בריוון פונעם ראש ישיבה שליט"א

#436 - אכטונג געבן ס'זאל נישט ארויס גיין א שלעכטע נאמען אויפן צדיק
צניעות, צדיקים, חיזוק פאר מיידלעך, דרך ארץ

בעזרת ה' יתברך


יום א' פרשת ויגש, ב' דראש חודש טבת, נר ז' דחנוכה, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


... תחי', תלמידה בית פיגא ברסלב.


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


מיט דעם וואס דו פירסט זיך מיט דרך ארץ און דו ביסט צניעות'דיג מאכסטו א גרויסע נחת רוח פארן הייליגן באשעפער, אזוי אויך מאכסטו נחת פאר דיינע חשוב'ע עלטערן שיחיו און דו מאכסט א גוטע נאמען פאר ברסלב.


דער הייליגער רבי זאגט (ספר המידות, אות צדיק, סימן סט): "מִי שֶׁאוֹהֵב אֶת הַצַּדִּיק, צָרִיךְ לִשְׁמֹר אֶת הַצַּדִּיק, שֶׁלֹּא יֵצֵא עָלָיו שֵׁם רָע", ווער עס האט ליב דעם צדיק, דארף אכטונג געבן עס זאל נישט ארויס גיין א שלעכטע נאמען אויפן צדיק; מענטשן קוקן נאך יעדע ברסלב'ע חסיד און ווען מען זעט ווי שיין און איידל מיר פירן זיך גייט ארויס א גוטע נאמען אויפן רבי'ן.


זאג יעדן טאג תהילים; אין תהילים ליגן אלע ישועות.


א ליכטיגן חנוכה און א גוטן חודש.

#435 - קוק אויף די גוטע זאכן, נישט אויף די שוועריקייטן
חיזוק פאר פרויען, התחזקות, קינדער

בעזרת ה' יתברך


יום א' פרשת ויגש, ב' דראש חודש טבת, נר ז' דחנוכה, שנת תשע"ט לפרט קטן


מרת ... תחי'.


איך האב געליינט אייער בריוו און איך האב גרויס רחמנות אויף אייך אז איר דארפט דאס אלעס אריבער גיין; איך וויל נישט נעמען קיין צד אין די גאנצע זאך, איך וויל נאר אויסדרייען אייערע אויגן און מח איר זאלט אביסל קוקן אויף די אנדערע זייט פון אייער לעבן.


אמת טאקע איר גייט אריבער א שווער צייט יעצט וכו'; איך טראכט זייער אסאך פון אייך וואס איר דארפט אריבער גיין און איך זאג כסדר פאר אייער טייערער מאן נרו יאיר אז איך האב רחמנות אויף אייך וכו', אבער געבט א קוק די ניסים וואס דער אייבערשטער האט מיט אייך געטון, איר האט טייערע ליכטיגע קינדער: יִרְאֵי אֱלֹקִים, אַנְשֵׁי אֱמֶת, זֶרַע קוֹדֶשׁ – עס איז ממש מקיום געווארן ביי אייך די תפלה וואס אלע אידישע מאמעס בעטן בשעת'ן ליכט צינדן; דארפט איר דאנקען און לויבן דעם אייבערשטן אויף דעם, איר דארפט זאגן יעדן טאג 'נשמת כל חי' - זינגען דעם לויב צום אייבערשטן אויף אזעלכע ליכטיגע קינדער.


איך בעט אייך זייער איר זאלט ליינען דעם בריוו יעדן טאג; איך האף אז ווען איר וועט ליינען די פאר ווערטער וועט דאס זיין גענוג פאר אייך איר זאלט אביסל קענען מסיח דעת זיין פון וואס איר גייט יעצט אריבער וכו', און עס וועט אייך געבן אביסל כח ווייטער צו פלאנצן און באארבעטן אייער גארטן מיט פרישע חיות.


א ליכטיגן חנוכה און א גוטן חודש.

#434 - דער אייבערשטער שיקט רמזים אז נאר ער פירט די וועלט
הכרת הטוב, התחזקות, רענט

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת וישב, י"ט כסליו, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ... נרו יאיר.


איך דאנק דיר פארן ארויסהעלפן די ישיבה מיטן געבן פאר די רענט פון דעם חודש ... דאללער; דער אייבערשטער זאל דיר העלפן אז אין דעם זכות זאלסטו מצליח זיין אין אלע דיינע וועגן.


א גרויסן יישר כח פארן מיר אינזין האבן אין ערפארט אין קיעוו; דו האסט געברענגט עסן פאר מיר, מיין ווייב און קינדער. אין דעם זכות פון אונז מחי' זיין זאל דער אייבערשטער דיר מחי' זיין.


דער הייליגער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן נב) אז מען דארף ארויסנעמען פון יעדע זאך און פון יעדע נייעס התחזקות און רמזים אין עבודת ה'; פון דעם וואס מיר זיצן דא אין ערפארט שוין באלד פופצן שעה זעט מען אז א מענטש קען גארנישט טון. "רַבּוֹת מַחֲשָׁבוֹת בְּלֶב אִישׁ (משלי יט כא)" זאגט שלמה המלך; א מענטש קען זיך מאכן פלענער ווען צו גיין און ווען צו קומען, אבער אין איין רגע קען ער פארווארפן ווערן אין א פלאץ אן עסן און אן קליידער וכו' וכו'.


די רמזים שיקט דער אייבערשטער טעגליך פארן מענטש כדי ער זאל זיך נישט איינרעדן אז (דברים ח, יז): "כֹּחִי וְעֹצֶם יָדִי עָשָׂה לִי אֶת הַחַיִל הַזֶּה", נאר ער זאל וויסן און אנערקענען (דברים ח, יח): "כִּי הוּא הַנֹּתֵן לְךָ כֹּחַ לַעֲשׂוֹת חָיִל", דער אייבערשטער פירט די וועלט.


נאכאמאל: "תנוח דעתך שהנחת את דעתי ואת דעת אשתי ובני ביתי".


...

#433 - ווארט מיט געדולד, וועסטו האבן א גליקליך לעבן
חברים, התחזקות, חיזוק פאר מיידלעך

בעזרת ה' יתברך


יום א' פרשת ויגש, ב' דראש חודש טבת, נר ז' דחנוכה, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


... תחי', תלמידה בית פיגא ברסלב.


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


איך פריי מיר זייער צו הערן אז דו חבר'סט זיך נאר מיט ערליכע מיידליך; זייער גוט האסטו געטון אז דו האסט אפגעלאזט די מיידל וואס דריידט זיך מיט בחורים, זאלסט נאר רעדן מיט מיידלעך וואס רעדן איידל. מוהרא"ש האט אונז אויסגעזאגט דעם סוד ווי אזוי מען קען זען אויף א צווייטן צי ער איז ערליך אדער נישט, אז מען זאל זיך צוהערן ווי אזוי ער רעדט, ווייל וואס דער מענטש איז און וואס ער טראכט - קומט ארויס ווען ער רעדט.


עס טוט מיר זייער וויי צו הערן וואס דו גייסט אריבער וכו'; איך בעט דיר זייער שטארק זיך און ווארט אויס אויף דיין ישועה. נאך אביסל וועסטו זוכה זיין צו טרעפן דיין שידוך און אויפשטעלן א בית נאמן בישראל.


חזר זיך כסדר די מעשה וואס דער רבי האט דערציילט (כוכבי אור, סיפורים נפלאים): עס איז געווען א גוי וואס האט זיך געדריידט מיט ארימעלייט און ער האט געהערט ווי די אידן שמועסן צווישן זיך אז נאך אביסל קומט שוין דער יום טוב פסח; האט ער זיך אינטערסירט וואס איז דאס פסח, האט מען אים דערציילט ווי שיין דער יום טוב איז, מען פראוועט א סדר, און אלע אידן - אפילו ארימלייט - עסן א געשמאקע רייכע סעודה; מען זיצט ביים טיש ווי קעניגן, מען עסט און מען טרינקט און מען איז פרייליך. די ארימעלייט האבן אים געזאגט אז עס לוינט זיך צו פאסטן אפאר טעג פאר יום טוב כדי מען זאל זיין גוט הונגעריג צום סדר. דער גוי האט געטראכט צו זיך: 'איך מוז דאס אויספרובירן; איך וועל זיך פארשטעלן ווי א איד אז איך זאל כאטש איין מאל אין לעבן האבן א גוטע סעודה'.


פסח ביינאכט האט זיך דער גוי איינגעלאדנט ביי א איד צו זיין ביי אים ביים סדר, ענדליך הייבט מען שוין די סדר, ער זיצט ביים סדר און ער ווארט צו עסן די שיינע סעודה, ווען עס איז געקומען צו מרור און ער האט שוין נישט אויסגעהאלטן זיין הונגער, האט ער געטראכט צו זיך אז מען האט אים דא זיכער אויסגעשפילט, ווייל ער ווארט אזוי לאנג אויף די סעודה און מען דרייט ארום מיט אים. האט ער זיך אויפגערעגט און אנטלאפן.


שפעטער ווען ער האט געטראפן זיינע חברים האט ער זיי דערציילט די גאנצע מעשה, אז מען האט אים געלאזט אויסהונגערן ביז מען האט אריין געברענגט א שארפע עסן וכו' וכו', האבן זיי אים געזאגט: "א שאד דו ביסט אנטלאפן פאר שלחן עורך, ווען דו ווארסט ווען אויס נאך אביסל וואלסטו געהאט א הערליכע סעודה".


ווארט אויס מיט געדולד וכו' אז דו זאלסט נישט אויסקוקן ווי דער גוי וואס איז אנטלאפן פאר שלחן עורך; נאך אביסל הייבסטו אן לעבן דיין לעבן און דו וועסט בויען א שטוב לשם ולתפארת. ווי מער דו וועסט בעטן דעם אייבערשטן פאר דיין שידוך וועט עס זיין שענער און בעסער.


א ליכטיגן חנוכה און א גוטן חודש.

#432 - ביים רבי'ן איז געווען דרך ארץ די ערשטע זאך
חסידות ברסלב, חיזוק פאר מיידלעך, תהלים, דרך ארץ

בעזרת ה' יתברך


יום א' פרשת ויגש, ב' דראש חודש טבת, נר ז' דחנוכה, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


... תחי', תלמידה בית פיגא ברסלב.


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


איך פריי מיר זייער צו הערן אז דו פירסט זיך מיט דרך ארץ; אלע דיינע טיטשערס - סיי די אידישע טיטשערס און סיי די ענגלישע טיטשערס - זאגן אז דו ביסט א בעלת דרך ארץ.


נאר א מיידל וואס פירט זיך מיט דרך ארץ איז א ברסלב'ע מיידל, ווייל ביים רבי'ן איז געווען דרך ארץ די ערשטע זאך. דער הייליגער רבי האט געזאגט: "איך קען יעדן העלפן, אפילו א מענטש וואס איז זייער ווייט פונעם אייבערשטן, חוץ אן עזות פנים"; אזוי ווי חכמינו זכרונם לברכה זאגן (אבות ה, כ): "עַז פָּנִים לְגֵיהִנֹּם".


דאס וואס דו פרעגסט צי מען קען זאגן תהילים ביינאכט; מוהרא"ש ברענגט נאך פון ספר אשל אברהם פון הרב הקדוש מבוטשאטש זכרונו לברכה (אורח חיים, סימן רלח, סעיף ב) וואו ער פסק'נט אז מען קען זאגן תהילים ביינאכט, ווייל מען זאגט דאס צו מתפלל זיין און צו דאנקען דעם אייבערשטן.


א ליכטיגן חנוכה און א גוטן חודש.

#431 - העלפט די מוסד, וואס דורכדעם העלפט איר זיך אליינס
חינוך הילדים, מוסדות

בעזרת ה' יתברך


יום א' פרשת ויגש, ב' דראש חודש טבת, נר ז' דחנוכה, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


לכבוד די טייערע עלטערן פון אונזער מוסד היכל הקודש, שיחיו.


חסדי השם יתברך אז די מוסד איז זיך צעוואקסן בלי עין הרע; מיר האבן אנגעהויבן דעם מוסד מיט בלויז געציילטע קינדער און יעצט האבן מיר קיין עין הרע א שיינע צאל תלמידים וואס צוליב דעם האבן מיר געדארפט פארברייטערן די שטאב און אויפנעמען נאך מלמדים און נאך טיטשערס. איין וואך וועידזשעס קאסט אפ פארן מוסד פערציג טויזנט דאללער; די מלמדים קאסטן אפ פינף טויזנט דאללער א וואך און אזוי אויך די טיטשערס, קומט אויס א חודש - צוואנציג טויזנט דאללער פאר די מלמדים און נאך צוואנציג טויזנט דאללער פאר די טיטשערס.


מיר גייען יעצט אריבער א שווערע צייט אינעם מוסד; מיר זענען שולדיג פאר די מלמדים און טיטשערס זייער געהאלט און מיר האבן דאס נישט פון וואו צו צאלן.


היינט נאכט – זאת חנוכה - איז זייער א גרויסע טאג; עס ווערט געברענגט אין ספרים הקדושים אז מען קען פועל'ן גרויסע ישועות אין דעם טאג. בעט איך ענק: "העלפט די מוסד וואס דורכדעם העלפט איר זיך אליינס; העלפט אייערע קינדערס מלמדים און טיטשערס זיי זאלן באקומען באצאלט כדי זיי זאלן האבן יישוב הדעת צו קענען אריין לייגן אין די קינדער תורה ויראת שמים אן קיין אנגעצויגנקייט".


איך האף אז איר וועט אננעמען די פאר ווערטער וואס קומט ארויס פון מיין צעבראכענעם הארץ.

#430 - א גוטע זאך קומט נישט אן גרינג
אומאן, אידיש געלט, רענט

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת וישב, י"ט כסליו, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ... נרו יאיר.


איך זיץ יעצט אויפן פליגער אויפן וועג אהיים פון אומאן.


זייענדיג אין אומאן בין איך געווען קוקן דעם נייעם בנין אין אומאן; פון איין זייט טוט מיר וויי צו זען ווי דער בנין איז נאר האלב געבויעט און עס קומט מיר אן אזוי שווער דאס צו ענדיגן וכו', אבער פון די אנדערע זייט זע איך ווי עס בויען זיך בנינים מופלגים אין אומאן, יעדער בויט און יעדער האט געלט בשעת וואס מיר מוטשען זיך אזוי שטארק אויף יעדע איינציגע פרוטה, דאס איז א סימן אז עס איז א גוטע זאך, ווייל א גוטע זאך קומט נישט אן גרינג.


איך שרייב דיר דאס אלעס ווייל דו ביסט דער איינציגסטער וואס ברענגט מיר געלט צו קענען ווייטער בויען דעם בנין. אבער איך בין גארנישט באזארגט, איך וועל מיטן אייבערשטנס הילף ענדיגן דעם בנין נאך היי יאר.


ווער עס גלייבט נישט אין תפילה זאל קומען קוקן דעם בנין אין אומאן; מיר געפונען אין די גמרא (תענית כד:): פלימו האט געזאגט: "אֲנִי רָאִיתִי אוֹתוֹ הַבַּיִת וְהָיוּ קוֹרוֹתָיו יוֹצְאוֹת אַמָּה לְכַּאן וְאַמָּה לְכַּאן, וְאָמְרוּ לִי 'בַּיִת זֶּה שֶׁקִירָה רַבִּי חֲנִינָה בֶּן דּוֹסָא בִּתְפִלָּתוֹ'"; גענוי דאס וועט ער קענען זאגן אויפן בנין אין אומאן וואס מען האט געבויעט מיט תפלה. עס ליגט שוין אינעם בנין סחורה אין ווערד פון איבער א מיליאן דאללער; פון וואו דאס געלט קומט ווייס איך נישט, אבער עס איז א מציאות.


יישר כח פאר דיין הילף און אן עקסטערע יישר כח פארן ארויסהעלפן די ישיבה מיטן געבן פאר די רענט פון דעם חודש ... דאללער; דער אייבערשטער זאל דיר העלפן אז אין דעם זכות זאלסטו מצליח זיין אין אלע דיינע וועגן.


...

#429 - מיט רצון איז מען מצליח, נישט מיט געלט
בית המדרש, היכל הקודש, רענט

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת וישב, י"ט כסליו, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער תלמיד ... נרו יאיר.


א גרויסן יישר כח פארן ארויסהעלפן די ישיבה מיטן געבן פאר די רענט פון דעם חודש ... דאללער; דער אייבערשטער זאל דיר העלפן אז אין זכות פון די מצוה פון צדקה זאלסטו האבן הצלחה אין אלע ענינים.


אז דו וועסט עפענען א "בית המדרש היכל הקודש" אין דיין געגנט אין סטעטן איילענד וועל איך בלי נדר קומען צו אייך פון צייט צו צייט.


מען דארף נישט קיין מענטשן צו עפענען א בית המדרש, און מען דארף נישט קיין געלט צו האבן הצלחה מיט א בית המדרש, מען דארף נאר איין זאך: "א שטארקע רצון"; "א שטארקע ווילן" זיך נישט אפצושטעלן פאר גארנישט אויף דער וועלט.


טראכט אריין, ווען דו ביסט ווען נישט מקורב צום רבי'ן און דו ווייסט נישט פון די שכל פון רבי'ן, און עס גייט אריבער אויף דיר וכו' וכו', וואלסטו געוואלט אז איינער זאל דיר קומען ראטעווען פון וואס דו ביסט אריבער? אוודאי יא! אזוי זאלסטו שטענדיג טראכטן לגבי אנדערע אידן: 'איך וויל אז נאך א איד זאל וויסן פון די זיסע עצות פון רבי'ן; איך וויל אז נאך א איד זאל וויסן אז מען קען זיין אן ארבעטער וואס ארבעט שווער און דאך גיין אין שול דריי מאל א טאג דאווענען מיט מנין; איך וויל אז נאך א איד זאל וויסן אז די ווייב קומט פאר חברים, און חברים איז א ליגנט וואס קאסט א טייערע פרייז אויב מען היט זיך נישט פון זיי'.


איך ווארט צו הערן צי דו עפנסט א בית המדרש "היכל הקודש ד'סטעטן איילענד".


...

#428 - דער אייבערשטער באצאלט דיר פאר'ן העלפן די מוסדות
הכרת הטוב, רענט

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת וישב, י"ט כסליו, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ליבער תלמיד ... נרו יאיר.


יישר כח פארן ארויסהעלפן די ישיבה מיטן געבן פאר די רענט פון דעם חודש ... דאללער; דער אייבערשטער זאל דיר העלפן אז אין דעם זכות זאלסטו מצליח זיין אין אלע דיינע וועגן.


יעצט האט מיר האברך ... נרו יאיר דערציילט אז דו האסט באצאלט פאר מיר א טיקעט פאר די וועג אהיים פון אומאן נאך ראש השנה תש"פ הבא עלינו לטובה. אין דעם זכות זאלסטו האבן גרויס שפע.


קוק ווי דער אייבערשטער באצאלט דיר פאר אלעס וואס דו טוסט פארן מוסד און פאר אנשי שלומינו; דער אייבערשטער האט דיר געגעבן טייערע קינדער קיין עין הרע, וואס איך הער כסדר פון די טיטשערס און מלמדים אז זיי זענען אויסנאם וואוילע קינדער, בפרט דיין עלטסטע טאכטער איז די אויסגעצייכנסטע תלמידה פון איר קלאס; ביידע אירע טיטשערס זאגן דאס, אז זי איז דרך ארץ'דיג און האלט מיט די לימודים אזוי ווי עס דארף צו זיין.


דער אייבערשטער זאל דיר געבן די כוחות ווייטער ממשיך צו זיין מיט אלע דיינע פעולות ביתר שאת וביתר עוז און שעפן נחת געזונטערהייט פון אלע דיינע קינדער צוזאמען מיט דיין ווייב תחי'.


...

#427 - זיץ יעדן טאג מיט תלמידי היכל הקודש
לימוד התורה, חברים, גמרא, רענט

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת וישב, י"ט כסליו, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ... נרו יאיר.


א דאנק דיר פארן העלפן די ישיבה מיטן צושטייער געבן פאר די רענט פון דעם חודש ... דאללער; דער אייבערשטער זאל דיר העלפן אז אין זכות פון די מצוה פון צדקה זאלסטו מצליח זיין אין אלע דיינע וועגן.


איבער מארגן הייבן מיר אן א נייע מסכתא צו לערנען יעדן טאג א דף גמרא, מיר הייבן אן "מסכת חולין" וואס מיר וועלן בעזר ה' מסיים זיין ערב פסח הבא עלינו לטובה.


וויל איך דיר מחזק זיין אז היות האברך היקר לי ... נרו יאיר לערנט פאר יעדע נאכט ביי אייך אין געגנט אין בית המדרש "היכל הקודש ד'בלומינגראוו" דעם בלאט גמרא, זאלסטו זיך מחבר זיין צו דעם שיעור.


עס איז א מורא'דיגע זאך אז אנשי שלומינו קומען זיך צוזאם יעדע נאכט צו לערנען א בלאט גמרא מיט די הקדמות פון הייליגן רבי'ן; אפילו דו פארשטייסט נישט וואס מען לערנט איז אויך גוט אז דו קומסט צום שיעור זיצן צוזאמען מיט אנשי שלומינו וואס פאלגן מוהרא"ש.


אחי היקר, עס גייט מיר בנפשי אז אלע תלמידים זאלן לערנען גמרא יעדן טאג.


איך שרייב דיר דאס נאר ווייל איך האב דיר ליב.


...

#426 - זייט מיר מוחל אויף דעם וואס איך האב אייך וויי געטון
רענט, איבערבעטן

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת וישב, י"ט כסליו, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


מרת ... תחי'.


איך דאנק אייך פארן ארויסהעלפן די ישיבה מיטן געבן פאר די רענט פון דעם חודש ... דאללער; דער אייבערשטער זאל העלפן אז אין דעם זכות זאלן ענק מצליח זיין אין אלע ענינים.


איך טראכט זייער אסאך אז איך בין שולדיג אין דעם אז איר זענט געווארן וויי געטון פון מיר יארן צוריק, און זייט דעמאלט האט איר א שווער הארץ אויף מיר. איך האב אייך דעמאלט געשריבן א בריוו אז איך בעט פון אייך מחילה; יעצט נאכדעם וואס עס איז שוין אריבער אזויפיל יאר און איך הער נישט פון אייך וויל איך אייך נאכאמאל בעטן: "זייט מיר מוחל אויף דעם וואס איך האב אייך וויי געטון און זייט מיר דן לכף זכות".


איך בעט פאר אייך און פאר אייער מאן יעדן טאג אז איר זאלט מצליח זיין און אויפשטעלן א שיינע שטוב.


איך זיץ יעצט אינעם עראפלאן אויפן וועג צוריק פון א נסיעה ביי מקומות הקדושים אין אומאן און אין ארץ ישראל; איך האב אסאך געבעטן פאר אייך און פאר אייער מאן ביים ציון פון מוהרא"ש. מוהרא"ש האט דאך אזויפיל גערעדט מיט אייך און זיך געפארעט מיט אייך איר זאלט האבן א שיין לעבן.


איר האט זייער פיל טאלאנטן, און אז איר וועט זיך האלטן מיט אנשי שלומינו וועט איר קענען העלפן אן א שיעור אידישע קינדער.


פון איין זייט טראכט איך: 'וואס האב איך צו שרייבן? איר זענט דאך שוין אנגעווייטאגט אויף מיר, עס וועט נישט נוצן', אבער איך גלייב אין די ווערטער וואס שלמה המלך זאגט (משלי טו, א): "מַעֲנֶה רַּךְ", ווייכע רייד, "יָשִׁיב חֵמָה", נעמט אוועק צארן און ווייטאג.


נעמט אן מיינע ווערטער וואס קומען ארויס פון מיין הארץ.


...

#425 - בלייב אין ישיבה און קום אין ישיבה יעדן טאג
בחור, ישיבה, רענט

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת וישב, י"ט כסליו, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ... נרו יאיר.


א גרויסן יישר כח פארן ארויסהעלפן די ישיבה מיטן געבן פאר די רענט פון דעם חודש ... דאללער; דער אייבערשטער זאל דיר העלפן אז אין זכות פון די מצוה פון צדקה זאלסטו מצליח זיין אין אלע דיינע וועגן.


בלייב אין ישיבה און קום אין ישיבה יעדן טאג; גיי נישט נאך די בחורים וואס גייען אוועק פון ישיבה צו ארבעטן, דו וועסט נאך גענוג ארבעטן אין לעבן.


גיי נאך די וועגן פון דיינע ברידער; אלע פון זיי האבן געהאלפן די ישיבה אז עס זאל אנגיין מיט הצלחה, האט דער אייבערשטער זיי געגעבן הצלחה.


העלף מיר דרייוון די קינדער פון תלמוד תורה און מיידל סקול; בוי אויף די מוסד וואו דו וועסט עווענטועל שיקן דיינע קינדער.


וואויל איז דיר אז דו האסט נישט א סמארטפאון מחובר צום אינטערנעט; דער אייבערשטער זאל דיר געבן כח צו בלייבן פעלזן פעסט נישט צו האבן אינטערנעט ביי דיר.


...

#424 - ביים רבי'ן איז שלום בית געווען א גרויסער עיקר
שלום בית, אומאן, חסידות ברסלב, חיזוק פאר פרויען, מוסדות

בעזרת ה' יתברך


יום א' פרשת ויגש, ב' דראש חודש טבת, נר ז' דחנוכה, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


מרת ... תחי'.


איך האב ערהאלטן אייער בריוו.


דאס איז מיין גאנצע נחת - צו הערן ווי איר לעבט א שיין לעבן, ווי איר שרייבט אז אייער מאן נרו יאיר מאכט שיינע שבת סעודות, ער זינגט זמירות און דערציילט שיינע זאכן, ער פירט זיך ווי א ברסלב'ע חסיד.


מענטשן מיינען אז עס איז א רחמנות אויף די ברסלב'ע פרויען ווייל זייערע מענער לאזן זיי איבער ראש השנה אליינס; ווען די וועלט וואלט געוויסט ווי אזוי א ברסלב'ער חסיד פירט זיך אויף צו זיין ווייב א גאנץ יאר וואלטן אלע מקנא געווען די ברסלב'ע פרויען.


עס איז נישט דא נאך א פלאץ וואו מען זאל לייגן אזא דגוש אויף 'שלום בית' ווי ביים רבי'ן, ווייל 'שלום בית' איז א יסוד היסודות אין ברסלב; מיר פארן טאקע אוועק איין מאל א יאר קיין אומאן אויף ראש השנה און מיר פאלגן דעם רבי'ן וואס האט אונז געהייסן קומען צו אים קיין אומאן אויף ראש השנה, אבער א גאנץ יאר פאלגן מיר אויך דעם רבי'ן וואס האט אונז געהייסן מכבד זיין די ווייב.


בנוגע רעדן אידיש וכו'; עס איז זיכער בעסער אז איר וועט רעדן אידיש צו אייערע קינדער, בפרט אז זיי קומען ביי אונז אין מוסד וואס אידיש איז דער שפראך וואס אלע רעדן, אזוי וועלן זיי נישט ווערן צעמישט.


בענין איבער טייטשן די שאלות ותשובות פון עצתו אמונה אויף ענגליש; הלוואי זאלט איר ווייטער ממשיך זיין עס איבער צו טייטשן און מיר עס שיקן אז מען זאל דאס קענען דרוקן פאר די וואס קענען נישט קיין אידיש.


איך פריי מיר זייער צו הערן אז איר זענט מכיר וואס די מלמדים טוען פאר אונזערע קינדער; אלע מלמדים ביי אונז אין מוסד זענען אויסנאם גוטע מלמדים. דאס איז די ערשטע אויף די ליסט פון מיינע תפילות יעדן טאג צום אייבערשטן, אז מיר זאלן האבן מלמדים און טיטשערס יראי השם וואס וועלן אויפשטעלן א דור ערליכע אידן פארן אייבערשטן.


א ליכטיגן חנוכה און א גוטן חודש.

#423 - שמחה איז א רפואה פאר אלע מחלות
שלום בית, רפואה, שמחה, חיזוק פאר פרויען, אמונה, רענט

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת וישב, י"ט כסליו, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


מרת ... תחי'.


א גרויסן דאנק פארן ארויסהעלפן די ישיבה מיטן געבן פאר די רענט פון דעם חודש ... דאללער; דער אייבערשטער זאל העלפן אז אין זכות פון די מצוה פון צדקה זאלן ענק האבן הצלחה אין אלע ענינים.


איך בעט אייך זייער איר זאלט זיך שטארקן מיט אמונה אינעם אייבערשטן; אמונה איז א רפואה, עס העלפן ארויס קריכן פון אלע שרעק, פאביעס, ענקזייעטי וכו' וכו'.


אויך זאלט איר שטענדיג הערן פרייליכע און לעבעדיגע מוזיק, ווייל שמחה איז א רפואה פאר אלע מחלות וחלאים רעים. אזוי ווי דער הייליגער רבי זאגט (ליקוטי מוהר"ן, חלק ב', סימן כד): "וְגַם חַכְמֵי הָרוֹפְאִים הֶאֱרִיכוּ בָּזֶה, שֶׁכָּל הַחוֹלַאַת עַל יְדֵי מָרָה שְׁחֹרָה וְעַצְבוּת, וְהַשִּׂמְחָה הִיא רְפוּאָה גְּדוֹלָה", אפילו די דאקטורים זענען מודה אז שמחה איז א רפואה פאר אלע קרענק.


איר זאלט טאנצן פאר שמחה אז איר האט א וואוילע מאן און געזונטע ליכטיגע קינדער; אמת איר זענט אריבער א שווערע יוגנט פון אייערע עלטערן און ברידערס וכו' וכו', אבער יעצט האט איר א נייע משפחה: "איר, אייער מאן און קינדער", דאס איז אייער משפחה.


ווען אייער מאן זאגט אייך למשל אז דאס טאר מען נישט אדער יענץ טאר מען נישט זאלט איר דאס נישט אננעמען נעגעטיוו; ער איז פשוט זייער דערשראקן צו זען ווי זיינע געשוויסטער זענען אוועקגעפאלן, ער האט א פחד אז ער וועט זיי נאכגיין, דערפאר ציט ער די שטריק אויף די אנדערע זייט.


איך בעט פאר אייך און איך קוק ארויס פאר אייער הצלחה.


...

#422 - מ'רופט מיר צו דין תורה פאר'ן זיי העלפן
שלום בית, בית דין

בעזרת ה' יתברך


יום א' פרשת מקץ, כ"ד כסליו, ערב חנוכה, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר.


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


עס איז ריכטיג; נעכטן נאכט האב איך באקומען א הזמנה פון האברך ... מיט זיין ווייב.


דו ווייסט דאך די מעשה וואס איז געווען מיט אים; ער האט חתונה געהאט ביי די פינף און דרייסיג יאר און נאך אפאר יאר האבן זיי זיך גע'גט. דריי טעג נאכן גט זענען זיי געקומען צו מיר אז זיי ווילן צוריק גיין און זיי ווילן וויסן צי דאס איז א נארמאלע זאך, האב איך זיי געזאגט אז זיי זאלן דאס טון פאר זייער זון נרו יאיר, אן אומשולדיגער אינגעלע; דו ווייסט דאך וואס קינדער ליידן ווען עלטערן גט'ן זיך, האב איך זיי מעודד געווען אז זיי זאלן צוריק גיין, וכך הוה.


זיי האבן געוואלט איך זאל זיין זייער מסדר קידושין, האב איך זיי געזאגט אז זיי זאלן גיין צום רב, הרב ... נרו יאיר. אזוי ווי ער האט געמאכט דעם גט זאל ער זיין מסדר קידושין; אזוי איז געווען און זיי האבן ווידער חתונה געהאט.


למעשה קריגן זיי זיך יעצט ווייטער און זיי האבן טענות אויף מיר פארוואס איך האב זיי צוגערעדט זיי זאלן נאכאמאל חתונה האבן, און דאס איז די הזמנה וואס זיי האבן מיר געשיקט.


איך וועל אם ירצה ה' גיין צום בית דין, ווייל אז בית דין רופט דארף מען גיין; הגם איך כאפ נאך נישט וואספארא טענה ער האט אויף מיר. ער האט זיך באליידיגט פון מיר נאכדעם וואס ער איז געקומען דאנערשטאג מיט זיין ווייב פארן שיעור און איך האב אים געזאגט אז איך האב נישט קיין צייט יעצט ווייל איך דארף געבן א שיעור, איז ער געלאפן צום בית דין וכו'.


ברוך ה' אז מוהרא"ש האט מיר אנגעגרייט א גאנץ לעבן איך זאל וויסן וואס מענטשן זענען און וואס מען צאלט צוריק פארן העלפן מענטשן. מוהרא"ש האט מיר אויסגעלערנט נישט צו נעמען קיין געלט ווען מען איז עוסק אין שלום בית און אזוי טו איך; איך האב פאר זיי אוועק געגעבן אסאך פון מיינע טייערע שעות, און דו ווייסט אז איך בין זייער פארנומען וכו', אבער דאס באקומט מען ווען מען העלפט א צווייטן.


אפשר די פאר וואכן וואס זיי רופן מיר צו דין תורה וכו' וועלן זיי האבן שלום בית.


געלויבט דעם אייבערשטן אז דו רופסט מיר נישט צו דין תורה פארן דיר חתונה מאכן און זיך צערייסן פאר דיר.


יואל בן ריצא רעכיל.

#421 - וועגן תכלת ציצית, און נאך זאכן
שאלות

בעזרת ה' יתברך


יום ד' פרשת מקץ, כ"ז כסליו, נר ג' דחנוכה, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר.


איך האב ערהאלטן דיינע בריוון.


זיי מיר מוחל אז איך קום נישט אן צו ענטפערן דיינע בריוון; זיי מיר דן לכף זכות, איך קום פשוט נישט אן צו מיין ארבעט.


איך וועל פראבירן צו ענטפערן על הסדר:


א – בענין התכלת וכו'; עס איז נישט משנה וואספארא תכלת מען גייט, ווייל עס איז נישט דא דער פראבלעם פון שעטנז ביי ציצית. דער עיקר אז מען גייט מיט תכלת וואס דערמאנט פונעם אייבערשטן.


מען דארף דא באמערקן אז נישט דאס מאכט א מענטש פאר מער א ברסלב'ער חסיד; איינער וואס וויל האבן מער שייכות מיט ברסלב זאל מער לערנען דעם רבינ'ס ספרים, ברסלב'ע חסידים - פון רבי אברהם ב"ר נחמן און ווייטער פירן זיך צו גיין מיט תכלת.


ב – איך באקום אלע דיינע מעסידזשעס איך קום אבער נישט אן דאס צו ענטפערן, רוב טאג געב איך שיעורים אדער בין איך פארנומען מיט מענטשן.


ג – איך וועל אייך אם ירצה ה' אויפנעמען פאר מיינע געסט צו זיין ביי מיר שבת; איך האף אבער אז איר וועט נישט האבן קיין חלישות הדעת נאכדעם וואס איר קומט צו פארן זיין ביי מיר שבת צו זען א פשוט'ער מענטש פירט א פשוט'ער שבת טיש.


ד – בנוגע אומאן וכו'; נאך פסח וועט מען אם ירצה ה' צוזאמנעמען געלט פאר ראש השנה תש"פ פאר אלע וואס ווילן זיין ביי אונז אין אומאן, ביז דערווייל נעמט מען נאך נישט צוזאם געלט, עס וועט שטיין אינעם "גליון היכל הקודש" א נומער מיט וועם מען וועט זיך קענען פארבינדן.


ה – איך וועל פראבירן.


ו – לעת עתה איז נאך נישט שייך צו שרייבן פון דעם.


ז – קוק אויבן ביי די לעדער-העד פונעם בריוו וועסטו זען מיין אדרעסס.


שטארק דיר און זיי ממשיך מיט דיינע שיעורים כסדרן איפן סדר דרך הלימוד פונעם הייליגן רבי'ן; עס וועט קומען א טאג וואס מען וועט זען דאס גרויסקייט פון די וואס האבן געפאלגט דעם רבי'ן בתמימות ופשיטות.


א ליכטיגן חנוכה.

#420 - דאנקט פאר'ן העלפן די מוסדות
הכרת הטוב, מוסדות

בעזרת ה' יתברך


יום ב' פרשת מקץ, כ"ה כסליו, נר א' דחנוכה, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר.


איך וויל דיר דאנקען אויף דעם וואס דו האסט געגעבן פארן מוסד פינף טויזנט דאללער; איך גיי יעצט אריבער שווערע צייטן אינעם מוסד, מיר זענען שולדיג געהאלט פאר די איינגעשטעלטע, אין דיין זכות האבן מיר געקענט באצאלן א טייל פון די געהאלט פאר די מלמדים.


איך פרוביר נאך אלץ צו מחזק זיין דיין זון ... נרו יאיר; ווען ער קומט ארויף אין ישיבה געב איך אים א גוט ווארט און איך בעט אים אלץ ער זאל קומען צו די שיעורים זיך צו מחזק זיין.


דער אייבערשטער זאל העלפן דו זאלסט האבן אסאך נחת פון אלע דיינע קינדער.


נאכאמאל מוז איך דיר זאגן אז מיר האבן נישט געטראכט אז עס וועט זיין דו וואס וועט זיין דער ריכטיגער שליח.


א ליכטיגן חנוכה.


 

#419 - דיין שלום בית ווענדט זיך נאר אין דיר אליין
שלום בית

  בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת מקץ, כ"ו כסליו, ב' דחנוכה, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ... נרו יאיר.


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


אפילו אן דעם וואס דו זאלסט מיר דאס שרייבן ווייס איך אז דו ביסט נישט מסודר און אז דיין שלום בית איז נישט מסודר; איך קען דיר זאגן פון אויסנווייניג אויף יעדן פון מיינע תלמידים צי זיי זענען מסודר צי נישט, מען דארף נישט קיין רוח הקודש דאס צו זען ווייל דאס קען יעדער זען; ווער עס האט שלום בית האט א פרייליכן פנים, א ליכטיגע פנים, און ווער נישט - זעט מען גלייך א טונקלקייט אויף זיין פנים.


איך האב אמאל באקומען א קאמפלימענט פון מוהרא"ש, ער האט מיר געזאגט מיט דעם לשון: "איך זע גלייך אויף א אינגערמאן צי ער האט געלערנט ביי דיר חתן שיעורים צי נישט, ווען איך זע א אינגערמאן וואס איז פרייליך און זיין פנים שיינט, ווייס איך אז ער האט געלערנט ביי דיר"; איך האב זייער הנאה געהאט דאס צו הערן. למעשה אויך נאכן לערנען די חתן שיעורים דארף מען נאך אסאך חיזוק צו זיין פרייליך, קיינער האט נישט קיין גאראנטי אז ער וועט זיין פרייליך דורכאויס זיין גאנץ לעבן, מען דארף ארבעטן אויף דעם יעדן טאג באזונדער.


נישט אומזיסט האב איך דיר געפרעגט די וואך פארוואס דו ביסט נישט געקומען צום 'ליל שישי' שיעור, ווייל איך זע אויף דיר לעצטנס אז דו ביסט אויסגעלאשן און עס איז ממש א שאד אז דו קומסט נישט צום שיעור זיך צו מחזק זיין. וויסן זאלסטו אז דער 'שיעור ליל שישי' איז מיר מיין שווערסטע שיעור צו געבן ווייל איך האלט שוין נאך א לאנגע טאג ארבעט; איך הייב אן דעם טאג מיט דעם שיעור אכט אזייגער אין א בלאט בבלי און א דף ירושלמי, נאכדעם זיץ איך מיט די בחורים דורכאויס דעם גאנצן טאג, איך לערן פאר פאר זיי צוויי שיעורים - איינס פארמיטאג אין גמרא ביז הלכה למעשה, און די צווייטע שיעור - אביסל שפעטער - אין רבינ'ס ספרים. יעדע מיטוואך געב איך א שמועס פאר אלע טיטשערס פון בית פיגא און יעדן דאנערשטאג דארף איך זיין אין סקול וכו', אזוי אז ביז עס קומט סוף וואך - ליל שישי פארן שיעור שפיר איך ביי מיר אז איך האב שוין ממש נישט קיין כח, פונדעסטוועגן קום איך געבן דעם שיעור, פשוט ווייל איך וויל נישט די תלמידים פון ישיבה די אינגעלייט - זאלן צוריק פאלן.


בנוגע דיין פרנסה וכו'; נישט דיין ארבעט איז דער גורם צו דיינע פראבלעמען אין שלום בית, ווייל דיין שלום בית ווענדט זיך 'נאר אין דיר', דו דארפסט פרייליך מאכן דיין ווייב; ברענג נישט אריין אין דיין הויז דיין סעלפאון פון ארבעט, אנשטאט שפילן מיט דיין סעלפאון - שפיל מיט דיין ווייב, אנשטאט קוקן אין טעלעפאון - קוק אויף דיין ווייב, געב איר ליבשאפט און גוטע ווערטער וועסטו זען ווי אלעס וועט זיך צוריק איבער דרייען.


דערמאן זיך מיט יארן צוריק ווען דו ביסט געזעצן אין ישיבה און געוויינט אז דו דארפסט א שידוך; דערמאן זיך ווי ביטער עס איז דיר דעמאלט געווען, עס האט דיר אויסגעזען ווי דו וועסט שוין בלייבן שטענדיג אליינס, למעשה האט דער אייבערשטער געמאכט א נס אז דו האסט חתונה געהאט און דו האסט שוין ברוך ה' א שטוב מיט ליכטיגע קינדער, יעצט דארפסטו זיך צוריק דערמאנען די חסדים וואס דער אייבערשטער האט געטון און טוט מיט דיר. לערן די מעשה פון די זיבן בעטלערס - פון די הייליגע קינדערלעך וואס זענען פארלוירן געווארן אין וואלד, די אינגל און די מיידל ווי זיי האבן זיך געבענקט נאך די זיבן בעטלערס וואס זענען זיי געקומען העלפן ווען זיי האבן נישט געהאט וואס צו עסן.


טייערער ... שטארק דיר! באניי זיך און הייב אן פונדאסניי צו לעבן; מאך דיר א שיעור אין רבינ'ס ספרים און אין די אידישע אשר בנחל, לערן עס אויפן קול ווארט ביי ווארט ווי עס איז געשריבן פאר דיר, עס איז נישט גענוג דאס צו ליינען מיט די אויגן - וועסטו ווערן א בריה חדשה.


טייערער ..., דראפע דיר און דערהאלט זיך; ר' יצחק דער זון פון רבי נתן שרייבט אין א בריוו פאר זיין טאטע - דער הייליגער רבי נתן זכרונו לברכה: "טאטע, מען מוטשעט מיר זייער"; אז ער האט געפערליכע ביטערע נסיונות, שרייבט אים רבי נתן צוריק (עלים לתרופה, מכתב יד): "דאס וואס דו שרייבסט מיר אז מע מוטשעט דיך וכו'. וויסן זאלסטו מֶע מוּטְשֶׁעט אִיטְלִיכֶען, מִיךְ הָאט מֶען שׁוֹין זֵעהֶר פִיעל גִּימוּטשֶׁעט"; מיר מיטשעט מען אויך אסאך"; יעדן איינעם מוטשעט מען, יעדער איינער האט גרויסע נסיונות, נאר מען דארף זיך דערהאלטן מיט אלע כוחות.


דאס זאג איך דיר אויך מיין טייערער ליבער הארציגער ברודער: "מיר מוטשעט מען זייער אסאך", אבער איך לויף שטענדיג צום רבי'ן און איך דערמאן זיך כסדר אין מוהרא"ש"; איך האב ביי מיר אין שטוב א בילד פון מוהרא"ש ווי מוהרא"ש שמייכלט און ווען איך קוק אויף דעם בילד טראכט איך צו זיך: 'אז מוהרא"ש האט געשמייכלט און זיך דערהאלטן דארף איך זיך זיכער דערהאלטן', מוהרא"ש האט געהאט יענץ לעבן, נאר צרות... אבער ער האט שטענדיג נאר געשמייכלט.


איך האף אז די פאר ווערטער וועט דיר מחזק זיין; איך וואלט דיר ווען געדארפט שרייבן א בריוו פון טויזנט בלעטער דיר צו מחזק זיין אבער איך מוז אריין לויפן צו די בחורים ווייל זיי דארפן מער פון טויזנט בלעטער חיזוק, זיי זענען טאקע א רחמנות ווייל זיי האבן נישט קיין שטוב; איך וועל דיר נאך שרייבן.


א פרייליכן חנוכה.

#418 - זיי נישט קארג אין שטוב אויף דיין ווייב'ס חשבון
שלום בית, אידיש געלט, קארגשאפט

בעזרת ה' יתברך


יום ה' פרשת מקץ, כ"ח כסליו, נר ד' דחנוכה, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר.


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


זיי נישט קארג אין שטוב אויף דיין ווייב'ס חשבון און זע עס זאל זיין שפע אין שטוב; דער זוהר הקדוש זאגט (תיקוני זוהר, הקדמה ב.): "קַמְצָן נָבָל בְּמָמוֹנֵיהּ, דְּלָאו אִיהוּ נָדִיב וְלָאו אִיהוּ מִזַרְעָא דְאֲבָהָן", א קמצן איז א נבל און דאס איז א סימן אז ער שטאמט נישט פון אידן רחמנא לצלן.


איך פארשטיי נישט וואס עס גייט פאר מיט דיר; דיין ווייב וויינט אז זי האט נישט וואס אנצוטון און זי גייט מיט צעריסענע וועש! פרעג איך דיר: "אזוי פירט זיך א איד?! דו שטעלסט א פנים ווי אן ארויפגעקוקטער מענטש, אין שול טיילסטו צדקות - און אויף דיין ווייב האסטו נישט קיין רחמנות?!


דער הייליגער רבי חיים ויטאל זכותו יגן עלינו שרייבט (שער המצוות, פרשת עקב) וזה לשונו: רָאִיתִי לְמוֹרִי זִכְרוֹנוֹ לִבְרָכָה 'שֶׁלֹא הָיָה חוֹשֵׁשׁ בְּעַצְמוֹ לְהִתְכַבֵּד בְּמַלְבּוּשִׁים נָאִים יוֹתֵר מִדֵּי', איך האב געזען ביי מיין רבי דער הייליגער אריז"ל אז ווען עס איז געקומען צו קויפן בגדים פאר זיך האט ער נישט געקויפט קיין טייערע קליידער, 'גַּם בְּמַאֲכָלוֹ הָיָה אוֹכֵל דָּבָר מוּעָט מְּאֹד', אויך ביי עסן - ווען עס האט זיך גערעדט פאר זיך - האט ער נישט געגעסן קיין סאך, ער פלעגט עסן זייער ווייניג, 'אֲבָל בְּמַלְבּוּשֵׁי אִשְׁתּוֹ הָיָה זָהִיר מְּאֹד לְכַבְּדָהּ וּלְהַלְבִּישָׁהּ', אבער ווען עס איז געקומען צו זיין ווייב האט ער זייער אכטונג געגעבן איר צו מכבד זיין מיט שיינע קליידער, 'וְהָיָה מַפִּיק כָּל רְצוֹנָהּ אַף אִם לֹא הָיְתָה יָדוֹ מַשֶּׂגֶת כָּל כָּךְ', ער האט איר צופרידן געשטעלט דאס מערסטע וואס איז שייך, אפילו ער האט נישט געהאט קיין געלט דערצו.


איך האף אז דו וועסט אננעמען מיינע ווערטער, וועט דיר גוט זיין בזה ובבא.

#417 - נישט צופאלן פון בלבולים ווען מ'טוט אין הפצה
הפצה, בלבולים

בעזרת ה' יתברך


יום ב' פרשת מקץ, כ"ה כסליו, נר א' דחנוכה, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


מרת ... תחי'.


איך האב ערהאלטן אייער בריוו.


א גרויסן יישר כח פאר די הכנסת אורחים וואס איר האט געטון מיט אונז; מיר האבן זייער הנאה געהאט צו זיין ביי אייך, בפרט מיין ווייב האט זייער הנאה געהאט צו זיין ביי אייך, און אויך אין אומאן.


עס שפירט זיך ביי אייך אין שטוב א ריינע און פרייליכע לופט, זיסע קינדער מיט א רואיגע מאמע און א טייערע טאטע; בלייבט איבער נאר אייך צו ווינטשן די ברכה וואס חכמינו זכרונם לברכה זאגן (תענית ה:): "אִילָן אִילָן בַּמֶּה אֲבָרֶכְךָ, אִם אוֹמַר, שֶׁיִּהְיוּ פֵירוֹתֶיךָ מְתוּקִים, הֲרֵי פֵירוֹתֶיךָ מְתוּקִים; שֶׁיְּהֵא צִלְּךָ נָאֶה, הֲרֵי צִלְּךָ נָאֶה; שֶׁתְּהֵא אַמַּת הַמַּיִם עוֹבֶרֶת תַּחְתֶּיךָ, הֲרֵי אַמַּת הַמַּיִם עוֹבֶרֶת תַּחְתֶּיךָ, אֶלָּא יְהִי רָצוֹן, שֶׁכָּל נְטִיעוֹת שֶׁנּוֹטְעִין מִמְּךָ יִהְיוּ כְּמוֹתְךָ", יהי רצון אז אייערע קינדער זאלן זיין ערליכע אידן און אויך טון פאר נשמות ישראל - זיי צוריק ברענגען צום אייבערשטן.


יעצט ווען מיר שטייען אין די הייליגע חנוכה טעג דארף מען זיך אפלערנען פון די הייליגע חשמונאים ווי זיי האבן געקעמפט מיט ציין און נעגל אנטקעגן די יוונים; חכמינו זכרונם לברכה זאגן (בראשית רבה ב, ד) אז די יוונים האבן גוזר געווען "כִּתְבוּ לָכֶם עַל קֶרֶן הַשּׁוֹר, שֶּׁאֵין לָכֶם חֵלֶק בֶּאֱלֹקֵי יִשְׂרָאֵל", מען זאל אויפשרייבן אויפן הארן פונעם קו ווערטער אנטקעגן די אמונה, און ווען די חשמונאים האבן מנצח געווען די יוונים האבן זיי מתקן געווען אז נישט נאר מען זאל מזכיר זיין שטענדיג דעם שם שמים, נאר אפילו אויף אלע שטרות זאל מען אנהייבן מיטן אייבערשטנס נאמען (ראש השנה יח:); דאס איז וואס מיר פירן זיך אז יעדע מאל ווען מען הייבט אן שרייבן הייבט מען אן דעם בלאט מיטן אייבערשטנס נאמען: 'ב"ה', 'בס"ד', 'בעזהשי"ת', 'לה"ו'; כדי אריין צו פרעגלען אז עס איז נישט דא קיין שום טבע מקרה מזל, נאר אלעס איז דער אייבערשטער.


שטארקט אייך ווייטער און זייט ממשיך צו פארשפרייטן אמונה פאר אידישע קינדער; דער רבי האט אונז געהייסן מיר זאלן מקרב זיין נשמות ישראל צום אייבערשטן, דאס דארף זיין אונזער זאך דורכאויס דעם גאנצן לעבן, נאר מודיע זיין פאר נאך א איד אז דער אייבערשטער איז מיט אים, ביי אים און נעבן אים.


ווען מען איז מקרב אידישע קינדער צום אייבערשטן דארף מען דאס טון לשם השם נישט דוקא צו ברענגען מענטשן צו מיין דעה און צו מיין שיטה; דער רבי האט בפירוש געזאגט "וואס גייט מיר אן אז א איד וועט בענטשן אן ערליכע ברכת המזון אן וויסן אז עס קומט פון מיר", דער עיקר איז אז עס זאל זיין 'יתגדל ויתקדש שמיה רבה", דעם אייבערשטנס נאמען זאל ווערן געהייליג אויף די וועלט; ווען מען האט אינזין נאר דאס דעמאלט האט מען הצלחה אין די ארבעט.


דאס וואס איר שרייבט מיר פון אייערע בלבולים וכו', איר שרייבט אז איך וועל נישט פארשטיין וואס דריידט זיך אין אייער קאפ וכו'; איך ווייס גאנץ גוט וואס איר גייט אריבער און איר זענט נישט דער איינציגסטער מענטש וואס האט בלבולים. איר דארפט פארשטיין אז יעדער איינער וואס טוט פאר אידישע קינדער אן קיין אייגענע אינטערסע האט די סארט קאפ דרייענישן.


חכמינו זכרונם לברכה זאגן (סוכה נב.): "כָּל הַגָּדוֹל מֵחֲבֵרוֹ יִצְרוֹ גָדוֹל הֵימֶנּוּ"; ווי מער א מענטש איז עוסק אין הפצה, פארשפרייטן די ריינע אמונה פאר די וועלט אלץ מער גייט איבער אויף דעם מענטש, מען שפירט ווי מען טוט נישט די ריכטיגע זאך און מען איז פול מיט ספיקות צי מען טוט ריכטיג וכו'.


דעריבער בעט איך אייך איר זאלט נישט האבן קיין חלישות הדעת מיט בלבולים; איר דארפט זיך פרייען אז איר האט די זכיה צו פארשפרייטן אמונה פאר טויזנטער אידן. אז מען איז זוכה אריין צו ברענגען אפילו נאר אין איין מענטש אפילו נאר איין הרהור תשובה איז שוין אלעס כדאי, דער זכות בלייבט לנצח נצחים.


איך האב נאך אסאך צו שרייבן אבער איך דארף אהיים לויפן צינדן די הייליגע מנורה.


א ליכטיגן חנוכה.

#416 - וואויל איז דיר אז דו העלפסט אין סקול
מוסדות, סקול

בעזרת ה' יתברך


יום ב' פרשת מקץ, כ"ה כסליו, נר א' דחנוכה, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


... תחי', תלמידה בית פיגא ברסלב.


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


וואויל איז דיר אז דו העלפסט אין סקול; אלע וואס ארבעטן אינעם מוסד דארפן וויסן און געדענקען מיר ארבעטן פארן רבי'ן, מיר בויען אויף מוסדות וואו מען וועט מחנך זיין קינדער בקדושה ובטהרה אויפן רבינ'ס וועג.


א גרויסן דאנק פארן מיר שיקן די צעטלעך פון אלע קלאסן וואס מען לערנט במשך די וואך; איך וויל דיר בעטן אויב דו קענסט עס צעטיילן באזונדער - יעדע קלאס וואס זיי האבן געלערנט, ווייל איך וויל מיטהאלטן וואס מען לערנט אין יעדע קלאס.


שטארק דיר ווייטער מיט תפילה והתבודדות; עס איז נישט שייך ביי מיידלעך לימוד התורה, אבער ווען עס קומט צו תפילה זענען פרויען און מיידלעך אויך מחיוב צו דאווענען און צו רעדן צום אייבערשטן, דער רבי האט זייער אויסגעלויבט די תפילות פון אידישע פרויען.


נאך אביסל וועסטו טרעפן דיין שידוך.

#415 - מ'קען זיין א טראק דרייווער, און זיין דבוק צום אייבערשטן
פרנסה, רענט

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת וישב, י"ט כסליו, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ... נרו יאיר.


איך דאנק דיר פארן ארויסהעלפן די ישיבה מיטן צושטייער געבן פאר די רענט פון דעם חודש ... דאללער; דער אייבערשטער זאל דיר העלפן אז אין דעם זכות זאלסטו האבן הצלחה אין אלע ענינים.


איך קען ברסלב'ע אידן טראק דרייווערס וואס זענען דבוק אינעם אייבערשטן מיט א שטארקע דביקות; זיי זעען אויס פשוט און גייען אנגעטון מיט ארבעטס קליידער אבער זיי טראכטן נאר פונעם אייבערשטן און רעדן נאר צו אים.


עס איז געווען א ברסלב'ער חסיד וואס האט פאר זיין פרנסה געדרייווט א טראק – אזוי ווי דו, צוזאמען מיט אים אויפן טראק זענען געווען גוים, דו ווייסט דאך אז גוים רעדן נאר ניבול פה, האט ער מיר פארציילט ווי שווער עס איז אים צו זיצן אויפן טראק מיט די חיות און ער דארף אגאנצן טאג הערן זייער ניבול פה, ווער רעדט נאך זומער ווען עס ברענט ממש א פייער, די גוים גייען אנגעטון – בעסער געזאגט – אויסגעטון ווי די חיות פון וואלד, ער שפירט יעדע רגע ווי ער ווערט פארברענט אין ניאוף, דאן באנוצט ער זיך מיטן רבינ'ס עצה און ער מאכט התבודדות, ער וויינט און רעדט צום אייבערשטן אן א קול, בלויז מיט זיינע ליפן שעפשעט ער: "הייליגער באשעפער איך וויל זיין א איד, היט מיר מיינע אויגן", בשעת עס רינען אים טרערן פון זיינע אויגן, די גוים פלעגן אים פרעגן: "פארוואס וויינסטו?" פלעגט ער זיך ארויסדרייען און זיי ענטפערן: "איך האב עלערדזשיס" וכו'.


דאס שרייב איך דיר אז דו זאלסט וויסן אז אפילו א טראק דרייווער קען צוקומען צו זיין א גרויסער צדיק.


...

#414 - מיט איין שמייכל קענסטו טוישן יענעמס גאנצע טאג
פרנסה, שמחה, חידושי תורה, רענט

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת וישב, י"ט כסליו, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ... נרו יאיר.


איך האב ערהאלטן דיינע בריוו; שרייב מיר נאך, איך בין זיך ממש מחי' מיט יעדע בריוו וואס דו שרייבסט מיר. הגם איך קום נישט אן דיר צו ענטפערן ווייל איך בין זייער טרוד מיט די בחורים וכו' וכו', אבער איך ליין יעדע בריוו דיינע און איך בין זיך מחי' מיט דיינע חידושי תורה.


הלוואי זאלסטו אפשרייבן אלע דיינע חדושי תורה וואס דאס איז זייער א חשוב'ע זאך, אזוי ווי דער הייליגער רבי האט געזאגט (ליקוטי מוהר"ן, חלק ב', סימן קה) אז טראכטן חדושי תורה איז א גרויסע תיקון פאר טראכטן שלעכטס.


העיקר מה שקורין "זיך דערהאלטן" – האט דער הייליגער רבי געזאגט; ווי אזוי מעסט מען אויבן אין הימל דאס גרויסקייט פון א איד? מען זעט ווי אזוי ער דערהאלט זיך און דינט ווייטער דעם אייבערשטן אפילו עס גייט דורך אויף אים שווערע ביטערע נסיונות.


אלס איינער וואס שטייט אין א געשעפט, אין א גראסערי – טראגסטו א גרויסע אחריות צו שענקען א שמייכל פאר יעדן איד וואס קומט אריין אינעם געשעפט; מיט איין שמייכל קענסטו טוישן יענעמס גאנצע טאג.


א גרויסן יישר כח פארן העלפן די ישיבה מיטן געבן פאר די רענט פון דעם חודש ... דאללער; דער אייבערשטער זאל העלפן אז אין די זכות פון די מצוה פון צדקה זאלסטו האבן הצלחה אין אלע ענינים.


שטארק זיך און דערהאלט זיך.


...

#413 - ווי אזוי מאכט מען פרייליך די ווייב?
שלום בית, רענט

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת וישב, י"ט כסליו, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


לכבוד מיין טייערער ... נרו יאיר.


א דאנק פארן ארויסהעלפן די ישיבה מיטן געבן פאר די רענט פון דעם חודש ... דאללער; דער אייבערשטער זאל העלפן אז אין דעם זכות זאלסטו מצליח זיין אין אלע דיינע וועגן.


איך זיץ יעצט אין ערפארט אין קיעוו פאר לאנגע שעות; דער פליגער האט זיך אפגעשטופט פאר כמעט פופצן שעה. זיץ איך דא און איך טראכט פון מיינע תלמידים שיחיו, ביסטו מיר אריינגעקומען אין מחשבה און איך האב זיך דערמאנט פון דעם ענין וואס מיר האבן גערעדט דעם פארגאנגענעם וואך וכו'.


וויסן זאלסטו אז ווען מען איז מכבד די ווייב און מען רעדט שיין צו איר – דאס מאכט איר פרייליך, אלע אנדערע זאכן זענען נאר פרטים וואס דארף איר פרייליך מאכן, אבער דער עיקר ווענדט זיך עס ווי אזוי מען רעדט און ווי אזוי מען רעכנט זיך מיט אירע געפילן.


נאך א זאך וואס מאכט פרייליך די ווייב, דאס איז ווען זי זעט אז איר מאן פירט זיך בדרך התורה; ער דאווענט דריי מאל א טאג מיט מנין, ער מאכט שיינע שבת סעודות, חנוכה צינדט ער די מנורה און זינגט דערביי זמירות וכו' וכו', אלעס אנדערש איז צייטווייליגע זאכן.


דערפאר אז דו זוכסט א וועג פרייליך צו מאכן דיין ווייב, זאלסטו זיך מחזק זיין אין עבודת ה' און נישט מוותר זיין אויף קיין שום הלכה און קיין שום מנהג; בעפאר דו גייסט שלאפן זאלסטו ליינען קריאת שמע און אנגרייטן "נעגל וואסער", אזוי אויך זאלסטו שלאפן מיט א קאפל – דאס וועט איר פרייליך מאכן.


... טייערער, דו האסט א טייערע ווייב, דאנק און לויב דעם אייבערשטן אויף די מתנה.


א ליכטיגן חנוכה.


...

#412 - זיך שטארקן ווייטער מיט'ן רבינ'ס עצות
חינוך הילדים, חיזוק פאר פרויען, רענט

בעזרת ה' יתברך


יום ג' פרשת וישב, י"ט כסליו, שנת תשע"ט לפרט קטן


 


מרת ... תחי'.


איך וויל איר זאלט וויסן אז איר האט א טייערער מאן נרו יאיר; ער קומט יעדן אינדערפרי דאווענען אין ישיבה, איך שטיי און איך וואונדער זיך ווי שטארק ער האלט זיך מיט זיין דאווענען און לערנען, אויך שבת זע איך אים לערנען אין ישיבה; איך האב נחת פון אים.


שטארקט אייך ווייטער מיט די עצות פון הייליגן רבי'ן; געבט א קוק די ניסים וואס דער אייבערשטער טוט מיט אייך, איר האט ליכטיגע קינדער, מען געבט זיך איין דריי און מען האלט שוין ביים חתונה מאכן די קינדער.


אז איר וועט ווייטער מחנך זיין די קינדער מיט יראת שמים וועט איר האבן גרויס נחת פון זיי ווען זיי וועלן אויפוואקסן.


וואס איר דארפט זאלט איר בעטן דעם אייבערשטן; אסאך מאל נעמט אביסל צייט ביז מען זעט ווי די תפילות פועל'ן, אבער ביים סוף ווערט יעדע תפלה אנגענומען ביים אייבערשטן.


א דאנק אייך פארן ארויסהעלפן די ישיבה מיטן געבן פאר די רענט פון דעם חודש ... דאללער; דער אייבערשטער זאל ענק העלפן אז אין דעם זכות זאלט איר מצליח זיין אין אלע ענינים.


פון דער ראש ישיבה.


...