בריוון פונעם ראש ישיבה שליט"א

#788 - מען קען נישט זיין נאר דער שטרענגער טאטע
חינוך הילדים, התחזקות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת שלח (קרח בא"י), כ"ו סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


איך האף דו האסט פארשטאנען וואס מיר האבן גערעדט, אז מען קען נישט אהיים קומען זיין דער שטרענגער טאטע און צעקוועטשן קינדער, מען דארף פארברענגען מיט די קינדער, ארויסגיין מיט די קינדער, זיי מאכן געשמאק.


יעצט איז נייע צייטן, האסט קינדער טינעידזשערס (צענערלינגען), דארפסטו ארויס גיין מיט זיי, מאכן געשמאק פאר זיי, שפאצירן, איינקויפן, זיך אויסבלאזן, אויסלופטערן וכו' וכו', נאכדעם קענסטו זאגן 'נישט' אויפן טעלעפאן, אויפן קיאסק, אויף די חבר'טע, אויף יענע חבר'טע; אבער אז מען לויפט נאך די געלט, מען זעט נישט די קינדער משבת לשבת, און שבת איז אנגעצויגן, נערווען, פסקים, קריטיק; איז ווען מען זאגט 'נישט' אויף די אלע זאכן – העלפט עס נישט, עס מאכט נאר ערגער.


פארליר זיך נישט, קענסט נאך אלעס ראטעווען, גיי מיט דיינע גרויסע קינדער איין מאל א וואך זיך אויסלופטערן, עס דארף נישט זיין מעכטיג שבמעכטיג, אז זיי וועלן זיין פרייליך וועלן זיי הערן וואס דו זאגסט און וואס דיין ווייב זאגט, זיי וועלן נישט גיין אונטער דיין רוקן, זיי וועלן וואקסן געזונט און ערליך.


העיקר איז א פרייליכע שטוב, געבן די קינדער גוטע ווערטער און זען אין זיי גוטס, דעמאלט הערן זיי אויס די עלטערן, דעמאלט איז וואס דער הייליגער זוהר זאגט (פרשת תצוה, דף קפו:): "זַכָּאָה מַאן דְּמַלִּיל עַל אוּדְנִין דְּשָׁמְעִין", וואויל איז דעם וואס רעדט צו אויערן וואס הערן אויס; נאר אז עס איז פרייליך און מען שפירט ווי מען איז ווערד – וויל מען זיך צושטעלן, וויל מען מאכן צופרידן די עלטערן.


איך האף דו ביסט נישט ברוגז אז איך זאג דיר דאס אלעס, איך בין זיכער אז דאס וועט איבערדרייען די מצב רוח פון די קינדער, און זיי וועלן נישט אפטרעטן פון די ערליכע וועג.

#787 - שיעורים פאר אברכים
שלום בית, התחזקות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת שלח (קרח בא"י), כ"ו סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר, קרית ברסלב


קומענדיגע וואך, פרשת חקת בלק – קומען מיר ארויס פאר די זומער, א גאנץ יאר קוק איך ארויס צו זיין די זומער וואכן אויף די בערג צווישן די ביימער און די גראז בקדושה ובטהרה.


אם ירצה ה', אזוי ווי פאריאר – וועט זיין אינדערפרי אכט אזייגער די גמרא שיעור, יעדן טאג א בלאט גמרא. איך האף דו וועסט מיט האלטן די שיעור, פאריאר האסטו יעדן טאג מיט געהאלטן די שיעור אין וואלד צווישן די ביימער; עס איז גאר אנדערש די טאג נאכן לערנען די הייליגע תורה.


די פארנאכטס שיעור איז אויסדריקליך נאר פאר די בחורים, איך בעט אלע אברכים זאלן לאזן די בחורים האבן זייער צייט מיט דער ראש ישיבה.


אם ירצה ה' וועט זיין די זומער שיעורים פאר אברכים, די שיעורים וועלן פארקומען נאך מעריב. איך האב געשטעלט א אינגערמאן זאל איינטיילן די אינגעלייט אין גרופעס פון א מנין, צען אינגעלייט פאר יעדע נאכט נאך מעריב, עס זאל זיין באקוועם, איך האף אז דו און אלע אברכים וועלן הנאה האבן.

#786 - מען גרייט זיך אויפ'ן הייליגן רבינ'ס ראש השנה
התחזקות, הפצה, אומאן

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת שלח (קרח בא"י), כ"ו סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר, מאנסי


"אומאן אומאן ראש השנה, אומאן אומאן ראש השנה"; מען גרייט זיך שוין אויפן הייליגן רבינ'ס ראש השנה, די וואך בענטשט מען ראש חודש תמוז, די דורשי רשומות זאגן, תמו"ז איז די ראשי תיבות: ז'מני ת'שובה מ'משמשין ו'באין, מען קומט שוין נענטער צום הייליגן רבינ'ס ראש השנה.


די יאר וועל איך נישט פארן מיט די טשארטער.


זע צו מאכן נסיעות פאר אנשי שלומינו צו קומען צום הייליגן רבי'ן, זעט מען זאל פארן גרופעס גרופעס, מען זאל פארן אינאיינעם, אזוי איז מען אפגעהיטן פון די סכנה פון די וועגן.


לייג זיך אריין ראשו ורובו אין פארשפרייטן דעם רבינ'ס עצות און לימודים, נעם מאנסי פאר דיר פאר הפצה, לייג אין אלע שולן, אין אלע ישיבות וכוללים – די שיינע גליונות וואס געבט מוט צו לעבן; די עצות, שכל און התחזקות פון הייליגן רבי'ן איז פקוח נפש ממש, עס מאכט תחיית המתים, עס בלאזט אריין א חיות אין די עצמות יבישות, לייג אריין דיינע כוחות אין זאכן וואס וועט בלייבן מיט דיר בעולם הבא.

#785 - ערליכע קינדער און אייניקלעך, איז די גרעסטע עשירות
חינוך הילדים, אמונה, התחזקות, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ג' פרשת בהעלותך (שלח בא"י), י"ז סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


דאנק און לויב דעם אייבערשטן פאר די רייכע פארמעגן וואס ער האט דיר געגעבן, א שיינע ערליכע משפחה, א ווייב מיט טייערע ליכטיגע ערליכע קינדער, דאס איז די גרעסטע עשירות, דאס איז אמת'ע רייכטום.


איך האב געהאט א באבע, מיין מאמע'ס מאמע, רחל לאה טייטלבוים, דאס איז געווען וואס זי פלעגט שטענדיג זאגן: "איך בין די רייכסטע"; איך האב ערליכע קינדער און אייניקלעך, דאס איז די גרעסטע עשירות. ווען איך פלעג קומען צו איר האט זי מיר דאס אלץ געזאגט: "איך בין די רייכסטע"; זי האט דאס געזאגט מיט די גרעסטע שמחה, זי האט עס געמיינט ערנסט, און אפילו אין שטוב איז גארנישט געווען, אלעס איז געווען אזוי פשוט, האט מען אבער געשפירט ווי מען האט די רייכסטע באבע, ווייל דאס איז געווען די עיקר, צו זען ערליכע דורות.


איך בעט דיר זייער זאלסט אזוי לעבן, זאלסט זאגן פארן אייבערשטן שכוח פאר דיין שטוב, און נאר בעטן פאר ווייטער, דיינע קינדער זאלן חתונה האבן און אויפשטעלן שיינע ערליכע דורות. געלט איז נישט קיין עשירות, געלט איז רינדיג; איין טאג האט מען, איין טאג נישט, עס דרייט זיך פון איינעם צום צווייטן; ערליכע דורות – דאס בלייבט.

#784 - די וויכטיגסטע זאך פאר א מלמד
תפילה והתבודדות, חינוך הילדים, התחזקות, מוסדות

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת שלח (קרח בא"י), כ"ב סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


אויף די פראגע וועלכע לימודים און שיעורים איז די וויכטיגסטע, אויף וועלכע זאלסטו זיך פארלייגן דאס מערסטע?


ביי דיר איז דאס וויכטיגסטע זאך זיך פארצוקוקן די לימודים וואס דו גייסט לערנען אין חדר מיט דיינע תלמידים, נישטא עפעס גרעסער ווי לערנען תורה מיט תינוקות של בית רבן, און יעדע איבריגע מינוט וואס דו האסט – זאלסטו זיך פארגרייטן וואס צו לערנען מיט די קינדער, איינמאל דו ביסט גוט גוט אנגעגרייט מיט די לימודים, געדאנקען ווי אזוי דאס אריינצוברענגען מכח אל הפועל – זאלסטו לערנען חומש רש"י מיט תרגום, איינגעטיילט לויט די פרשת השבוע, נאכדעם משניות, גמרא והלכה וכו'.


בנוגע וועלכע נאמען צו געבן וכו'; דאס ענטפערט מען נאר נאכן געבוירן.


בנוגע נעמען פאר דיין ווייב א העלפער ביים געבוירן; אזוי פלעגן ענק טון ביי אלע קינדער, און יעצט הערן ענק אז אין היכל הקודש זאגט מען אז עס פעלט נישט אויס; מאכט זיך נישט נאריש, הערט נישט אויס די אלע זאכן, מאכט נישט קיין עסק פון די זאכן, ענק זאלן טון וואס ענק איז באקוועם; היכל הקודש איז נאר חיזוק, היכל הקודש איז חזר'ן די עצות פון הייליגן רבי'ן, פון תפילה והתבודדות, גארנישט מער פון דעם.


בנוגע טון חסד, ווען און וויפיל, ווי איין און ווי אויס; אויב דיין ווייב האט כח זאל זי אריינעמען יענעמ'ס קינדער, קוק אויף דיין ווייב'ס כוחות; אז עס נעמט אוועק צייט פון די קינדער – דאס איז נישט אויף וואס מען קוקט, אדרבה ואדרבה, די קינדער וועלן אויפוואקסן שענער און בעסער מיט ארייננעמען געסט; אז דיין ווייב האט כח זאלן ענק עפענען די טיר פאר חסד, בפרט פאר געשוויסטער – איז זייער א גרויסע מצוה.

#783 - זייט מיר מוחל
התחזקות, מוסדות, שלום

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת שלח (קרח בא"י), כ"ג סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר וזוגתו תחי'


איך בעט ענק איבער פאר די צער און עגמת נפש וואס ענק זענען אריבער פון מיר און פון די מוסד, עס טוט מיר זייער וויי וואס האט פאסירט, און איך בעט ענק, זייט מיר מוחל, איך וועל זייער אכטונג געבן אז עס זאל נישט פאסירן מער.


איך בעט ענק זייער, מהיום והלאה זאלן ענק זיך נישט צוריק האלטן פון קומען רעדן, עס טאר נישט פאסירן אזוינס, צו ווערן בא'עולה'ט און זיך אויפעסן אזוי לאנג און נישט קומען רעדן; עס זאל מער נישט פאסירן, אבער אויב מען האט עפעס וואס מען ווערט צעדריקט אין די קהילה, אדער די קינדער אין די מוסד – דארף מען קומען רעדן.


איך בין נישט קיין מלאך, איך מאך טעותים, און איך ווייס נישט אליין ווען מען איז געווארן פארווייטאגט.


איך האב זייער הנאה פון ענק, אייער משפחה איז פון די חשוב'סטע משפחות אין די קהילה, איך האב ענק ליב, איך וועל מער זארגן פאר ענק.


החותם באהבה.

#782 - נשמות וואס דארפן אראפקומען פאר א תיקון
חינוך הילדים, אמונה, התחזקות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת שלח (קרח בא"י), כ"ג סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... תחי'


מזל טוב פאר אייער נייע געבוירענע בעבי, דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן נחת פון דעם קינד און פון אלע קינדער געזונטערהייט מיט אסאך כח און מח מיט שמחה.


איך וויל אייך מחזק זיין, איר זאלט זיך פרייען מיט די מתנה וואס דער אייבערשטער האט אייך געגעבן, מיר ווייסן נישט דעם אייבערשטנ'ס דרכים; מיר פארשטייען נישט און מיר קענען דאס נישט פארשטיין, מיר גלייבן אז אלעס איז מיט א חשבון, אלעס איז פינקטליך אויסגערעכנט, אלעס איז גלגולים, נשמות – וואס דארפן אראפקומען פאר א תיקון וכו'.


אז איר וועט זיך שטארקן מיט אמונה וועט אייך אלעס זיין גרינגער, איר וועט נישט האבן קיין פרעשור פון וואס אנדערע זאגן, איר וועט זיך קענען מחי' זיין מיט די מתנה וואס דער אייבערשטער האט אייך געגעבן.


אויך זאלט איר דאנקען דעם אייבערשטן פאר אלע קינדער, און ספעציעל פאר דעם קינד. דאס דאנקען דעם אייבערשטן נעמט אריין דעם מענטש אין "גן עדן", מען ווערט אויסגעלייזט, מען שפירט זיך זייער גוט, מען האט כח צו אנגיין מיטן לעבן.


רוט זיך אויס און לאזט זיך נישט נאך, אייערע קינדער ווארטן איר זאלט צוריק קומען מיט פרישע כוחות זיין א פרייליכע מאמע, דאס קינד וועט ענק ברענגען נחת און ענק נאר זיין א ברכה.


נאכאמאל מזל טוב, דער אייבערשטער זאל אייך געבן כח צו קענען מגדל זיין אלע קינדער.

#781 - האבן א נאנטע קשר מיט יעדן תלמיד
חינוך הילדים, התחזקות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת בהעלותך (שלח בא"י), ט"ז סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


ישראל שמעון שטיינבערג נרו יאיר


איך וויל דיך מחזק זיין דו זאלסט אנגיין מיט די עבודת הקודש מיטן פארלערנען פאר די בחורים חומש רש"י, גמרא און הלכה. די טעג וואס איך בין אין ישיבה וועל איך פארלערנען גמרא, און די טעג וואס איך בין נישט אין ישיבה זאלסטו פארלערנען אלע דריי שיעורים.


ביי די שיעור פון חומש רש"י זאלסט אריינלייגן אסאך יראת שמים און מידות טובות. רעד צו די בחורים פון שמירת עיניים, בפרט יעצט זומער ווען די גאסן אין שטאט איז אזוי געפערליך – דארף מען זייער אסאך חיזוק אויף היטן די אויגן.


אויך זאלסטו זיי מחזק זיין אז זיי זאלן זיך אכטונג געבן פון נישט ווערן נאכגעשלעפט פון בחורים וואס היטן זיך נישט וכו', חברים איז די וויכטיגסטע זאך פון וואס מען דארף זיך אכטונג געבן, מען זאל זיך חבר'ן נאר מיט חברים וואס האבן יראת שמים, חברים וואס רעדן איידל, חברים וואס האבן אמונת חכמים, וואס האבן נישט קיין שלעכטע זאכן.


זע צו האבן א נאנטע קשר מיט יעדן תלמיד.

#780 - מאך זיך נישט צוטון פון לצים
התחזקות, מחלוקת, תפילה

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת בהעלותך (שלח בא"י), י"ח סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר, בית שמש


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


מאך זיך נישט צוטון פון די לצים; אז דו הערסט ליצנות אויף ברסלב זאלסטו בעטן דעם אייבערשטן עס זאל נישט אריין גיין אין דיר, פרוביר אוועק צו גיין פון די סארט שמועסן, און אויב עס זענען נאנטע קרובים, נאנטע משפחה, וואס מען קען נישט אוועק גיין, און זיי מאכן געשפעט פון הייליגן רבי'ן און פון רבינ'ס תלמידים - זאלסטו טראכטן וואס איז געווען מיט אלע אנדערע צדיקים; פון אלע צדיקים האט מען געשפעט, מען האט ליצנות געמאכט פון אלע צדיקים; פון די אבות הקדושים, און פון משה רבינו, און פון דוד המלך, פון אלע צדיקים האט מען געשפעט; נאר נאכדעם וואס זיי זענען נסתלק געווארן פון די וועלט האט זיך אפגעשטעלט די ליצנות, אנדערש איז ביים הייליגן רבי'ן וואס אפילו מען האלט שוין איבער צוויי הונדערט יאר פון זיין הסתלקות שפעט מען און מען מאכט ליצנות; דאס איז ווייל דער הייליגער רבי האט קלאר געזאגט (חיי מוהר"ן, סימן מו): "שֶׁהָיוּ כַּמָּה גְּדוֹלִים שֶׁכָּל אֶחָד עָשָׂה וְתִקֵּן מַה שֶּׁתִּקֵּן וְאַחַר כָּךְ נִפְסַק", עס זענען געווען אסאך צדיקים וואס ווען זיי האבן געלעבט האבן זיי געטון און מתקן געווען וואס זיי האבן מתקן געווען, אבער נאכדעם האט זיך אלעס אפגעשטעלט, "אֲבָל אָנוּ צְרִיכִים לַעֲשׂוֹת דָּבָר שֶׁלּא יֻפְסַק לְעוֹלָם", אבער איך וויל מאכן א זאך וואס עס זאל זיך קיינמאל נישט אפשטעלן, די תלמידים זאלן מאכן נאך תלמידים, און די זאלן מאכן נאך תלמידים, "וְכֵן לְעוֹלָם", און אזוי זאל עס בלייבן אויף אייביג; נאך האט דער רבי געזאגט (שם, סימן שו): "מיין פייערל וועט שוין טליען און ברענען ביז משיח וועט קומען"; און דעריבער איז די התנגדות נאכאלץ דא.


נעם זיך פאר לכבוד דיין געבורטס טאג נישט ארויס צו קוקן פון סידור ווען דו דאווענסט שטילע שמונה עשרה.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#779 - וואס אינטערעסירט אייך וואס אנדערע טראכטן?
שמחה, אמונה, התחזקות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת בהעלותך (שלח בא"י), ט"ז סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... תחי'


איך האב ערהאלטן אייער בריוו.


עס איז דען אזוי געפערליך אז דער רב האט אייך גע'פסק'נט צו ווארטן אביסל וכו'? וואס איז דאס אז איר קלאפט זיך אזוי? וואס איז דאס אז איר זענט אויסער זיך? יעדע זאך האט זיין צייט און יעדער מענטש איז אן אנדערע פרשה, אזוי ווי דער תם האט געזאגט (ספורי מעשיות מעשה ט', מחכם ותם): "דאס איז מיין מעשה און דאס איז יענעמ'ס מעשה, און וואס דארף מען בכלל קוקן און רעדן פון אנדערע?"


וואס קלאפט איר זיך? איר זענט געזונט און שטארק, און אפילו מען איז געזונט און שטארק דארף מען פאלגן דעם רב און דעם דיין און טון וואס זיי זאגן.


איר שרייבט אז איר שפירט זיך אראפגעקוקט וכו'; איך וויל אייך פרעגן, וואס אינטערעסירט אייך וואס אנדערע טראכטן אויף אייך? וואס אינטערעסירט אייך וואס מען זאגט אויף אייך? א איד דארף נאר קוקן וואס מען זאגט אין הימל אויף אים, און אז מען האט א מורה דרך, מען פרעגט א רב, א דיין - דארף מען זיך בכלל נישט צו טון מאכן פון קיינעם.


טוט אלעס צו זיין פרייליך, בעטס דעם אייבערשטן איר זאלט זיין פרייליך, בעטס די תפילה יעדן טאג, און אפאר מאל א טאג:


"רבונו של עולם, העלף מיר איך זאל זוכה זיין צו זיין שטענדיג פרייליך, איך זאל זיך פרייען אז איך בין א איד, איך זאל זיך פרייען אז איך בין נישט קיין גוי. העלף מיך אייבערשטער אז איך זאל ארויס גיין פון מיין עצבות און מרה שחורה, נעם עס אוועק פון מיר, העלף מיר איך זאל זיין אזוי פרייליך אז איך זאל פרייליך מאכן אנדערע מענטשן, און יעדער איינער ארום מיר זאל זיין פרייליך.


הייליגער באשעפער, העלף מיר איך זאל שטענדיג געדענקען אז דו פירסט די וועלט מיט א השגחה פרטיות. איך זאל האבן א קלארע לויטערע אמונה, איך זאל נישט פארגעסן פון דיר קיין איין רגע. איך זאל נישט קיינעם חנפ'ענען און נישט פון קיינעם מורא האבן. עס זאל מיר נישט אנגיין וואס אנדערע טאכרטן און זאגן וועגן מיר, איך זאל נאר וועלן געפעלן פאר דיר, העלף מיר בזכות אלע צדיקים וואס האבן זיך מוסר נפש געווען פאר דיר, אמן".


דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#778 - פרייליך מאכן דיין זיידע און באבע
שמחה, שלום בית, התחזקות

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת בהעלותך (שלח בא"י), כ' סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


החתן ... נרו יאיר


מזל טוב פאר דיין שידוך, דער אייבערשטער זאל העלפן דו זאלסט האבן א שיינע לעבן אינאיינעם מיט דיין כלה תחי', ענק זאלן אויפשטעלן א בית נאמן בישראל.


איך וויל דיר בעטן דו זאלסט דיין גאנץ לעבן געדענקען די פרייליכע צייט פון דיין שידוך, דו זאלסט אנהאלטן די שמחה, דיין גאנץ לעבן זאלסטו זיין פרייליך און דאנקבאר דעם אייבערשטן פאר די גרויסע חסדים וואס ער טוט מיט דיר.


אויך זאלסטו פרייליך מאכן דיין זיידע און באבע, דיין באבע ווערט זייער פרייליך ווען דו רופסט איר, און ווען דו גייסט צו איר. דיין טאטע עליו השלום איז געווען איר באליבסטער זון, און ווען דו מיט דיינע געשוויסטער קומען צו איר – לעבט זי אויף.


באצאל מיר פאר שדכנות אז דו וועסט רופן דיין באבע יעדן טאג און ארויפגיין צו איר כאטשיג איין מאל א וואך.


דיין ראש ישיבה וואס האט דיך ליב ווי אן אייגן קינד.

#777 - לאז ארויס מיין טייערער תלמיד פון תפיסה
התחזקות, מוסדות, פרנסה, טעלעפאן

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת בהעלותך (שלח בא"י), כ' סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


דאס וואס איך דריי זיך ארויס פון דיר ענטפערן, אויפנעמען וכו'; ווייל עפעס שטארק באדערט מיך.


איך האב דיר געגעבן א אינגערמאן זאל ארבעטן פאר דיר, איינע פון מיינע חשוב'סטע אינגלייט, א טייערע איידעלע נשמה, און דו האסט אים גענומען און געמאכט פאר אן עבד כנעני, אים געגעבן די כלים, מען שפילט מיט זיין מח; מען זאגט אים אז עמטליך זענען די שעות פון דעמאלט און דעמאלט, און נאכדעם איז דא א טעלעפאן, טעבלעט וכדומה פאר די איבריגע שעות, דאס הייסט, פון 9:00 ביז 7:00 זאל ער זיצן אין אפיס, און פון 7:00 ביז 9:00 אינדערפרי זאל ער זיין משועבד צו ענטפערן וואטסעפפ, אימעיל וכו'; און וואס צאלסטו אים? איז דאס גערעכט?


איך בין דיך דן לכף זכות אז דו ביסט אויך שיכור, דו האסט אויך א טעלעפאן, ביסט אויך אין תפיסה.


איך בעט און איך ווארן, לאז ארויס מיין טייערער תלמיד פון תפיסה, קענסט אים האלטן אין אפיס פון 9:00 ביז 5:00, נאכדעם איז ער מיינער, נישט דיינער; ער האט א ווייב, ער האט קינדער, ער האט א נשמה...


איך דארף מקצר זיין.

#776 - נישט געבן פאר א קינד א טעלעפאן מיט טעקסט
חינוך הילדים, התחזקות, טעלעפאן

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת בהעלותך (שלח בא"י), כ' סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר וזוגתו תחי'


שוין א לאנגע צייט וואס איך טראכט צו מיר אויב איך זאל ענק זאגן אדער נישט, בנוגע געבן פאר א קינד א טעלעפאן מיט טעקסט מעסעדזש; איך בין ענק דן לכף זכות אז ענק זענען זייער אויסגעטון פון די וועלט, ענק זענען נישט א"פ ט"ו דעי"ט מיט די נסיונות פונעם דור.


טעקסט מעסעדזש פאר א קינד קען זיין שעדליך, ווייל ביים שרייבן געטרויען זיך מענטשן צו שרייבן זאכן וואס זיי וואלטן זיך געשעמט צו רעדן; מען קען אמאל שיקן א מעסעדזש וואס קען שעדיגן דאס קינד, מען קען אמאל שיקן א מעסעדזש א געשריבענע ארטיקל פון ניבול פה, מינות וכפירה פון איינעם צום צווייטן.


ענק זענען בעלי דעה, ענק זענען ערליך און איידל, וואלטן ענק געדארפט מער שטיין אויף די וואַך אז אין שטוב זאל נישט זיין אזעלכע נסיונות. איך ווייס אז ענקער קינד איז ליכטיג און טייער, פאר מיר לוינט נישט צו זאגן, ווייל די קינדער וואקסן דא אויף מיט א שלעכטע טעם אין מויל, אז די עלטערן לאזן אלעס, און דער ראש ישיבה איז די באג"י מע"ן (שרעקעדיגע מענטש), מיר לוינט עס נישט, ווייל וואס דארף איך אז די יוגנט זאל נישט וועלן מקבל זיין וכו', די לעצטע שטיק צייט, ווען קינדער פרעגן מיר – ענטפער איך אויף אלעס: "פרעג דיינע עלטערן", איך האף זיי נישט צו פארלירן וכו'. איך בעט איבער פארן אריין רעדן אין ענקער לעבן, איך וויל נאר עפענען די אויגן.


וואס דארף ענקער קינד באקומען לאנגע שרעקעדיגע מעסעדזשעס פון חברים וואס שרייבן אויס אלע צרות זייערע? א קינד איז נישט גענוג רייף צו קענען הערן א צווייטנ'ס צרות וכו' וואס איז פון טעקסט מעסעדזש.


איך האב נאך אסאך צו שרייבן, איך דארף מקצר זיין, איך פאר יעצט צום נייעם געגנט אין שטעטל פאר שבת, זיך מחזק זיין מיט אנשי שלומינו. שטארקט ענק, מאכט התבודדות און בעטס דעם אייבערשטן פאר ערליכע דורות.

#775 - היתכן צו מאכן ארבעטן א אינגערמאן ווי אן עבד כנעני
התחזקות, פרנסה, טעלעפאן

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת בהעלותך (שלח בא"י), כ' סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר, קרית ברסלב


אז דו געבסט מיר רשות וועל איך אנרופן דיין בעל הבית און אים פארהאלטן היתכן צו נעמען א אינגערמאן און אים מאכן ארבעטן ווי אן עבד כנעני, איך וועל אים אפיר נעמען, היתכן א איד פירט זיך אזוי; צוויי עוולות, ערשטנס, וואס צאלט ער דיר דען? פרוטות; צווייטנס, וואס איז דאס אויסקוועטשן אזוי אן ארבעטער?


דריטנס, ווי שעמט ער זיך נישט צו געבן פאר די ארבעטערס די כלים וואס מאכט חרוב די נפש, רוח ונשמה? מאכט חרוב אידישע שטיבער? מילא אין אפיס, אין די שעות וואס מען ארבעט – דארף מען זיצן ביים קאמפיוטער, דארט איז נישט אזוי, דארט האלט דער בעל הבית מיט אלעס וואס מען טוט אויפן קאמפיוטער, אבער וואס איז די חוצפה פון פארלאנגען פון די ארבעטערס זיי זאלן האבן די כלים; טעבלעט, טעלעפאן וכו' – פיר און צוואנציג שעה, זעקס טעג א וואך, און וואס צאלט ער שוין? ... א וואך? א בושה וחרפה.


אז דו געבסט מיר רשות וועל איך דיך אויסלייזן פון תפיסה, איך האב פון קיינעם נישט מורא, נאר פונעם אייבערשטן.


איך האב דיך ליב אזוי ווי אן אייגן קינד...

#774 - נישט זיך צוגעוואוינען צו עסן רייכע עסן, איבריגע עסן
התחזקות, הפצה

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת בהעלותך (שלח בא"י), י"ט סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מיין ליבער טייערער זון הרב שלמה נרו יאיר, קרית ברסלב


איך פריי זיך זייער צו הערן גוטע גריסן אויף דיר, מען זעט דיך אין שול לערנען און דאווענען, דאס איז דאך אונזער שטרעבן, אז אונזערע קינדער זאלן לערנען און דאווענען און דינען דעם אייבערשטן.


בנוגע די באקסעס וכו'; געב אכטונג נישט זיך צוגעוואוינען צו עסן רייכע עסן, איבריגע עסן, ווייל אפילו מען האט געלט – איז נישט גוט זיך צו צוגעוואוינען צו עסן רייכע מאלצייטן; איז אויך יעצט ווען מען טיילט באקסעס עסן וכו' – זאלסטו ווייטער פירן די שטוב אזוי ווי דו האסט געזען ביי דיינע עלטערן, געבן די קינדער געזונטע פשוט'ע מאלצייטן, און נאר לכבוד שבת אדער א יום טוב – געבן עפעס מער ספעציעל, און אויך דעמאלט מיט א מאס.


בנוגע הפצה; דיין הפצה זאל זיין מיט אנשי שלומינו, זוך אויף צווישן אנשי שלומינו בחורים, אברכים און עלטערע – וואס דארפן א חבר, און א גוט ווארט, רעד מיט אנשי שלומינו פון רבי'ן וכו'.


טאטי, וואס ליבט דיך

#773 - קוק נישט קיין ווידיאוס, אויך נישט אידישע
חינוך הילדים, התחזקות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת בהעלותך (שלח בא"י), י"ט סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


טייערער ... נרו יאיר


איך האב זייער הנאה צו זען ווי דו לערנסט און ווי דו דאווענסט; אז דו וועסט ווייטער לערנען און דאווענען וועסטו ווערן אן ערליכער איד, דו וועסט מצליח זיין אין לעבן.


שטארק זיך מיט יראת שמים, קוק נישט קיין ווידיאוס, אויך נישט אידישע, ווייל מען הייבט אן מיט אידישע, און עס ענדיגט זיך זייער נישט גוט; אז מען קוקט ווידיאוס, מאוויס, קליפס וכו' – ווערט מען משוגע, אזוי ווי עס שטייט אין פסוק (דברים כח, לד): "וְהָיִיתָ מְשֻׁגָּע מִמַּרְאֵה עֵינֶיךָ אֲשֶׁר תִּרְאֶה", מען וועט משוגע ווערן פון קוקן די זאכן.


איך בעט דיר זייער, זאג מיר צו אז דו גייסט מער נישט אריין אין א קיאסק, איך וויל אזוי שטארק נאר דיין גוטס, ביסט א יונגע ביימעלע, און איך וויל אז דו זאלסט האבן א זיס לעבן; איך ווייס אז די נסיון איז גרויס, עס ציט צו קוקן קאטאוועס (דזשאוקס), מען שפירט זיך לעפ"ט או"ט (אויסגעשלאסן) ווען די גאס רעדט פון זאכן און מען קען נישט מיט האלטן, דאך בעט איך דיר מיין טייערער ליבער תלמיד, זאג מיר צו אז דו גייסט מער נישט אין קיאסק און דו קוקסט מער נישט קיין ווידיאוס.


איך האב דיך ליב, איך האב ליב מיינע תלמידים ווי מיינע קינדער, און אז דו וועסט מיך נאכגיין, טון וואס איך בעט – וועסטו אסאך פארדינען.

#772 - ציפ זיך די באקן און גיי ארום מיט א שמייכל
שמחה, התחזקות, תפילה, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת בהעלותך (שלח בא"י), י"ט סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


מען ציפט זיך די באקן, מען מאכט זיך רויטע באקן, און אזוי ווייסט קיינער נישט וואס גייט פאר.


אזוי פלעגט מוהרא"ש זאגן, און אויך האט ער אזוי געטון, און אזוי טוען נאך עד היום זה אסאך תלמידי היכל הקודש; ווען עס גייט אריבער אויף זיי שווערע ביטערע טעג, שווערע יסורים, די פנים איז בלאס, מען זעט נישט אויס גוט; ציפן זיי זיך די באקן און מען פרישט זיך אויף, אזוי ווייסט קיינער נישט וואס גייט אריבער.


די ווארט האט מוהרא"ש נאכגעזאגט פונעם הייליגן צדיק, דער אהבת ישראל זכותו יגן עלינו. ווען מען האט זיך געוואונדערט ווי אזוי ער זעט אויס אזוי פרייליך, פריש, מיט וואס ער איז אריבער וכו' וכו', האט ער געזאגט: "מען ציפט זיך די באקן" וכו'.


ברודער, איך ווייס אז דו גייסט אריבער שטארקע פיין, שרעקליכע פיין, די הארץ גייט מיר אויס פאר דיר, איך בין מתפלל פאר דיר; איך בעט דיר, נעם זיך צאם, גיי אין א ווינקל זיך אויסוויינען צום אייבערשטן אז דו זאלסט שוין זען א ישועה, און ווען דו קומסט ארויס פון התבודדות, ציפ זיך די באקן, נעם זיך צאם און גיי ארום מיט א שמייכל, ובשמחה תצאו.

#771 - עס גייט שוין כמעט ליכטיג ווערן, האלט זיך
תפילה והתבודדות, אמונה, התחזקות, משיח

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת בהעלותך (שלח בא"י), י"ט סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מיין טייערער ליבער ... נרו יאיר


איך וויל דיך זייער מחזק זיין, דו זאלסט ווייטער אנגיין מיט דיין עבודת השם, מיט דיינע שיעורים וואס דו לערנסט, און מיט דאווענען די דריי תפילות שחרית מנחה און מעריב.


שטארק דיך אויף אלע דיינע שוועריקייטן, ווייל נאך אביסל וועסטו טרעפן דיין שידוך, דו וועסט בויען א ווארעמע ליבליכע שטוב.


טייערער ..., די שווערע טעג וועלן אריבערגיין, עס גייט שוין כמעט ליכטיג ווערן, האלט זיך, נעם זיך גוטע חברים, א גוטער חבר איז דער וואס האט אמונת חכמים, דער וואס שטארקט זיך צו בלייבן ביים צדיק, ביים הייליגן רבי'ן.


איך האב דיך ליב, איך וועל דיך שטענדיג מחזק זיין מיטן רבינ'ס עצות, נעם די עצה פון רבי'ן, די עצה וואס משיח וועט אויסלערנען פאר די גאנצע וועלט, די עצה פון תפילה והתבודדות, נעם יעדן טאג אפאר מינוט וואס דו שמועסט אויס דיין הארץ מיטן אייבערשטן, דערצייל אים אלעס, דערצייל אים דיין צעבראכן הארץ, דערצייל אים ווי צעבראכן דו ביסט, זאג די ווערטער פארן אייבערשטן:


"הייליגער באשעפער, דו ווייסט אלעס וואס איך בין אריבער אין מיין לעבן, און דו ווייסט וואס איך גיי נאכאלץ אריבער יעדן טאג און יעדע מינוט, העלף מיר, האב רחמנות אויף מיר, העלף מיר איך זאל זיך קענען שטארקן אויף מיינע שוועריקייטן, אנא ה', איך בעט דיך זייער, זיי מיך מקרב צו דיר, איך וויל זיין אן ערליכער איד, איך וויל חתונה האבן, אויפשטעלן א געזונטע ליבליכע ווארעמע שטוב מיט ערליכע געזונטע דורות".


טייערער ..., איך דארף מקצר זיין, איך דארף לייגן שלאפן מיינע קליינע קינדער און לויפן געבן די ליל שישי שיעור, איך וועל דיר נאך אסאך שרייבן און מחזק זיין.


פון דיין ראש ישיבה וואס האט דיך ליב ווי אן אייגן קינד.

#770 - מען ווייזט דעם מענטש כאילו מען דארף אים נישט
אמונה, התחזקות, תפילה

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת בהעלותך (שלח בא"י), י"ט סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


מיין ליבער טייערער הארציגער זון נחמן נתן נרו יאיר


שטארק זיך בעבודת השם, דראפע זיך מיט אלע כוחות, דער הייליגער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק ב, סימן מח), מען דארף זיין א גרויסער עקשן אין עבודת השם, נישט אפצולאזן די גוטע רצונות און גוטע מעשים, ווייל יעדער וואס הייבט אן דינען דעם אייבערשטן שפירט אז מען וויל אים נישט, און פון הימל טוט מען אים אוועק שטופן, און אזוי איז טאקע, די הרגשה איז ריכטיג, אבער דאס איז נישט אז מען דארף טאקע נישט דעם מענטש, פארקערט, באמת וויל מען יא דעם מענטש, אבער דאס איז די וועג ווי אזוי עס ארבעט, די וועג איז אז מען ווייזט דעם מענטש כאילו מען דארף אים נישט, אבער באמת איז דאס נאר התקרבות, און דאס גייט אריבער אויף יעדן, אויך אויף די גרויסע צדיקים, און אויך די צדיקים פון די פריערדיגע דורות, אלע זענען אריבער די סארט געפילן, אלע האבן געשפירט ווי מען דארף זיי נישט און ווי מען טוט זיי אוועק שטופן, ווי מען דערווייטערט זיי, און ווען זיי וואלטן זיך נישט געשטארקט וואלטן זיי אוועק געפאלן, און ווייל זיי האבן נישט געקוקט אויף די אלע געפילן, ראיות און בלבולים, זיי האבן זיך געשטארקט – זענען זיי אויסגעוואקסן גרויסע צדיקים.


טייערער ליבער נחמן נתן, איך האב דיך זייער ליב, איך האב גרויס נחת פון דיר, אויך מאמי תחי' האט נחת, מיר דאנקען דעם אייבערשטן פאר יעדן קינד, און מיטן אייבערשטנ'ס הילף וועסטו בקרוב טרעפן דיין שידוך און אויפשטעלן א שיינע ליכטיגע שטוב.


זיי שטארק מיט ח"י פרקים משניות בכל יום, זאג דעם יום תהלים בכל יום, לערן גמרא ש"ס כסדרן; מי יתן אז דו זאלסט ענדיגן די יאר נאכאמאל ש"ס און קומען צום הייליגן רבי'ן ראש השנה מיט נאך א סיום הש"ס, ברענגען דעם רבי'ן א מתנה א ש"ס.


טאטי, וואס ליבט דיך.

#769 - דיין טאטע שעפט נחת פון דיר
התחזקות, הפצה, צדקה, מוסדות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת בהעלותך (שלח בא"י), י"ט סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


איך האב לעצטנס געטראפן אפאר מאל דיין טאטע נרו יאיר, און מיט טרערן אין די אויגן האט ער מיר געזאגט אז דו מיט דיין משפחה איז זיין גרעסטע נחת, און ער דאנקט דעם אייבערשטן אז דו ביסט אנגעקומען קיין ברסלב, ביסט מקורב געווארן צום הייליגן רבי'ן, ער האט מיר געדריקט מיין האנט מיט אזא שטארקע ליבשאפט, און מיך מחזק געווען אנצוגיין ווייטער מיט מחזק זיין די קהילה.


וואס זאל איך דיר זאגן, נישטא קיין גרעסערע הפצה, נישטא קיין גרעסערע וועג שיין צו מאכן דעם רבינ'ס נאמען ווי ווען קינדער פירן א שיינע שטוב, א פרייליכע געזונטע שטוב, און די עלטערן קוקן און זעען די שיינע נחת און זאגן בפה מלא אז די ברסלב'ע קינדער זענען זיי אזוי שיין מכבד, און די ברסלב'ע קינדער זענען אזוי דרך ארץ'דיג.


אמאל דארף מען ווארטן אפאר יאר, אמאל שנעלער און אמאל לענגער, אבער ביים סוף ענדיגט זיך דאס. אזוי ווי ביי מוהרנ"ת, וואס זיין טאטע האט נישט געוואלט רעדן מיט אים, און ביים סוף האט ער אים געזאגט: "דו ביסט מיך די מערסטע מכבד" וכו'.


זאג יעדן טאג תהלים, בעט פאר דיינע דורות זיי זאלן אלע זיין הייליג און ערליך.

#768 - גיי יעדן טאג א "דאנקען שפאציר"
אמונה, התחזקות, תפילה, בטחון

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת בהעלותך (שלח בא"י), י"ט סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


נעם אריין אמונה אין דיר, חזר דיך די ווערטער: "דער אייבערשטער איז דא, דער אייבערשטער איז מיט מיר, ביי מיר און נעבן מיר, אלעס איז ער, דומם צומח חי מדבר – אלעס איז ער, עס וועט מיר גארנישט שלעכט פאסירן ווייל איך ליג אינעם אייבערשטנ'ס הענט, איז פארוואס בין איך פאר'דאגה'ט? פארוואס זארג איך זיך? ענדערש זאל איך זיך איבערגעבן צו אים, און ער וועט מאכן דאס בעסטע פאר מיר".


גיי יעדן טאג א "דאנקען שפאציר", ביי דעם שפאציר זאלסטו נאר דאנקען און לויבן דעם אייבערשטן; פאר יעדע אבר וואס דו האסט, און אז דו ביסט געזונט, דאנק אים פאר דיין משפחה בפרטי פרטיות, רעכן אויס יעדע איינצעלהייט באזונדער; דאס וועט דיך מאכן א שטארקע מח, שטארקע נערווען, שטארקע כוחות, וועסט זיין גליקליך און צופרידן.

#767 - נעמסט מער נישט ארויס פון אפיס די טעבלעט וכדומה
התחזקות, טעלעפאן

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת שלח (קרח בא"י), כ"ב סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


איך בין זייער פרייליך צו מאכן מיט דיר דעם געשעפט, אז דו נעמסט נישט מער ארויס פון אפיס די טעבלעט וכדומה, אפילו נישט צו האלטן אין קאר, און איך זאג דיר צו אז דו וועסט קענען [...].


זיי שטארק מיט דיינע שיעורים כסדרן, מאך זיך א קביעות צו לערנען מקרא, משנה, גמרא, הלכה ואגדה; תורה איז מטהר דעם מענטש, תורה מאכט פרייליך, "פִּקּוּדֵי ה' יְשָׁרִים מְשַׂמְּחֵי לֵב" (תהלים יט, ט), עס זעטיגט דעם מענטש, און מען איז אפגעהיטן פון אלעם שלעכטס.


פארגעס נישט פון דאנקען דעם אייבערשטן פאר די גרויסע חסדים וואס ער האט מיט דיר געטון ביז אהער.

#766 - באגריסן יעדן איינעם מיט א שמייכל
התחזקות, שלום

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת שלח (קרח בא"י), כ"ב סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


דיין מצוה זאל זיין באגריסן יעדן איינעם מיט א שמייכל און א גוט ווארט; מענטשן זענען זייער צעבראכן, עס גייט אריבער אויף יעדן איינעם שווערע ביטערע יסורים, נישטא קיינער וואס גייט נישט אריבער שווערע ביטערע יסורים, און ווען מען טרעפט זיך מיט א שמייכלדיגער, א פאזעטיווער – פאלט אוועק האלב פון די יסורים, מען באקומט לעבן.


ליבער ברודער, דאס גרויסקייט פון פרייליך מאכן מענטשן איז אזוי גרויס און הייליג, מען איז זוכה צו זיין א בן עולם הבא; איי וועסטו פרעגן, אז מען קען אזוי גרינג ווערן א בן עולם הבא, פארוואס זענען מענטשן נישט נזהר אין דעם? עס איז גרינגער צו מאכן גלגול שלג און פאסטן ווי צו געבן א שמייכל און א גוט ווארט פאר א צווייטן.


האלט אן די מצוה, לייג אריין דיין קאפ און מח ווי מער דו קענסט דאס פארבעסערן און פארברייטערן מיט א ווערטל, א שמייכל, און אויסהערן פארקלעמטע הערצער, יהי חלקי עמך.

#765 - געבן ארבעט פאר בחורים און אינגעלייט צו העלפן
התחזקות, הפצה, צדקה, מוסדות

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת שלח (קרח בא"י), כ"ב סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


ישעי' איידליס נרו יאיר


וואויל איז דיר אז דו העלפסט מיט וואס מען קען נאר, דו העלפסט מיט די הדפסה, מיט די חדר, ישיבה, בית המדרש, די קעמפס, קאנטרי, חתונות אין ישיבה, און מיט אזויפיל נאך גוטע זאכן.


איך וויל דיך נאכאמאל בעטן און מחזק זיין אז דו זאלסט אריינעמען בחורים און אברכים אונטער דיר, זיי געבן וואס צו העלפן, אזוי וועלן זיי זיין צוגעבינדן ביים רבי'ן, ווייל יעדער מענטש דארף האבן עפעס חיות, עפעס א פלאץ וואו צו וואקסן וכו', און אז מען העלפט ביים רבי'ן, מען העלפט אין די מוסדות אדער קהילה – איז די חיות ביי א גוטע פלאץ, און אז נישט – זוכט מען אנדערע גליקן.


על כן זאלסטו זען ווי מער געבן ארבעט פאר די נייע דור, בחורים און אינגעלייט, סיי מיט העלפן די ישיבה, סיי מיט העלפן די בית המדרש, קעמפ, קאנטרי, חתונות וכו', וועלן זיי אלע וואקסן גוט; אויך דארף מען מחזק זיין די מפיצים און אריינברענגען פרישע סאלדאטן אין ראנג.


מיטן נעמען אויף זיך די עול תורה – מעבירין ממנו עול מלכות ועול דרך ארץ; זאלסטו זוכה זיין אז דיין עול זאל זיין נאר עול תורה.

#764 - ספר המדות, בעטן דעם אייבערשטן צו פארשטיין לערנען
התחזקות, תפילה, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת נשא ב' (בהעלותך בא"י), י"ג סיון, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


מאך זיך א שיעור צו לערנען ספר המידות, דער הייליגער רבי האט געזאגט אויף דעם ספר (חיי מוהר"ן, סימן שעט): "אט דאס האט מיך געמאכט פאר א איד"; יעצט ווען דו גייסט שוין נאך אביסל בר מצוה האבן איז זייער גוט דו זאלסט לערנען דעם ספר, און ווען דו ענדיגסט דאס זאלסטו דאס נאכאמאל לערנען, און נאכמאל לערנען - ביז דו וועסט קענען דעם ספר בעל פה; דאס וועט דיר העלפן ווערן א גרויסער צדיק.


הייב אן מיט זאגן, זאג די ווערטער, און וויין צום אייבערשטן דו זאלסט זוכה זיין צו פארשטיין דאס לערנען; אזוי ווי דער הייליגער רבי האט געטון ווען ער איז געווען יונג. דער רבי האט דערציילט ווי אזוי ער האט אנגעפאנגען לערנען ווען ער איז געווען א יונג קינד, (שבחי הר"ן, סימן ח): "כִּי בִּתְחִלָּה הָיָה לוֹמֵד מִשְׁנָיוֹת וְלא הָיָה מֵבִין לִמּוּדוֹ", ער האט געלערנט משניות אבער ער האט נישט פארשטאנען וואס ער לערנט, "וְהָיָה בּוֹכֶה הַרְבֵּה לִפְנֵי הַשֵּׁם יִתְבָּרַךְ שֶׁיָּאִיר עֵינָיו", וואס האט ער געטון? ער האט זייער אסאך געוויינט צום אייבערשטן אז ער וויל זוכה זיין צו פארשטיין, "וְהָיָה בּוֹכֶה וּבוֹכֶה כָּל כָּךְ עַד שֶׁזָּכָה שֶׁיּוּכַל לִלְמוֹד מִשְׁנָיוֹת", ער האט אזוי סאך געוויינט צום אייבערשטן ביז ער האט זוכה געווען צו קענען לערנען און פארשטיין משניות, "וְכֵן אַחַר כָּךְ לָמַד שְׁאָר סְפָרִים וְלא הָיָה מֵבִין גַּם כֵּן", נאכדעם האט דער רבי געלערנט אנדערע ספרים און ער האט נישט פארשטאנען וואס ער לערנט, "וְהָיָה בּוֹכֶה וּבוֹכֶה גַּם כֵּן הַרְבֵּה מְאֹד עַד שֶׁזָּכָה לַהֲבִינָם", האט ער ווייטער געוויינט צום אייבערשטן ער זאל זוכה זיין צו פארשטיין, ביז דער אייבערשטער האט אים געהאלפן אז ער האט פארשטאנען אלעס וואס ער האט געלערנט.


א גוט שבת.