בריוון פונעם ראש ישיבה שליט"א

#442 - זיך אנטון ערליך, ווי די מאמע און די באבע
צניעות, שמחה, עצבות, מרה שחורה, ווייב

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת לך לך, י"א מרחשון, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


זיי מחזק דיין ווייב זי זאל נישט נאכלאזן פון די וועג ווי איר מאמע גייט אנגעטון, מען דארף אויף דעם אסאך חיזוק, און שמועס מיט איר; עס וועלן אריבערגיין אפאר יאר און מיר וועלן האבן טעכטער מיט שנירן, וועלן מיר זיכער וועלן אז אונזערע קינדער זאלן זיין ערליך, גיין אנגעטון ווי ערליכע אידן, דארפן מיר זיך שטארקן אינאיינעם און גיין ערליך ווי די מאמע און די באבע.


זיי זיך מחזק מיט דיין ווייב נישט אוועק פליען מיט די ווינט וואס בלאזט, נישט אפלאזן די שיינקייט פון צניעות, און דו זאלסט פרייליך מאכן דיין ווייב, ווייל דער עיקר איז שמחה; די פרויען וואס זענען פרייליך - די בלייבן מיט די איידלקייט און שיינקייט, דער פראבלעם הייבט זיך אן פון עצבות ומרה שחורה, פון זיין אינעווייניג דערביטערט (דעפרעסט), דאס איז די חורבן, דאס איז די אנהייב פון אלע פראבלעמען; עס הייבט זיך אן ביי מיידלעך ווען מען צעקלאפט זיי, מען דערנידערט זיי, ביז זיי פאלן אריין אין א טיפע זויערקייט, דעמאלט הייבן זיי אן טון אנדערש און זיך אנטון אנדערש; נישט פון שלעכטיקייט, נאר פון זוכן זיך צו היילן פון די שרעקלכע פיין פון דעפרעסיע, מען שפירט נישט א טעם אין לעבן, מען שפירט ווי א טויטע פייגל, און די יסורים זענען זייער שרעקליך, און דערפאר האט דער הייליגער רבי אונז זייער אנגעזאגט מיר זאלן זייער שטארק ארבעטן אויף זיך צו זיין פרייליך, דער רבי האט געזאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב, סימן כד; מח), מען זאל אפילו זיך נאריש מאכן אבי זיין פרייליך, ווייל אלע פראבלעמען קומען פון עצבות ומרה שחורה.


היינט נאכט וועט זיין די וועכנטליכע שיעור; זיי נישט פויל, זיי נישט בעצבות, קום צום שיעור. דער הייליגער רבי זאגט (שם חלק א, סימן קנה), דאס וואס א מענטש גייט נישט הערן שיעורים וואו מען רעדט פון די עצות און חיזוק פון צדיקים - דאס קומט פון עצבות און עצלות, עיין שם.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#441 - שלאפן מיט צניעות
צניעות, שמחה, בית פיגא, פרייליך, יצר הרע

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת לך לך, ז' מרחשון, שנת תשפ"ז לפרט קטן


... תחי', תלמידת בית פיגא בית שמש


איך האב ערהאלטן אייער בריוו.


א מיידל טוט נישט אן הויזן, עס איז נישט קיין צניעות, אויך ביינאכט ביים שלאפן איז נישט קיין צניעות צו שלאפן מיט הויזן, אויך פעלט נישט אויס צו שלאפן מיט זאקן; מען דעקט זיך צו די פיס מיט די דעק, און אז באנאכט דעקט זיך אויף די פיס - דארף מען וויסן אז די הייליגע חכמים זאגן (קידושין נד.): "לא נתנה תורה למלאכי השרת", אז די תורה האט דער אייבערשטער געגעבן פאר מענטשן, נישט פאר מלאכים; און זיכער נישט אנטון הויזן - וואס איז פריצות.


זייט פרייליך, זוכט נאר צו טון זאכן וואס מאכן פרייליך, ווייל ווען מען איז פרייליך - איז גרינגער בייצוקומען דעם יצר הרע, מען טוט דעם ווילן פונעם אייבערשטן.


דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#440 - שמחה היילט אויס, סיי פיזיש און סיי גייסטיש
שמחה, רפואה, עצבות, מרה שחורה, פרייליך

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת נח, ד' מרחשון, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


שטארק זיך מיט אלע כוחות צו זיין פרייליך - וועסטו ווערן געזונט און שטארק, סיי פיזיש און סיי גייסטיש, ווייל שמחה איז א רפואה פאר אלע קרענק; אזוי זאגט דער הייליגער רבי (לקוטי מוהר"ן חלק ב, סימן כד): "מִצְוָה גְּדוֹלָה לִהְיוֹת בְּשִׂמְחָה תָּמִיד", עס איז א גרויסע מצוה צו זיין שטענדיג פרייליך, "וּלְהִתְגַּבֵּר לְהַרְחִיק הָעַצְבוּת וְהַמָּרָה שְׁחֹרָה בְּכָל כֹּחוֹ", מען זאל זיך שטארקן מיט אלע כחות נישט צו זיין דערביטערט, "וְכָל הַחוֹלַאַת הַבָּאִין עַל הָאָדָם", ווייל אלע מחלות און אלע קרענק קומען, "כֻּלָּם בָּאִין רַק מִקִּלְקוּל הַשִּׂמְחָה", ווייל מען איז דערביטערט און נישט פרייליך, "וְגַם חַכְמֵי הָרוֹפְאִים אָמְרוּ", אפילו די דאקטוירים זאגן, "שֶׁכָּל הַמַּחֲלוֹת וְהַחֳלָאִים רָעִים בָּאִים רַק מַחֲמַת חִסָּרוֹן הַשִּׂמְחָה", אז אלע מחלות קומען פון דעפרעסיע און פון זיין נישט פרייליך.


פריי זיך מיט דעם אז דו ביסט באשאפן געווארן מזרע ישראל און נישט פון די אומות העולם, פון די שמחה וועסטו נישט פאלן, די שמחה וועפּט נישט אויס, ווייל אפילו דו זאלסט זיך אנקוקן ווי דער ערגסטער און דער ווייטסטער מענטש - דארפסטו זיך נאכאלץ פרייען אז דו ביסט א איד און נישט א גוי; אזוי ווי עס איז גייט די מעשה (הובא בספר פרי צדיק חג השבועות, אות יג), דער הייליגער קדושת לוי זכותו יגן עלינו פלעגט יעדן טאג זאגן די ברכות השחר הויך אויפן קול, איין טאג האט ער פארפעלט צו זאגן די ברכה: "שלא עשני גוי", איז איינער צוגעגאנגען צו אים און געזאגט: "רבי, איר האט אויסגעלאזט א ברכה, די ברכה פון שלא עשני גוי", האט אים דער הייליגער קדושת לוי געזאגט: "איך האב שוין געמאכט היינט די ברכה! ווען איך בין אויפגעשטאנען אינדערפרי בין איך געווען זייער צעבראכן ביי מיר, איך האב נישט געקענט טרעפן קיין שום זאך מיט וואס איך זאל זיך קענען מחיה ומחזק זיין, האב איך געטראכט צו מיר: 'א איד בין איך דאך, איך בין נישט קיין גוי', און פון גרויס שמחה האב איך מיך נישט געקענט איינהאלטן, און איך האב גלייך געמאכט די ברכה 'שלא עשני גוי', מיט דעם האב איך זיך מחי' געווען".


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#439 - ווי שיין און ווי האניגדיג איז מיין עבודת השם
שמחה, עבודת השם, תמימות, סיפורי מעשיות, נישט קוקן אויף א צווייטען

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת לך לך, ח' מרחשון, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


דער הייליגער רבי האט אונז דערציילט די מעשה פונעם חכם און תם (סיפורי מעשיות, מעשה ט), דער תם האט געהאט א גוט לעבן און איז שטענדיג געווען פרייליך, ער איז געווען א שוסטער, ער פלעגט ארבעטן זייער שווער צו פאבריצירן שיך, און ווען ער האט שוין געענדיגט מאכן דעם שיך האט עס געהאט יענץ פנים, עס האט געהאט דריי עקן, אבער ער פלעגט אנכאפן דעם שיך און זיך מחי' זיין דערמיט, ער פלעגט זאגן: "וואס פאר א שיינקייט, וואס פאר א וואוילקייט דאס שיכעלע איז"; "וואס פאר א זיסקייט דאס שיכעלע איז"; "וואס פאר א האניגדיג, וואס פאר א צוקערדיג שיכעלע דאס איז"; זיין ווייב האט יא געהאט חכמות וכו', האט זי זיך זייער געוואונדערט, זי האט אים געפרעגט: "אז עס איז יא אזוי, פארוואס אנדערע שוסטערס נעמען דריי גילדן פאר א פאר שיך און דו נעמסט נאר א האלבן טאלער?" האט איר דער תם געענטפערט: "וואס האט דאס צו טון מיט מיר; דאס איז יענעמ'ס מעשה און דאס איז מיין מעשה, און ווייטער פארוואס דארפן מיר שמועסן פון אנדערע מענטשן; לאמיר מאכן א חשבון וויפיל איך פארדין פון דעם שיך", ער פלעגט צאמרעכענען וויפיל ער האט אויסגעגעבן פאר די סחורה און וויפיל עס איז אים אריינגעקומען ריווח, און ער האט געזען אז ער האט מרוויח געווען צען גראשן, האט ער געזאגט פאר זיין ווייב: "וואס זאל מיר באדערן אז איך האב פארדינט עפעס ריווח מיד ליד?"


די מעשה איז אזוי וויכטיג, דער רבי לערנט אונז מיר זאלן נישט קוקן אויף קיינעם, מיר זאלן קוקן אויף זיך אליינס, און אויך ווען עס קומט צו עבודת השם זאל מען נישט קוקן אויף קיינעם, נאר נעמען די שיכעלע אין האנט און דאס ליב האבן און זיך זינגען: "ווי שיין און ווי זיס און ווי האניגדיג איז מיין עבודת השם"; ווייל דער רבי, ווען ער האט געענדיגט דערציילן די מעשה האט ער געזאגט: "אז דער דאווענען איז אזוי ווי דריי עקן, פארשטיי גוט ווי אזוי מען קען אפלעבן א לעבן מיט א שיך מיט דריי עקן, און זיך אזוי מחי' זיין און זיך אזוי פרייען און האבן א פרייליכע לעבן, מער ווי דער וואס פאלט אין חכמות", דער רבי האט געוואלט מיר זאלן זיך פרייען מיט וואס מיר טוען, מיט אונזערע נקודות טובות און זיך נישט קלאפן מיט קוקן אויף אנדערע.


איך זאג שטענדיג פאר די בחורים און אינגעלייט ווען עס קומט מיר אויס צו פארן מיט זיי, און ווען מען פארט נעבן א גרויסע טראק, טרעקטער וכדומה - פארן זיי שטייט און זיי האלטן זיך צוריק פון פארן, זאג איך זיי, דאס קומט ווייל ענק קוקן אויף אנדערע, אז ענק וועלן קוקן נאר אין ענקערע ד' אמות - וועלן ענק נישט ווערן דערשראקן, ענק וועלן זיך נישט צוריק האלטן פון פארן ווייטער ווי ביז אהער, ווייל דאס איז די סיבה פארוואס מענטשן האלטן זיך צוריק פון מצליח זיין, דאס קוקן אויף די גרויסע טראקס, די גרויסע מענטשן וכו', מען דארף זינגען דעם תם'ס ליד: "דאס איז מיין מעשה, און דאס איז יענעמ'ס מעשה, און יענעמ'ס מעשה אינטערעסירט מיך נישט".


היינט נאכט איז דא א וויכטיגע שיעור פאר די פרויען, דיין ווייב טאר דאס נישט פארפאסן, איך זאג דיר עס לוינט נישט זי זאל עס פארפאסן; בלייב אין שטוב מיט די קינדער אז דיין ווייב זאל קענען גיין.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#438 - העלפן בויען די נייע געגנט אין שטעטל
שמחה, שטעטל, התבודדות, חינוך, פרייליך

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת בראשית, כ"ו תשרי, שנת תשפ"ז לפרט קטן


... נרו יאיר וזוגתו שיחיו


איך האב גערעדט צו מרדכי אהרן נרו יאיר, ער וועט ענק שוין איבערגעבן אז ענק קענען מיר העלפן מיט עפעס גאר חשוב בויען די נייע געגנט אין שטעטל, איך וויל עס ענק נישט דירעקט זאגן, איך וויל ענק נישט צודריקן צום וואנט.


העיקר מאכט התבודדות, בעטס דעם אייבערשטן ענק זאלן וויסן וואס איז ריכטיג און ווי אזוי זיך צו פירן.


זעט אין שטוב זאל זיין פרייליך און געשמאק; אמת, מען דארף פירן א געזונטע שטוב, עס דארף זיין דיסציפלין, דרך ארץ, מען דארף פאלגן טאטע מאמע, אבער דאס מוז קומען באגאסן און באזאלצן מיט שמחה, אז די קינדער זאלן נישט ווערן פארמאכט פון פחד און פון אזויפיל זאגן, הייסן, קריטיקירן, עס מוז זיין געפאקט און געקניפט מיט שמחה און מיט ווערטלעך וכו'.

#437 - קוקן אויף די ארבעט מיט א גוטע בליק
סקול, שמחה, בית פיגא, ארבעט, אויפזוכן גוטע זאכן

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת וזאת הברכה א', צווייטע אות פון שם הוי"ה, י"ב תשרי, שנת תשפ"ז לפרט קטן


... תחי'


איר האט מיר געזאגט אז איר ווייסט נישט וואס אייער ארבעט איז אין בית פיגא, איר שפירט ווי מען ווארפט אייך ווי א באלי, יעדע רגע זאגט מען אייך צו טון א צווייטע זאך.


איך ווייס אז די זאך אויף וואס מען האט אייך געשטעלט איז זייער א וויכטיגע זאך, עס זאל זיין איינער וואס קען איבער נעמען, און טון - וואס מען דארף אין די סעקונדע; ווייל איין סעקונדע קומט א מיידל בעטן א קאפ, נאכדעם קומט א מיידל בעטן א לעפל, יעצט קומט א מיידל און וויינט אז זי האט א מאסקיטא ביס, יעצט קומט א מיידל בעטן אז איר טיטשער בעט א שערל, נאכדעם דארף א טיטשער פאמפאמ"ס גלו וכו'; דארף זיין איינער וואס איז געשטעלט אויף דעם, און דאס איז זייער א וויכטיגע און חשוב'ע ארבעט.


איך האף איר וועט אנהייבן קוקן אויף אייער ארבעט מיט א גוטע בליק, איר וועט זיך אנקוקן ווי איר זענט די וויכטיגסטע ארבעטער אין בית פיגא, און זיך פרייען יעדן טאג צו קומען העלפן משמש זיין דעם רבי'ן.


דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א פרייליכן יום טוב.

#436 - איך וויל דו זאלסט היינט צונעמען דיין סוכה
כיבוד אב ואם, שמחה, כעס, זריזות, סוכה

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת בראשית, כ"ד תשרי, אסרו חג, שנת תשפ"ז לפרט קטן


... נרו יאיר, קרית ברסלב


איך וויל דו זאלסט היינט צונעמען דיין סוכה, זיי נישט פויל זיי א זריז, שטופ עס נישט אפ אויף מארגן; אז דו וועסט אפשטופן אויף מארגן - וועסטו זיך טרעפן חנוכה מיט די סוכה נישט צאמגענומען. און אויך זאלסטו היינט אריבער גיין צו דיינע עלטערן מיט דיינע ברידער און היינט העלפן דיין טאטע צונעמען די סוכה און דאס אוועק לייגן, ווייל זריזות איז אזוי הייליג, עס ברענגט צו די העכסטע מדריגות. אין חב"ד זאגט מען: "א קלוגער טוט היינט און א טיפוש זאגט 'מארגן וועל איך טון'".


זע אין שטוב זאל זיין רואיג, עס זאל זיין שמחה, און עס זאל חס ושלום נישט זיין קיין כעס. דער הייליגער רבי זאגט (ספר המדות אות בנים, סימן קז): "הַבָּנִים שׁוֹטִים, כְּשֶׁאֲבִיהֶם כַּעֲסָן", קינדער וואקסן אויף שוטים ווען דער טאטע רעגט זיך; כעס אין שטוב מאכט חרוב די קינדער, אפגערעדט אז עס נעמט אוועק די פרנסה און עס מאכט חרוב דאס לעבן, און קיינמאל זאלסטו נישט שרייען אויף דיין ווייב, און קיינמאל איר נישט וויי טון - וועט די שכינה זיין ביי דיר אין שטוב.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#435 - דיין שלום בית איז געוואנדען אין נישט שרייען אין שטוב
שמחה, שלום בית, פרנסה, כעס, ווייב

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת בראשית, כ"ח תשרי, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


דעם שבת הייבן מיר אן די יאר, שבת בראשית, ווי אזוי דו וועסט זיך פירן דעם שבת אזוי וועט זיין ביי דיר אלע שבתים, על כן זאלסטו זיך זייער שטארקן צו זיין פרייליך און גארנישט שרייען, נישט אויף די קינדער און זיכער נישט אויף די ווייב, ווייל חס ושלום אויב מען שרייט אויף די ווייב פארלירט מען די פרנסה, און נאכדעם וואונדערט מען זיך ווי אזוי קען זיין אז נאכן טון אזויפיל סגולות פאר פרנסה – האט מען נאכאלץ נישט...


ביי די הקפות, ביים פארקויפן די עליות, האט איינער חוזק געמאכט אז די סגולות העלפן נישט, והא ראי', איינער האט פאריאר געקויפט אן עלי' וואס איז מסוגל פאר ישועות, פאר קינדער, און עשירות, און נאך א שטיק צייט האט יענער געזען אז עס העלפט נישט האט ער בא'גנב'עט די קהילה און נישט באצאלט ווייטער וכו'; אבער דאס האט ער נישט דערציילט, אז ער האט געשריגן אויף די ווייב און איר געמאכט וויינען; איז ווי קען חל זיין די סגולה.


איך זאג דיר נאכאמאל און נאכאמאל, דיין הצלחה איז אין דעם געוואנדן, און אז דו וועסט זיין פרייליך אין שטוב, דו וועסט נישט שרייען אויף דיינע קינדער און זיכער נישט אויף דיין ווייב – וועלן אלע סגולות ארבעטן, און אז חס ושלום דו וועסט ממשיך זיין מיט שרייען און וויי טון, און דיין ווייב וועט וויינען – וועט זיין נישט גוט, עס וועט נישט העלפן די סגולות און ברכות וואס דו באקומסט פון גוטע אידן.


בעט יעדן טאג די תפילה:


"הייליגער באשעפער העלף מיר איך זאל זיך נישט אויפרעגן, איך זאל האבן א שטארקע אמונה, איך זאל געדענקען אז אלעס וואס פאסירט איז מיט א חשבון פון אויבן, העלף מיר איך זאל נישט שרייען אין שטוב אויף מיין ווייב און קינדער, העלף מיר איך זאל זיך קיינמאל נישט אויפרעגן, בפרט אין שבת קודש".


א פרייליכן שבת.

#434 - פרייליכע שבת סעודות
קינדער, שמחה, חינוך הילדים, זמירות שבת, שבת

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת בראשית, כ"ד תשרי, אסרו חג, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר, מאנסי


איך האב זיך זייער געפרייט דיך צו זען ביים רבי'ן ראש השנה אין אומאן, מיר וואוינען נישט ווייט און מיר זעען זיך נאר אין אומאן.


לכבוד די נייע יאר זאלסטו זיך מקבל זיין צו מאכן פרייליכע שבת סעודות אין שטוב, זיך קאנצענטרירן אז די סעודות זאלן זיין נאר פרייליך, נאר זינגען און אויסלויבן אלע קינדער, יעדן קינד אויסלויבן מיט זיינע מעלות, דער הייליגער רבי האט געזאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב, סימן יז): "שבת דארף מען זיין נאר פרייליך", און אזוי שטייט אין זוהר הקדוש (פרשת יתרו, פח; די שטיקל זוהר וואס מען זאגט ליל שבת ביי די סעודה): "הֲוֵי חָדֵי בְּכָל חַד וְחַד", די הייליגע תנאים, די חבריא קדישא פון רבי שמעון בר יוחאי האבן זיך זייער געפרייט שבת ביי די סעודות.


מען זעט קלאר ווי דאס איז נישט קיין גרינגע עבודה, דער סמ"ך מ"ם וכת דיליה קומען צו אלעמען ביי די שבת סעודות מיט טריקס אויפצורעגן, און עס זאל זיך טון צווישן די קינדער; דער קינד שטופט דעם קינד, און דער צווייטער רעגט זיך אויף און גיסט אים אן, ביז די עלטערן פארגעסן, און פארלירן זיך, און די טיש ווערט א שטיק ווייטאג און כעס השם ישמרינו; זאלסטו זיך מקבל זיין און זיך קאנצענטרירן אז די צייט פון די סעודות איז רואיג און פרייליך, און מאכן א פרייליכע אטמאספער וכו'.

#433 - וואויל איז דעם מענטש וואס דערהאלט זיך ביים צדיק
שמחה, היכל הקודש, מוהרא"ש, מנין, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת בראשית, כ"ד תשרי, אסרו חג, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר, פלארידא


איך האב דיר שוין געשריבן פאר יום טוב, דאך וויל איך דיר נאך שרייבן אנצוהאלטן אונזער קשר.


מיר האבן מקבל געווען פון מוהרא"ש אז אפילו מען זאל אויפווייזן דעם מענטש קלאר, שווארץ אויף ווייס, אז ער איז שוין א פארפאלענער וכו' – דארף דער מענטש זיין אייזן שטארק און זאגן: "איך וועל קיינמאל נישט אפלאזן דעם אייבערשטן", און אפילו מען וועט אים ברענגען פון הימל ראיות אז מען דארף אים נישט – זאל ער זיין פעלזן פעסט און זאגן: "איך גיי נישט אוועקגיין פון רבי'ן", אזוי ווי מוהרנ"ת האט געזאגט: "אפילו מען וועט מיך שלאגן מיט א דיקע האלץ (דראנג) וועל איך נישט אפלאזן דעם רבי'ן".


וואויל איז דעם מענטש וואס דערהאלט זיך ביים צדיק, ואשר יש להם כח לעמוד בהיכל הקודש קודש הקדשים, שהם הצדיקים הגנוזים שבדור הזה (ספר ארך אפים, פרק ה), און געדענקט וואס מען האט באקומען, און צו וואס מען קען נאך זוכה זיין צו באקומען, און פירט זיך מיט די זיסע עצות פון לערנען שיעורים כסדרן בכל חלקי התורה, ולהתבודד, ולשמוח מיט יעדע גוטע זאך, און גייט אין שול יעדן טאג דאווענען שחרית מנחה מעריב מיט מנין מיט שמחה, וועט אים גוט זיין בזה ובבא.

#432 - מאך א נחת רוח פאר דיין מאמע אין גן עדן
שמחה, עצבות, שולד געפילן, מרה שחורה, עליית נשמה

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת האזינו - שבת תשובה, ז' תשרי, שנת תשפ"ז לפרט קטן


הרב ... שליט"א, ירושלים


איך האב ערהאלטן דיין בריוו ביי פדיון נפש אין אומאן.


שטארק זיך מיט אלע דיינע כוחות נישט צו זיין אין עצבות און מרה שחורה, נאר זיין פרייליך מיט יעדע גוטע זאך וואס דו טוסט, און מיט דעם וועט דיין מאמע'ס נשמה גיין העכער און העכער אויבן אין הימל; ווייל ווען א מענטש לאזט איבער קינדער וואס דינען דעם אייבערשטן, זיי לערנען און דאווענען און טוען מצוות מיט שמחה - דאס איז די גרעסטע זאך פארן מענטש, די נשמה גייט העכער און העכער מיט יעדע מצווה וואס מען טוט מיט שמחה.


איך האב געליינט דיין בריוו, איך בין זייער באזארגט פאר דיר; דו ביסט נישט דער ערשטער וואס ליידט פון די מחשבות, איך זע ביי זייער אסאך מענטשן וואס פארלירן זייער באליבטע טאטע אדער באליבטע מאמע, ווי זיי הייבן אן ליידן שרעקליכע יסורים פון די מחשבות וכו': 'איך האב גורם געווען אז מיין מאמע אדער טאטע זאלן שטארבן וכו'; קלאפ ארויס פון קאפ די נארישע זאך אז דו האסט גורם געווען אז דיין מאמע זאל אוועק גיין פון די וועלט, די מחשבה איז פון די סטרא אחרא וואס ווילן דיך אומגליקליך מאכן און דיך אויסרייסן פון די וועלט און פון יענע וועלט; דאס איז ליגנט, דו האסט נישט גורם געווען דיין מאמע זאל אוועק גיין פון די וועלט, דיין מאמע איז אוועק פון די וועלט אין די רגע וואס זי האט געדארפט אוועק גיין, זי האט נישט געהאט מער קיין איין רגע צו לעבן.


שטארק זיך זייער צו זיין זייער פרייליך וועסטו מאכן א נחת רוח פאר דיין מאמע אין גן עדן. דיין מאמע איז געווען א צדקת, זי האט זיך מוסר נפש געווען פאר תורה, זי האט אלעס געטון אז איר שטוב זאל זיין א שטוב פון תורה, און אז דו וועסט זיין פרייליך, דו וועסט דאווענען מיט שמחה, דו וועסט לערנען מיט שמחה און טון אלע מעשים טובים מיט שמחה - וועסטו איר מאכן א גרויסע נחת רוח.


א גמר חתימה טובה.

#431 - זיך פארלייגן צו זיין פרייליך שבת
שמחה, מניעות, שבת תשובה, אומאן ראש השנה, שבת

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת האזינו - שבת תשובה, ז' תשרי, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


אשרינו מה טוב חלקינו אז מיר האבן זוכה געווען צו זיין ביים רבי'ן אין אומאן אויף ראש השנה, מיר האבן צעבראכן אלע מניעות; מיר דארפן זיך זייער פרייען, דער הייליגער רבי האט געזאגט (חיי מוהר"ן, סימן תג): "ווער עס איז געווען ביי מיר ראש השנה דארף זיך א גאנץ יאר זייער פרייען".


זע צו זיין פרייליך שבת און מאך פרייליך דיין שטוב, נאר אויף דעם זאלסטו זיך פארלייגן, צו זיין פרייליך, ווייל מיט שמחה פארברענט מען אלע קליפות און מען קומט צו די העכסטע מדריגות.


איך בין מקצר די בריוו, איך בין נאך אפגעמאטערט פון די נסיעה.


א פרייליכן שבת.


א גמר חתימה טובה.

#430 - פרייליך אין די סוכה, פרייליך אין שטוב
שמחה, כעס, סוכות, חינוך, אושפיזין

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת וזאת הברכה א', דריטע אות פון שם הוי"ה, י"ג תשרי, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


מיר שטייען שוין ערב סוכות, עס קומט שוין די הייליגע יום טוב סוכות; יעדע מאל דו גייסט אריין אין די סוכה זאלסטו איינלאדענען די הייליגע אושפיזין, די הייליגע געסט. עס שטייט אין זוהר (פרשת אמור, קד.) אז די אושפיזין קומען נאר אז מען רופט זיי; זאלסטו זאגן: "אֲזַמִּין לִסְעוּדָתִי", איך ליידן ענק איין צו קומען צו מיר אין די סוכה, "אוּשְׁפִּיזִין עִילָאִין", די הייליגע געסט, "אַבְרָהָם יִצְחָק יַעֲקֹב משֶׁה אַהֲרֹן יוֹסֵף וְדָוִד", און זאלסט אכטונג געבן זיי זאלן נישט אנטלויפן פון דיין סוכה, זאלסט זיך נישט אויפרעגן אויף דיין ווייב און קינדער, און אז די סוכה איז קליין, מען זיצט צאמגעשטופט און עס גיסט זיך און עס טוט זיך - זאלסטו בליין פרייליך, עס זאל דיר גארנישט אנגיין, געדענק ווער עס זיצט נעבן דיר, געדענק אז די הייליגע געסט זענען דא, און איך בין זיכער אז ווען דו וואלסט געהאט ביי דיר אין סוכה דיין רב אדער דיין דַיָין - וואלסטו געזיצן און געשמייכלט, און אפילו די קינדער טאנצן און שפרינגען, עס גיסט זיך און עס טוט זיך וכו' - וואלסטו נישט געשריגן.


קיינמאל זאלסטו נישט ווארפן א זאך פון כעס, אדער צעברעכן א זאך פון כעס, שטייט אין זהר (פרשת פקודי רסג:) אויב א מענטש - ווען ער רעגט זיך אויף - ווארפט ער א זאך אדער ער צעברעכט א זאך - זענען דא מלאכים ספעציעל געשטעלט פאר דעם, זיי נעמען די זאך וואס דער מענטשן האט געווארפן און זיי ברענגען דאס אין הימל פארן אייבערשטן און זאגן: "קוקט, דער מענטש האט געברענגט א קרבן פאר עבודה זרה", און די הייליגע חכמים זאגן (שבת קה:): "כָּל הַכּוֹעֵס כְּאִלּוּ עוֹבֵד עֲבוֹדָה זָרָה", ווער עס איז בכעס איז אזוי ווי ער דינט עבודה זרה; זאלסטו זיך זייער היטן נישט צו ווערן בכעס, נישט ווארפן קיין זאכן, נישט צעברעכן קיין זאכן; האב רחמנות אויף דיינע קינדער, ווייל ווען טאטע מאמע זענען בכעס גייען די קינדער צוגרונד, די גאנצע שטוב ווערט חרוב.


היינטיגע טעג דארף מען מער אכטונג געבן עס זאל זיין פרייליך אין שטוב, די קינדער זאלן ליב האבן צו זיין אין שטוב, די קינדער זאלן נישט וועלן אוועק גיין פון די אידישע וועג; ווייל אמאל איז געווען נסיונות פון משכילים, מחקרים וכו', היינט איז נישטא די נסיונות, היינט איז די נסיון אז מענטשן ווילן ליבשאפט, מענטשן ווילן ווארעמקייט, און אז קינדער באקומען דאס נישט אין שטוב - זוכן זיי דאס ביי די אומות העולם השם ישמרינו; און כל שכן ווען מען טוט מצוות, עס קומט שבת, עס קומט א יום טוב - מוז מען דאס מאכן מיט שמחה, מיט ליבשאפט און ווארעמקייט, אז די קינדער זאלן דאס וועלן, קינדער זאלן ארויסקוקן און פרעגן: "ווען קומט שוין יום טוב? ווען קומען שוין די טעג וואס עס גייט זיין זייער פרייליך אין שטוב?" אזוי וועלן זיי דאס אנהאלטן זייער גאנץ לעבן.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א פרייליכן יום טוב.

#429 - איך בין אן איינגעפאלענע סוכה, בוי מיך אויף
שמחה, התחזקות, סוכות, אומאן ראש השנה, סוכה

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת וזאת הברכה א', ערשטע אות פון שם הוי"ה, י"א תשרי, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


אשרינו אז מיר זענען געווען ביים רבי'ן ראש השנה אין אומאן, מיר דארפן זיך זייער פרייען, דער הייליגער רבי האט געזאגט (חיי מוהר"ן, סימן תג): "מִי שֶׁזּוֹכֶה לִהְיוֹת עַל רֹאשׁ הַשָּׁנָה רָאוּי לוֹ לִשְׂמֹחַ מְאֹד מְאֹד", ווער עס קומט צו מיר אויף ראש השנה דארף זיין פרייליך א גאנץ יאר.


ווען דו זיצט אין די סוכה זאלסטו אויפהייבן דיין קאפ, קוק ארויף; וואס זעסטו? סכך, וואס איז סכך? פון וואס מאכט מען סכך? וועסטו זען אז מען מאכט נישט סכך - נישט פון זילבער, נישט פון גאלד, נאר פון 'פסולת גרן ויקב', פון די איבריגע צווייגלעך און איבריגע שאלאכטס וואס מען ווארפט געווענליך אין מיסט, מען קען גארנישט מאכן דערפון, מיט זיי מאכט מען די הייליגע מצוה פון סוכה; דאס לערנט אונז אז אפילו איינער וואס ער שפירט איבריג, ער זעט זיך ווי פסולת... ער ווייסט אז ער איז אפפאל, ער איז גארנישט ווערד, דאך אויב וועט ער זיך שטארקן נישט אויפצוגעבן, ער וועט נישט אפלאזן זיין גוטע ווילן און ער וועט זאגן פארן אייבערשטן אז ער וויל זיין גוט - וועט ער זוכה זיין אז די שכינה הקודשה וועט ביי אים רוען.


ליבער ברודער, ווען דו זיצט אין די הייליגע סוכה, וועט דער יצר הרע פרובירן דיך צו צעברעכן, ער וועט דיך מאכן שפירן ווי דו ביסט שוין א פארפאלענער, דאך בעט איך דיר זאלסט זיך זייער שטארקן און זאג אפאר ווערטער צום אייבערשטן, זאג: "הייליגער באשעפער איך ווייס אז איך בין 'פסולת גרן ויקב', איך בין גארנישט ווערד, איך בין אזוי נידריג, איך בין אזוי ווייט פון דיר, אבער רבונו של עולם טיף אין מיין הארץ וויל איך זיין גוט, טיף אין מיין הארץ וויל איך זיין אן ערליכער איד, איך וויל דאווענען, איך וויל לערנען און טון די מצוות, איך בעט דיר אייבערשטער 'וְתָקִים אֶת סֻכַּת דָּוִד הַנֹּפָלֶת', בוי צוריק אויף מיין סוכה, מיין לעבן, איך בין אן איינגעפאלענע סוכה, בוי מיך אויף, מאך פון מיין פסולת א כלי צו מקבל זיין קדושה וטהרה, איך זאל דיך קענען דינען מיט גרויס שמחה און גרויס פרייד".


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א פרייליכן יום טוב.

#428 - חודש אלול איז א צייט פון רחמנות
שמחה, תשובה, עצבות, חודש אלול

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת ראה, י"ט מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר, וויליאמסבורג


א גרוס פון דיינע טייערע זיסע קינדער, אלע פירן זיך מיט יראת שמים, איך בין זייער צופרידן פון זיי.


די וואך שבת בענטשט מען שוין חודש אלול, מענטשן מיינען אז חודש אלול איז אן אנגעצויגענע צייט, און דערפאר קענען דאס א טייל מענטשן נישט פארנעמען, דאס איז א גרויסע טעות, חודש אלול איז א צייט פון רחמנות, די טעג זענען ימי הרחמים והרצון, ידו פתוחה לקבל שבים, וואס דער אייבערשטער'ס האנט איז אויסגעשטרעקט פאר אלע וואס טוען תשובה, יעדער איינער קען פאררעכטן אלעס וואס מען דארף פאררעכטן, דער אייבערשטער ווארט אויף אונז, מיר זאלן קומען צו אים, אים איבערבעטן און תשובה טון.


וואויל איז דעם וואס ניצט אויס די טעג פון חודש אלול מיט תשובה און מיט מעשים טובים, מיט א שמחה און א תקוה – אז דער אייבערשטער פרייט זיך מיט וואס מיר טוען און האט אונז ליב; ווייל אזוי ווי אלע מצוות דארף מען טון מיט שמחה, דארף מען אויך טון די מצוה פון תשובה מיט שמחה, מען דארף זיך פרייען אז מיר זענען דעם אייבערשטנ'ס קינדער, און אז מיר קענען זיך צוריק קערן און אלעס פאררעכטן, און חס ושלום האבן עצבות און מרירות, ווייל די ערשטע זאך ווען מען טוט תשובה, מען הייבט אן דינען דעם אייבערשטן – איז זיך צו דערווייטערן פון עצבות און פון מרה שחורה, דער אייבערשטער האט זייער פיינט עצבות ומרה שחורה, דאס איז פון די סטרא אחרא רחמנא לצלן (ליקוטי מוהר"ן חלק ב, סימן מח), און דאס איז די סימן צי מען איז ביי די קדושה אדער ביי די אנדערע זייט; אויב מען איז פרייליך – איז מען ביי די קדושה, און אויב מען איז בעצבות – איז מען ביי די נישט גוטע רחמנא לצלן; וואויל איז דעם וואס רעכט אפ די טעג מיט גרויס שמחה, וועט ער האבן א גוט געבענטשט יאר.

#427 - טרויערן אויפ'ן חורבן, אבער נישט מיט עצבות
שמחה, אמונה, התחזקות, משיח

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת ואתחנן, ח' מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


יעצט ווען מיר האלטן הלכות אבילות, מיר טרויערן אויפן חורבן בית המקדש דארפן מיר געדענקען אז מען טאר נישט זיין בעצבות ומרה שחורה, נאר גלייבן באמונה שלימה אז דער אייבערשטער האט אונז ליב, דער אייבערשטער האט א נחת רוח פון אונזערע מצוות ומעשים טובים, און גלייבן אז דער אייבערשטער וועט אונז שיקן משיח צדקינו וואס וועט אויפבויען דעם בנין בית המקדש השלישי.


בנוגע לערנען תשעה באב נאך חצות; מוהרא"ש זאגט אז מען קען גורס זיין אויפן סדר דרך הלימוד (המבואר בשיחות הר"ן, סימן עו) - שיעורים כסדרן וואס מען לערנט יעדן טאג. ספר אשר בנחל - דאס קען מען א גאנצע צייט לערנען, דאס קען מען אויך לערנען תשעה באב ביינאכט און תשעה באב צופרי; ווייל דאס איז פשוט חיזוק אויף אמונה און חיזוק אויף יראת שמים, וואויל איז דער וואס לערנט עס, דער וועט קיינמאל נישט פאלן.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א גרינגן תענית.

#426 - מאך זיך פרייליך
שמחה, התחזקות, הפצה

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת קרח, (חקת בא"י), כ"ז סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מיין טייערער יואל מנחם גרשון


וואויל איז דיר "אשר בנחל" וב"עצתו אמונה" שם גורלך, דו האסט די זכי' ליכטיג צו מאכן פאר הונדערטער און טויזנטער אידן מיט די הערליכע בריוון פון עצתו אמונה; חיזוק, שכל והדרכה, גענומען פון הייליגן רבי'ן און פון זיין תלמיד רבי נתן, אויפן וועג ווי מיר האבן מקבל געווען פון מוהרא"ש זכותו יגן עלינו.


גיי אן ביתר שאת וביתר עוז, זיי נישט צופרידן מיט וויפיל דו טוסט; נאר ביי גשמיות'דיגע זאכן איז א מעלה איינער וואס איז מסתפק במיעוט, א שמח בחלקו, אבער ביי עבודת השם און ביי העלפן אנדערע איז א מעלה וואס מער הונגעריג מען איז, וואס מער מען וויל אויפטון פאר אידישע קינדער.


בעט דעם מעלער זאל מאלן א בילד פון א ווייבל אנגעטון איידל מיט א טיכל, אזוי ווי מען גייט ביי אונז, ווי זי כאפט זיך אן די באקן פון צער פון ציין ווייטאג, און ווי א אינגערמאן [דער רבי], ווייזט איר מיט די פינגער אויף די באקן א סימן פון שמייכלען, זי מיט א פארוויינטע פנים, און ער מיט א פרייליכע פנים. איך וויל מאכן א מעשה'לעך פון הייליגן רבי'ן וואס לערנט אונז אז שמחה איז די רפואה פאר אלע ווייטאג.


"טאטע, איך האלט נישט אויס די צער, די ציין טוט מיר וויי, די ווייטאג איז אזוי שטארק, עס קנאקט ביזן מח, איך שפיר ווי איך קען עס מער נישט דערהייבן, אהה... אהה..."


געווען איז דאס דעם רבינ'ס טאכטער, זי איז געקומען צום רבי'ן, זי האט געוויינט: "טאטע איך האלט נישט אויס די צער, די ציין טוט מיר וויי, די ווייטאג איז אזוי שטארק, עס לעכערט מיר ביזן מח, איך שפיר ווי איך קען עס מער נישט דערהייבן... אהה... אהה..."


דער רבי זאגט איר: "זיי פרייליך וועט קומען א רפואה, דו וועסט מער נישט האבן קיין ווייטאג".


"טאטע... איך קען נישט זיין פרייליך, איך האב דאך שרעקליכע פיין, עס שטעכט, עס רייסט..."


זאגט דער רבי: "אז דו קענסט נישט זיין פרייליך – מאך זיך פרייליך; אפילו דו קענסט נישט זיין עכט פרייליך – מאך א שמייכל, מאך זיך כאילו דו ביסט פרייליך; וועסטו האבן א רפואה, ווייל אפילו מען מאכט א געמאכטע שמייכל – ווערט נמתק אלע דינים און מען זעט ישועות".


טייערע קינדער, אפילו ווען זאכן גייען נישט ווי מיר ווילן, און אפילו עפעס טוט זייער וויי – דארפן מיר ווייטער פרייליך זיין, און אז מען קען נישט זיין פרייליך – לאמיר זיך מאכן פרייליך, וועלן מיר געהאלפן ווערן.

#425 - וואס אינטערעסירט אייך וואס אנדערע טראכטן?
שמחה, אמונה, התחזקות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת בהעלותך (שלח בא"י), ט"ז סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... תחי'


איך האב ערהאלטן אייער בריוו.


עס איז דען אזוי געפערליך אז דער רב האט אייך גע'פסק'נט צו ווארטן אביסל וכו'? וואס איז דאס אז איר קלאפט זיך אזוי? וואס איז דאס אז איר זענט אויסער זיך? יעדע זאך האט זיין צייט און יעדער מענטש איז אן אנדערע פרשה, אזוי ווי דער תם האט געזאגט (ספורי מעשיות מעשה ט', מחכם ותם): "דאס איז מיין מעשה און דאס איז יענעמ'ס מעשה, און וואס דארף מען בכלל קוקן און רעדן פון אנדערע?"


וואס קלאפט איר זיך? איר זענט געזונט און שטארק, און אפילו מען איז געזונט און שטארק דארף מען פאלגן דעם רב און דעם דיין און טון וואס זיי זאגן.


איר שרייבט אז איר שפירט זיך אראפגעקוקט וכו'; איך וויל אייך פרעגן, וואס אינטערעסירט אייך וואס אנדערע טראכטן אויף אייך? וואס אינטערעסירט אייך וואס מען זאגט אויף אייך? א איד דארף נאר קוקן וואס מען זאגט אין הימל אויף אים, און אז מען האט א מורה דרך, מען פרעגט א רב, א דיין - דארף מען זיך בכלל נישט צו טון מאכן פון קיינעם.


טוט אלעס צו זיין פרייליך, בעטס דעם אייבערשטן איר זאלט זיין פרייליך, בעטס די תפילה יעדן טאג, און אפאר מאל א טאג:


"רבונו של עולם, העלף מיר איך זאל זוכה זיין צו זיין שטענדיג פרייליך, איך זאל זיך פרייען אז איך בין א איד, איך זאל זיך פרייען אז איך בין נישט קיין גוי. העלף מיך אייבערשטער אז איך זאל ארויס גיין פון מיין עצבות און מרה שחורה, נעם עס אוועק פון מיר, העלף מיר איך זאל זיין אזוי פרייליך אז איך זאל פרייליך מאכן אנדערע מענטשן, און יעדער איינער ארום מיר זאל זיין פרייליך.


הייליגער באשעפער, העלף מיר איך זאל שטענדיג געדענקען אז דו פירסט די וועלט מיט א השגחה פרטיות. איך זאל האבן א קלארע לויטערע אמונה, איך זאל נישט פארגעסן פון דיר קיין איין רגע. איך זאל נישט קיינעם חנפ'ענען און נישט פון קיינעם מורא האבן. עס זאל מיר נישט אנגיין וואס אנדערע טאכרטן און זאגן וועגן מיר, איך זאל נאר וועלן געפעלן פאר דיר, העלף מיר בזכות אלע צדיקים וואס האבן זיך מוסר נפש געווען פאר דיר, אמן".


דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#424 - פרייליך מאכן דיין זיידע און באבע
שמחה, שלום בית, התחזקות

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת בהעלותך (שלח בא"י), כ' סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


החתן ... נרו יאיר


מזל טוב פאר דיין שידוך, דער אייבערשטער זאל העלפן דו זאלסט האבן א שיינע לעבן אינאיינעם מיט דיין כלה תחי', ענק זאלן אויפשטעלן א בית נאמן בישראל.


איך וויל דיר בעטן דו זאלסט דיין גאנץ לעבן געדענקען די פרייליכע צייט פון דיין שידוך, דו זאלסט אנהאלטן די שמחה, דיין גאנץ לעבן זאלסטו זיין פרייליך און דאנקבאר דעם אייבערשטן פאר די גרויסע חסדים וואס ער טוט מיט דיר.


אויך זאלסטו פרייליך מאכן דיין זיידע און באבע, דיין באבע ווערט זייער פרייליך ווען דו רופסט איר, און ווען דו גייסט צו איר. דיין טאטע עליו השלום איז געווען איר באליבסטער זון, און ווען דו מיט דיינע געשוויסטער קומען צו איר – לעבט זי אויף.


באצאל מיר פאר שדכנות אז דו וועסט רופן דיין באבע יעדן טאג און ארויפגיין צו איר כאטשיג איין מאל א וואך.


דיין ראש ישיבה וואס האט דיך ליב ווי אן אייגן קינד.

#423 - ציפ זיך די באקן און גיי ארום מיט א שמייכל
שמחה, התחזקות, תפילה, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת בהעלותך (שלח בא"י), י"ט סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


מען ציפט זיך די באקן, מען מאכט זיך רויטע באקן, און אזוי ווייסט קיינער נישט וואס גייט פאר.


אזוי פלעגט מוהרא"ש זאגן, און אויך האט ער אזוי געטון, און אזוי טוען נאך עד היום זה אסאך תלמידי היכל הקודש; ווען עס גייט אריבער אויף זיי שווערע ביטערע טעג, שווערע יסורים, די פנים איז בלאס, מען זעט נישט אויס גוט; ציפן זיי זיך די באקן און מען פרישט זיך אויף, אזוי ווייסט קיינער נישט וואס גייט אריבער.


די ווארט האט מוהרא"ש נאכגעזאגט פונעם הייליגן צדיק, דער אהבת ישראל זכותו יגן עלינו. ווען מען האט זיך געוואונדערט ווי אזוי ער זעט אויס אזוי פרייליך, פריש, מיט וואס ער איז אריבער וכו' וכו', האט ער געזאגט: "מען ציפט זיך די באקן" וכו'.


ברודער, איך ווייס אז דו גייסט אריבער שטארקע פיין, שרעקליכע פיין, די הארץ גייט מיר אויס פאר דיר, איך בין מתפלל פאר דיר; איך בעט דיר, נעם זיך צאם, גיי אין א ווינקל זיך אויסוויינען צום אייבערשטן אז דו זאלסט שוין זען א ישועה, און ווען דו קומסט ארויס פון התבודדות, ציפ זיך די באקן, נעם זיך צאם און גיי ארום מיט א שמייכל, ובשמחה תצאו.

#422 - די שמחה און די געשמאק אין שטעטל
שמחה, אמונה, התחזקות, מוסדות

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת נשא ב' (בהעלותך בא"י), ח' סיון, אסרו חג, שנת תשפ"ו לפרט קטן


אברהם הערש וועבערמאן נרו יאיר, גבאי בית המדרש קרית ברסלב


איך וויל זיך באדאנקען פאר דיר און פאר אלע גבאים און אלע וואס האבן ארויסגעהאלפן פאר דעם שיינעם הערליכן יום טוב שבועות וואס מיר האבן געהאט אין שטעטל, יעדע מאל איך קום אין שטעטל מיט אנשי שלומינו ווער איך זייער איבערגענומען פון די דרך ארץ, פון די פריינדליכקייט און ליבשאפט – וואס איז דא צווישן אנשי שלומינו, און בעיקר די שמחה, די געשמאק.


יעצט איז געווארן א יאר פונעם גרויסן בית המדרש, און די גרויסע שול איז שוין נישט אזוי גרויס, עס וואקסט אונטער א דור און עס ווערן מקורב נייע מקורבים, די נייע שול איז שוין אויסגעוואקסן.


איך קוק ארויס צו קומען זומער, זיין אין שטעטל, אינעם ריינעם אויר; פרשת חוקת-בלק קומען מיר ארויס, דאס איז די בעסטע הכנה זיך צוצוגרייטן פאר די הייליגע טעג מיט שמירת עיניים, זיין צווישן די ביימער, דינען דעם אייבערשטן אינעם ריינעם פלאץ.

#421 - ביי קברי צדיקים נעמט מען אן יעדנ'ס תפילות
שמחה, אמונה, התחזקות, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת נשא ב' (בהעלותך בא"י), ח' סיון, אסרו חג, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר, קרית יואל


וואוינסט אין קרית יואל, זאלסטו זיך מאכן א קביעות ארויפצוגיין יעדן טאג צום ציון פון הייליגן רבי'ן זכותו יגן עלינו, און דארטן זיך מתבודד זיין פאר פינף מינוט.


דער הייליגער רבי זאגט (ספר המדות אות צדיק, סימן קעג): "עַל יְדֵי הִשְׁתַּטְּחוּת עַל קִבְרֵי הַצַּדִּיקִים הַקָּדוֹשׁ בָּרוּךְ הוּא עוֹשֶׂה לוֹ טוֹבוֹת, אַף עַל פִּי שֶׁאֵינוֹ רָאוּי לְכָךְ", אפילו איינער וואס איז נישט ווערד מען זאל אויסהערן זיינע תפילות, אבער ביי קברי צדיקים, דארט נעמט מען אן יעדנ'ס תפילות; מיר האבן נישט קיין השגה דאס גרויסקייט פון די צדיקים, זיי האבן זיך מוסר נפש געווען פארן אייבערשטן – נישט איינמאל, נאר יעדע רגע, יעדע סעקונדע – זענען זיי גרייט אויף מסירות נפש; דערפאר קען מען דארט ביי זייער ציון זען גרויסע ישועות, זאלסט מיך אויך מזכיר זיין לטובה, יואל בן רייצא רעכיל.


בעט אויף א שטארקע אמונה, בעט אויף שמחה, בעט אויף תמימות פאר דיר און פאר דיינע דורות.

#420 - אלעס גייט מדה כנגד מדה
שמחה, אמונה, תפילה, בטחון

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת בהר בחקותי, כ"א אייר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


די וואך אין די פרשה, אויפן פסוק (ויקרא כה, כ-כא): "וְכִי תֹאמְרוּ מַה נֹּאכַל" וגו', "וְצִוִּיתִי אֶת בִּרְכָתִי" וגו', ברענגט דער הייליגער רבי ר' אלימלך זכותו יגן עלינו, פון זיין הייליגן ברודער רבי ר' זושא, אז מען האט קשיות אויפן אייבערשטן שטעלט מען אפ די שפע, און אז מען האט אמונה, מען גלייבט אז דער אייבערשטער געבט עסן, דער אייבערשטער געבט געלט - איז דא אלע ברכות און אלע ישועות; דארפן מיר זיך שטארקן און נישט האבן קיין קשיות אויפן אייבערשטן, אזוי וועט מען האבן א גוטע לעבן.


אז דו גייסט אריבער עפעס - זאלסטו זיך מאכן א חשבון הנפש וואס דו דארפסט פאררעכטן; צום ביישפיל אז דו גייסט אריבער חלישות הדעת - זאלסטו זיך בארעכענען אויב דו האסט איינעם גורם געווען חלישות הדעת, און אז איינער האט דיך פארשעמט זאלסטו טראכטן אויב דו האסט לעצטנס עפעס געזאגט פאר איינעם און יענעם פארשעמט; ווייל אלעס גייט מדה כנגד מדה, ווי אזוי מען פירט זיך מיט אנדערע - פירט מען זיך מיטן מענטש.


שבת זאלסטו נאר זיין פרייליך, בעט דעם אייבערשטן דו זאלסט זוכה זיין צו דעם; ווייל נאר מיט תפילה, מיט אסאך תפילה - קען מען זוכה זיין צו קומען צו שמחה, וואס ברענגט דעם מענטש צו די קדושה.


א פרייליכן שבת.

#419 - שלעכטע מחשבות
שמחה, אמונה, התחזקות, מחשבות

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת אמור, ט' אייר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... תחי'


איך האב ערהאלטן די בריוו.


דאס וואס עס האט פאסירט, עס האט זיך אייך אריינגעכאפט א בילד במחשבה פון א צלם, פון א שתי וערב, און איר האט עס נישט געקענט ארויסנעמען פון קאפ, איר זענט דערשראקן אז דאס האט פאסירט אין א צייט וואס איר זענט אהיים געקומען וכו', און איר זענט דערשראקן וכו'; מאכט נישט קיין עסק דערפון, א צלם איז גארנישט, די גאנצע זאך איז איין גרויסע דמיון, איר דארפט גארנישט מורא האבן.


דאס אז די מחשבה איז נישט ארויס - דאס איז פשוט, דאס זאגט שוין דער הייליגער רבי (לקוטי מוהר"ן חלק א, סימן עב): "כִּי זֶה טֶבַע וּסְגֻלַּת שֶׁל אֵלּוּ הַיְצָרִין הָרָעִים הַמְזֹהָמִים", אזוי ארבעט די שלעכטע שמוציגע יצר הרע, "כָּל מַה שֶּׁרוֹצִים לְהִתְגַּבֵּר עַל אֵלּוּ הַמַּחֲשָׁבוֹת", ווי מער מען וויל זיך שטארקן אויף זיי, "יוֹתֵר וְיוֹתֵר הֵם מִתְגַּבְּרִים", שטארקן זיי זיך שטערקער אויפן מענטש; אזוי ווי ווען מען לויפט אוועק פון איינעם, און אז מען קוקט צוריק אויף יענעם ווערט יענער שטערקער, ווייל ער זעט ווי מען קוקט צוריק, און דאס מאכט יענער זאל ווייטער נאכלויפן, אזוי ארבעט די שלעכטע מחשבות, ווי מער מען שלאגט זיך מיט זיי ווערן זיי שטערקע, מען קען זיי נישט פארטרייבן דורך זיך קריגן מיט זיי.


די עצה פטור צו ווערן פון די מחשבות איז שמחה, דער רבי זאגט דארט: "גַּם עַצְבוּת הוּא מַזִּיק מְאֹד וְנוֹתֵן כֹּחַ לְזֶה הַיֵּצֶר הָרָע הָעָב הַגַּשְׁמִי", נאר מיט שמחה קען מען זיין א בעל הבית אויף די מחשבות, דער זוהר הקדוש זאגט בשמח"ה איז די אותיות מחשבה; מיט שמחה קען מען קאנטראלירן די מחשבות.


די אנדערע בלבול וכו'; דאס איז אלעס מעשה סמ"ך מ"ם אז מען זאל זיך נישט פרייען מיט די גרויסע מצוה וואס מען איז זוכה צו טון וכו'; זייט פרייליך אז איר זענט זוכה צו היטן די הלכות און צו גיין וכו', ווייל מיט שמחה של מצוה וכו' ברענגט מען אראפ הייליגע נשמות, דאס איז די סוד פון ברענגען געזונטע הייליגע נשמות - שמחה של מצוה, זיין פרייליך אז מען טוט דעם רצון פונעם אייבערשטן וכו' וכו'.


דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#418 - דורך זיין פרייליך האט מען גוטע מחשבות
שמחה, אמונה, התחזקות, בטחון

דורך זיין פרייליך האט מען גוטע מחשבות


בעזרת ה' יתברך


יום ב' פרשת אמור, י' אייר, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


די יאר וועל איך נישט זיין אין מירון ל"ג בעומר, די יאר מאכן מיר אין שטעטל ל"ג בעומר א סעודה, מיר וועלן מסיים זיין ספר הזוהר. אויך וועט זיין א הדלקה, מען וועט דאנקען דעם אייבערשטן אז מיר האבן זוכה געווען צום נחל נובע מקור חכמה, וואס אפילו העיר וקדיש מן שמיא צריך לקבל משם (חיי מוהר"ן, סימן קפט), ווייל אז מיר קליינע מענטשלעך וואס מיר זענען אזוי ווייט פון פארשטיין די סודות פון ספר הזוהר, די אורות און השגות; אז מיר זאלן דאס קענען פארשטיין און לעבן מיט דעם - דאס קען נישט זיין נאר דורך די הקדמות פון הייליגן רבי'ן, וואס ער לאזט זיך אראפ צו די נידריגסטע פלאץ, דארט אויך אויסשרייען אז עס איז מלא כל הארץ כבודו.


שטארק זיך מיט אלע כוחות צו זיין פרייליך, דער הייליגער זוהר זאגט (תיקון כב, דף סז.): "וְאַתְוָון בְּשִׂמְחָ"ה אִיהִי מַחֲשָׁבָ"ה", מחשבה איז די אותיות בשמחה; דורך זיין פרייליך האט מען גוטע מחשבות, פאזעטיווע מחשבות. דער הייליגער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב, סימן י): "עַל יְדֵי מָרָה שְׁחוֹרָה", ווען א מענטש איז נישט פרייליך, "אִי אֶפְשָׁר לְהַנְהִיג אֶת הַמֹּחַ כִּרְצוֹנוֹ", איז אים זייער שווער צו קענען טראכטן נארמאל, "וְעַל כֵּן קָשֶׁה לוֹ לְיַשֵּׁב דַּעְתּוֹ", מען קען נישט טראכטן גוט, די קאפ לויפט נעגעטיוו, "רַק עַל יְדֵי הַשִּׂמְחָה יוּכַל לְהַנְהִיג הַמֹּחַ כִּרְצוֹנוֹ, וְיוּכַל לְיַשֵּׁב דַּעְתּוֹ, כִּי שִׂמְחָה הוּא עוֹלָם הַחֵרוּת", אבער ווען מען איז פרייליך, זענען די מחשבות מסודר און מיושב.


פרייטאג, פסח שני - זענען מיר מסיים מסכת מנחות און מען הייבט אן שבת א נייע מסכתא, מסכת חולין. איך בעט דיר זייער, כאפ זיך מיט מיטן באן, עס פארט א באן היכל הקודש, יעדן טאג לערנט מען א בלאט גמרא מיט נאך אסאך לימודים, כאפ זיך מיט, די תורה וועט דיר געבן אלעס גוטס.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.