בריוון פונעם ראש ישיבה שליט"א

#5 - דיין שלום בית איז געוואנדען אין נישט שרייען אין שטוב
שמחה, שלום בית, פרנסה, כעס, ווייב

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת בראשית, כ"ח תשרי, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


דעם שבת הייבן מיר אן די יאר, שבת בראשית, ווי אזוי דו וועסט זיך פירן דעם שבת אזוי וועט זיין ביי דיר אלע שבתים, על כן זאלסטו זיך זייער שטארקן צו זיין פרייליך און גארנישט שרייען, נישט אויף די קינדער און זיכער נישט אויף די ווייב, ווייל חס ושלום אויב מען שרייט אויף די ווייב פארלירט מען די פרנסה, און נאכדעם וואונדערט מען זיך ווי אזוי קען זיין אז נאכן טון אזויפיל סגולות פאר פרנסה – האט מען נאכאלץ נישט...


ביי די הקפות, ביים פארקויפן די עליות, האט איינער חוזק געמאכט אז די סגולות העלפן נישט, והא ראי', איינער האט פאריאר געקויפט אן עלי' וואס איז מסוגל פאר ישועות, פאר קינדער, און עשירות, און נאך א שטיק צייט האט יענער געזען אז עס העלפט נישט האט ער בא'גנב'עט די קהילה און נישט באצאלט ווייטער וכו'; אבער דאס האט ער נישט דערציילט, אז ער האט געשריגן אויף די ווייב און איר געמאכט וויינען; איז ווי קען חל זיין די סגולה.


איך זאג דיר נאכאמאל און נאכאמאל, דיין הצלחה איז אין דעם געוואנדן, און אז דו וועסט זיין פרייליך אין שטוב, דו וועסט נישט שרייען אויף דיינע קינדער און זיכער נישט אויף דיין ווייב – וועלן אלע סגולות ארבעטן, און אז חס ושלום דו וועסט ממשיך זיין מיט שרייען און וויי טון, און דיין ווייב וועט וויינען – וועט זיין נישט גוט, עס וועט נישט העלפן די סגולות און ברכות וואס דו באקומסט פון גוטע אידן.


בעט יעדן טאג די תפילה:


"הייליגער באשעפער העלף מיר איך זאל זיך נישט אויפרעגן, איך זאל האבן א שטארקע אמונה, איך זאל געדענקען אז אלעס וואס פאסירט איז מיט א חשבון פון אויבן, העלף מיר איך זאל נישט שרייען אין שטוב אויף מיין ווייב און קינדער, העלף מיר איך זאל זיך קיינמאל נישט אויפרעגן, בפרט אין שבת קודש".


א פרייליכן שבת.

#4 - וואס מיינט שלום בית
שלום בית, מוהרא"ש, רבי נתן, ווייב

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת בראשית, כ"ו תשרי, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


קריג זיך נישט אין שטוב מיט דיין ווייב, דער הייליגער רבי נתן פלעגט שטענדיג זאגן אז שלום בית איז זייער זייער וויכטיג פאר עבודת השם, ווייל מיט שלום בית האט מען אנדערע מוחין, מיט שלום בית קען מען זוכה זיין צו ריינע מוחין; און פארקערט, אויב מען קריגט זיך אין שטוב - האט מען נישט קיין קאפ וכו' וכו'.


מוהרנ"ת האט דערציילט, ווען ער איז מקורב געווארן צום רבי'ן און ער האט נישט געהאט קיין געלט צו קענען פארן צום רבי'ן, האבן אים חברים צוגערעדט ער זאל פארקויפן זיין ווייב'ס טיכל, אזוי וועט ער האבן געלט צו פארן צום רבי'ן. זיין ווייב'ס טיכל איז געווען ווערד אסאך געלט, עס האט געהאט אריינגענייט אין זיך שיינע בריליאנטן און טייערע שטיינער, אבער רבי נתן האט פארשטאנען אז אויב ער וועט דאס טון וועט דאס ערגער מאכן די מצב אין שטוב און ער האט נישט צוגעהערט צו די חברים, שפעטער האט רבי נתן געדאנקט דעם אייבערשטן אויף דעם וואס ער האט נישט געפאלגט די חברים, ער האט נישט וויי געטון זיין ווייב; ער האט געזאגט: "וואלט איך ווען פארקויפט איר טיכל וואלט געווען נאכדעם א גט און איך וואלט נישט געקענט מקבל זיין פון רבי'ן"; ווייל דעם רבינ'ס ליכטיגקייט קען מען נאר מקבל זיין מיט א ריינעם מח, מיט א הייליגע מח, און דאס גייט נאר אז מען איז אן אדם השלם.


שלום בית מיינט נישט נאכלויפן די ווייב וכו' וכו'; עס שטייט די וואך אין די פרשה (בראשית ג, טז): "וְאֶל אִישֵׁךְ תְּשׁוּקָתֵךְ, וְהוּא יִמְשָׁל בָּךְ", אז די פרוי וועט גליסטן צום מאן און דער מאן וועט געוועלטיגן אויף איר (עיין שם בפרש"י); מוהרא"ש זאגט אז די צוויי זאכן גייען געקניפט און געבינדן, אויב עס איז פארקערט ווי עס שטייט אין פסוק, דער מאן לויפט נאך זיין ווייב וכו' - דעמאלט דרייט זיך אויס דער פסוק אויפן מאן, זי הייבט אן געוועלטיגן אויפן מאן, ווי מער מען לויפט נאך די ווייב וכו' - ווערט דער מאן זייער אראפגעקוקט אין די פרוי'ס אויגן. איך קען נישט צופיל מאריך זיין וכו', מוהרא"ש האט אונז געלערנט אז שלום בית איז נישט וויי טון, נאר רעדן שיין און הארציג, אבער נישט נאכלויפן וכו'.


מארגן וועט זיך צוריק אנהייבן די וועכנטליכע ליל שישי שיעורים, מי יתן אז דו וועסט דאס מיט האלטן, וועסטו באקומען חיזוק אויף זיך פירן אין שטוב מיט סבלנות און ותרנות, און זוכה זיין צו האבן מוחין צו קענען מקבל זיין פון הייליגן רבי'ן.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#3 - הערט אויף מיט די פרומע שלעכטע וועג
שלום בית, משפחה, דאווענען, מרה שחורה, ווייב

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת בראשית, כ"ד תשרי, אסרו חג, שנת תשפ"ז לפרט קטן


מרת ... תחי'


איך האב ערהאלטן אייער ווייטאגליכע בריוו.


זייט מוחל וואס איך וועל אייך זאגן, איך האב גרויס רחמנות אויף אייך, דער שטן האט אייך גוט פארנארט, איר מיינט אז איר זענט די פרומע און אייער מאן איז פארקערט, אויסדריקליך ניין, אייער מאן איז טייער און גוט, און איר זענט אין א מרה שחורה, ווייל אז איר עסט זיך אויף טאג און נאכט אויף אייער מאן'ס רוחניות – זענט איר א גרויס רחמנות.


וואס גייט אייך אן ווען אייער מאן שטייט אויף? וואס זענט איר אזוי צעקאכט אז יום טוב בלייבט ער שלאפן ביז שפעט? וואס האט דאס מיט אייך? דאנקט דעם אייבערשטן אז איר האט א מאן וואס האלט אויס די משפחה, איר האט א מאן א גוטער; וואס האט זיין רוחניות מיט אייך?


עס קען גאר זיין אז איר זעט די גורם אז ער גייט נישט דאווענען, ווייל אזוי ארבעט עס, ווען מען שפירט אראפגעקוקט און ווען מען שפירט ווי מען ווערט נאכגעקוקט און שפיאנירט – וויל מען מער גארנישט.


איך בעט אייך זייער, לאזט אפ, הערט אויף מיט די פרומע שלעכטע וועג, זייט אן אשה כשרה וואס זארגט פארן מאן'ס גשמיות, ער זאל האבן עסן, קליידער און אלעס וכו' וכו'.


איך האב רחמנות אויף אייערע קינדער, ווייל זיי שפירן וואס טוט זיך באהאלטן ביי אייך אין הארץ, זיי זעען ווי עס קאכט און באבלט עפעס פון אייער מאן, זייער טאטע, און קינדער ווערן צעמישט און דערשראקן.


טוט תשובה, און ארבעטס אויף אייערע מידות, און אז אייער מאן שטייט אויף שפעט – זאלט איר אים געבן מער גוטס ווי סתם אזוי וכו' וכו'.

#2 - א באנדיט, מיט א קלייד פון א פרוש
שלום בית, עבודת השם, ווייב, חומרות ופרישות

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת ראה, כ"א מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


מען טאר נישט מאכן וויינען די ווייב, אז מען מאכט וויינען די ווייב איז דאס א סכנה, און אז דו ווילסט גיין בדרך פרישות דארפסטו וויסן אז דאס קען נישט גיין נאר אז עס איז געקניפט מיט די תורה, נאר אז די ווייב איז מוחל וכו', אויב זי איז נישט מוחל איז מען נישט קיין עובד השם, מען איז אן עבריין, א בעל עבירה באיצטלותא דרבנן, און די אלע צדיקים וואס זענען געגאנגען אויף די וועג פון פרישות איז דאס געווען מיט די פולע הסכמה פון שטוב, נאר אזוי האבן זיי געמעגט גיין אויף די וועג, ווייל אויב די ווייב וויינט חס ושלום - איז מען א באנדיט מיט א קלייד פון א פרוש, די זענען די וַיצִדְקָתְךָ אידן וואס מען דארף זיך זייער היטן פון זיי (קוק אין ספר קב הישר, פרק נב).


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א כתיבה וחתימה טובה.

#1 - נעם בחורים צו העלפן בויען די קהלה
שלום בית, משמש דעם רבי'ן, קהילה, בחורים, ווייב

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת כי תצא, ד' אלול, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


שטארק דיך מיט דיין הייליגע ארבעט פון העלפן בויען די קהלה; משמש זיין דעם רבי'ן איז גאר א הייליגע זאך, און עס איז מכפר אויף אלעס.


איך הער פונעם מגיד שיעור הרב ישראל יוסף שליט"א אז דו נעמסט ארויס בחורים פון ישיבה צו העלפן מיט וואס מען דארף; צי מיט די בויען די עירוב, צי מיט אויפהאלטן די שארטקאטס, צי מיט די שחיטה וכדומה; איך וויל דיר זאגן כה לחי, און אזוי זאלסטו ווייטער טון, און אויך ווען דו זעסט א בחור וואס מען האט אים אהיים געשיקט פון ישיבה און ער דרייט זיך און גייט ליידיג - זאלסטו אים נעמען מיט דיר און אים פרייליך מאכן, און עס וועט זיין זה נהנה וזה נהנה.


אויך זאלסטו מאכן צייט פאר דיין ווייב, איר פרייליך מאכן און איר ארויסנעמען זיך אויסלופטערן, און אז מען פירט זיך ערליך און הייליג איז דא צייט פאר אלעס; סיי טון פאר די קהילה, און סיי פאר די ווייב, סיי פאר שיעורים כסדרן, און אזוי ווייטער.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א כתיבה וחתימה טובה.