בריוון פונעם ראש ישיבה שליט"א

#7582 - זיך מוסר נפש זיין צו מאכן פרייליכע סעודות שבת
שמחה, חינוך הילדים, אמונה, שלום בית, שבת קודש

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת עקב, כ"א מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


שריי נישט אין שטוב, שריי נישט אויף דיין ווייב; אז מען שרייט אויף די ווייב, מען כעס'ט זיך - טרייבט מען ארויס די שכינה פון שטוב. א ברסלב'ער חסיד דארף רעדן שיין צו די ווייב, ווייל דער הייליגער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן רסג), אז מען דארף רחמנות האבן אויף די ווייב, מען דארף רעדן שיין צו איר און איר האלטן טייער.


זיכער ווען עס קומט שבת דארף מען זיך זייער אכטונג געבן צו רעדן שיין, ערב שבת דארף מען מער זיין פארזיכטיג נישט צו מאכן קיין לחץ אין שטוב, דער הייליגער חיד"א שרייבט אין ספר עבודת הקודש (מורה באצבע סימן ד, אות קמ), אז ערב שבת קומט דער שטן אין יעדע שטוב און ער ווארט נאר אז עס זאל אויסברעכן א מחלוקת צווישן מאן און ווייב, ער האט זייער מורא ווען מאן און ווייב פארטראגן זיך, בעיקר שבת קודש, ווייל ווען די מאן און ווייב פארטראגן זיך און לעבן צוזאמען באהבה ושלום, דעמאלט האט ער נישט קיין שום שליטה אויף זיי, ער ווערט ארויס געטריבן פון אזא סארט שטוב.


א גאנץ שבת זאלסטו נאר טאנצן און זיין זייער פרייליך, דער רבי האט זייער אסאך גערעדט פון זיין פרייליך שבת. איינמאל פרייטאג צו נאכטס איז רבי נתן געווען ביים רבי'ן, דער רבי האט אים געפרעגט: "הַאַתָּה שָׂמֵחַ בְּשַׁבָּת", ביסט פרייליך שבת? האט רבי נתן געענטפערט: "איך ווער אסאך מאל זייער ערנסט", האט אים דער רבי געזאגט: "לֹא כָּךְ הוּא, הָעִקָּר הוּא שִׂמְחָה", שבת דארף מען זיין נאר פרייליך. דעמאלט האט דער רבי געזאגט די תורה (לקוטי מוהר"ן חלק ב', סימן יז): "צָרִיךְ לִזָּהֵר מְאֹד לִהְיוֹת שָׂמֵחַ וְטוֹב לֵב בְּשַׁבָּת", שבת דארף מען זיין זייער פרייליך און גוטמוטיג, "כִּי מַעֲלוֹת וּקְדֻשּׁוֹת שַׁבָּת גְּדוֹלָה וִיקָרָה מְאֹד", ווייל שבת איז זייער הייליג און זייער טייער, עיין שם.


מאך פרייליכע סעודות, דיינע קינדער וועלן דאס געדענקען זייער גאנץ לעבן, און אויב חס ושלום דו וועסט שרייען ביי די סעודות וועלן דיינע קינדער ווערן צעקלאפטע נפשות. זאלסט זיך מוסר נפש זיין צו מאכן פרייליכע סעודות, ווייל די סעודות שבת זענען זייער הייליג. דער הייליגער זוהר זאגט (יתרו, פד.): "רַבִּי אַבָּא כַּד הֲוָה יָתִיב בִּסְעוּדָתָא דְשַׁבְּתָא הֲוָה חָדֵּי בְכָל חַד וְחַד", רבי אבא ווען ער איז געזיצן ביי די שבת'דיגע סעודה איז ער געווען זייער פרייליך; קוק אריין די שטיקל זוהר וואס מען פירט זיך צו זאגן ביי די סעודה, וואו עס ווערט דערציילט דאס גרויסקייט פון די דריי סעודות שבת, ווי אזוי די הייליגע צדיקים פלעגן עסן די שבת'דיגע סעודות; זיי זענען געזיצן ביי די סעודות מיט א מורא'דיגע פרייד, ווייל די סעודות שבת איז משפיע אמונה פאר זיך, פאר די שטוב און פאר די קינדער.


היינט איז דער יארצייט פון הייליגן בעלזער רב זכותו יגן עלינו, מיר דארפן זוכן ביי די צדיקים מיט וואס מיר קענען זיי נאכמאכן, מיט וואס מיר קענען זיך לערנען פון זייערע הייליגע וועגן. דער הייליגער בעלזא רב זכותו יגן עלינו, ווען ער איז געזיצן שבעה נאך זיין ברודער דער בילגורייער רב זכרונו לברכה איז געווען ביי אים איינער פון די גרויסע רבי'ס, נאכן זאגן דעם נוסח "המקום ינחם אתכם" וכו', האט ער צוגעלייגט: "מען זאל נישט וויסן פון קיין צער", דער הייליגער בעלזא רב איז געווארן זייער צעקאכט און זיך אנגערופן: "צער?! דער אייבערשטער האט מיר נאך קיינמאל נישט מצער געווען"; ער האט דאס איבערגעזאגט אפאר מאל: "צער?! דער אייבערשטער מאכט נישט קיין צער".


א פרייליכן שבת.


א כתיבה וחתימה טובה, א גוט געבענטשט יאר.

#7581 - הויב היינט אן לערנען גמרא
אומאן, הדרכות, דף גמרא

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת עקב, כ' מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


זע צו זיין שטארק מיט לערנען יעדן טאג גמרא, ווען מען לערנט די הייליגע גמרא ווערן די קליפות ומשחיתים פארברענט, זיי ווערן בטל ומבוטל כעפרא דארעא. מוהרא"ש ברענגט אן א שיעור מאל אין די בריוו די ווערטער וואס די הייליגע חכמים זכרונם לברכה זאגן (ירושלמי ראש השנה ד, ח): "כֵּיוָן שֶׁקִּבַּלְתֶּם עֲלֵיכֶם עוֹל תּוֹרָה", ווען א מענטש איז מקבל אויף זיך צו לערנען די הייליגע תורה, דאס מיינט ווען מען הויבט אן זאגן די ווערטער פון די תורה, מען נעמט א גמרא און מען זאגט די ווערטער פון די גמרא - "מַעֲלֶה אֲנִי עֲלֵיכֶם כְּאִילוּ לֹא חֲטָאתֶם מִיְמֵיכֶם", רעכנט אים דער אייבערשטער אזוי ווי ער האט קיינמאל נישט געזינדיגט.


הויב היינט אן לערנען גמרא, זאג די ווערטער אפילו אן פארשטיין. היינט נאכט איז די יארצייט פון הייליגן בעלזא רב, הרב הקדוש רבי אהרן זכותו יגן עלינו, מיר האבן דא ביי אונז אין שטעטל אן אייניקל פונעם גבאי פון הרב הקדוש מבעלזא זכותו יגן עלינו, זאגט ער מיר אלץ אז זיין זיידע דער גבאי האט אלץ געזאגט אז ווען מען פלעגט זאגן פארן רב א גוטע וואך, האט דער רב געענטפערט: "א גוטע וואך איז א בלאט גמרא"; אן גמרא קען מען נישט לעבן א גוטע וואך.


מיר גרייטן זיך שוין צו אונזער נסיעה קיין אומאן, צו זיין ביים רבי'ן ראש השנה, אין פינף און דרייסיג טעג פארן מיר קיין אומאן, מען דארף אין אומאן אויך רחמי שמים צו אויסניצן די פלאץ ריכטיג, נישט טרעפן קיין לצים; די וואס דרייען זיך אין ברסלב און פאררופן זיך ברסלב און שפעטן פון די דרך הלימוד און מאכן ליצנות פון צדיקים. איך ווייס נישט דיינע פלענער וואו דו גייסט איינשטיין אין אומאן, ביי אונז אין בנין איז שוין נישטא קיין פלאץ; אלע בעטן אין אלע שטאקן זענען אנגעפולט, איך בעט דיך זייער, גיי נישט ביי די לצים, גיי נישט ביי די וואס שפעטן פון מוהרא"ש, ווייל וואס וועסטו טון אז עס וועט אריינגיין אין דיר ליצנות? וועסטו שוין נישט קענען לערנען און דאווענען, וועסט ווערן אפגעשניטן.


איך געדענק מיינע ערשטע יארן ווי מען האט נאכנישט געהאט קיין אייגענע ד' אמות, אנשי שלומינו תלמידי היכל הקודש האבן זיך געוואלגערט אומעטום, און איך בין געווען אין קרית ברסלב אויף די גאס פושקינא, און מען האט געשפעט פון מיר ראש השנה אז איך בין נישט יוצא די קיבוץ, נאר די וואס דאווענען אין קלויז זענען יוצא די קיבוץ, עס איז מיר געווען גוט שווער, ברוך השם במשך די יארן האבן מיר געמאכט אייגענע דירות נאר מיט תלמידי היכל הקודש, די באהאלטענע צדיקים פון דור, אזוי האבן מיר נישט געהערט אין די הייליגע טאג ראש השנה ליצנות.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א כתיבה וחתימה טובה, א גוט געבענטשט יאר.

#7580 - מען מוז רעדן פון קדושה צו די קינדער
קדושה, חינוך הילדים, אומאן

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת עקב, י"ח מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


מען מוז רעדן צו קינדער פון קדושה, נאר אזוי וועלן זיי אויפוואקסן ערליך און ריין. רעד צו דיינע קינדער זיי זאלן וויסן אז קיינער קען זיך נישט שפילן מיט זייער קערפער, קיינער קען זיי נישט אנרירן אין פריוואטע פלעצער, אפילו די אייגענע געשוויסטער; מען קען היינט נישט וויסן וכו', מען דארף אנגרייטן די קינדער זאלן וויסן אז די זאך פון זיך באהאלטן און זיך שפילן מיט א צווייטנס קערפער - איז א סכנה.


מען מוז רעדן פון קדושה צו די קינדער. דער רבי זכותו יגן עלינו פון סאטמער האט קלאר געזאגט פאר זיינע מלמדים זיי זאלן רעדן צו די קינדער אפענע דיבורים פון שמירת הברית, און עס איז דא א באקאנטע שמועס אסיפת מלמדים וואס מען הערט דעם רבי'ן זאגן פאר די מלמדים אז מען מוז רעדן צו די קינדער פון שמירת הברית, און דעמאלט האבן געוויסע גע'טענה'ט אז מען זאל נישט רעדן צו די קינדער פון שמירת הברית, מיטן טענה, אז מען וועט רעדן צו די קינדער וועלן זיי וויסן וכו', האט דער הייליגער רבי געקלאפט אין טיש און געזאגט אז מען דארף יא רעדן, און אז מען רעדט נישט ווייסן נישט די קינדער בכלל פון וואס זיך צו היטן.


ביי יענע אסיפה האט ער דערציילט די מעשה וואס ווערט געברענגט אין תנא דבי אליהו (פרק יח), אליהו הנביא האט דערציילט: איך האב אמאל אנגעטראפן א מלמד וואס האט געהאט זייער אסאך תלמידים - בערך צוויי הונדערט תלמידים; נאך א יאר בין איך צוריק געקומען צו די שטאט פון דעם מלמד, ווען איך האב אויפגעזוכט דעם מלמד זיך צו קענען טרעפן מיט אים האט מען מיר געזאגט אז דער מלמד איז שוין געשטארבן צוזאמען מיט זיין ווייב און קינדער, אזוי אויך זענען אלע זיינע תלמידים געשטארבן. האב איך אנגעהויבן זייער שטארק צו וויינען 'פארוואס דער מלמד מיט זיין משפחה, מיט די תלמידים, זענען אלע געשטארבן', ביז עס איז געקומען צו מיר א מלאך פון הימל און מיר געפרעגט: "אליהו, פארוואס וויינסטו?" האב איך אים געזאגט, "צי דען זאל איך נישט וויינען, אז די אלע זענען געשטארבן...?" האט מיר דער מלאך געזאגט: "וויין נישט אליהו, זיי האבן געטון שמוציגע מעשים, זיי האבן געטון עבירות איינער מיטן צווייטן, זיי האבן פוגם געווען באות ברית קודש דעריבער זענען זיי אלע געשטארבן יונג"; האט דער רבי זכותו יגן עלינו מסאטמער אויסגעפירט פאר די מלמדים: "דא זעט מען דער חיוב וואס מלמדים האבן צו רעדן צו קינדער פון וואס מען דארף זיך דערווייטערן".


מיר גרייטן זיך שוין צו אונזער נסיעה קיין אומאן זיין ביים רבי'ן ראש השנה, אין זיבן אין דרייסיג טעג פארן מיר קיין אומאן, און אז דו ברענגסט מיט דיינע קינדער זאלסטו אכטונג געבן אויף זיי ווי מען געבט אכטונג אויף די לעבן. עס קומען אין אומאן אלע סארט מענטשן, אלע וואס דארפן תיקונים, מען טאר נישט לאזן די קינדער דארט אויף הפקר, מען מוז האבן פאר זיי א ריינע פלאץ, א ריינע ד' אמות, דעריבער שטעלן מיר שמירה ביי אונזער בנין, אז נאר די אנשי שלומינו וואס מיר קענען זיי - קענען זיין אין בנין, פרעמדע קענען נאר זיין ביים דאווענען, און איך וויל דיר טאקע בעטן זאלסט נישט אויסשפילן די שומרים ווייל דו טוסט זיך אליין אפ, די שומרים זענען געשטעלט צו היטן אויף אונזערע קינדער, זיי נישט קיין אויבער חכם און אוועק שטופן א שומר און אריינברענגען דיינע געסט, דיינע חברים. אויסער דעם וואס איז גניבה, דער בנין איז א פריוואטע פלאץ, נאר ביים דאווענען קען מען קומען אויך נאר אין שול, איך האף דו וועסט טון וואס איז ריכטיג.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א כתיבה וחתימה טובה, א גוט געבענטשט יאר.

#7579 - טרעט נישט איין טריט אוועק פון די צדיקים
צניעות, שלום בית, אומאן, ליצנות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת עקב, י"ז מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


געב גוטע ווערטער אין שטוב, לויב אויס דיין ווייב, אויך זאלסטו איר אויסרימען מיט איר איידלקייט, מיט איר צניעות, און חס ושלום איר אראפרייסן מיט איר ערליכע לבוש, און זיכער ווען עס קומט צו די הייליגע זאך פון זיך אפשערן - זאלסטו איר שעצן און איר אויסלויבן. ווייל דער זוהר הקדוש זאגט (נשא קכה:): "תּוּנְבָא לֵיתֵי" א קללה זאל קומען, "עַל הַהוּא בַּר נָשׁ" אויף דעם מענטש, "דְּשָׁבַק לְאִנְתְּתֵיהּ" וואס לאזט זיין ווייב, "דְּתִתְחַזֵי מִשַׂעֲרָא דְּרֵישָׁה לְבַר" אז איר האר פון קאפ זאל זיך ארויסזען, "וְאִתְּתָא דַּאֲפִּיקַת מִשַׂעֲרָא דְּרֵישָׁה לְבַר" און א פרוי וואס גייט מיט אויפגעדעקטע האר, "לְאִתְתַּקְּנָא בֵּיהּ" זיך שיין צו מאכן, "גָּרִים מִסְכְּנוּתָא לְבֵיתָא" איז זי גורם אז עס זאל הערשן ארעמקייט אין שטוב, "וְגָרִים לִבְנָהָא דְּלָא יִתְחַשְּׁבוּן בְּדָרָא" און זי איז גורם אז אירע קינדער וועלן נישט מצליח זיין און זיי וועלן נישט זיין חשוב, "וְגָרִים מִלָּה אַחֲרָא דְּשַׁרְיָא בְּבֵיתָא" אויך איז זי גורם אז דער סמ"ך מ"ם און די נישט גוטע זאלן זיין אין איר שטוב; זאלסטו איר אויסלויבן און אויסרימען.


אנטלויף פון חכמות, פיר זיך מיט תמימות, זע אז דיין שטוב זאל זיין געבויט אויף צדיקים, דיין שטוב זאל זיין געבויט אויף תמימות, טרעט נישט איין טריט אוועק פון די צדיקים. ווייל דער הייליגער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב, סימן יב): "וְעִקָּר הַיַּהֲדוּת הוּא רַק לֵילֵךְ בִּתְמִימוּת וּבִפְשִׁיטוּת, בְּלִי שׁוּם חָכְמוֹת", דער עיקר אידישקייט איז ווען מען פירט זיך פשוט אן קיין חכמות; "וְיֵשׁ שֶׁקִּלְקְלוּ הַרְבֵּה, כְּגוֹן הָרְשָׁעִים הַגְּדוֹלִים מְאֹד הַמְפֻרְסָמִים, שֶׁהִטְעוּ אֶת הָעוֹלָם, וְהַכֹּל הָיָה עַל יְדֵי חָכְמָתָם וְשִׂכְלָם", אסאך רשעים וואס האבן פארדרייט די וועלט מיט זייערע טעותים איז אלעס געקומען ווייל זיי האבן גענוצט זייער חכמה; קודם רעדט מען אויף צדיקים, נאכדעם גייט מען ארויף צו די פריערדיגע דורות, מען לאכט אפ פון זיי, מען מיינט אז מען פארשטייט בעסער, מען האלט זיך קלוגער, אבער ביים סוף זעט מען דעם חילוק פון דער וואס האט געפאלגט וואס צדיקים זאגן און דער וואס איז געגאנגען מיטן אייגענעם שכל.


מיר גרייטן זיך שוין צו אונזער נסיעה קיין אומאן, זיין ביים רבי'ן ראש השנה; אין אכט אין דרייסיג טעג פארן מיר קיין אומאן, אז דו ווילסט דיין ווייב זאל דיך נישט שטערן פון קומען ראש השנה צום רבי'ן - זאלסטו איר מכבד זיין און זיך אויפפירן ווי א ברסלב'ער חסיד פירט זיך אויף, מיט דרך ארץ, רעד צו איר שיין, טשעפע איר נישט, וועט זי דיר נישט אפהאלטן פון קומען צום רבי'ן. מוהרא"ש זאגט, דער שופר בלאזט ראש השנה גוט ווייל א גאנץ יאר ליגט זי אין ארון הקודש, אזוי אויך אז א גאנץ יאר רעדט מען שיין צו די ווייב, מען קריגט זיך נישט מיט איר און מיט די שווער און שוויגער - וועט מען נישט מאכן קיין סקאנדאל ווען דו וועסט פארן קיין אומאן.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א כתיבה וחתימה טובה, א גוט געבענטשט יאר.

#7578 - אלע עצות איז טשאדעלע באדעלע
פחדים, אמונה, אומאן, זעלבס זיכערקייט

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת עקב, ט"ז מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


אז דו זוכסט עצות פאר זעלבסט זיכערקייט (סעלפ-קאנפידענס), אז דו זוכסט עצות ווי אזוי פטור צו ווערן פון די פאניק אטאקעס - זאלסטו וויסן אז אלע עצות וואס מען וועט דיר געבן, אויסער אמונה - איז טשאדעלע באדעלע. ווייל דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב', סימן ה): "הָעִקָּר הוּא הָאֱמוּנָה, וְצָרִיךְ כָּל אֶחָד לְחַפֵּשׂ אֶת עַצְמוֹ וּלְחַזֵּק אֶת עַצְמוֹ בֶּאֱמוּנָה", דער עיקר אויף וואס א מענטש דארף ארבעטן צוצוקומען - איז אמונה, "כִּי יֵשׁ סוֹבְלֵי חֳלָאִים, שֶׁיֵּשׁ לָהֶם מַכּוֹת מֻפְלָאוֹת, וְהֵם סוֹבְלִים הֶחֳלָאִים רַק בִּשְׁבִיל נְפִילַת הָאֱמוּנָה", ווייל עס זענען דא זייער אסאך מענטשן וואס האבן מחלות, און זיי ליידן פון דעם נאר ווייל זיי האבן נישט קיין אמונה; דער רבי רעדט פון גייסטישע קרענק, 'יסורי הנפש' וואס מענטשן ליידן זיך נעבעך צאם. דער רבי זאגט: "כִּי עַל יְדֵי נְפִילַת הָאֱמוּנָה", ווען א מענטש האט נישט קיין אמונה, "בָּאִים מַכּוֹת מֻפְלָאוֹת", ליידט ער נעבעך פון די מחלות וואס קומט פון חסרון אמונה, "שֶׁאֵין מוֹעִיל לָהֶם לֹא רְפוּאוֹת, וְלֹא תְּפִלָּה, וְלֹא זְכוּת אָבוֹת", און דאן העלפט אים נישט קיין רפואות, עס העלפט נישט קיין תפילה און אויך נישט זכות אבות. דאס גייט ארויף אויף די יסורים וואס מענטשן מאכן נעבעך מיט פון אלע סארט יסורי הנפש; עס פייניגט זיי פון אינעווייניג - יעדער מיט זיינע שלעכטע מחשבות, און די איינציגסטע רפואה אויף דעם איז אמונה.


זינג זיך די ניגון וואס מוהרא"ש זכרונו לברכה האט פארפאסט אויף די ווערטער: "מְמַלֵּא כָּל עָלְּמִין, וְסוֹבֵב כָּל עָלְּמִין, וּבְתוֹךְ כָּל עָלְּמִין, אֵין שׁוּם מְצִיאוּת בִּלְעָדָיו יִתְבָּרַךְ כְּלָל, וּבְכָל תְּנוּעָה וּתְּנוּעָה שָׁם אֲלוּפוֹ שֶׁל עוֹלָם", מוהרא"ש האט דאס געמאכט ווען ער פלעגט גיין אין וואלד אין זיינע יונגע יארן רעדן צום אייבערשטן, ער האט מורא געהאט צו זיין אליין אין וואלד, פון די חיות וכו', עס איז אים געווען שווער אין אנהויב, האט ער זיך אונטערגעזינגען די ווערטער: "מְמַלֵּא כָּל עָלְּמִין, וְסוֹבֵב כָּל עָלְּמִין, וּבְתוֹךְ כָּל עָלְּמִין, אֵין שׁוּם מְצִיאוּת בִּלְעָדָיו יִתְבָּרַךְ כְּלָל, וּבְכָל תְּנוּעָה וּתְּנוּעָה שָׁם אֲלוּפוֹ שֶׁל עוֹלָם", ער האט דאס גע'חזר'ט אן א שיעור, ביז ער האט שוין נישט געהאט קיין שום פחד פון קיינעם, פון דעם איז געווארן די שיינע ניגון אויף די ווערטער.


אזוי זאלסטו טון, זינג זיך די ווערטער, און זינג זיך נגוני אמונה, זינג צו זיך: 'דער אייבערשטער איז דא, דער אייבערשטער איז מיט מיר, דער אייבערשטער היט מיך, קיינער קען מיר גארנישט טון, עס וועט זיין גוט', חזר אמונה וועלן אוועק גיין די פאניק אטאקעס, ווייל ווען א מענטש נעמט אריין אין זיך אמונה - לעבט ער רואיג.


מיר גרייטן זיך שוין צו אונזער נסיעה קיין אומאן, זיין ביים רבי'ן ראש השנה, אין ניין אין דרייסיג טעג פארן מיר קיין אומאן; פארגעס נישט צו דאווענען אויף דעם יעדן טאג, בעט דעם אייבערשטן דו זאלסט אנקומען בשלום מיט דיינע פעקלעך און אלעס זאל אריבער גיין גרינג. אמת טאקע, מען קומט אפ גרויסע זאכן מיט טלטול הדרך, דער רבי זאגט טאקע (לקוטי מוהר"ן חלק ב', סימן ה): "כִּי אִי אֶפְשָׁר לְקַבֵּל מֵהָרַב כִּי אִם עַל יְדֵי טְרָחוֹת וִיגִיעוֹת", מען קען נישט מקבל זיין פון רבי'ן ווען מען קומט ראש השנה נאר אויב מען איז אריבער פלאג און מוטשעניש, אבער מען דארף האבן תפילה, ווייל נאר מיט תפילה קומט מען אן.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#7577 - אלעס וואס דו גייסט אריבער איז נישט קיין פערצופאל
אמונה, התחזקות

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת ואתחנן, נחמו, י"ד מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


צו מיין טייערער ... נרו יאיר


איך האב ערהאלט דיין הודעה.


איך בעט דיר זייער, פארליר זיך נישט, און חס ושלום האבן א קשיא אויפן אייבערשטן, גלייב באמונה שלימה אז אלעס וואס דו גייסט אריבער איז נישט קיין פערצופאל, אלעס איז מיט א פינקטליכער חשבון פונעם אייבערשטן, אלעס איז נאר לטובתך.


איך בעט פאר דיר, און יעדע מאל דו שיקסט מיר א טעקסט מעסידזש אז דו מוטשעסט זיך זייער – בעט איך פאר דיר, און איך גלייב באמונה שלימה אז נאך אביסל וועסטו ארויסגיין פון אלע דיינע צרות.


דער אייבערשטער געדענקט יעדע גוטע זאך פון דיר, כי אין שכחה לפני כסא כבודך, אויך יעצט ווען דו ביסט אזוי צעבראכן און דו זעסט אין דיר נאר שלעכטס, דו קענסט נישט טרעפן עפעס א פינטל גוטס; אויבן אין הימל איז גאר פארקערט, דארט קומט אפיר אלע דיינע גוטע זאכן און אויך דיין צעפליקטע הארץ זעט דער אייבערשטער.


יעצט ביסטו זייער נאנט צום אייבערשטן, "קרוב ה' לנשברי לב", דער אייבערשטער איז נאנט צו די צעבראכענע הערצער, זע צו בלייבן נאנט, און חס ושלום האבן א פינטעלע קשיות און עצבות; דעמאלט ווערט מען דערווייטערט (און אויך דעמאלט קען מען אין איין רגע צוריק נאנט ווערן ווען מען טוט תשובה).


לייג אוועק דעם בריוו, ווייל באלד ווערט טאג און די געלעכטער וועט זיין אזוי גרויס, און דו וועסט זאגן האסט זיך קיינמאל נישט געמוטשעט, און דו וועסט ליינען דעמאלט די בריוו און דאנקען דעם אייבערשטן "אודך ה' כי אנפת בי..."


איך בעט פאר דיר און דו בעט פאר מיר.

#7576 - קענסט בלייבן ביי די חסידות פון דיין משפחה
התחזקות, עבודת השם, פרנסה, אידישע שטוב, חומרות

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת ואתחנן, נחמו, י"ד מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


איך האב ערהאלט דיין בריוו.


אז דיין ווייב תחי' איז וויליג ווייטער דיר העלפן דעקן די הוצאות, זי וויל ארבעטן און ברענגען פרנסה אז דו זאלט קענען בלייבן ביים לערנען – איז בכלל נישט קיין פראגע, אוודאי זאלסטו בלייבן ביים לערנען.


פארגעס נישט צו געבן גוטע ווערטער אין שטוב, לויב אויס דיין ווייב, דאס וועט מאכן רוען די שכינה ביי ענק.


דאס וואס דו שפירסט טעם מיתה אין דיין עבודת השם; עס איז כדאי דו זאלסט לערנען די מעשה פונעם רב ובן יחיד (ספורי מעשיות, מעשה ח), ווי דער רבי דערציילט ווי ער האט אלץ געפילט א חסרון, ער האט געשפירט ווי עס פעלט אים עפעס, דער זון דער למדן האט נישט געשפירט קיין טעם אין זיין עבודת השם, ווייל אנעם צדיק איז אלץ כלומר'יש, דער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן קיא), עבודת השם אן התקרבות צום צדיק איז געמאכט, אן שמחה, אן סיפוק; על כן זאלסטו אנהויבן פאלגן די עצות פון רבי'ן, דאס איז התקרבות; דארפסט קיינעם נישט דערציילן, קענסט בלייבן ביי די חסידות וואו ענקער משפחה געהערט, און מאך זיך א שיעור אין די שיחות פון רבי'ן, און זיי מקיים די שיחות, די עצות, בעיקר די עצה פון התבודדות, זיך אויסשמועסן דאס הארץ מיטן אייבערשטן כידבר איש אל רעהו, ווי מען רעדט צו א גוטער פריינד.


אויך די עצה פון לערנען אסאך און שנעל; דאס הייסט, אויסער דיינע שיעורים וואס דו לערנסט אין חושן משפט וכו', זאלסטו זיך מאכן שיעורים אין תנ"ך, משניות, גמרא – בבלי ירושלמי, תוספתא, רמב"ם טור שלחן ערוך, אלע מדרשים, לערן עס באופן גירסא, ווער נישט אונטערדרוקט אז דו פארשטייסט נישט, נאר זאג די ווערטער מיט חיות בקול.


אויך די עצה פון זיך פרייען מיט יעדע מצוה, מיט יעדע גוטע זאך; וועסטו אנהויבן שפירן א טעם אין לעבן.


אויך זאלסטו אוועק ווארפן אלע חומרות ופרישות, שטותים ודמיונות באצטלותא דמלאכים, לעב מיט דיין ווייב ווי די תורה זאגט, טוט נישט מעשה זמרי און עקט"ן ווי א פנחס, כידוע לכל הנסיון של דורינו, שכל בני כולל חושבים שהם בבחינת ואתה פה עמוד עמדי רחמנא לצלן, ואחר כך נופלים לעבירות רחמנא לצלן.

#7575 - לערנען יעדן טאג א שיעור מיט דיין טאטע
תודה והודאה, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת ואתחנן, י"ב מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ... נרו יאיר, קרית ברסלב


דאנק און לויב דעם אייבערשטן פאר די גרויסע חסדים וואס ער טוט מיט דיר, און אז ענק ווארטן שוין א שמחה, ווייל מוהרא"ש זאגט פון רבי נתן, ווי מער מען דאנקט דעם אייבערשטן – אלץ מער ישועות קומט צום מענטש.


מאך זיך א קביעות, יעדן אינדערפרי זאלסט גיין א שפאציר צווישן די גראז ביי דיין שטוב, דאנק דעם אייבערשטן פאר דיין לעבן, פאר אלעס גוטס וואס דו האסט.


מאך זיך א שיעור צו לערנען יעדן טאג מיט דיין טאטע אדער גמרא אדער הלכה, דאס זאל זיין אויסער דיינע שיעורים כסדרן.

#7574 - א ווייב איז נישט קיין שלאק
שלום בית, הדרכות

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת ואתחנן, י"ב מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


טייערער ... נרו יאיר, קרית ברסלב


דיין ווייב זאגט זי האט דיך ליב אבער אויך האט זי א שרעק פון דיר, דאס איז זייער נישט גוט און עס קען זיך שפעטער זייער נישט גוט ענדיגן, זי האט מורא פון דיין שרייען און דיין קוועטשן וכו', עס טאר נישט זיין קיין פחד אין שטוב, אן אימה יתירה. חכמינו זכרונם לברכה זאגן (גיטין ו:): "לְעוֹלָם אַל יַטִּיל אָדָם אֵימָה יְתֵירָה בְּתוֹךְ בֵּיתוֹ", מען זאל נישט לייגן קיין פחד אין שטוב, ווייל עס קען ברענגען שרעקליכע זאכן.


דיין ווייב זאגט זי האט דיך ליב, זי וויל נישט איך זאל דיר אראפקוקן וכו', איך קוק דיך נישט אראפ; וואלט איך דיך אראפגעקוקט וואלט איך דיר נישט געשריבן, אז איך שרייב דיר איז דאס נאר ווייל איך האב דיך ליב און איך וויל דיר לערנען ווי אזוי מען רעדט צו א ווייב מיט דרך ארץ, א ווייב איז נישט קיין שלאק, די ווייב איז נישט קיין משרת, וויל איך דיר בעטן דו זיי נישט דער פריץ און דיין ווייב דיין משרת, דו זיי א קעניג און דיין ווייב די קעניגן...

#7573 - עלטערן וואס האבן צער פון ברסלב
כיבוד אב ואם, חסידות ברסלב

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת ואתחנן, י"ב מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ... נרו יאיר


עס טוט זייער וויי ווען מען ווערט מקורב צום הייליגן רבי'ן און די עלטערן וואס זענען נאכנישט מקורב האבן צער און זיי וויינען אז מען גייט אוועק פון די מסורה, און מען וויל נאר ברענגען נחת פאר די עלטערן, עס טוט שרעקליך וויי, בפרט ווען מען דערהערט די באגריף פון 'עלטערן', דער צדיק וועקט אויף און לערנט ווי צו קוקן אויף עלטערן, ווי זיי צו מכבד זיין וכו', און ווען מען זעט ווי די עלטערן וויינען און ווען די עלטערן זאגן קלאר אז וועגן דיר ווערן מיר אלט און שוואך, דאס רייסט ביים הארץ, דאס איז א שרעקליכע צער.


עם כל זה, מיט דעם אלעם זאלסטו זיך זייער שטארקן, דו זיי ווייטער מכבד מיט די גרעסטע כבוד, און ווען זיי הויבן אן קרעכצן און וויינען היתכן דו גייסט אוועק פון די מסורה וכו' – זאלסטו זאגן מיט דרך ארץ: "טאטע איך האב זיך גארנישט אוועק גערירט פון די מסורה, אויב עפעס איז די אלע מסורה זאכן וכו' און מנהגים וכו' געווארן נאך שטערקער", "מאמע איך גיי נישט אוועק פון ענק, איך נעם סך הכל חיזוק פון רבי'ן"; דאס מעגסטו זאגן און מער פון דעם זאלסטו נישט זאגן, נאר זיי מקיים דעם פסוק "ומשמה ודומה ומשא", צדיקים טייטשן, מען דארף קענען הערן און שווייגן און פארנעמען...

#7572 - גוטע חבר'טעס וואס רעדן נארמאל און ערוואקסן
חיזוק פאר מיידלעך, כלה

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת ואתחנן, י"ב מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


צו די כלה ... תחי', תלמידה בית פיגא


איך וויל אייך בעטן איר זאלט נישט רעדן מיט חבר'טעס, אויך נישט מיט די כלות – פון וואס איר לערנט ביי די מנהלת, שיעורים פאר די חתונה; פירט זיך איידל, פירט זיך ערליך.


אויך איז נישט אזוי קלוג צו רעדן מיט די כלות פון אייער חתן.


זוכט אויף איידעלע פרענדס וואס רעדן איידל און ערוואקסן, נעמט זיך קלוגע חבר'טעס וואס רעדן נישט פון 'מיין חתן', מיין חתן אהער, מיין חתן אהין; קיינער איז נישט אינטערעסירט צו הערן פון אייער חתן, און אזוי אויך נאך די חתונה, נעמט זיך גוטע חבר'טעס וואס רעדן נארמאל און ערוואקסן.

#7571 - מ'ווערט נישט קלוגער מיט'ן אוועקמאכן די פריערדיגע דור
כיבוד אב ואם, שווער און שוויגער

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת ואתחנן, י"ב מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


מיין טייערער ... נרו יאיר


איך האב הנאה פון דיין עבודת השם, ווי דו פירסט זיך, פון דיין לערנען און דאווענען ויראת השם.


איך וויל דיך מחזק זיין זאלסט רעדן צו דיינע עלטערן מיט די גרעסטע כבוד און עהרע, און אויך צו דיין שווער און שוויגער, אזוי ווי מוהרא"ש האט אונז געלערנט, צו רעדן צו עלטערן מיט די גרעסטע דרך ארץ.


אויך צו דיין שווער און שוויגער זאלסטו שיין רעדן, און מאך נישט נאך די אינגעלייט וואס בארעדן ביי די חברים די שווער און שוויגער, זיי ווילן זיך מאכן וויכטיג און גרויס, און מיינען אז אזוי ווערט מען א ברי'; מען ווערט נישט קלוגער ווען מען מאכט אוועק די פריערדיגע דור.

#7570 - מיט אסאך תפילה קען מען אויסבעטן אן ערליכער חתן
כיבוד אב ואם, חיזוק פאר מיידלעך, שידוכים, תפילה

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת ואתחנן, י"א מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


... תחי'


אייערע עלטערן זענען געווען היינט ביי מיר, האב איך געטראכט אייך צו שרייבן אפאר ווערטער און שיקן די בריוו מיט זיי.


בעטס דעם אייבערשטן יעדן טאג פאר א גוטע ערליכע געזונטע פרייליכע בא'טעמ'טע מאן, בעטס אים יעדן טאג אויף דעם. א שידוך איז נישט א זאך וואס מען קען זיך וועלן אדער קויפן מיט געלט, א שידוך קומט פונעם אייבערשטן; און מיט תפילה, מיט אסאך תפילה – קען מען אויסבעטן אן ערליכער חתן, א חתן א תלמיד חכם, מיט גוטע מידות, מיט יראת שמים און מיט שכל.


איך הער פון אייערע עלטערן אז איר האט גוטע חבר'טעס פון בית פיגא, גוטע חבר'טעס איז זייער וויכטיג, ווייל אפילו מען איז שוין מקורב צום צדיק, מען איז מקושר צום רבי'ן – דארף מען נאכאלץ האבן א גוטע חברותא. די הייליגע חכמים זאגן (תענית ז.): "וּמֵחֲבֵרַי יוֹתֵר מֵרַבּוֹתַי", פון א גוטע חבר קען מען מער מקבל זיין פון א רבי, פארשטייט זיך אלעס בזכות דעם רבי'ן.


אויך זאלט איר זאגן יעדן טאג די אני מאמין; זאגט עס מיט די טייטש, דאס וועט אויפבויען אין אייך א שטארקע אמונה.


אויך זאלט איר העלפן אין שטוב, העלפט אייער מאמע. איר האט גאר חשוב'ע עלטערן; סיי אייער טאטע נרו יאיר און סיי אייער מאמע תחי' זענען זייער חשוב און זייער ספעציעל פאר מיר.

#7569 - הונדערט און איין מאל ששה סדרי משנה
כיבוד אב ואם, תודה והודאה, משניות

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת ואתחנן, י"א מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ... נרו יאיר


מיינע געפילן נעמען מיך אזוי איבער פון די נעכטיגע סיום ביי דיר אין שטוב, ווי דו האסט זוכה געווען צו מסיים זיין הונדערט און איין מאל ששה סדרי משנה; ווי קען זיין עפעס שענערס פון דעם, פון לערנען און ענדיגן אזויפיל מאל משניות, דאס איז די גרעסטע עשירות. חכמינו זכרונם לברכה זאגן די הייליגע חכמים זאגן (חגיגה ט:) אויפן פסוק (מלאכי ג, יח): "'וְשַׁבְתֶּם וּרְאִיתֶם בֵּין צַדִּיק לְרָשָׁע, בֵּין עֹבֵד אֱלֹקִים לַאֲשֶׁר לֹא עֲבָדוֹ', אֵינוֹ דוֹמֶה שׁוֹנֶה פִרְקוֹ מֵאָה פְעָמִים לְשּׁוֹנֶה פִרְקוֹ מֵאָה פְעָמִים וְאַחַת", עס איז נישט גלייך דאס גרויסקייט פון דער וואס לערנט א פרק הונדערט מאל צו דער וואס לערנט א פרק הונדערט און איין מאל; דעמאלט וועט מען זען די גרויסקייט פון לערנען הונדערט און איין מאל משניות.


איך בין געווארן זייער איבערגענומען ווען דו האסט גערעדט און דו האסט דערציילט די גרויסע ניסים וואס דער אייבערשטער האט געטון מיט דיר, ווי אזוי דיין משפחה האט זיך אזוי שיין אויפגעשטעלט וכו' וכו', בלייבט נאר איבער די איין זאך, תודה והודאה, דאנקען און לויבן דעם אייבערשטן פאר די גרויסע ניסים. גיי יעדן טאג התבודדות, דיינע ליפן זאלן נאר לויבן און דאנקען דעם אייבערשטן אויף די חסדים, וועסטו זוכה זיין צו ישועות און צו ניסים.


אויך בין איך זייער איבערגענומען פון דיין כיבוד אב ואם, ווי שיין דו לעבסט מיט דיינע עלטערן, ווי דו האסט זיי אין שטוב מיט אזא דרך ארץ, זיי לעבן ביי דיר אין שטוב מיט די גרעסטע כבוד.


דער אייבערשטער זאל דיר העלפן זאלסט נאר זען נחת ביי דיינע קינדער און אייניקלעך, ערליכע אידישע דורות.

#7568 - זיך אינטערעסירן ווען א קינד פעלט פון קלאס
לערערין, חיזוק פאר מחנכים

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת ואתחנן, י"א מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


... תחי'


ווי גרויס איז אייער זכות אז איר זענט א טיטשער אין "בית פיגא", איר געבט זיך אוועק פאר אידישע טעכטער, זיי צו לערנען אמונה ויראת שמים און מידות טובות. עס איז טאקע שווער צו זיין א טיטשער, אבער עס לוינט זיך, מען עסט פון די פירות אויף די וועלט און אויף יענע וועלט.


איך וויל אייך בעטן און אזוי אויך אלע "בית פיגא" טיטשערס, אויב א תלמידה פעלט פון סקול, אפילו נאר פאר איין טאג – זאל די טיטשער רופן די עלטערן זיך אינטערעסירן אויף די תלמידה; עס ווייזט אויף נאנטקייט און עס ברענגט גוטע רעזולטאטן, דאס איז אויסער די גוטע געפיל וואס די קינד באקומט אז מען אינטערעסירט זיך אין איר וכו'.


אויך זאלט איר זיך אנצייכענען אלע נעמען פון אייערע תלמידות, און האלטס חשבון אז אלע באזונדער זאלן באקומען פון אייך א ווארעמקייט, א שמייכל, א גוט ווארט, א קאמפלימענט וכו' וכו', דאס איז וויכטיגער ווי אלע לימודים; לערנען - קען מען שפעטער אויך לערנען, אבער אויפצובויען די נפש נעמט אסאך צייט, און מיט אסאך גוטע ווערטער בויט זיך עס אויף.

#7567 - זיך חבר'ן נאר מיט די מיידלעך וואס טשעפען נישט
חינוך הילדים, מדות טובות, טשעפען

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת ואתחנן, י"א מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד מיינע טייערע, משפחת ... נרו יאיר וזוגתו תחי', קרית ברסלב


איך וויל ענק בעטן ענק זאלן רעדן צו ... תחי' זי זאל זיך חבר'ן מיט די מיידלעך פון איר קלאס וואס טשעפען נישט אנדערע, ווייל אין די קלאס איז דא אפאר מיידלעך מיט זייער נישט גוטע מידות, וואס טשעפען זייער שטארק און פארשעמען, און ליידער איז ענקער טייערע טאכטער געווארן א חלק פון די גרופע וואס טשעפען, און וויפיל איך רעד און וויפיל די מנהלת רעדט – טאפן מיר א וואנט, ווייל די עלטערן פון די פאר קינדער ווילן נישט מיט ארבעטן, זיי נעמען זיך אן פאר די קינדער, און איך ציטער וואס וועט זיין מיט די קינדער, ווי זיי וועלן דארפן ליידן אין לעבן פארן מצער זיין און טשעפען.


ענקערע קינדער זענען איידעלע און עס איז ממש א ווייטאג צו זען ווי ... תחי' וואס איז אלץ געווען א גוטע נשמה מיט א גוט הארץ – האט זיך פארטשעפעט און טשעפעט אנדערע קינדער.


אדער אפשר איז כדאי איר ארויסצונעמען פון די כתה און לייגן אין א העכערע אדער נידריגערע כתה, ווי איידער באקומען די נישט גוטע השפעה פון טשעפען.


בעט דעם אייבערשטן אז די קינדער זאלן וואקסן ערליך מיט גוטע מידות.

#7566 - צוגעוואוינען די קינדער צו העלפן
חינוך הילדים, חסד

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת ואתחנן, י"א מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


... תחי'


נעמט אייערע טעכטער זיי זאלן אייך העלפן, לערנט זיי אויס העלפן, זיי זאלן אויספאקן די ארדער, צוזאמנעמען די שפילצייג, אויסקערן, אויפוועקיומען, אויפוואשן; סיי איר וועט נישט פאלן פון אייערע כוחות און סיי אייערע טעכטער וועלן אויפוואקסן געזונט, פארשטייט זיך איר זאלט זיי אויסרימען, דערציילן פאר אלעמען ווי שיין זיי העלפן, דערציילן פאר די לערערינס, דערציילן פאר די באבעס, דערציילן פאר אייערע געשוויסטער; קינדער דארפן אסאך גוטע ווערטער, קינדער דארפן אויפמערקזאמקייט, קינדער דארפן ווארעמקייט, און דאס וויכטיגסטע דארפן זיי דיסציפלין, זיי צוגעוואוינען צו העלפן.


איך באוואונדער אייער זכות מיטן נעמען א קינד פון א באקאנטע, א קינד וואס איז נאכנישט צוגעוואוינט צו גיין אין בית הכסא, און עס האט גענומען אסאך כח, און דאך האט איר נישט גערופן די טאטע צו קומען נעמען דאס קינד, איר האט געהאלטן דאס קינד אז די מאמע זאל זיך קענען אפרוען נאכן האבן די קינד; בזכות די מצוה זאלט איר זען נחת ביי אייערע קינדער, ערליכע דורות.

#7565 - אני מאמין מיט די טייטש
חיזוק פאר מיידלעך, אני מאמין

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת עקב, ט"ז מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


... תחי', תלמידה בית פיגא


איך האב ערהאלטן אייער בריוו.


זאגט יעדן טאג די דרייצן אני מאמין, אויך שבת קודש זאלט איר זאגן די דרייצן אני מאמין; אזוי וועט איר האבן א שטארקע אמונה.


עס איז גוט איר זאלט זאגן די אני מאמין מיט די טייטש, אזוי וועט איר דאס פארשטיין, עס וועט ווערן איינגעקריצט אין אייער הארץ.


איך האף אז איר פירט זיך איידל, ווי עס פאסט פאר א "בית פיגא תלמידה"; רעדט נאר מיט גוטע חבר'טעס, רעדט נישט פון שידוכים, רעדט נישט פון חתונה האבן, רעדט נישט פון די זאכן, מאכט מיר א נחת רוח. איך האף צום אייבערשטן איר וועט טרעפן א גוטע ערליכע שידוך, אויפשטעלן א ליכטיגע שטוב וואו די שכינה וועט רוען.


אויך זאלט איר זיין דרך ארץ'דיג פאר אייערע טיטשערס, און פאר די מנהלת תחי'.


העלפט אייער מאמע תחי', איר האט זייער טייערע עלטערן.

#7564 - וויינען ווען דער מאן שרייט
תפילות אויף אידיש, שלום בית, חיזוק פאר פרויען, וויינען

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת עקב, ט"ז מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


מרת ... תחי'


איך האב ערהאלטן אייער בריוו.


איך האב גערעדט צו אייער מאן, אויך האב איך אים געשריבן ער זאל פאררעכטן וכו', נישט ווארפן קיין פחד אויף אייך וכו'.


אויף אייער פראגע אז איר מורא צו וויינען ווען ער שרייט אויף אייך ווייל איר ווייסט פון די מעשה וואס די הייליגע חכמים דערציילן (כתובות סב:), איר ווילט נישט אייער מאן זאל געשטראפט ווערן, אבער פון די אנדערע זייט שפירט איר ווי דאס בארירט אייך.


איר מעגט וויינען, און אז עס וועט חס ושלום נאכאמאל פאסירן, ער וועט שרייען קולות אויף אייך אדער דערקוטשען (עס זאל נישט פאסירן), זאלט איר יא וויינען, דאס וועט אים דערשרעקן, ער וועט כאפן אז ער קען נישט שרייען און ווארפן א פחד, ווייל אייער מאן איז נישט קיין שלעכטער, עכט עכט וויל ער אייך נישט וויי טון, ער פארלירט זיך, ער פארגעסט זיך, און דאס מאכט אים שרייען וכו', און אז איר וועט אויסשיסן אין א געוויין וועט ער אייך זיכער איבערבעטן, און במילא וועט נישט זיין קיין סכנה.


שטארקט זיך, בעטס דעם אייבערשטן אז די ליבשאפט זאל זיך נישט אפקילן, איר זאלט האבן חן אין זיינע אויגן, און ער זאל האבן חן אין אייערע אויגן. תפילה איז אזוי שטארק, א שאד מען איז מזלזל אין דעם; וואלט מען געגלייבט אין תפילה, וואלט מען געהאט א שטארקע אמונה – וואלט מען שוין לאנג גע'פועל'ט.


ובכן, ווען איר צינדט אן די שבת לעכט, איר לייגט די הענט אויפן פנים – זאלט איר בעטן א שטילע תפילה צום אייבערשטן:


"הייליגער באשעפער מאך ליכטיג אונזער שטוב, מאך רוען דיין שכינה אין שטוב, העלף מיר איך זאל ליב האבן מיין מאן, איך זאל אים אזוי ליב האבן אז איך זאל נישט נערוועז ווערן ווען ער זאגט און מוטשעט וכו', און אויב ער פארלירט זיך און שרייט – זאל איך נישט ווערן וויי געטון, איך זאל בלייבן פרייליך און ווייטער נאר זען גוטס אין אים".


אזוי זאלט איר טון, און אויך אינמיטן די וואך קען מען בעטן ביי די לעכט, די הייליגע חכמים זאגן (בראשית רבה ס, טו), אז ביי די הייליגע אמהות שרה און רבקה האט א גאנצע וואך געברענט די לעכט, זיי האבן זיך שטענדיג מתבודד געווען.


וואויל איז דער וואס לעבט מיט תפילה, דער לעבט א חיים טובים.

#7563 - שרעקליכע פחדים און ענקזייעטי
פחדים, תפילות אויף אידיש, אמונה

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת עקב, ט"ז מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


מרת ... תחי'


איך האב ערהאלטן אייער בריוו.


נאר מיט אמונה און מיט תפילה קען מען בלייבן געזונט פיזיש און גייסטיש, און אויב חס ושלום מען לעבט נישט מיט א שטארקע אמונה, אויב מען פארגעסט פונעם אייבערשטן, אז ער פירט אלעס, ער פירט די וועלט בכלליות און אויך יעדן איינעם בפרטיות, קען מען כאפן א נערווען בראך און פאניק אטאקעס, ענקזייעטי וכו'.


דעריבער בעט איך אייך זייער, שטארקט אייך מיט אמונה און תפילה, חזר'ט זיך יעדן טאג די אמונה, און בעטס דעם אייבערשטן נאר אויף די זאך, אויף א שטארקע אמונה; בעטס:


"הייליגער באשעפער איך בעט דיר העלף מיר איך זאל האב א שטארקע לויטערע אמונה, איך זאל געדענקען אז דו פירסט אלעס, דו טוסט אלעס, גארנישט קען פאסירן פון זיך אליין; מיין געזונט, מיין לעבן, מיין מאן, מיינע קינדער וכו' – אלעס פירט זיך מיט א פינקטליכער חשבון, אלעס איז נאר פאר מיין גוטס, פאר מיין תיקון, פאר מיין תכלית.


אנא ה' העלף מיר, מאך מיך פרייליך, מאך מיך רואיג, איך האב שרעקליכע פחדים און ענקזייעטי, איך בין אין א טונקלקייט, איך הער נישט אויף זארגן, אנשטאט צו זיין פרייליך, אנשטאט צו זינגען, דאנקען און לויבן, טאנצן און שפרינגען, זיך פרייען אז איך בין א איד, זיך פרייען מיט די מצוות און מיט וואס איך טו יא – זארג איך און איך זארג, איך הער נישט אויף זיך אליין פייניגן, העלף מיר בזכות דיינע צדיקים וואס האבן זיך מוסר נפש געווען פאר דיר און פאר כלל ישראל, איך זאל זיין פרייליך און אויך פרייליך מאכן יעדן איינעם, בזכות רבינו נחמן בן פיגא זכותו יגן עלינו מיט זיינע הייליגע תלמידים, אמן סלה".

#7562 - די שיעורים וועלן אריינבלאזן א לעבהאפט
חיזוק פאר פרויען, פרויען צאמקום

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת דברים, ג' מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


מרת ...


איך האב ערהאלטן אייער בריוו.


אז איר ווילט העלפן אייער שוועסטער אין איר מצב וואס אירע נערווען זענען איבערגעשטרענגט, זאלט איר זי מיטנעמען צום וועכנטליכע שיעור; די שיעורים וועלן אריין בלאזן אין איר א רוח חיים, א האפענונג, עס וועט אריינגיין אין איר צוביסליך אמונה, ביז אירע נערווען וועלן צוריק שטארק ווערן. און אז איר מאן לאכט אפ פון דעם און מאכט אוועק די דיבורים פון רבי'ן בנוסח היכל הקודש - מעג זי נאכאלץ קומען הערן און זיך שטארקן.


דאס וואס די הייליגע חכמים זאגן (תנא דבי אליהו רבה, פרק ט): "איזהו אשה כשרה, העושה רצון בעלה", ווער איז אן ערליכע פרוי? די פרוי וואס טוט דעם מאן'ס ווילן - מיינט נישט צו זאגן אפלאזן דעם רבי'ן, דאס מיינט מען גאר עפעס אנדערש, דאס מיינט מען לעבן מיט די מאן מיט ליבשאפט און שלום וכו' וכו', אבער לעבן מיט א צדיק, נאכגיין א צדיק און פאלגן א צדיק - דאס איז א זאך וואס מען מוז האבן, און נאר אזוי האט מען שמחת החיים, נאר אזוי פלאצן נישט די נערווען.


איך האב משפחה, ווייבלעך - וואס זייערע מענער האבן זיי אפגעהאלטן פון גיין צו די שיעורים, און די ווייבער האבן געזאגט נעם מיך צו א רב, איך וויל אים זאגן אז איך דארף די שיעורים פאר לעבן, פאר אטעמען, צו קענען זיין א מאמע און א ווייב, און אזוי האבן די מענער געטון; זיי זענען געגאנגען צו רבנים, און דער רב האט געזאגט אז א מאן קען נישט זאגן פאר זיין ווייב נישט אויסהערן שיעורים פון חיזוק אויף אמונה, חיזוק אויף זיין א מאמע און א ווייב.


נעמט איר מיט צו די וועכנטליכע שיעורים, דאס וועט אריינבלאזן א רוח חיים אין איר, זי וועט צוריק ווערן געזונט און שטארק.



 

#7561 - זייט מיך אויך מזכיר ביי אייערע תפילות
תהלים, קאמפיין

בעזרת ה' יתברך - זומער, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


מרת ... תחי'


די ספר תהילים איז א מתנה פארן העלפן צאמנעמען צדקה פאר די יערליכע קאמפיין "נשי חיל" פון אונזער קהילה, היכל הקודש ברסלב.


זאגט תהילים יעדן טאג און ווען איר ענדיגט תהילים שרייבט אויף די טאג וואס איר האט מסיים געווען, און פלעכטס אריין אין די קאפיטלעך אייערע אייגענע געבעטן, און זייט מיך אויך מזכיר ביי אייערע תפילות.

#7560 - נאר מיט תפילה האט מען שיינע ערליכע דורות
תהלים, תפילות פון פרויען

בעזרת ה' יתברך - זומער, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


מרת ... תחי'


די ספר תהילים איז א מתנה פארן העלפן צאמנעמען צדקה פאר די יערליכע קאמפיין "נשי חיל" פון אונזער קהילה, היכל הקודש ברסלב.


זאגט אביסל תהילים יעדן טאג, בעטס פאר אייערע קינדער און קינד'ס קינדער, זיי זאלן זיין ערליכע אידן, נאר מיט תפילה איז מען פארזיכערט אז מען וועט האבן שיינע ערליכע דורות.

#7559 - אנהויבן לערנען דעם רבינ'ס ספרים
ספרי ברסלב, חמשה עשר באב, שבת נחמו

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת ואתחנן, נחמו, י"ד מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


די וואך שבת איז שבת נחמו, א שבת וואס דער רבי פלעגט פארן צו די תלמידים, די וואך שבת איז א צייט וואס דער רבי קומט צו אונז, מיר דארפן פריש מקורב ווערן, דאס מיינט מען אנהויבן לערנען דעם רבינ'ס ספרים, זיך מאכן שיעורים אין ליקוטי מוהר"ן, שיחות הר"ן, חיי מוהר"ן, ספר המדות און סיפורי מעשיות, נאר אז מען לערנט דעם רבינ'ס ספרים איז מען א ברסלב'ער חסיד. דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א', סימן קצב): "פָּנָיו שִׂכְלוֹ וְנִשְׁמָתוֹ נִמְצָאִים בְּתוֹךְ סִפְרוֹ", די פנים, שכל און נשמה פונעם צדיק - געפינט זיך אין זיינע ספרים; דער וואס לערנט די ספרים פון הייליגן רבי'ן - דער איז א ברסלב'ער חסיד, און אז מען לערנט נישט דעם רבינ'ס ספרים - האט מען נישט קיין שייכות מיטן רבי'ן.


די ערשטע שיעור זאלסטו זיך מאכן אין דעם הייליגן ספר ליקוטי מוהר"ן, אז דו וועסט לערנען אביסל ליקוטי מוהר"ן יעדן טאג וועסטו אנהויבן בענקען צום אייבערשטן, דו וועסט לעבן מיט תשובה און מעשים טובים. אזוי ווי דער רבי האט געזאגט (חיי מוהר"ן, סימן שמט): "שֶׁיְּכוֹלִין לִהְיוֹת נַעֲשֶׂה בַּעַל תְּשׁוּבָה גָּמוּר עַל יְדֵי לִמּוּד הַסֵּפֶר שֶׁלּוֹ", מען קען ווערן אן אמת'ער בעל תשובה אז מען לערנט ליקוטי מוהר"ן, "וְאָמַר, שֶׁמִּי שֶׁיֵּשֵׁב וְיַעֲסֹק בִּסְפָרָיו רַק בְּלִי קִנְטוּר וְנִצָּחוֹן, וְיִסְתַּכֵּל בּוֹ בֶּאֱמֶת, אָז בְּוַדַּאי יִהְיוּ נִבְקָעִין אֶצְלוֹ כָּל גִּידֵי קַשְׁיוּת לְבָבוֹ", ואמר בזו הלשון: "סע וועט אים אלע אדערן טרענען", און ווער עס וועט לערנען זיין ספר מיט אן אמת, וועט זיך אים עפענען אלע פארשטאפטע אָדערן און ער וועט ווערן אן ערליכער איד; דערפאר זאלסטו זיך מאכן א שיעור צו לערנען ליקוטי מוהר"ן, אין אנהויב וועסטו אפשר נישט פארשטיין יעדע זאך, אבער עס דארף דיר נישט שטערן, דו זאג די ווערטער, און ביים סוף, נאך אפאר מאל - וועסטו אנהויבן צו פארשטיין.


מאך זיך אויך א שיעור אין חיי מוהר"ן און אין שיחות הר"ן, הויב אן קודם חיי מוהר"ן חלק ב', דארט וועסטו זען הערליכע שמועסן פון רבי'ן, און ווען דו וועסט עס מסיים זיין זאלסטו לערנען חלק א', אין די שיחות וועסטו טרעפן דעם רבי'ן, אזוי ווי רבי נתן האט געזאגט: "איך האב מער ארויס געהאט דעם רבי'ן פון זיינע שיחות און שמועסן"; דאס וועט דיר זיין גרינגער צו פארשטיין.


אז דו וועסט לערנען די שיחות פון רבי'ן וועסטו ווערן אן ערליכער איד, אזוי ווי דער רבי האט געזאגט (חיי מוהר"ן, סימן שנח): "מיט יעדע שיחה וואס איך שמועס מיט ענק קענט איר זוכה זיין צו זיין אן ערליכער איד, נישט סתם אן ערליכער איד נאר אן ערליכער איד אזוי ווי איך מיין אן ערליכער איד".


אויך מאך דיר א שיעור אין סיפורי מעשיות; דער רבי האט זייער אויסגעלויבט זיינע מעשיות, דער רבי האט געזאגט אז די מעשיות וועקט אויף א מענטש פון שלאף; אפילו איינער וואס שלאפט שוין, זיין נשמה איז שוין פארשלאפן, בבחינת 'אֲנִי יְשֵׁנָה', אבער דורך די מעשיות ווערט 'וְלִבִּי עֵר'.


אויך זאלסטו לערנען ספר המידות; דער רבי האט געזאגט פאר זיין תלמיד רבי נפתלי (וואס ער איז איינע פון די צוויי עדים וואס דער רבי האט געשטעלט אויף תיקון הכללי): "מיין ליבער הארציגער חבר, דער ספר האט מיך געמאכט פאר א איד", און בעיקר זאלסטו לערנען ספר אשר בנחל, די בריוו וואס מוהרא"ש האט געשריבן; דארט וועסטו טרעפן חיזוק פאר יעדן מצב, עס וועט דיר אויפהייבן פון אלע בלאטעס, און ליכטיג מאכן פון אלע טונקלקייטן.


די וואך שבת איז חמשה עשר באב, חכמינו זכרונם לברכה זאגן (תענית ל:): "לא היו ימים טובים לישראל כחמשה עשר באב וכיום הכיפורים", עס איז נישט געווען קיין ימים טובים ביי אידישע קינדער אזוי ווי חמשה עשר באב און יום הכיפורים, די גמרא פרעגט, איך פארשטיי וואס איז די גרויסקייט פון יום הכיפורים, א טאג וואס דער אייבערשטער פארצייט אלע עבירות, "אלא חמשה עשר באב מאי היא", אבער וואס איז די יום טוב פון חמשה עשר באב? זאגט די גמרא: "יום שהותרו שבטים לבוא זה בזה", עס איז א טאג וואס מען האט שלום געמאכט צווישן די שבטים; זעט מען דא אז שלום מאכן איז אזוי גרויס ווי יום הכיפורים, יום כיפור איז דער אייבערשטער מוחל אלע עבירות שבין אדם למקום, און דא נאך די גרויסע פירוד וואס האט פאסירט ביי פלגש בגבעה וכו', ווי מען האט זיך אפגעטיילט וכו', מען האט מער נישט געמאכט קיין שידוכים איינער מיטן צווייטן, און חמשה עשר באב האט מען שלום געמאכט, איז די טאג אזוי גרויס ווי די גרעסטע טעג; דאס דארף אונז מחזק זיין מיר זאל לעבן בשלום אין שטוב, לעבן מיט ליבשאפט מיט די ווייב.


א פרייליכן שבת.

#7558 - אלעס וואס דער אייבערשטער טוט איז גוט
התחזקות, דרך ארץ, בית המדרש, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת ואתחנן, י"ג מנחם-אב, שנת תשפ"ה לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


קום אין שול דאווענען די דריי תפילות, קום אין שול מיט דרך ארץ, קום אנגעטון מיט א הוט און רעקל. דער שול איז די הויז פונעם אייבערשטן, און אז עס גייט אריבער אויף דיר וואס גייט אריבער - זאלסטו נאך ווייטער קומען אין שול, ווייל דער הייליגער רבי האט געזאגט פאר רבי נתן (חיי מוהר"ן, סימן תקנה): "דו ווייסט וועם דער אייבערשטער האט ליב? דער אייבערשטער האט ליב א געפרעגלטן איד"; א מענטש וואס עס גייט אריבער אויף אים ביטערע שווערע נסיונות און ער דערהאלט זיך, ער קומט ווייטער אין שול דאווענען און לערנט ווייטער די הייליגע תורה - אים האט דער אייבערשטער ליב.


דראפע זיך און דערהאלט זיך, און אז עס איז דיר גאר ביטער - זאלסטו זיך דערהאטלן, דער הייליגער רבי זאגט: "דער עיקר איז זיך דערהאלטן", דאס איז די שענסטע זאך, ווייל דאס חשיבות פונעם מענטש זעט מען ווען עס גייט אריבער אויף אים שווערע ביטערע צרות און דאך דערהאלט ער זיך, ער האט נישט קיין קשיות און קיין תרעומות אויף די אמונה.


גיי א שפאציר און רעד זיך אויס דיין הארץ צום אייבערשטן. בעט אים ער זאל דיר העלפן און רחמנות האבן אויף דיר, און זיי זיך מבטל צום אייבערשטן. אזוי ווי דער רבי האט אמאל געזאגט פאר רבי נתן (שיחות הר"ן, סימן רעט): "אז עס איז גאר ביטער איז מען זיך אינגאנצן מבטל", און רבי נתן האט געפרעגט דעם רבי'ן: "אֵיךְ מְבַטְּלִין עַצְמוֹ", ווי אזוי איז מען זיך מבטל, וואס טוט מען ווען מען איז אין א שווערע מצב אין מען שפירט ווי מען פאלט אינגאצן אוועק? האט אים דער רבי געזאגט: "מען פארמאכט זיך די מויל און די אויגן – דאס איז ביטול", מען פרעגט נישט קיין קשיות.


צדיקים האבן געזאגט אויפן פסוק (תהלים עט, י): "לָמָּה יֹאמְרוּ הַגּוֹיִם", א גוי זאגט "לָמָּה – פארוואס?" אבער א איד זאגט: "אלעס וואס דער אייבערשטער טוט האט א חשבון", מען פארמאכט זיך דאס מויל און מען פרעגט נישט: "פארוואס?" "פאר ווען?" ווייל מען ווייסט אז אלעס וואס דער אייבערשטער טוט איז גוט, מען פארמאכט די אויגן און מען וויל גארנישט פארשטיין, מען גלייבט אז אלעס איז לטובה.


חכמינו זכרונם לברכה זאגן (ברכות ס:): "לְעוֹלָם יְּהֵא אָדָם רָגִיל לּוֹמַר", א מענטש זאל זיך צוגעוואוינען צו זאגן שטענדיג: "כָּל דְּעָבִיד רַחְמָנָא לְטַב עָבִיד", אלעס וואס דער אייבערשטער טוט איז גוט; ווען א מענטש נעמט דאס אריין אין זיך, ער לעבט מיט אמונה אינעם אייבערשטן אז אלעס וואס גייט אריבער אויף אים קומט פונעם אייבערשטן און דאס איז נאר פאר זיין אייביגע טובה, דאן לעבט ער שוין יעצט אין 'גן עדן'. אזא איינער טראכט נישט פון אוועק פאלן אדער אנדערע שלעכטע מחשבות פון זיך נעמען דאס לעבן רחמנא לצלן, אזא איינער ווען עס גייט אריבער אויף אים א שווערע צייט ווערט ער נענטער און נענטער צום אייבערשטן.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.