בריוון פונעם ראש ישיבה שליט"א

#878 - אלעס פאררעכטן אן תעניתים און סיגופים
התחזקות, תשובה, בזיונות, חודש אלול

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת ראה, י"ט מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר, לעיקוואד


דעם שבת בענטשט מען חודש אלול, חודש אלול קען מען פאררעכטן דעם גאנצן יאר.


ווען עס קומט חודש אלול פירן זיך אסאך צו עוסק זיין אין פאסטן און אין מאכן סיגופים, מען טוט אלעס צו פאררעכטן וואס מען האט געטון דעם גאנצן יאר; מיר האבן נישט קיין כח צו תעניתים און סיגופים, מיר זענען צעבראכענע און צעקלאפטע מענטשלעך, דער הייליגער רבי האט געזאגט מיר זאלן נישט פאסטן, (מיר פאסטן נאר די טעג וואס די הייליגע חכמים האבן קובע געווען צו פאסטן); וואס קענען מיר טון צו פאררעכטן וואס מיר דארפן פאררעכטן? דער הייליגער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א, סימן ו): "עִקַּר הַתְּשׁוּבָה כְּשֶׁיִּשְׁמַע בִּזְיוֹנוֹ, יִדֹּם וְיִשְׁתֹּק", דורך שווייגן און נישט ענטפערן ווען מען ווערט פארשעמט; דאס איז מכפר, דאס טוט פארצייען אסאך שטערקער ווי פאסטן און זיך פייניגן.


על כן זאלסטו זיך פארנעמען יעצט אין די טעג פון חודש אלול, אויב דו באקומסט א בזיון – איינער זאגט דיר עפעס שארף אדער פארשעמט דיך – נישט צו ענטפערן, דאס אנעמען מיט שמחה, גלייבן באמונה שלימה אז פון הימל האט מען דיר דאס געשיקט פאר א תיקון, אנשטאט דו זאלסט דארפן פאסטן; דאס וועט זיין במקום פאסטן, און אזוי וועסטו אלעס מתקן זיין.


זיכער אויב דיין טאטע מאמע זאגן דיר עפעס, דו שפירסט ווי דו ביסט פארשעמט געווארן, אדער דיין ווייב זאגט דיר אריין און דו שפירסט זיך אנגעפאטשט – זאלסטו חס ושלום נישט ענטפערן, זיי עס מקבל בשמחה עצומה, דאס וועט זיין די גרעסטע תיקון, און דו וועסט זוכה זיין צו א גוט געבענטשט יאר, א זיס יאר, א ליכטיגע יאר מיט אלע ישועות.


א כתיבה וחתימה טובה.

#877 - מען ווערט פארשעמט פון זיך אליינס
התחזקות, תשובה, בזיונות, חודש אלול

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת ראה, י"ט מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


די וואך בענטשט מען שוין חודש אלול, מיר ברסלב'ע חסידים פאסטן נישט חודש אלול, דער הייליגער רבי האט אונז געגעבן אנדערע תיקונים, דער רבי האט אונז געגעבן די תיקון פון (לקוטי מוהר"ן חלק א, סימן ו): "עִקַּר הַתְּשׁוּבָה כְּשֶׁיִּשְׁמַע בִּזְיוֹנוֹ, יִדֹּם וְיִשְׁתֹּק", אפשווייגן ווען איינער פארשעמט; דאס איז די שטערקסטע תיקון, דאס איז מכפר אויף אלעס.


אויך דער מענטש וואס האט נישט קיין בזיונות קען זוכה זיין צו די גרויסע תיקון – דורך אפשווייגן אויף די אייגענע בזיונות; דאס הייסט, ווען מען ווערט פארשעמט פון זיך אליינס, מען זעט זיך ווי א דורכפאל, מען האט שוין אזויפיל מאל אנגעהויבן נייע קבלות טובות, שוין אזויפיל מאל צוגעזאגט אז מען גייט מער נישט טון עבירות - און מען פאלט אראפ; מען זעט זיך זיין אזוי ווייט, מען ווערט פארשעמט פון זיך אליינס, און מען וויינט זיך אויס צום אייבערשטן: "הייליגער באשעפער, יעדע מאל זאגט איך צו אז איך גיי מער נישט פוגם זיין, איך גיי מער נישט זינדיגן, און אלץ פאל איך צוריק, און איך ווער נאר ווייטער און ווייטער פון דיר, אבער גלייב מיר אז איך גיי טאקע זיין גוט וכו'"; אזא איינער איך אויך זוכה צו: 'יִשְׁמַע בִּזְיוֹנוֹ, יִדֹּם וְיִשְׁתֹּק'; ווייל די הייליגע חכמים זאגן (ברכות יב:): "כל העושה דבר עבירה ומתבייש בו", דער וואס האט געזינדיגט און ער שעמט זיך פון וואס ער האט געטון - "מוחלין לו על כל עוונתיו", איז דער אייבערשטער אים מוחל אויף אלע עבירות.


על כן ליבער ברודער, הארציגער חבר, ניץ אויס די טעג פון חודש אלול מיט זיך מתבודד זיין צום אייבערשטן, און זיך מתוודה זיין, בעט דעם אייבערשטן ער זאל דיך מוחל זיין און ער זאל דיר העלפן ארויס צו קריכן פון אלע פגמים און פון אלע שלעכטע רגילות, בפרט פון פגם הברית רחמנא לצלן. ניץ אויס די טעג פון דעם חודש, דער הייליגער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב, סימן פז), אז אין דעם חודש קען מען מתקן זיין דעם חטא; אויך א גאנץ יאר קען מען פאררעכטן, אבער דעם חודש קומט אראפ פון הימל פאר יעדן איד א גרויסע כח זיך צו קענען שטארקן אויף די נסיון, און צו קענען אלעס פאררעכטן.


א כתיבה וחתימה טובה.

#876 - מקרב זיין מענטשן, אבער נאר מיט די תורה
צניעות, התחזקות, הפצה, טעלעפאן

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת ואתחנן, ח' מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


געב זיך אכטונג נישט צו ענטפערן קיין אימעיל פון פרויען און מיידלעך, השמר והזהר, זאלסט שטיין ווייט פון די סארט מצוות, ווייל דו קענסט אנקומען און אראפפאלן אין שאול תחתית ומתחתיו רחמנא לצלן.


קענסט איבער געבן די אימעיל אדרעסס פאר די קרן הדפסה וואס שיקן ארויס אויטאמאטיש אימעילס פון חיזוק פאר אלעמען, אבער דו פריוואט זאלסט קיינמאל נישט ענטפערן אן אימעיל פון א פרעמדע פרוי, אויך נישט קיין טעקסט מעסעדזש, ווייל מען קען אזוי אראפפאלן און מען קען אלעס פארלירן, אין איין אויגן בלינק קען מען בלייבן אן די ווייב, אן די קינדער און ווערן פארשעמט פאר די גאנצע וועלט.


געב זיך אכטונג פון די יצר הרע וואס פארשטעלט זיך מיט מצוות, דער הייליגער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א, סימן א), ווי אזוי הייבט דער יצר הער אן פארנארן דעם מענטש? דורכדעם וואס ער איז זיך מתלבש במצוות, צו יעדן איינעם קומט ער מיט א צווייטע לבוש; אז מען קען אויפטון, מען קען צוריק ברענגען מענטשן צום אייבערשטן; דאס איז טאקע אמת, דאס איז טאקע די גרעסטע זאך, אבער די הייליגע חכמים זאגן (בראשית רבה פד, ד): "אַבְרָהָם הָיָה מְגַיֵּר אֶת הָאֲנָשִׁים", "וְשָׂרָה מְגַיֶּרֶת אֶת הַנָּשִׁים", און שרה האט זיך געפארעט מיט די ווייבער; די תורה לערנט אונז ווי אזוי עוסק צו זיין אין הפצה, אין קירוב רחוקים; די מענער זאלן זיך באשעפטיגן מיט מענער און פרויען מיט פרויען.


ראה הזהרתיך.

#875 - פארוואס שטעכסטו מיך?
חינוך הילדים, התחזקות, מחלוקת, שלום

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת ואתחנן, ח' מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מרת ... תחי'


איך האב ערהאלטן אייער בריוו.


דער סמ"ך מ"ם זוכט אלע וועגן ווי אזוי ער קען אונז צעברעכן, אבער ער קען אונז נישט צעברעכן, מיר זענען אין פאלאץ פון קעניג, ביים הייליגן רבי'ן; נאר מיט איין וועג קען ער אונז צעברעכן - מיט מחלוקת, אז מיר תלמידים און ביי די ווייבער די תלמידות, רעדן נישט שיין איינער צום צווייטן, און מען האט ווייטאג איינער אויפן צווייטן - מיט דעם טוט ער אונז צעברעכן און אוועק נעמען אונזער כח, אונזער נאנטקייט צום אייבערשטן.


אז א טיטשער גרויסט זיך אויף אייך און רעדט צו אייך שטעכעדיג – זאלט איר דאס נישט נעמען ערנסט, איר זאלט קוקן מיט רחמנות און טראכטן: 'נעבעך, פארוואס שטעכסטו מיך? פארוואס מיך צעטרעטן? מיר זענען דאך דא מיט איין כוונה, בויען א סקול פאר אונזערע קינדער, וואו מען וועט לערנען די לימודים פון רבי'ן, די זיסע אמונה, די זיסקייט פון תפילה והתבודדות...' נעמט עס נישט צום הארצן, און געדענקט אז דאס איז א סיבה, אן עלילה פונעם סמ"ך מ"ם אייך צו מחליש דעת זיין און אייך אוועק נעמען פון די התקרבות לצדיק.


הלואי זאלט איר ווייטער אנהאלטן דאס קומען צו די תלמידות לערנען מיט זיי און זיי געבן ווארעמקייט, און אז איינער טוט אייך וויי - זאלט איר זיין אפן און זאגן: "איך בעט דיר, טו מיר נישט וויי, איך בעט דיר, רעדט צו מיר שיין און הארציג וכו' וכו'".


דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#874 - שלום בית מיינט נישט צו זיין א קנעכט פאר די ווייב
שלום בית, התחזקות, שלום, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת ואתחנן, ה' מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


נישט דאס מיינט שלום בית, זיין א קנעכט פאר די ווייב; מיר מאכן יעדן טאג א ברכה ביי ברכת השחר: "שכוח הייליגער באשעפער 'שלא עשני עבד', איך בין קיינעמ'ס קנעכט, איך דין קיינעם נישט, איך דין נאר דיך הייליגער באשעפער"; שלום בית איז - רעדן שיין, ווייך און איידל, שלום בית איז - נישט וויי טון, נישט טשעפען, נישט זיך טענה'ן און נישט מאכן קיין וויכוחים, אבער נישט אז יעדע זאך וואס זי זאגט און וואס זי הייסט - דארף מען מאכן.


ליבער ברודער, איך בעט דיר זייער, שטארק זיך און זיי פרייליך, און דאנק דעם אייבערשטן אויף די גרויסע חסדים אז דו האסט חתונה געהאט, און דו האסט אזא טייערע ווייב, און אז דיין ווייב פארלאנגט פון דיר זאכן וואס דו ביסט נישט ביכולת דאס צו טון - זאלסטו זיך נישט צעקוועטשן, זאלסט בלייבן שטארק און פרייליך, זאלסט איר נישט וויי טון, זאלסט נאר זאגן אז דאס איז דיר שווער צו טון, נעם די עצה פון הייליגן רבי'ן, גיי א שפאציר, דו מיטן אייבערשטן אליינס, שמועס אויס דיין הארץ מיטן אייבערשטן, דערצייל אים דיינע געפילן, דערצייל אים דיינע מחשבות, דערצייל אים ווי דו שפירסט זיך אזוי צעקוועטשט, בעט אים ער זאל דיר געבן פארשטאנד, דו זאלסט וויסן ווי אזוי צו בויען א שיינע שטוב, און אין די זעלבע צייט - זיין א קנעכט נאר פארן אייבערשטן.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#873 - ווי אזוי קומסטו צום רבי'ן ראש השנה מיט א כלי טמא ומטמא?
התחזקות, אומאן, טעלעפאן

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת עקב, ט"ז מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


עס איז דא א בריוו פון הייליגן רבי'ן געשריבן פאר אנשי שלומינו (מכתבי רבינו ז"ל בתחילת ספר עלים לתרופה, מכתב א), דער רבי שרייבט דעם לשון: "דערמאנט אייך איטליכער ווי אזוי איך האב אייך געפונען"; דער רבי פרעגט אונז אויב מיר געדענקען ווי אזוי מיר האבן אויסגעזען איידער אונזער התקרבות, דער רבי וויל מיר זאלן עס געדענקען, מיר זאלן אלץ מכיר טובה זיין דעם רבי'ן און אלץ דאנקען דעם אייבערשטן, ווי אזוי מיר האבן אויסגעזען אנעם צדיק, ווייל דאס וועט אונז געבן כח צו בלייבן ביים צדיק, מיר זאלן נישט שוואך ווערן פון די מניעות, חלישות הדעת, בלבולים וכו'.


זיי זיך נישט מבלבל פון קיינעם, און ווער נישט אויסער זיך אז מען האט געלאכט און געשפעט פון דיר וכו'; לאכן לאכט דער וואס לאכט ביים סוף, יעצט קען מען לאכן פון ברסלב'ע חסידים, יעצט קען מען לאכן פון סדר דרך הלימוד, מען קען לאכן פון חתונה מאכן די קינדער בקדושה ובטהרה, אבער ווען עס וועט קומען דעם לעצטן טאג - דעמאלט וועט דער ברסלב'ער חסיד וואס האט זיך געשטארקט מיטן רבינ'ס עצות - קענען לאכן, עס וועט זיין (משלי לא, כה): "וַתִּשְׂחַק לְיוֹם אַחֲרוֹן".


נאכאמאל בעט איך דיר מיין ליבער ברודער, ווארף אוועק דיין סמארטפאון, ווארף אוועק דיין טעבלעט; ווי אזוי וועסטו קענען קומען צום רבי'ן ראש השנה ווען דו האסט א כלי טמא ומטמא? דו פארטרייבסט די שכינה הקדושה פון דיין שטוב, די תורה זאגט (דברים כג, טו): "כִּי ה' אֱלֹקֶיךָ מִתְהַלֵּךְ בְּקֶרֶב מַחֲנֶךָ לְהַצִּילְךָ וְלָתֵת אֹיְבֶיךָ לְפָנֶיךָ, וְהָיָה מַחֲנֶיךָ קָדוֹשׁ, וְלֹא יִרְאֶה בְךָ עֶרְוַת דָּבָר, וְשָׁב מֵאַחֲרֶיךָ", דער אייבערשטער זאגט: "איר זאלט זיך פירן הייליג, ווייל אויב איר וועט זיך נישט פירן הייליג וועל איך אוועק גיין פון אייך"; די כלים פארטרייבן די שכינה הקדושה, איך בעט דיר טו עס פאר דיר, פאר דיינע דורות.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#872 - פון חמשה עשר באב, צולייגן נאך שיעורי תורה
אמונה, התחזקות, מוסדות

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת עקב, חמשה עשר באב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


היינט איז א גרויסע טאג, א יום טוב; חכמינו זכרונם לברכה זאגן אויף דעם טאג (תענית כו:): "לֹא הָיוּ יָמִים טוֹבִים לְיִשְׂרָאֵל כַּחֲמִשָּׁה עָשָׂר בְּאָב וּכְיוֹם הַכִּפּוּרִים", עס איז נישט געווען אזעלכע שיינע טעג ביי אידן ווי יום כיפור און חמשה עשר באב, און די הייליגע חכמים זאגן (שם לא.): "מִכַּאן וְאֵילָךְ דְּמוֹסִיף יוֹסִיף", דער וואס הייבט אן חמשה עשר באב צו לערנען מער פלייסיג די הייליגער תורה – וועט לעבן לאנג.


יארן צוריק, שנת תשע"א, האבן מיר געהאט א גאנצע מעשה, פלא פלאים, עס איז נישט געגאנגען קיין איין שידוך אין ישיבה, די שלעכטע נאמען וואס מען האט געלייגט אויף אונז איז געווען זייער שטארק. איך האב געשריבן א בריוו צו מוהרא"ש, איך האב געבעטן מוהרא"ש אפשר קענען מיר זוכה זיין אז מוהרא"ש זאל קומען אין קעמפ צו די בחורים אונז מחזק זיין, (יענעם זומער איז מוהרא"ש נישט געקומען אין קעמפ אזוי ווי אלע יארן); אויך האב איך געבעטן אינעם בריוו אפשר קען מוהרא"ש קומען און איבער לאזן ברכות פאר די בחורים, עס זאל זיין שידוכים. מוהרא"ש האט געענטפערט מיט א בריוו, עס איז געדרוקט אין די אידישע אשר בנחל, וואו מוהרא"ש שרייבט: "איך וועל אם ירצה ה' קומען חמשה עשר באב און ברענגען שידוכים".


מוהרא"ש איז געקומען און געזאגט פאר די בחורים אז יעדער בחור וואס וועט לערנען יעדן טאג גאנץ מסכת תענית, אנגעהויבן פון חמשה עשר באב ביז ראש השנה - זאגט ער צו אז ער וועט טרעפן זיין שידוך; און די שמחה וואס איז דעמאלט געווען אין ישיבה... אלע בחורים האבן אנגעהויבן לערנען און ענדיגן יעדן טאג די גאנצע מסכתא, און יעדע יאר טוען דאס די תלמידי הישיבה, ווער עס וויל א שידוך הייבט אן לערנען חמשה עשר באב מסכת תענית, מען ענדיגט די מסכתא יעדן טאג. עס נעמט נישט לאנג, עס נעמט בערך דריי שעה. עס איז געווען יארן וואס איך פלעג מיט לערנען מיט די בחורים, איך האב אויך געוואלט זוכה זיין צו קומען ראש השנה צום רבי'ן מיט בלעטער גמרא.


פון היינט, חמשה עשר באב, דארף מען צולייגן נאך א שיעור צו לערנען תורה, זאלסטו זיך קובע זיין צו לערנען יעדן טאג שיעורים כסדרן בכל חלקי התורה, די ערשטע שיעור זאל זיין:


מקרא; לערן יעדן טאג חומש רש"י מיטן תרגום, טייל איין די פרשת השבוע לויט די טעג פון די וואך, זונטאג ביז שני, מאנטאג ביז שלישי און אזוי ווייטער, ביז ווען עס קומט סוף וואך ענדיגט מען די גאנצע סדרה שנים מקרא ואחד תרגום. ווארט נישט ביז פרייטאג, עס איז א קלארע הלכה (שלחן ערוך אורח חיים סימן רפה, סעיף ג): "מִיּוֹם רִאשׁוֹן וְאֵילַךְ חָשׁוּב עִם הַצִּבּוּר", פון זונטאג קען מען שוין אנהייבן מעביר סדרה זיין, און די משנה ברורה ברענגט אראפ (שם, סעיף קטן ח), פונעם גאון זכר צדיק לברכה, אז ער האט זיך אזוי געפירט, יעדן טאג האט ער מעביר סדרה געווען אביסל; זונטאג ביז שני, מאנטאג ביז שלישי, דינסטאג ביז רביעי און אזוי ווייטער; אז מען גייט אויף דעם וועג, דעמאלט קען מען זיין זיכער אז מען וועט ענדיגן יעדע וואך די פרשה.


די צווייטער שיעור זאל זיין משנה; מאך זיך א שיעור צו לערנען משניות יעדן טאג, הייב אן פון אנהייב, פון מסכת ברכות, לערן א פרק נאך א פרק, און אז דו פארשטייסט נישט - זאלסטו זאגן די ווערטער, ביז דו וועסט ענדיגן סדר זרעים, און ווען דו וועסט ענדיגן סדר זרעים זאלסטו גיין צו סדר מועד, ביז דו וועסט אריבער גיין גאנץ ששה סדרי משנה, און ווען דו ענדיגסט ששה סדרי משנה זאלסטו אנהייבן נאכאמאל, אזוי זאלסטו טון דיין גאנץ לעבן.


אויך זאלסטו זיך מאכן א שיעור אין גמרא; הייב אן ש"ס כסדרן און לערן א בלאט נאך א בלאט, און אפילו דו פארשטייסט נישט - זאלסטו זאגן ווייטער די ווערטער פון די הייליגע תורה, ווייל די ווערטער פון די תורה דאס רייניגט דעם מענטש. די הייליגע חכמים זאגן (עבודה זרה יט.): "אָמַר רָבָא, לְעוֹלָם לִיגְרִיס אִינִישׁ וְאַף עַל גַּב דִמְשַׁכַּח, וְאַף עַל גַּב דְּלֹא יָדַע מַאי קָאָמַר", א מענטש זאל לערנען די הייליגע תורה אפילו ער פארגעסט וואס ער לערנט, און אפילו ער פארשטייט נישט וואס ער לערנט, נאך זאגן די הייליגע חכמים (שבת סג.): "לִיגְמֹר אִינִישׁ וְהָדַר לִיסְבֹּר", קודם דארף מען אסאך זאגן די ווערטער, און נאכדעם קומט מען שוין צו פארשטיין.


נאכדעם זאלסטו זיך מאכן א שיעור אין הלכה; סיי אין שלחן ערוך הגדולים מיט די מגיני ארץ, און סיי אין שלחן ערוך הקטנים, דאס מיינט א שיעור נאר מחבר רמ"א, און אויך א שיעור אין קיצורים, צו וויסן אויף למעשה ווי אזוי זיך צו פירן.


איך דארף מקצר זיין, איך בין טרוד אין די טעג מיט כמה ענינים.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#871 - טרויערן אויפ'ן חורבן, אבער נישט מיט עצבות
שמחה, אמונה, התחזקות, משיח

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת ואתחנן, ח' מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


יעצט ווען מיר האלטן הלכות אבילות, מיר טרויערן אויפן חורבן בית המקדש דארפן מיר געדענקען אז מען טאר נישט זיין בעצבות ומרה שחורה, נאר גלייבן באמונה שלימה אז דער אייבערשטער האט אונז ליב, דער אייבערשטער האט א נחת רוח פון אונזערע מצוות ומעשים טובים, און גלייבן אז דער אייבערשטער וועט אונז שיקן משיח צדקינו וואס וועט אויפבויען דעם בנין בית המקדש השלישי.


בנוגע לערנען תשעה באב נאך חצות; מוהרא"ש זאגט אז מען קען גורס זיין אויפן סדר דרך הלימוד (המבואר בשיחות הר"ן, סימן עו) - שיעורים כסדרן וואס מען לערנט יעדן טאג. ספר אשר בנחל - דאס קען מען א גאנצע צייט לערנען, דאס קען מען אויך לערנען תשעה באב ביינאכט און תשעה באב צופרי; ווייל דאס איז פשוט חיזוק אויף אמונה און חיזוק אויף יראת שמים, וואויל איז דער וואס לערנט עס, דער וועט קיינמאל נישט פאלן.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א גרינגן תענית.

#870 - דיין ווייב זאל נישט מורא האבן פון דיר
שלום בית, התחזקות, פרנסה

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת ואתחנן, ו' מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


טייערער ... נרו יאיר


שטארק זיך, שטארק זיך מיט דיינע שיעורים כסדרן אין משניות און גמרא, אויך זאלסטו לערנען יעדן טאג דעם רבינ'ס ספרים, דאס וועט דיך ברענגען נענטער צום אייבערשטן.


געב דיין ווייב געלט, דער עיקר זאלסטו זיך היטן זי זאל נישט האבן קיין אימה יתירה, איבריגע שרעק פון בעטן געלט פאר די שטוב זאכן וכדומה, און אזוי וועסטו האבן גרויס שפע, ווייל ווען עס איז דא ליבשאפט צווישן מאן און ווייב – איז דא שפע.


דער הייליגער צדיק רבי ישכר דוב – דער בעלזער רב זכותו יגן עלינו זאגט, אז דאס איז מרומז אין די ווערטער וואס די הייליגע חכמים זאגן (שבת קל.): "ליכא כתובה דלא רמו בי' תיגרא", 'תיגרא' איז א לשון פון תגר און מסחר, און די ווארט 'רמו' איז א לשון פון הרמה, אויפהייבן; אז ווען עס איז דא שלום בית ווערט גרויס שפע.


שטארק זיך מיט די גוטע מנהג נישט אריין צו ברענגען דיין אפיס אין שטוב; זמן אפיס לחוד – וזמן זיין א מאן און א טאטע פאר די קינדער – לחוד, מיש נישט אויס, מאך נישט כלאים.

#869 - איר רפואה איז נאר אנגעהאנגען אין שמחה
שלום בית, התחזקות, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת ואתחנן, ו' מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


דער אייבערשטער זאל שיקן א רפואה שלמה פאר דיין ווייב, זי זאל צוריק באקומען אירע כוחות, זי זאל קענען זיין א מאמע פאר די קינדער און א ווייב.


יעצט ווען די שטוב ארבעט איז געפאלן אויף דיר, זאלסטו זיך זייער שטארקן דאס צו טון מיט גרויס שמחה, אויך זאלסטו משמח זיין דיין ווייב, איר רפואה איז נאר אנגעהאנגען אין שמחה; נעם איר צו דאקטער פרייליך, דאקטער פרייליך איז דער גרעסטער און בעסטער דאקטער, "שמחה הוא הרפואה לכל" (לקוטי מוהר"ן חלק ב, סימן כד).


אויך איז דא א גרויסער פראפעסאר דאקטער פעלדמאן – איש שדה, לילך ביערים ובשדות, גיין צווישן די ביימער און פעלדער שמועסן מיטן אייבערשטן, אים בעטן אויף אלעס.


מוהרא"ש זאגט, דאס זענען געווען זיינע דאקטוירים וואס האבן אים געהאלטן ביים לעבן, דאקטער פרייליך, דאקטער פעלדמאן, דאקטער לערנער און דאקטער וואסערמאן; שמחה, התבודדות, תורה און מקוה; והבן למעשה.

#868 - דער רבי מאכט ליכטיג אין אלע פלעצער
חינוך הילדים, שלום בית, התחזקות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת ואתחנן, ו' מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר, מאנסי


איך האב ערהאלטן דיין בריוו מיט די פדיון.


איך פריי זיך צו הערן אז דו ביסט זיך מחי' מיט די עצות און חיזוק פון הייליגן רבי'ן, דיין לעבן איז געווארן א לעבן, דער רבי מאכט דיר ליכטיג אין אלע פלעצער; ביים לערנען, ביים דאווענען, ביי שלום בית, ביים מחזק זיין די קינדער און ביי כיבוד הורים וכו' וכו'.


דער אייבערשטער זאל העלפן דו זאלסט האבן נחת ביי דיינע קינדער און הצלחה אין אלע דיינע וועגן.

#867 - נישטא קיין עצה, נאר צו גיין קאפ אין וואנט
תפילה והתבודדות, התחזקות, טעלעפאן

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת ואתחנן, ו' מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר, קרית ברסלב


מאכסט מיך אזוי פרייליך מיטן גיין יעדע נאכט צום גמרא שיעור, עס איז אזוי הייליג צו לערנען די הייליגע תורה; אז מען לערנט תורה ווערט מען צוגעקלעבט צום אייבערשטן, מען ווערט אויסגעלייטערט און אויסגערייניגט, "אין לך בן חורין אלא מי שעוסק בתורה" (אבות ו, ב), מען ווערט באפרייט פון די שלעכטע תאוות און שלעכטע מידות.


זייער גוט טוסטו אז דו ביסט שטארק מיט דיין גדר נישט צו האבן א טעלעפאן מיט וואטס עפפ, דו ווערסט נישט דערשראקן פון דיין בעל הבית; אזוי זאלסטו ווייטער טון, ווייל די נסיונות פארשוועמען די בעסטע און די חשוב'סטע... נישטא קיין עצה, נאר צו גיין קאפ אין וואנט, בלייבן פעלזן פעסט מיט די גדרים וואס מען נעמט אויף זיך, און נאר מיט תפילה והתבודדות; בעטן דעם אייבערשטן פאר זיך, פאר די משפחה און פאר די דורות.


זיי נישט מוותר אויף לערנען יעדן טאג ח"י פרקים משניות, און אויף זאגן א יום תהלים.

#866 - אנהייבן דעם טאג מיט לערנען גמרא און אביסל חיזוק
התחזקות, צדקה, מוסדות

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת עקב, י"ב מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


איך בענק זיך צו פאריאר זומער ווען דו פלעגסט קומען אינדערפרי צום גמרא שיעור, הלוואי זאלסטו קומען אינדערפרי אנהייבן דעם טאג מיט לערנען גמרא און אביסל חיזוק פון רבינ'ס עצות.


אם ירצה ה' קומענדיגע וואך מאך איך די יערליכע קאמפיין פון "אנשי חיל", איך גיי איבער די חשבונות, איך זע אז די לעצטע דריי יאר האסטו קאמפיינט און געברענגט צדקה געלט פאר די קהילה די חשבון פון אכט טויזנט דריי הונדערט איין און זיבעציג דאלער, איך בין דיר זייער דאנקבאר, און איך האף אז אויך די יאר וועסטו מיר העלפן קאמפיינען, מיך ארויסנעמען פון מיינע חובות, די חובות זענען נישט מיינע, דאס זענען פון די קהילה און די מוסדות.

#865 - אין הימל איז חשוב ווער עס דערהאלט זיך מיט אמונה
אמונה, התחזקות, צדקה, מוסדות

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת עקב, י"ב מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


איך בעט דיר זייער, שטארק זיך מיט אלע דיינע כוחות, יעדן איינעם פרובירט מען אויס, אויף יעדן איינעם גייט אריבער שווערע ביטערע ניסיונות, און אז מען דערהאלט זיך, מען בלייבט שטארק מיט אמונה אינעם אייבערשטן – איז מען זייער חשוב אין הימל, ווייל אין הימל קוקט מען אנדערש ווי מען קוקט דא, דארט איז געלט נישט חשוב, דארט איז הייזער, אינוועסטמענט, כבוד, מעכטיגקייט – בכלל נישט אויף וואס מען קוקט; דארט קוקט מען נאר אויף דעם, אויף ווער עס האט זוכה געווען צו בלייבן ביי די אמונה, ווער עס האט זיך דערהאלטן אין אלע צרות ויסורים.


קומענדיגע וואך מאך איך א דרייוו אז די גאנצע קהילה זאל ארויסגיין פון די באקוועמליכע לעבן און גיין נאך געלט פאר די קהילה און מוסדות, איך ווייס אז עס זענען דא וואס זאגן אז דאס האט נישט באמת מיטן ראש ישיבה וכו' וכו', עס איז נישט אמת, די קאמפיין איז מיך ארויס צו בעילן פון מיינע חובות וואס איך בארג פאר די קהילה און מוסדות.


איך זע אז במשך די פריערדיגע אכט יאר האסטו זייער ווארעם געהאלפן, דו האסט געברענגט איבער פינף און פופציג טויזנט דאלער נאר פון די קאמפיינס אליין, אויסער וואס דו העלפסט מיר אזוי געטריי, איך האף די יאר וועסטו מיר ווייטער העלפן בכל לב ובכל נפש.


א גרוס פון דיין זון, איך זע אים יעדן פארטאגס לערנען מיט התמדה דא אין שול.

#864 - יעדער מענטש קען אנקומען דירעקט און פערזענליך
תפילה והתבודדות, התחזקות, תפילה, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת מטות מסעי, כ"ו תמוז, מברכין החודש, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד מיינע טייערע ליבע אנשי שלומינו, תלמידי היכל הקודש פון ארץ ישראל


איך בענק מיך זייער נאך ענק, איך בעט ענק זייער, זייט מיר דן לכף זכות אז עס קומט מיר נישט אויס צו ענטפערן אויף די אלע בריוון וואס איר שיקט מיר, און עס קומט מיר נישט אן צו ענטפערן די טעלעפאנען וואס איר רופט מיר.


זייט מיר דן לכף זכות; איך בין אזוי פארנומען, יעצט אין די זומער וואכן בין איך ארויסגעקומען אין שטעטל, און איך האב נישט קיין אפיס, און איך האב נישט מיין קאמפיוטער, און ניטאמאל דעם טעלעפאן האב איך צייט אויפצוהייבן און זען ווער עס רופט מיר.


איך בעט ענק זייער, טייערע חברים, שטארקט אייך מיט דעם רבינ'ס עצות. מיט די עצה פון התבודדות און תפילה. דער הייליגער רבי האט אונז געגעבן א וועג אז א מענטש קען רעדן צום אייבערשטן, מען דארף נישט קיין אפוינטמענט, מען דארף נישט קיין פראטעקציע, מען דארף נישט ווארטן צי מען וועט יא זען מיין אימעיל צי מען וועט נישט זען מיין אימעיל; צי מען וועט יא ליינען מיין בריוו, צי מען וועט נישט ליינען מיין בריוו; יעדער מענטש קען דירעקט און פערזענליך אנקומען צום מלך מלכי המלכים הקדוש ברוך הוא, און זיך פאר אים אויסגיסן דאס הארץ, און אים דערציילן אלעס וואס גייט אויף אים אריבער.


איך קום יעצט פון שפיטאל, איך בין געגאנגען באזוכן איינער פון אונזערע טייערע חברים; אוי, וויפיל דארף מען דאנקען דעם אייבערשטן אז מען איז געזונט און מען קען זיצן אין שטוב מיט די ווייב און קינדער, מען קען זיצן ביי די סעודות שבת און זיין פרייליך מיט די משפחה; וויפיל דארף מען דאנקען דעם אייבערשטן אז מען איז געזונט, מען קען וואקן, מען קען זיך באוועגן.


דער אייבערשטער זאל העלפן און מיר זאלן זוכה זיין צו ניצן די עצות פון רבי'ן, עס איז געווען א ברסלב'ער חסיד, רבי ישראל קארדונער זכרונו לברכה, ער האט געהאט א תלמיד ר' ישראל בער זכרונו לברכה וואס איז אלץ געווען צוגעלייגט, האט רבי ישראל קארדונער געזאגט: "די חילוק פון אונז איז, דו ווייסט דעם רבינ'ס עצות און איך ווייס דעם רבינ'ס עצות, אבער איך באניץ זיך מיטן רבינ'ס עצות"; אז מען ניצט דעם רבינ'ס עצות פון התבודדות און שמחה, קען מען זיך דערהאלטן און מען האט כח פאר אלעס.


א פרייליכן שבת!

#863 - לוח שנת תשפ"ז
התחזקות, הפצה, מוסדות, הדפסה, ספרים

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת דברים, חזון, ג' מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


אשריך ואשרי חלקך אז דו ביסט עוסק אין דרוקן דעם הייליגן רבינ'ס ספרים; די ספרים, קונטרסים און גליונות וואס מוהרא"ש האט אונז איבערגעלאזט פון הייליגן רבינ'ס עצות און חיזוק, וואס איז מחי' די גאנצע וועלט.


בנוגע די לוח פאר שנת תשפ"ז; קענסט נאכנישט דרוקן דעם לוח ווייל יעצט איז דא א מדובר ביי די רעגירונג אז אפשר וועט מען לאזן די פאררוקטע זייגער פאר א גאנץ יאר, ממילא איז א שאד אז דו זאלסט שוין דרוקן דעם לוח און נאכדעם וועט מען עס דארפן איבערמאכן, ווארט נאך אביסל צו, וועלן מיר זען...


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#862 - ווי מער מען דאנקט, אלץ שנעלער קומט די רפואה
אמונה, התחזקות, תפילה, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת ואתחנן, ה' מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מרת ... תחי'


אייער זון האט מיר דערציילט אז איר גייט יעצט אריבער וכו', איר זענט זייער אפגעשוואכט וכו', מען האט געפונען ביי אייך וכו', ה' ישמרנו.


איך וויל אייך מחזק זיין איר זאלט זיך זייער שטארקן און אויפזוכן דאס גוטס וואס דער אייבערשטער טוט מיט אייך, ווייל ווי מער מען זוכט דאס גוטס און מען זעט די חסדים וואס דער אייבערשטער טוט, און מען דאנקט און לויבט דעם אייבערשטן - אלץ שנעלער קומט די רפואה. ווייל דער הייליגער רבי האט אונז מגלה געווען אז שמחה איז די רפואה פאר אלע מחלות, דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב', סימן כד): "מִצְוָה גְּדוֹלָה לִהְיוֹת בְּשִֹמְחָה תָּמִיד", עס איז א גרויסע מצוה צו זיין שטענדיג פרייליך, "וּלְהִתְגַּבֵּר לְהַרְחִיק הָעַצְבוּת וְהַמָּרָה שְׁחֹרָה בְּכָל כֹּחוֹ", און אוועק נעמען פון זיך די עצבות און מרה שחורה מיט אלע כוחות. "וְכָל הַחוֹלַאַת הַבָּאִין עַל הָאָדָם, כֻּלָּם בָּאִין רַק מִקִּלְקוּל הַשִֹּמְחָה", און אלע מחלות און קרענק וואס קומען אויפן מענטש קומט נאר צוליב עצבות און מרה שחורה, "וְגַם חַכְמֵי הָרוֹפְאִים הֶאֱרִיכוּ בָּזֶה, שֶׁכָּל הַחוֹלַאַת עַל יְדֵי מָרָה שְׁחֹרָה וְעַצְבוּת, וְהַשִּׂמְחָה הִיא רְפוּאָה גְּדוֹלָה", אפילו די דאקטוירים זענען מודה אז שמחה איז א רפואה פאר אלע קרענק.


אייער זון האט מיר דערציילט וואס איר גייט יעצט אריבער מיט די טאכטער, און ווי איר נעמט דאס זייער זייער צום הארצן וכו' וכו', און ווי עס זעט אויס איז דאס די סיבה פון די מחלה וכו' וכו', בעט איך אייך זייער איר זאלט אויפזוכן די חסדים וואס דער אייבערשטער טוט מיט אייך, דאנקט און לויבט דעם אייבערשטן פאר די טייערע ליכטיגע קינדער וואס איר האט, און דאנקט און לויבט דעם אייבערשטן אויך פאר די טאכטער, און פרובירט איר דן צו זיין לכף זכות, זוכט אויף גוטע זאכן אין איר, און נאר פון דעם זאלט איר טראכטן, עס איז נישט געזונט צו וויינען טאג און נאכט ווען א קינד גייט זיך זיין וועג וכו'.


דער הייליגער רבי נתן זאגט, ווען א מענטש דאנקט דעם אייבערשטן זאגט דער אייבערשטער פאר די מלאכים: "קוקט, דא איז א מענטש וואס דאנקט מיר, איך וועל אים געבן נאך מער גוטס, ער זאל מיר נאך מער דאנקען", און חס ושלום ווען איינער רעדט זיך אפ, ער באקלאגט זיך, זאגט מען אין הימל, מען וועט אים געבן יסורים און צרות ער זאל האבן וואס צו קרעכצן.


דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#861 - טו תשובה
התחזקות, אומאן, תפילה

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת ואתחנן, ה' מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


איך בין זייער דערשראקן צו הערן אז דו ביסט נכשל געווארן אין די גרויסע עבירה פון נדה וכו'; דאס ווייסטו אוודאי, אז אויף די עבירה באקומט מען כרת, די הייליגע חכמים זאגן (שבת יג.), אליהו הנביא האט דערציילט: "מַעֲשֶׂה בְּתַלְמִיד אֶחָד שֶׁשָּׁנָה הַרְבֵּה וְקָרָא הַרְבֵּה וְשִׁמֵּשׁ תַּלְמִידֵי חֲכָמִים הַרְבֵּה, וּמֵת בַּחֲצִי יָמָיו", עס איז געווען א מענטש וואס האט זייער פלייסיג געלערנט און ער איז געשטארבן זייער יונג, זיין ווייב האט דאס נישט אויסגעהאלטן, זי האט אנגעהויבן ארומלויפן צו אלע שולן און ישיבות און געפרעגט, ווי אזוי קען זיין אז מיין מאן איז געשטארבן יונג, עס שטייט דאך אין די תורה (דברים ל, כ): "כִּי הוּא חַיֶּיךָ וְאֹרֶךְ יָמֶיךָ", ווער עס לערנט תורה וועט לאנג לעבן, מיין מאן האט געלערנט אסאך תורה - חומש, משניות און גמרא, פארוואס איז ער נפטר געווארן אזוי יונג?! "וְלֹא הָיָה אָדָם מַחֲזִירָהּ דָּבָר", און קיינער האט נישט געוואוסט וואס איר צו ענטפערן, איינמאל - דערציילט אליהו הנביא - בין איך איינגעשטאנען ביי די פרוי און זי האט מיר דערציילט די גאנצע מעשה, און האב איך איר געפרעגט: "איר האט געהאלטן טהרת המשפחה?" האט זי געענטפערט: "אוודאי האבן מיר געהאלטן טהרת המשפחה", האט איר אליהו הנביא אויסגעפרעגט פינקטליך צי זי קען די הלכות פון טהרת המשפחה, ביז זי האט מודה געווען אז איר מאן האט נישט אכטונג געגעבן אויף די הלכות אין די שבעה נקיים; האט אליהו הנביא איר געזאגט: "בָּרוּךְ הַמָּקוֹם שֶׁהֲרָגוֹ", געלויבט איז דער אייבערשטער אז ער האט אים גע'הרג'עט, ווייל אין די תורה שטייט (ויקרא יח, יט): "וְאֶל אִשָּׁה בְּנִדַּת טֻמְאָתָהּ לֹא תִקְרַב".


טו תשובה, און נעם מסכת כריתות און זיי דאס גורס איינמאל און נאכאמאל, ביז דו וועסט דאס ענדיגן הונדערט און איין מאל. ווייל די הייליגע צדיקים האבן מגלה געווען אז לערנען מסכת כריתות איז א תיקון אויב חס וחלילה מען איז אריינגעפאלן אין עבירות וואס דער עונש אויף דעם איז כרת.


איך בעט דיר זייער, געב אכטונג צו היטן אלע הלכות פון הרחקות, זייער אכטונג געבן אויף יעדע הלכה, און נאר אזוי וועלן ענק זוכה זיין צו האבן געזונטע קינדער, געזונט פיזיש און געזונט גייסטיש, נאר אז מען היט די הלכות האט מען הייליגע קינדער.


אויך זאלסטו שוין באשטעלן א טיקעט צו קומען צום הייליגן רבי'ן קיין אומאן אויף ראש השנה הבא עלינו לטובה. ווייל דער הייליגער רבי האט מבטיח געווען מיט צוויי עדים אז דער וואס וועט קומען צו זיין ציון און זאגן די תיקון הכללי, די צען קאפיטלעך תהילים [קאפיטל טז, לב, מא, מב, נט, עז, צ, קה, קלז, קנ], "אֲפִילוּ אִם עָצְמוּ וְגָבְרוּ חֲטָאָיו וּפְשָׁעָיו" וועט ער אים מתקן זיין, און ער וועט אים ארויסנעמען פון שאול תחתית (חיי מוהר"ן, סימן רכה); נאך האט דער רבי געזאגט (שם, סימן תו), אז אפילו דעם וועם ער קען נישט העלפן א גאנץ יאר - זאל קומען ראש השנה קיין אומאן, ווייל ראש השנה קען ער יעדן איינעם מתקן זיין; זאלסטו שוין מאכן א טיקעט און אויסרעכענען די פלענער ווען צו פארן און מיט וועמען צו פארן. ווען דו וועסט קומען קיין אומאן זאלסטו גיין אין מקוה און גלייך גיין צום ציון און זאגן די צען קאפיטלעך, און זיך אויסוויינען ביים ציון פון רבי'ן, וועט דיך דער רבי מתקן זיין.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#860 - די שענסטע מתנה פאר אידישע טעכטער, איז צניעות
צניעות, אמונה, התחזקות, תפילה

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת ואתחנן, ה' מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... תחי', תלמידה בית פיגא בני ברק


זאגט תהלים און בעטס דעם אייבערשטן יעדע זאך, רעד צו אים אזוי ווי מען רעדט און מען שמועסט מיט א גוטע פריינד, און ווי אזוי א קינד רעדט און שמועסט מיט זיין טאטע.


פירט זיך איידל, די שענסטע מתנה וואס דער אייבערשטער האט געגעבן פאר אידישע טעכטער איז צניעות, זיין איידל; דארט וואו עס איז דא איידלקייט – דארט איז די שכינה הקדושה.


פון דער ראש ישיבה

#859 - תהלים האלט דעם מענטש, נישט צו פאלן
אמונה, התחזקות, תפילה, בית פיגא

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת ואתחנן, ה' מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... תחי', תלמידה בית פיגא בני ברק


זאגט יעדן טאג תהלים, און פלעכטס אריין אייערע אייגענע לויב ווערטער און אייערע בקשות; דער הייליגער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן צב), תהלים איז אזוי ווי א משענת אויף וואס מען קען זיך אונטערלאנען, מען פאלט נישט.


פירט אייך מיט דרך ארץ צו אייערע עלטערן, זייט מכבד טאטע מאמע מיט גרויס שמחה.


פון דער ראש ישיבה.

#858 - גיי אין שול, אפילו עס איז דיר נישט באקוועם
התחזקות, דאווענען, מנין, תפילה

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת מטות מסעי, כ"ו תמוז, מברכין החודש, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


איך בעט דיר זייער, שבת זאלסטו נאר זיין פרייליך, בעט דעם אייבערשטן: "הייליגער באשעפער, העלף מיר איך זאל קענען זיין פרייליך שבת, הייליגער באשעפער, נעם אוועק פון מיר די עצבות און מרה שחורה, הייליגער באשעפער, העלף מיר, געב מיר שטארקע נערוון, איך זאל נישט ווערן צעדרודלט און צעשטרודלט פון מיינע קינדער און פון מיין טייערע ווייב".


די וואך שבת איז א ספעציעלע וואך, מיר ענדיגן ספר במדבר, און מיר גייען שרייען אין שול: "חזק חזק ונתחזק!" מיין ליבער ברודער, איך בעט דיר: פארוואס זאלסטו נישט יעדן טאג לערנען אביסל חומש, שנים מקרא ואחד תרגום; טייל היינט די פרשת השבוע לויט די טעג פון די וואך, זונטאג ביז שני, מאנטאג ביז שלישי און אזוי ווייטער, וועסטו זוכה זיין אז דו וועסט האבן א הייליגע מח.


מוהרא"ש ברענגט פון צדיקים, אז ווער עס לערנט יעדן טאג חומש רש"י - פארטרייבט דעם יצר הרע; דאס איז אויסער דעם וואס דאס איז א סגולה פאר אריכות ימים, וואס די הייליגע חכמים זאגן אין מסכת ברכות (ח.): "כָּל הַמַּשְׁלִים פַּרְשִׁיוֹתָיו עִם הַצִּבּוּר מַאֲרִיכִין לּוֹ יָמָיו וּשְׁנוֹתָיו".


דאס איז א חיוב, אזוי ווי עס ווערט גע'פסק'נט אין שולחן ערוך (אורח חיים סימן רפה, סעיף א). "לְעוֹלָם יַשְׁלִים אָדָם פַּרְשִׁיּוֹתָיו עִם הַצִּבּוּר שְׁנַיִם מִקְרָא וְאֶחָד תַּרְגוּם", א מענטש איז מחויב יעדע וואך צו לערנען שנים מקרא ואחד תרגום פון די פרשה פון די וואך, "שֶׁכָּל הַמַשְׁלִים פַּרְשִׁיּוֹתָיו עִם הַצִּבּוּר", ווייל יעדער איינער וואס איז מעביר סדרה די פרשה פון די וואך - "מַאֲרִיכִים לוֹ יָמָיו וּשְׁנוֹתָיו", איז זוכה צו האבן אריכות ימים.


בלייב נישט אין שטוב שבת, גיי אין שול דאווענען אלע דריי תפילות מיט מנין, דער הייליגער רבי זאגט אין ספר המדות (אות תפילה, סימן לו): "מִי שֶּׁיֶּשׁ לוֹ בֵּית הַכְּנֶסֶת", ווער עס האט א שול אין זיין שטעטעלע, "וְאֵינוֹ נִכְנָס לְשָׁם לְהִתְפַּלֵּל", און ער גייט נישט דאווענען, "גּוֹרֵם גָּלוּת לְבָנָיו", איז ער גורם פאר זיינע קינדער א גלות לעבן; די קינדער וועלן זיך וואלגערן, די קינדער וועלן נישט האבן קיין אידישע ערליכע געזונטע לעבן, און אפילו עס איז דיר שווער, די זמן איז שפעט, עס איז פון די שפעטסטע זמנים אין יאר, און עס קומט אויס אז מען דאווענט גאר שפעט, און דו שפירסט אז דו ווילסט דיך נאר אביסעלע צולייגן, און נאכדעם בלייבסטו שלאפן אינדערהיים; טו דאס נישט, גיי אין שול דאווענען, גיי אין שול אפילו עס איז הייס, גיי אין שול אפילו עס איז דיר נישט באקוועם, גיי אין שול אפילו דו האסט נישט קיין חברים דארט, גיי אין שול פאר דיר, פאר דיין נשמה, פאר דיין נצחיות און פאר דיינע דורות, זיי זאלן אויסוואקסן ערליכע אידן.


אויך ביי די סעודה ווען דו זיצט מיט דיינע קינדער זאלסטו זען אז עס זאל זיין זייער פרייליך, געב זיך אכטונג אז עס זאל נישט זיין אנגעצויגן, אז דיינע קינדער זאלן ליב האבן שבת, ליב האבן דיך, ליב האבן די משפחה.


זאלסט האבן א פרייליכע ליכטיגע שבת!

#857 - מאכן די סעודות שבת מיט שמחה און ישוב הדעת
חינוך הילדים, שלום בית, התחזקות, דאווענען

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת דברים, חזון, ג' מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


שבת זאלסטו זיין זייער זייער פרייליך און זיך אומגיין מיט דיינע קינדער מיט אסאך סבלנות און געדולד, חס וחלילה נישט שלאגן די קינדער, און חס וחלילה נישט שרייען, פארשעמען אדער טשעפען די קינדער. און אויב דו ווילסט מחנך זיין דיינע קינדער זיי זאלן האבן א ליבשאפט צו תורה און יראת שמים - איז די בעסטע זאך זאלסט זיין א לעבעדיגע ביישפיל, די קינדער זאלן זען ווי דו האסט ליב תורה, און ווי דו פירסט זיך מיט יראת שמים; שבת ביים דאווענען זאלסטו נישט שמועסן, דאס וועט זיין 'מעשה אבות סימן לבנים', וועלן דיינע קינדער אויך נישט שמועסן ביים דאווענען, ווייל ווי אזוי עלטערן פירן זיך - אזוי וועלן די קינדער טון ביים סוף.


דער הייליגער בן איש חי זכותו יגן עלינו ברענגט א פלא פון א מעשה (ספר נפלאים מעשיך, מעשה קי), אמאל איז געווען א איד וואס האט געוואלט שלאגן זיין קינד, ווייל דאס קינד האט געגעסן ברויט אן זיך וואשן נטילת ידים, ער האט אנגעכאפט ביידע פיס פונעם קינד מיט איין האנט, און גענומען דעם שטעקן אינעם אנדערן האנט, און ווען ער האט געוואלט שלאגן דאס קינד האט ער זיך אליין געשלאגן און ער האט זיך אליין זייער שטארק צעקלאפט; האט דער זון געזאגט: "טאטע, דו ווייסט פארוואס דו האסט דיך צעקלאפט? ווייל פון הימל וויל מען דיר ווייזן אז אנשטאט דו זאלסט מיך שלאגן אויף דעם וואס איך עס אן נטילת ידים זאלסטו זיך אליינס ענדערש שלאגן אויף דעם וואס דו עסט אויך אן זיך וואשן נטילת ידים, און דאס איז די סיבה פארוואס איך עס אן נטילת ידים; אויב וואלט איך דיר געזען עסן נאר מיטן זיך וואשן נטילת ידים וואלט איך אויך קיינמאל נישט געגעסן אן נטילת ידים".


פרייטאג ערב שבת - זאלסטו נישט ארבעטן נאך חצות. די הייליגע חכמים זאגן (פסחים נ.): "כל העושה מלאכה בערב שבת אינו רואה סימן ברכה", ערב שבת אז מען ארבעט - זעט מען נישט קיין ברכה; גיי אהיים, העלף אנגרייטן דעם שבת, העלף דיין ווייב, און לייג זיך אביסל אראפ שלאפן אז דו זאלסט קענען מאכן די סעודת שבת מיט גרויס שמחה און מיט ישוב הדעת. מיט רחמנות, נישט מיט קיין כעס. מיט סבלנות, נישט מיט קיין נערוון.


א פרייליכן ליכטיגן שבת!

#856 - די נסיונות ווערן שטערקער, מען מוז זיך אויפפרישן
אמונה, התחזקות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת דברים, ב' מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


מה אשיב לה' כל תגמולוהי עלי, אז דער אייבערשטער האט מיר געהאלפן איך האב געקענט טון א שידוך מיט מיין טייערער ליבער זון הרב נחמן נתן שליט"א, מיר האבן זיך משדך געווען מיט דעם חשוב'ן מחותן רבי אברהם הערש וועבערמאן נרו יאיר, דער גבאי פון שטעטל. וויפיל דארף איך דאנקען דעם אייבערשטן אויף די גרויסע חסדים וואס דער אייבערשטער טוט מיט מיר; דער אייבערשטער זאל העלפן אז דו זאלסט אויך זען שמחות ביי דיינע קינדער, און נחת און פרייד געזונטערהייט.


ליבער ברודער, זע צו לערנען יעדן טאג אביסל חומש, טייל איין די וואכעדיגע פרשה לויט די טעג פון די וואך; זונטאג זאלסטו לערנען שנים מקרא ואחד תרגום ביז שני, מאנטאג זאלסטו גיין ווייטער, פון שני ביז שלישי; דינסטאג זאלסטו גיין ווייטער, פון שלישי ביז רביעי; אזוי זאלסטו טון אלע טעג פון די וואך, ביז דו וועסט ענדיגן די גאנצע פרשה שנים מקרא ואחד תרגום, דאס וועט דיך היטן פון אלעם בייזן, און דאס וועט זיין א שמירה פאר דיר און פאר דיין גאנצע משפחה.


אויך זאלסטו זיך מאכן א שיעור אין משניות; זאג יעדן טאג כמה וכמה פרקים משניות, דאס וועט דיר העלפן זיך צו קענען שטארקן אויף די שווערע ביטערע נסיונות וואס דער יצר הרע ברענגט דיר.


ליבער ברודער, אז דו וועסט יעדן טאג גורס זיין פרקים משניות וועסטו ביים סוף מנצח זיין די שווערע מלחמה, דו וועסט ארויסגיין פון דיין פלאנטער, פון דיין בלאטע. אזוי ווי דער הייליגער רבי זאגט אין שיחות הר"ן (סימן י"ט): "שֶׁאֲפִילּוּ אוֹתָן הָאֲנָשִׁים הָרְחוֹקִים מִן הַקְּדֻשָּׁה מְאֹד, שֶׁנִּלְכְּדוּ בִּמְצוּדָה רָעָה, עַד שֶׁרְגִילִין בַּעֲבֵרוֹת חַס וְשָׁלוֹם רַחֲמָנָא לִצְלָן", אפילו א מענטש וואס איז זייער ווייט פון קדושה, ער טוט עבירות רחמנא לצלן און ער איז שוין אראפגעפאלן אין שאול תחתית, "אַף עַל פִּי כֵן, הַכֹּחַ שֶׁל הַתּוֹרָה גָּדוֹל כָּל כָּךְ, עַד שֶׁיְּכוֹלָה לְהוֹצִיא אוֹתָם מִן הָעֲבֵרוֹת שֶׁרְגִילִין בָּהֶם חַס וְשָׁלוֹם, וְאִם יַעֲשׂוּ לָהֶם חֹק קָבוּעַ וְחִיּוּב חָזָק לִלְמֹד בְּכָל יוֹם וָיוֹם כָּךְ וְכָךְ, יִהְיֶה אֵיךְ שֶׁיִּהְיֶה, בְּוַדַּאי יִזְכּוּ לָצֵאת מִמְּצוּדָתָם הָרָעָה עַל יְדֵי הַתּוֹרָה, כִּי כֹּחַ הַתּוֹרָה גָּדוֹל מְאֹד"; אויב וועט ער זיך מאכן א קביעות צו לערנען יעדן טאג 'כך וכך', וועט ער סוף כל סוף ארויסגיין פון זיין בלאטע, ווייל די כח פון תורה איז אזוי גרויס, אז עס נעמט ארויס דעם מענטש פון זיין שלעכטס, און רבי נתן דערציילט (חיי מוהר"ן, סימן תקעג): "ווען דער רבי האט דאס געזאגט, האב איך געפרעגט דעם רבי'ן צי תורה קען העלפן אזא איינעם וואס איז אראפגעפאלן אין די עבירה פון פגם הברית, הוצאת זרע לבטלה רחמנא לצלן? האט דער רבי געשריגן אויף מיר און געזאגט: 'דו ווייסט ווי גרויס די כח פון תורה איז? תורה איז העכער פון אלעס'"; און אפילו אז א מענטש ליגט נעבעך אין די עקלדיגע עבירה פון פגם הברית, הוצאת זרע לבטלה רחמנא לצלן, אויב ער וועט לערנען יעדן טאג 'כך וכך' - וועט ער ווערן אן ערליכער איד.


היינט נאכט וועט זיין אם ירצה השם די וועכנטליכע ליל שישי שיעור, זע צו קומען ווייל יעדער איינער דארף חיזוק, און אפילו דו ווייסט שוין אלעס וואס מען גייט שמועסן ביים שיעור, דו ווייסט פינקטליך וועלכע שיחות און וועלכע תורות מיר גייען זאגן די וואך, דאך דארף דער מענטש דאס נאכאמאל הערן און דאס נאכאמאל אויפפרישן; ווייל די נסיונות ווערן שטערקער און שטערקער און מען דארף האבן דעם רבינ'ס חיזוק, איך האף דיך צו זען ביים שיעור.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#855 - זע צו טון פאר הפצה
התחזקות, הפצה

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת דברים, ראש חודש מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


וואלסטו געוואוסט דאס גרויסקייט פון גיין פארשפרייטן דעם הייליגן רבינ'ס ספרים, קונטרסים און גליונות - וואלסטו יעדן טאג עוסק געווען אין דעם, וואלסט אריינגעלייגט כוחות אין די הייליגע זאך.


דער הייליגער זוהר זאגט (תרומה קכח:): "תָּא חֲזֵי, כָּל מַאן דְּאָחִיד בְּיָדָא דְּחַיָּיבָא וְאִשְׁתָּדַּל בֵּיהּ, לְמִשְׁבַק אָרְחָא בִּישָׁא", קום און זע, זאגט דער הייליגער זוהר, א מענטש וואס ברענגט צוריק זינדיגע מענטשן צום אייבערשטן, "אִיהוּ אִסְתַּלָּק בִּתְלַת סִלּוּקִין, מַה דְּלָא אִסְתַּלָּק הָכִי בַּר נָשׁ אַחֲרָא, גָּרִים לְאַכְפְּיָיא סִטְרָא אַחֲרָא, וְגָרִים דְּאִסְתָּלַּק קוּדְשָׁא בְּרִיךְ הוּא בִּיקָרֵיהּ, וְגָרִים לְקַיְּימָא כָּל עָלְמָא בְּקִיּוּמֵיהּ לְעֵילָּא וְתַתָּא", דער מענטש איז זוכה ארויף צו גיין אויף א פלאץ וואס קיין שום מענטש איז נישט זוכה; ער נעמט אוועק טומאה פון דער וועלט און ער מאכט אז דעם אייבערשטנ'ס נאמען זאל ווערן געהייליגט אויף דער וועלט, דער מענטש איז גורם אז אלע וועלטן שטייען אויף זיין זכות. "וְזָכֵי לְמֵחַמֵי בְּנִין לִבְנוֹי", ער איז זוכה צו זען קינדער און אייניקלעך, "וְזָכֵי בְּהַאי עָלְמָא, וְזָכֵי לְעָלְמָא דְּאָתֵי", און ער איז זוכה צו אלע גוטע זאכן אויף די וועלט און אויף יענע וועלט, "כָּל מָארֵי דִּינִין, לָא יַכְלִין לְמֵידָן לֵיהּ, בְּהַאי עָלְמָא וּבְעָלְמָא דְּאָתֵי", קיינער קען אים נישט שלעכטס טון, נישט אויף די וועלט און נישט אויף יענע וועלט, "עָאל בִּתְרֵיסַר תַּרְעֵי, וְלֵית מַאן דְּיִמְחֵי בִּידֵיהּ", ער גייט אריין אין דרייצן טויערן פון שערי רחמים, און קיינער קען אים נישט צוריק האלטן.


עס גייט אריבער ביטערע שווערע נסיונות אויף אידישע קינדער, בפרט אויף די בני הנעורים; אזויפיל בחורים און אזויפיל מיידלעך פאלן נעבעך אין עבירות, און מיטן הייליגן רבינ'ס עצות קען מען זיי אלע צוריקברענגען צום אייבערשטן, און מיטן הייליגן רבינ'ס ספרים האבן זיי נאך א האפענונג.


ליבער ברודער, זע צו טון פאר הפצה; אדער זאלסטו אליינס גיין פארשפרייטן די ספרים, אדער זאלסטו מחזק זיין אנדערע מפיצים און זיי העלפן אויסטיילן יעצט זומער אין די קעמפס און אין די קאנטריס - די ספרים, קונטרסים און גליונות; ווייל מיר האבן נישט קיין אנונג דאס גרויסקייט פון צוריקברענגען מענטשן צום אייבערשטן, אויבן אין הימל ווערט א רעש, אויבן אין הימל ווערט א גאנצע געטואכץ ווען מען זעט א איד איז עוסק אין צוריקברענגען אידישע קינדער צום אייבערשטן; מוהרא"ש זכותו יגן עלינו האט דערציילט, ווען דער הייליגער צדיק רבי יצחק מדרוביטש זכותו יגן עלינו איז נפטר געווארן, איז אים רש"י הקדוש אנטקעגן געקומען אויבן אין הימל און אים געפרעגט: "וואס פאר א גוטע מעשים טוט אייער זון רבי מיכל זלאטשובער, אז אויבן אין הימל מאכט מען אזא רעש פון אים?" האט דער טאטע רבי יצחק מדרוביטש געענטפערט: "ער לייגט אריין כוחות אינעם דאווענען וכו'", האט אים רש"י הקדוש געזאגט: "פאר דעם אליינס וואלט מען נישט געמאכט אזא רעש דא אין הימל פון אים; אסאך צדיקים לייגן אריין כוחות אינעם דאווענען און מען מאכט נישט אזא גרויסע עסק פון זיי", האט דער טאטע רבי יצחק געזאגט: "ער לערנט זייער פלייסיג", האט אים רש"י הקדוש געענטפערט: "דאס קען אויך נישט זיין די סיבה, ווייל אסאך צדיקים לערנען פלייסיג די הייליגע תורה, און פאר דעם אליינס רעש'ט זיך נאכנישט", האט ער געזאגט: "צוליב זיין חסד און צדקה וכו'", האט רש"י נאכאלץ נישט מסכים געווען, ביז רבי יצחק מדרוביטש האט אים געזאגט: "אפשר ווייל ער ברענגט צוריק מענטשן צום אייבערשטן? ער איז עוסק אין דעם זייער שטארק", האט רש"י הקדוש געזאגט: "היינו דאהני ליה, יעצט פארשטיי איך שוין פארוואס עס רעש'ט זיך פון אים".


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א גוטן חודש.

#854 - מיט די כח התורה ווערט מען א גרויסער צדיק
אמונה, התחזקות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת ואתחנן, ו' מנחם-אב, שנת תשפ"ו לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


שבת איז געווען זייער שיין מיט אנשי שלומינו, ביי שלש סעודות האבן מיר גערעדט וואס דער הייליגער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן י"ט): "שֶׁאֲפִילּוּ אוֹתָן הָאֲנָשִׁים הָרְחוֹקִים מִן הַקְּדֻשָּׁה מְאֹד, שֶׁנִּלְכְּדוּ בִּמְצוּדָה רָעָה, עַד שֶׁרְגִילִין בַּעֲבֵרוֹת חַס וְשָׁלוֹם רַחֲמָנָא לִצְלָן", אפילו א מענטש וואס איז זייער ווייט פון קדושה, ער טוט עבירות רחמנא לצלן און ער איז שוין אראפגעפאלן אין שאול תחתית, "אַף עַל פִּי כֵן, הַכֹּחַ שֶׁל הַתּוֹרָה גָּדוֹל כָּל כָּךְ, עַד שֶׁיְּכוֹלָה לְהוֹצִיא אוֹתָם מִן הָעֲבֵרוֹת שֶׁרְגִילִין בָּהֶם חַס וְשָׁלוֹם, וְאִם יַעֲשׂוּ לָהֶם חֹק קָבוּעַ וְחִיּוּב חָזָק לִלְמֹד בְּכָל יוֹם וָיוֹם כָּךְ וְכָךְ, יִהְיֶה אֵיךְ שֶׁיִּהְיֶה, בְּוַדַּאי יִזְכּוּ לָצֵאת מִמְּצוּדָתָם הָרָעָה עַל יְדֵי הַתּוֹרָה, כִּי כֹּחַ הַתּוֹרָה גָּדוֹל מְאֹד"; אויב וועט ער זיך מאכן א קביעות צו לערנען יעדן טאג 'כך וכך', וועט ער סוף כל סוף ארויסגיין פון זיין בלאטע, ווייל די כח פון תורה איז אזוי גרויס, אז עס נעמט ארויס דעם מענטש פון זיין שלעכטס; מיר האבן עס מקשר געווען מיט דעם וואס די הייליגע חכמים זאגן (תנחומא דברים, א), אויפן פסוק (דברים א, א): "אֵלֶּה הַדְּבָרִים אֲשֶׁר דִּבֶּר מֹשֶׁה אֶל כָּל יִשְׂרָאֵל", אז די אידן האבן געפרעגט משה רבינו, נעכטן האסטו געזאגט: "לֹא אִישׁ דְּבָרִים אָנֹכִי", ווען דער אייבערשטער האט געזאגט אז דו זאלסט גיין צו פרעה, האסטו געזאגט איך קען נישט רעדן, און יעצט זאגסטו: 'אֵלֶּה הַדְּבָרִים'? זאגן די הייליגע חכמים, אז אויב א מענטש איז א 'חַיָּךְ', ער האט נישט קיין ווערטער, ער קען נישט רעדן - זאל ער לערנען די הייליגע תורה, 'וְהִתְרַפֵּא', און ער וועט ווערן אויסגעהיילט; האבן מיר זיך מחזק געווען אז דאס איז ממש וואס דער הייליגער רבי זאגט, אז אויב איינער איז א 'חַיָּךְ', 'חַיָּךְ' איז אויך א לשון פון חוּכָא וּטְלוּלָא, ער האט אין זיך ליצנות, ער איז פארכאפט ביי די קליפות - 'שְׁנֵה אֶת הַתּוֹרָה', זאל ער לערנען די הייליגע תורה, און מיט די כח התורה - 'וְהִתְרַפֵּא' וועט ער ווערן א גרויסער צדיק, אן ערליכער איד.


ליבער ברודער, באניי זיך און מאך זיך א שיעור אין לערנען יעדן טאג אביסל מקרא, אביסל משנה, גמרא, הלכה, און אזוי ווייטער; וועסטו ווערן א גרויסער צדיק.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.