר און איר מחזק זיין; אויב זי וויל אפלאזן דעם שידוך זאל זי דאס טון וואס שנעלער, ווי איידער עס זאל חס ושלום פאסירן עפעס שלעכטס, וד"ל.


איך האף בקרוב צו קומען קיין ארץ ישראל פאר אפאר טעג.

#79 - נישט ליינען קריאת שמע אין א טעלעפאן
סמארטפאון, שידוכים, צניעות, חיזוק פאר מיידלעך, קריאת שמע

בעזרת ה' יתברך


יום ה' פרשת לך לך, ט' חשון, שנת תש"פ לפרט קטן


 


... תחי', תלמידה בית פיגא.


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


חכמינו זכרונם לברכה זאגן (אבות ב, ה): הלל הזקן פלעגט זאגן: "וְלֹא הַבַּיְשָׁן לָמֵד", דער וואס שעמט זיך וועט נישט וויסן ווי אזוי זיך צו פירן אין לעבן, "וְלֹא הַקַּפְּדָן מְלַמֵּד", און א רבי וואס רעגט זיך ווען מען פרעגט אים צו סאך שאלות קען נישט זיין קיין רבי; דעריבער זאלסטו זיך נישט שעמען צו פרעגן און איך וועל דיר ענטפערן מיט אייבערשטנ'ס הילף אויף אלע דיינע פראגעס.


בנוגע ליינען קריאת שמע וכו'; ענדערש זאלסטו זיך צוגעוואוינען צו ליינען קריאת שמע פון א סידור ווי איידער צו ליינען קריאת שמע אויף א טעלעפאן; עס איז נישט כדאי צו לעבן פיר און צוואנציג שעה מיט'ן טעלעפאן, נוץ דעם טעלעפאן נאר צו רעדן וכו', אבער פאר אלע אנדערע זאכן, ווי ליינען קריאת שמע, בענטשן ברכת המזון - זאלסטו נעמען א סידור. און פארשטייט זיך אז דאווענען טאר מען אודאי נישט מיט א טעלעפאן, אזוי ווי עס ווערט גע'פסק'נט אין שלחן ערוך (אורח חיים סימן צו, סעיף א; משנה ברורה סעיף קטן ה) אז מען טאר נישט האלטן אין די האנט בשעת מען דאוונט קיין שום זאך וואס מען האט מורא אז עס וועט אראפ פאלן.


בנוגע דיין פראגע וועגן זינגען זמירות שבת ווען עס זענען דא פרעמדע מענטשן; א מיידל און א פרוי טארן נישט זינגען ווען עס זענען דא פרעמדע מענטשן, עס וואונדערט מיר ווי עס קען זיין אזאנס אז א טאטע זאל פארלאנגען פון א גרויסע מיידל אזא זאך, קען זיין אז איך האב נישט גוט פארשטאנען די פראגע. מען טאר נישט מיט זינגען אפילו שטילערהייט, און אפילו דער טאטע הייסט דארף מען זיך ארויסדרייען מיט דרך ארץ, און חס ושלום נישט מיט זינגען.


בנוגע שלאפן מיט הויזן; א מיידל טאר נישט גיין מיט הויזן, נישט קיין חילוק בייטאג אדער ביינאכט, אדער ביי עקסערסייז (איבונגען); הויזן פאר א מיידל איז פריצות. אז דו האסט זיך אזוי צוגעוואוינט און עס איז דיר שווער זיך צו אפגעוואוינען דערפון וועסטו באקומען מער שכר, אזוי ווי ווי חכמינו זכרונם לברכה זאגן (אבות ה, כג): "לְפוּם צַעֲרָא אַגְרָא", ווי שווערער עס קומט אן צו מקיים זיין א מצוה אלץ מער שכר באקומט מען.


בעט דעם אייבערשטן זאלסט טרעפן א גוטע שידוך; דורך תפילה קען מען זוכה זיין צו אלעס גוטס; דער הייליגער רבי זאגט (ספר המידות, אות רחמנות, סימן יא): "עַל יְדֵי בַּקָּשַׁת רַחֲמִים, זוֹכֶה לַעֲשוֹת שִׁידוּכִים טוֹבִים וְהַגוּנִים", דורך תפילה איז מען זוכה צו טון גוטע שידוכים; דאס איז די איינציגסטע עצה סיי פאר א בחור און סיי פאר א מיידל וואס ווארטן אויף זייער שידוך, מען זאל בעטן דעם אייבערשטן: "הייליגער באשעפער, העלף מיר איך זאל טרעפן מיין ריכטיגער שידוך שנעל און גרינג".


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#78 - זינג צום אייבערשטן מזמורי תהילים וועט דיר ווערן גרינגער
שידוכים, שאלות, הלכה, חיזוק פאר מיידלעך

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת לך לך, ז' חשון, שנת תש"פ לפרט קטן


 


... תחי', תלמידה בית פיגא.


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


איך פריי זיך זייער צו הערן אז דו ביסט פרייליך און צופרידן מיט דיין ארבעט, דער אייבערשטער זאל דיר ווייטער העלפן זאלסט שטענדיג זיין פרייליך און צופרידן.


אויף דיין פראגע וועגן קידוש מאכן וכו'; דו קענסט אליינס מאכן קידוש און עסן מזונות וכדומה, אזוי וועסטו נישט דארפן זיין הונגעריג ביז דיין טאטע קומט אהיים און די סעודה וועסטו מיט עסן מיט אים. הבדלה קענסטו יוצא זיין פון דיין ברודער וכו' אפילו ער זאגט נישט קלאר די ווערטער.


אויף דיין פראגע אויב א מיידל מעג אראפ נעמען די האר וכו'; מען מעג אראפ נעמען די האר אונטער די הענט, דער איסור איז נאר פאר מענער.


אויף דיין פראגע וועגן גיין עדות זאגן וכו'; שטיי אוועק פון די אלע זאכן. האב נישט מורא פון קיינעם נישט; די אלע וואס שעלטן קללות און רעדן פון קפידות די ווילן סתם דערשרעקן, ביי דעם איז געזאגט געווארן וואס חכמינו זכרונם לברכה זאגן (פסחים קי:): "כָּל דְּקָפִּיד קָפְּדֵי בְּהַדֵּיהּ וּדְלָא קָפִּיד לָא קָפְּדֵי בְּהַדֵּיהּ", ווער עס מאכט זיך נישט צו טון פון דעם, ווער עס לאכט זיך אויס - וועט עס אים נישט שאטן.


אויף דיין פראגע וואס צו טון שבת וכו'; נעם דיר א תהילים און זינג די קאפיטלעך וואס דוד המלך האט געזינגען ווען ער איז געווען ארומגענומען מיט חיות אין וואלד. דוד המלך האט געדאנקט און געלויבט דעם אייבערשטן אויף די חסדים, איז אים גוט געווארן, דער הייליגער רבי זאגט (ליקוטי מוהר"ן, חלק א', סימן רנ; חלק ב', סימן קיט) אז יעדע מענטש פרובירט מען אויס מיט שוועריקייטן, דער חילוק איז ווי אזוי דער מענטש נעמט דאס; איינער קרעכצט טאג און נאכט, וואס דאס אליינס מאכט אים פיל ערגער זיין מצב, און דער צווייטער זינגט צום אייבערשטן מזמורי תהילים וואס דורכדעם ווערט אים נאכדעם גרינגער.


אמת, דיין צער איז זייער גרויס; דו ווילסט שוין חתונה האבן און אנהייבן דיין לעבן, בעט איך דיר זייער זאלסט זיך נישט לאזן צעברעכן, זאלסט זינגען צום אייבערשטן, אים דאנקען און לויבן אז דו ביסט געזונט און שטארק און אויף אלעס גוטס וואס ער טוט מיט דיר.


אויף דיין פראגע אז דיין ברודער גיסט זיך נישט אפ נעגל וואסער, צי די עסן ווערט טמא; א איד איז בחזקות כשרות, דארפסטו נישט מורא האבן פון דעם, דער עיקר זאלסטו מקפיד זיין אז דו אליינס זאלסט אפגיסן נעגל וואסער.


אויף דיין פראגע וכו'; זארג נישט וכו', נאך אביסל וועסטו שיין חתונה האבן, דעמאלט וועסטו הערן פון דיין מאן גוטע ווערטער. יעצט זאלסטו זיך אליינס געבן גוטע ווערטער, ווייל עס קומט זיך דיר אסאך גוטע ווערטער אז דו קענסט זיך דערהאלטן מיט אלע שוועריקייטן, מיט אלע ביטערע טעג וואס דו גייסט אריבער וכו' וכו'.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#77 - בעט דעם אייבערשטן פאר א שידוך
שידוכים, חיזוק פאר מיידלעך, סקול

בעזרת ה' יתברך


יום ב' פרשת נח, כ"ט תשרי, שנת תש"פ לפרט קטן


 


... תחי', תלמידה בית פיגא ברסלב.


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


רעד נישט מיט קיין חברט'עס פון בחורים; עס איז נישט קיין קלוגע זאך צו רעדן פון בחורים, פון שידוכים וכו' וכו'.


איך פארשטיי דיר זייער גוט אז דו ווילסט חתונה האבן, דו האלסט נישט אויס וכו' און דו ווילסט זיך שוין זען אונטער די חופה; בעט דעם אייבערשטן יעדן טאג נאכאמאל און נאכאמאל: "הייליגער באשעפער, העלף מיר איך זאל טרעפן מיין שידוך שנעל און גרינג, מיר זאלן קענען אויפשטעלן אן ערליכע שטוב", אבער מיט חבר'טעס זאלסטו נישט רעדן פון דעם.


זע צו העלפן די מנהלת מרת ... תחי' מיט וואס זי דארף אין סקול, ווען דו העלפסט אין סקול העלפסטו דעם הייליגן רבי'ן; דו ווערסט א משמש ביים רבי'ן וואס דער זכות פון דעם איז זייער גרויס.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע דיינע וועגן.

#76 - אן אומשולדיגער חתן וואס די כלה דארף אים נישט
תפילה והתבודדות, שידוכים

בעזרת ה' יתברך


ערב שבת קודש פרשת האזינו, י"ב תשרי, שנת תש"פ לפרט קטן


 


... תחי'.


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


גלייב מיר, איך בין אויך זייער דערשראקן פון די פרשה און איך האב גרויס רחמנות אויף איר, בפרט אויף דעם חתן; אן אומשולדיגער חתן גרייט זיך חתונה צו האבן און ער ווייסט נישט וואס ווארט אים אין לעבן, ער חלומ'ט נישט אז זיין כלה דארף אים נישט און וויל אים נישט.


דו זאלסט זיך נישט מבלבל זיין פון קיינעם נישט; דאס מערסטע וואס דו קענסט טון איז "תפילה", דערציילן פאר'ן אייבערשטן דעם סיפור הדברים און אים בעטן עס זאל נישט ארויסקומען קיין ווייטאג פאר קיינעם, עס זאל זיך ענדיגן גוט.


בעיקר זאלסטו בעטן פאר דיר אליינס, אזוי ווי דער רבי זאגט (ליקוטי מוהר"ן, חלק ב', סימן סז): "וְהָעִקָּר לְהִסְתַּכֵּל עַל עַצְמוֹ", א מענטש דארף אסאך בעטן פאר זיך, פאר זיינע דורות הבאים און בכלליות פאר אידישע קינדער.


נאך אביסל וועסטו זוכה זיין צו א גוטע שידוך; איך האף צום אייבערשטן אז איך וועל זיין דיין שדכן.

#75 - לאז נישט אפ גארנישט פון אידישקייט, דו וועסט טרעפן א שידוך
בחור, שידוכים, התחזקות

בעזרת ה' יתברך


יום ד' פרשת נצבים, כ"ה אלול, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ... נרו יאיר, תלמיד ישיבת תפארת התורה.


איך בעט דיר זייער, זיי שטארק און לאז נישט אפ גארנישט פון אידישקייט; אמת, עס איז דיר זייער שווער, דו ווילסט שוין אזוי שטארק חתונה האבן און דו האלסט עס מער נישט אויס, דו שפירסט זיך ווי א שמאטע; דאך זאלסטו גלייבן באמונה שלמה אין די ווערטער וואס חכמינו זכרונם לברכה זאגן (סוטה ב.): "אַרְבָּעִים יוֹם קוֹדֶם יְצִירַת הַוָּלָד בַּת קוֹל יוֹצֵאת וְאוֹמֶרֶת בַּת פְּלוֹנִי לִפְלוֹנִי", פערציג טעג פאר'ן געבוירן ווערן רופט מען אויס אין הימל ווער די שידוך איז און וועט זיין און ווען עס זאל אנקומען.


נעם די עצה פון רבי'ן; גיי אין א זייט, אין א פלאץ וואו קיינער זעט נישט און וויין צום אייבערשטן, זאג פאר'ן אייבערשטן: "אייבערשטער, איך האב מער נישט קיין כח צו זיין א בחור, א פלג גוף; אייבערשטער איך וויל חתונה האבן, איך וויל זיין הייליג און ריין, איך האלט שוין נישט אויס דעם נסיון פון זיין א בחור"; אזוי זאלסטו בעטן דעם אייבערשטן יעדן טאג ביז דו וועסט זוכה זיין צו געהאלפן ווערן.


א כתיבה וחתימה טובה.

#74 - דער אייבערשטער פירט די וועלט; מיר ווייסן גארנישט
שידוכים, התחזקות

בעזרת ה' יתברך


יום ד' פרשת נצבים, כ"ה אלול, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ליבער ... נרו יאיר.


זונטאג פאר דו ביסט געפארן קיין אומאן, ווען דו ביסט זיך געקומען געזעגענען האסטו מיר געבעטן איך זאל מתפלל זיין פאר דיר, ווייל זייט דו ביסט אריבער די פרשה מיט'ן אפלאזן די שידוך ביסטו נאכנישט צו זיך געקומען.


וויל איך דיר יעצט מגלה זיין, וויסן זאלסטו אז זייט דו ביסט געווארן באפאטשט פון די פרשה גייט נישט אריבער א טאג וואס איך זאל נישט מתפלל זיין פאר דיר, אויך מיין ווייב און קינדער – אלע זענען מיר נאכנישט געקומען צו זיך פון די פרשה, וויפיל נעכט איז אוועק פון אונז פון דיין פרשה, דאס הארץ רייסט אונז אלעמען.


פון די אנדערע זייט דארפן מיר זיך מחזק זיין מיט אמונה פשוטה, מיר דארפן חזר'ן אן א שיעור אז "דער אייבערשטער פירט די וועלט; מיר ווייסן גארנישט, מיר זענען דא געסט און מיר דארפן טון דעם ווילן פונעם אייבערשטן אן קיין חשבונות און אן קיין חכמות".


איין זאך זאגן אלע (די וואס קענען דיר), זי האט פארלוירן, עס איז איר שאדן.


אז דו וועסט זיין שטארק, דו וועסט זיך דערהאלטן, וועסטו זוכה זיין צו שענער"ס און בעסער"ס.


א כתיבה וחתימה טובה.